{"id":43165,"date":"2026-07-08T09:02:30","date_gmt":"2026-07-08T06:02:30","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/"},"modified":"2026-07-08T09:02:30","modified_gmt":"2026-07-08T06:02:30","slug":"400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/","title":{"rendered":"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131"},"content":{"rendered":"<h2>400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131<\/h2>\n<p>400 milyondan fazla Arap\u00e7a konu\u015fan kullan\u0131c\u0131 i\u00e7in geli\u015ftirilen \u00fccretsiz Arap\u00e7a yapay zeka ara\u00e7lar\u0131, dijital i\u00e7erik \u00fcretimini ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 de\u011fi\u015ftiriyor.<\/p>\n<p>\u0130nternet d\u00fcnyas\u0131 her ge\u00e7en g\u00fcn daha fazla k\u00fcreselle\u015firken, diller aras\u0131ndaki dijital u\u00e7urum hala b\u00fcy\u00fck bir sorun olarak kar\u015f\u0131m\u0131zda duruyor. \u00d6zellikle d\u00fcnyada 400 milyondan fazla insan taraf\u0131ndan konu\u015fulan Arap\u00e7a, dijital d\u00fcnyada hak etti\u011fi temsil oran\u0131na sahip de\u011fildir. Mevcut yapay zeka (yapay zeka) ara\u00e7lar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 \u0130ngilizce odakl\u0131 geli\u015ftirildi\u011fi i\u00e7in Arap\u00e7a i\u00e7erik \u00fcreticileri, yazarlar ve yaz\u0131l\u0131mc\u0131lar ciddi zorluklar ya\u015famaktad\u0131r. Bu yaz\u0131da, Hacker News (HN) platformunda b\u00fcy\u00fck ilgi g\u00f6ren &#8220;Show HN: I built free AI writing tools for 400M+ Arabic speakers&#8221; projesinden yola \u00e7\u0131karak, Arap\u00e7a diline \u00f6zel yapay zeka ara\u00e7lar\u0131 geli\u015ftirmenin teknik detaylar\u0131n\u0131, zorluklar\u0131n\u0131 ve \u00e7\u00f6z\u00fcm yollar\u0131n\u0131 inceleyece\u011fiz.<\/p>\n<h2>Arap\u00e7a Yapay Zeka D\u00fcnyas\u0131nda Neden B\u00fcy\u00fck Bir Bo\u015fluk Var?<\/h2>\n<p>Yapay zeka teknolojileri, \u00f6zellikle LLM (Large Language Model &#8211; B\u00fcy\u00fck Dil Modeli) sistemlerinin y\u00fckseli\u015fiyle birlikte hayat\u0131m\u0131z\u0131n merkezine oturdu. Ancak, bu modellerin e\u011fitiminde kullan\u0131lan veri setlerinin ezici bir \u00e7o\u011funlu\u011fu \u0130ngilizce ve di\u011fer Latin alfabesi kullanan dillerden olu\u015fuyor. Bu durum, Arap\u00e7a gibi zengin ve karma\u015f\u0131k dil yap\u0131s\u0131na sahip dillerde yapay zekan\u0131n yetersiz kalmas\u0131na yol a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n<p>Arap\u00e7a konu\u015fan n\u00fcfusun b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne ra\u011fmen, internet \u00fczerindeki Arap\u00e7a i\u00e7erik oran\u0131 %3 civar\u0131ndad\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla, yapay zeka modelleri Arap\u00e7a dilini \u00f6\u011frenirken yeterli ve kaliteli veri bulmakta zorlan\u0131yor. Bu durum, do\u011frudan \u00e7eviri yapan veya \u0130ngilizce mant\u0131\u011f\u0131yla Arap\u00e7a metin \u00fcreten ara\u00e7lar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na neden oluyor. Ancak bu ara\u00e7lar, Arap k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn ve dilinin inceliklerini yans\u0131tmaktan uzakt\u0131r. Hacker News \u00fczerinde payla\u015f\u0131lan proje, tam olarak bu bo\u015flu\u011fu doldurmay\u0131 hedefliyor ve kullan\u0131c\u0131lara tamamen \u00fccretsiz, y\u00fcksek kaliteli ve k\u00fclt\u00fcrel olarak optimize edilmi\u015f Arap\u00e7a yapay zeka yaz\u0131m ara\u00e7lar\u0131 sunuyor.