Anaconda Python Dağıtımını Ubuntu 18.04 Üzerine Kurulum Rehberi
Giriş
Veri bilimi, makine öğrenimi ve genel Python geliştirme alanlarında çalışan profesyoneller ve öğrenciler için Anaconda, vazgeçilmez bir araç haline gelmiştir. Anaconda, Python ve R programlama dilleri için kapsamlı bir açık kaynak dağıtımıdır. İçerisinde conda paket ve ortam yöneticisi, yüzlerce bilimsel paket (NumPy, SciPy, Pandas, Matplotlib, Scikit-learn vb.) ve Jupyter Notebook gibi popüler geliştirme araçları bulunur. Bu rehberde, Anaconda Python dağıtımını Ubuntu 18.04 işletim sistemi üzerine nasıl kuracağınızı adım adım detaylı bir şekilde anlatacağız. Ubuntu 18.04, uzun süreli destek (LTS) sunan stabil bir sürüm olduğu için, bu kurulum adımları güvenilir bir geliştirme ortamı oluşturmanıza yardımcı olacaktır.
Anaconda’nın temel amacı, özellikle bilimsel hesaplama ve veri analizi için gerekli olan çok sayıda kütüphaneyi ve aracı tek bir çatı altında toplayarak kurulum ve bağımlılık yönetimini kolaylaştırmaktır. Farklı projeler için farklı Python versiyonlarına veya paket setlerine ihtiyaç duyduğunuzda, Anaconda’nın ortam yönetim yetenekleri sayesinde çakışmalar yaşamadan kolayca geçiş yapabilirsiniz. Bu rehber, komut satırı üzerinden kurulumu kapsayacak ve size bu güçlü platformu kullanmaya başlamanız için gerekli tüm bilgileri sağlayacaktır.
Anaconda Kurulumuna Hazırlık
Kuruluma başlamadan önce, sisteminizin güncel olduğundan ve Anaconda’nın sorunsuz bir şekilde kurulabilmesi için gerekli bağımlılıkların yüklü olduğundan emin olmalıyız. Bu adımlar, olası çakışmaları önler ve daha kararlı bir kurulum sağlar.
Sistem Güncellemesi
Öncelikle, Ubuntu sisteminizin paket listesini güncelleyelim ve mevcut paketleri en son sürümlerine yükseltelim. Bu, olası güvenlik açıklarını kapatır ve yazılım uyumluluğunu artırır.
sudo apt update
sudo apt upgrade -y
sudo apt update komutu, yerel paket indeksini güncellerken, sudo apt upgrade -y komutu, indirilen indekslere göre kurulu tüm paketleri otomatik olarak yükseltir. -y bayrağı, tüm onay sorularına otomatik olarak ‘evet’ yanıtı vermemizi sağlar.
Gerekli Bağımlılıkların Kurulumu
Anaconda kurucusunu indirmek ve çalıştırmak için bazı temel araçlara ihtiyacımız olacak. Bu araçlar genellikle Ubuntu’da ön yüklü olarak gelse de, varlıklarını kontrol etmek ve gerekirse kurmak iyi bir uygulamadır.
- wget: İnternet üzerinden dosya indirmek için kullanılır.
- bzip2: Anaconda kurucusunun sıkıştırılmış dosyalarını açmak için gereklidir.
sudo apt install wget bzip2 -y
Bu komut, hem wget hem de bzip2 paketlerini sisteminize kurar. Bu adımları tamamladıktan sonra, Anaconda kurulumuna geçmeye hazırız.
Anaconda’yı İndirme ve Kurma
Anaconda’nın en son sürümünü resmi web sitesinden indirerek kurulum sürecine başlayacağız. Güvenlik ve kararlılık açısından her zaman resmi kaynaktan indirme yapmanız önerilir.
Anaconda Kurucusunu İndirme
Anaconda’nın resmi indirme sayfasına (https://www.anaconda.com/products/individual#linux) giderek Linux için en son Python 3.x sürümünü kontrol edin. Genellikle 64-bit (x86) grafiksel yükleyiciyi aramalısınız. İndirme bağlantısını kopyaladıktan sonra, terminalinizde wget komutunu kullanarak dosyayı indirebilirsiniz. Bu rehber yazıldığı sırada en güncel sürüm Anaconda3-2023.09-0-Linux-x86_64.sh idi, ancak siz kendi indirdiğiniz dosya adını kullanmalısınız.
cd /tmp
wget https://repo.anaconda.com/archive/Anaconda3-2023.09-0-Linux-x86_64.sh
/tmp dizini, geçici dosyaları depolamak için iyi bir yerdir. İndirme işlemi tamamlandıktan sonra, dosyanın bütünlüğünü doğrulamak önemlidir. Bu, indirilen dosyanın bozuk olmadığını veya kötü niyetli bir şekilde değiştirilmediğini garanti eder. Anaconda web sitesinde genellikle SHA256 sağlama toplamı bulunur. Kendi indirdiğiniz dosyanın sağlama toplamını aşağıdaki komutla kontrol edebilirsiniz:
sha256sum Anaconda3-2023.09-0-Linux-x86_64.sh
Bu komutun çıktısını Anaconda web sitesindeki SHA256 değeriyle karşılaştırın. Eğer değerler eşleşiyorsa, dosyanız güvenli ve bozulmamıştır.
Anaconda Kurucusunu Çalıştırma
İndirilen .sh betiğini çalıştırmak için bash komutunu kullanacağız. Kurulum betiği sizi bir dizi soruyla yönlendirecektir.
bash Anaconda3-2023.09-0-Linux-x86_64.sh
Kurulum süreci aşağıdaki gibi ilerleyecektir:
- Lisans Anlaşması: Lisans anlaşmasını okumak için Enter tuşuna basın. Sonuna kadar ilerlemek için Enter’a basmaya devam edebilir veya ‘q’ tuşuna basıp ardından ‘yes’ yazarak kabul edebilirsiniz.
- Kurulum Konumu: Anaconda size varsayılan bir kurulum konumu önerecektir (genellikle
/home/kullanıcıadınız/anaconda3). Bu konumu Enter tuşuna basarak onaylayabilir veya farklı bir yol belirtebilirsiniz. Çoğu kullanıcı için varsayılan konum uygundur. - PATH Değişkeni: Bu adım çok önemlidir. Kurulum betiği size Anaconda’yı PATH değişkeninize ekleyip eklemeyeceğinizi soracaktır. Kesinlikle ‘yes’ yazarak kabul etmelisiniz. Bu, terminalinizde
condavepythongibi Anaconda komutlarını doğrudan kullanabilmenizi sağlar.
Kurulum tamamlandıktan sonra, Anaconda’nın PATH değişkeninize eklenmesi için mevcut terminal oturumunuzu yeniden yüklemeniz veya yeni bir terminal açmanız gerekebilir. Mevcut oturumu yeniden yüklemek için aşağıdaki komutu kullanın:
source ~/.bashrc
Eğer farklı bir kabuk kullanıyorsanız (örneğin Zsh), ilgili yapılandırma dosyasını (örn. ~/.zshrc) kaynaklamanız gerekebilir.
Kurulum Sonrası Doğrulama ve Temel Kullanım
Anaconda kurulumunu tamamladıktan sonra, her şeyin doğru çalıştığından emin olmak için birkaç kontrol yapalım ve temel Anaconda/conda komutlarını öğrenelim.
Kurulumu Doğrulama
Anaconda’nın doğru bir şekilde kurulduğunu ve PATH değişkeninize eklendiğini doğrulamak için aşağıdaki komutları kullanın:
conda --version
python --version
conda --version komutu, yüklü conda sürümünü göstermelidir. python --version komutu ise, sisteminizin Anaconda tarafından sağlanan Python sürümünü kullandığını belirtmelidir (örneğin, “Python 3.9.x”).
Ayrıca, yüklü tüm paketleri listeleyerek kurulumun kapsamlılığını kontrol edebilirsiniz:
conda list
Bu komut, Anaconda ile birlikte gelen yüzlerce paketi listeleyecektir.
Temel Anaconda/Conda Kullanımı
Anaconda’nın en güçlü özelliklerinden biri, sanal ortamları yönetme yeteneğidir. Farklı projeler için farklı Python sürümleri ve paket setleri kullanabilirsiniz.
Yeni Bir Ortam Oluşturma
Belirli bir Python sürümüne sahip yeni bir sanal ortam oluşturalım. Örneğin, Python 3.9 ile ‘myenv’ adında bir ortam oluşturalım:
conda create --name myenv python=3.9
conda sizden gerekli paketleri indirmek ve kurmak için onay isteyecektir. ‘y’ yazarak onaylayın.
Ortamı Etkinleştirme ve Devre Dışı Bırakma
Oluşturduğunuz ortamı etkinleştirmek için:
conda activate myenv
Terminal istemcinizin başında ortam adını ((myenv) gibi) görmelisiniz. Bu, artık ‘myenv’ ortamında çalıştığınızı gösterir. Bu ortamda yüklü Python sürümünü ve paketleri kontrol edebilirsiniz:
python --version
conda list
Ortamdan çıkmak ve temel (base) ortama dönmek için:
conda deactivate
Paket Yükleme
Etkin bir ortamdayken, conda install komutunu kullanarak paketleri yükleyebilirsiniz:
conda activate myenv
conda install numpy pandas matplotlib
Bazen conda deposunda bulunmayan paketler için pip kullanmanız gerekebilir:
pip install some-package-not-in-conda
Genel kural olarak, mümkün olduğunca conda install kullanmaya çalışın, çünkü conda paketlerin bağımlılıklarını daha iyi yönetir. Eğer conda ile bulamazsanız, pip‘e başvurun.
Anaconda Güncellemesi
Anaconda’yı ve içerdiği paketleri güncel tutmak önemlidir:
conda update conda
conda update anaconda
conda upgrade --all
Bu komutlar sırasıyla conda’nın kendisini, anaconda meta paketini ve mevcut ortamınızdaki tüm paketleri günceller.
Sonuç
Bu rehberde, Anaconda Python dağıtımını Ubuntu 18.04 üzerine nasıl kuracağınızı ve temel olarak nasıl kullanacağınızı öğrendiniz. Anaconda, veri bilimi ve makine öğrenimi projeleriniz için güçlü ve esnek bir ortam sağlar. Sanal ortamları kullanarak projeleriniz arasında bağımsızlık sağlayabilir, farklı Python versiyonları ve kütüphane bağımlılıklarıyla kolayca çalışabilirsiniz. Artık veri analizi, model geliştirme veya diğer Python tabanlı bilimsel çalışmalarınıza başlamak için hazırsınız!
SSS (Sıkça Sorulan Sorular)
Anaconda mı Miniconda mı kullanmalıyım?
Cevap: Anaconda, veri bilimi ve makine öğrenimi için popüler yüzlerce paketi (NumPy, Pandas, SciPy, Matplotlib vb.) önceden yüklenmiş olarak gelir. Eğer bu paketlerin çoğuna ihtiyacınız varsa ve disk alanınız yeterliyse Anaconda harika bir başlangıç noktasıdır. Miniconda ise sadece conda paket yöneticisini ve Python’ı içeren hafif bir sürümdür. Eğer disk alanınız kısıtlıysa veya sadece belirli paketlere ihtiyacınız varsa, Miniconda’yı kurup yalnızca ihtiyacınız olan paketleri manuel olarak yüklemek daha iyi bir seçenek olabilir.
Neden Python’ın varsayılan kurulumu yerine Anaconda kullanmalıyım?
Cevap: Ubuntu’da varsayılan olarak gelen Python kurulumu sistem için kritik paketler içerir ve doğrudan değiştirilmesi sistem kararsızlığına yol açabilir. Anaconda ise kendi bağımsız Python yorumlayıcısını ve paketlerini kurar. En önemlisi, Anaconda’nın conda ortam yöneticisi, farklı projeler için izole Python ortamları oluşturmanıza olanak tanır. Bu, bir projenin gereksinimlerinin başka bir projeyi etkilemesini önler ve bağımlılık çakışmalarını ortadan kaldırır.
Anaconda’yı kaldırmak istersem ne yapmalıyım?
Cevap: Anaconda’yı kaldırmak için öncelikle kurulum dizinini silmeniz gerekir (genellikle ~/anaconda3). Ancak öncesinde, Anaconda’nın .bashrc veya .zshrc gibi kabuk yapılandırma dosyanıza yaptığı değişiklikleri geri almalısınız. Bu değişiklikler genellikle Anaconda’yı PATH’inize ekleyen satırlardır. Bu satırları sildikten veya yorum satırı yaptıktan sonra, kabuk yapılandırma dosyanızı kaynaklayın (source ~/.bashrc). Son olarak, kurulum dizinini silin: rm -rf ~/anaconda3.
PATH değişkeni nedir ve neden önemlidir?
Cevap: PATH değişkeni, işletim sisteminizin yürütülebilir programları aradığı dizinlerin bir listesidir. Bir komut (örneğin python veya conda) çalıştırdığınızda, işletim sistemi bu dizinlerde o komutun yürütülebilir dosyasını arar. Anaconda’yı PATH’inize eklemek, terminalinizden Anaconda’nın Python yorumlayıcısına ve conda komutlarına doğrudan erişebilmenizi sağlar. Eğer Anaconda PATH’e eklenmezse, komutları çalıştırmak için her seferinde tam yolu belirtmeniz gerekir ki bu pratik değildir.
conda ve pip arasındaki fark nedir?
Cevap: Hem conda hem de pip paket yöneticileridir, ancak farklı kapsam ve yeteneklere sahiptirler.
pip(Pip Installs Packages): Python paketleri için bir paket yöneticisidir. Yalnızca Python paketlerini yönetir ve Python ortamlarına bağımlıdır. Çoğunlukla Python Package Index (PyPI) deposundan paket çeker.conda: Dil-agnostik bir paket ve ortam yöneticisidir. Yalnızca Python paketlerini değil, herhangi bir dilde yazılmış yazılım paketlerini (örneğin R, Java, C/C++ kütüphaneleri) ve bunların bağımlılıklarını yönetebilir. Ayrıca sanal ortamları oluşturma, listeleme, etkinleştirme ve devre dışı bırakma gibi ortam yönetim yeteneklerine sahiptir. Conda, Anaconda depolarından veya Conda-Forge gibi topluluk depolarından paket çeker.
Genel olarak, Anaconda ortamlarında çalışırken öncelikli olarak conda install kullanmanız önerilir. Eğer bir paketi conda ile bulamazsanız, o zaman pip install kullanabilirsiniz. Ancak, aynı paketi hem conda hem de pip ile yüklemekten kaçınmak en iyisidir, zira bu bağımlılık çakışmalarına yol açabilir.