<\/p>\n<p>Bu t\u00fcr ba\u011f\u0131ms\u0131z projelerin en b\u00fcy\u00fck avantaj\u0131, b\u00fcy\u00fck teknoloji \u015firketlerinin g\u00f6zden ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131 yerel pazarlara odaklanabilmeleridir. Geli\u015ftiriciler, Arap\u00e7a konu\u015fan topluluklar\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 do\u011frudan analiz ederek, onlara \u00f6zel aray\u00fczler ve i\u015flevler sunabiliyor. Bu durum, hem kullan\u0131c\u0131 deneyimini art\u0131r\u0131yor hem de yapay zekan\u0131n demokratikle\u015fmesine katk\u0131 sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n<h2>Arap\u00e7a Dilinin Teknik Zorluklar\u0131 Nelerdir?<\/h2>\n<p>Arap\u00e7a i\u00e7in bir yaz\u0131l\u0131m veya yapay zeka arac\u0131 geli\u015ftirmek, Latin alfabesi kullanan dillere k\u0131yasla benzersiz teknik zorluklar bar\u0131nd\u0131r\u0131r. Bu zorluklar\u0131 anlamak, ba\u015far\u0131l\u0131 bir NLP (Natural Language Processing &#8211; Do\u011fal Dil \u0130\u015fleme) sistemi kurman\u0131n ilk ad\u0131m\u0131d\u0131r. Geli\u015ftiricilerin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 temel zorluklar\u0131 \u015fu \u015fekilde s\u0131ralayabiliriz:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>RTL (Right-to-Left &#8211; Sa\u011fdan Sola) Yaz\u0131m Y\u00f6n\u00fc:<\/strong> Arap\u00e7a sa\u011fdan sola yaz\u0131l\u0131r. Bu durum, web aray\u00fczlerinin, metin edit\u00f6rlerinin ve veri giri\u015f alanlar\u0131n\u0131n tamamen tersine \u00e7evrilmesini gerektirir.<\/li>\n<li><strong>Morfolojik Karma\u015f\u0131kl\u0131k:<\/strong> Arap\u00e7a, kelimelerin k\u00f6klerden t\u00fcretildi\u011fi son derece zengin bir morfolojik (yap\u0131bilimsel) yap\u0131ya sahiptir. Tek bir k\u00f6kten onlarca farkl\u0131 kelime t\u00fcretilebilir ve bu durum tokenization (metni par\u00e7alara ay\u0131rma) i\u015flemlerini zorla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/li>\n<li><strong>Harekeler (Diacritics):<\/strong> Arap\u00e7ada harflerin \u00fczerine veya alt\u0131na konulan ve telaffuzu belirleyen i\u015faretler (harekeler) bulunur. \u00c7o\u011fu dijital metinde bu i\u015faretler kullan\u0131lmaz, bu da yapay zekan\u0131n kelimenin anlam\u0131n\u0131 ba\u011flamdan \u00e7\u0131karmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lar.<\/li>\n<li><strong>Leh\u00e7e \u00c7e\u015fitlili\u011fi (Diglossia):<\/strong> Resmi ve yaz\u0131l\u0131 dil olan Modern Standart Arap\u00e7a (Fusha) ile g\u00fcnl\u00fck hayatta konu\u015fulan yerel leh\u00e7eler (M\u0131s\u0131r, K\u00f6rfez, Ma\u011frip vb.) aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck farklar vard\u0131r. Yapay zekan\u0131n hangi leh\u00e7ede yan\u0131t verece\u011fini do\u011fru se\u00e7mesi gerekir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>A\u015fa\u011f\u0131daki tabloda, \u0130ngilizce ve Arap\u00e7a dillerinin yapay zeka entegrasyonu a\u00e7\u0131s\u0131ndan kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 g\u00f6rebilirsiniz:<\/p>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th>\u00d6zellik<\/th>\n<th>\u0130ngilizce (Latin)<\/th>\n<th>Arap\u00e7a (Sami)<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>Yaz\u0131m Y\u00f6n\u00fc<\/td>\n<td>Soldan Sa\u011fa (LTR)<\/td>\n<td>Sa\u011fdan Sola (RTL)<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Token Verimlili\u011fi<\/td>\n<td>Y\u00fcksek (Daha az token harcar)<\/td>\n<td>D\u00fc\u015f\u00fck (Daha fazla token harcar)<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Morfoloji<\/td>\n<td>Analitik \/ Basit<\/td>\n<td>Sentezlenmi\u015f \/ Karma\u015f\u0131k K\u00f6k Sistemi<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Dijital Veri Miktar\u0131<\/td>\n<td>\u00c7ok Y\u00fcksek (%50+)<\/td>\n<td>D\u00fc\u015f\u00fck (~%3)<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h2>RTL (Sa\u011fdan Sola) Metin Hizalamas\u0131 Nas\u0131l \u00c7\u00f6z\u00fcl\u00fcr?<\/h2>\n<p>Arap\u00e7a kullan\u0131c\u0131lar i\u00e7in bir web uygulamas\u0131 geli\u015ftirirken kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan en b\u00fcy\u00fck kullan\u0131c\u0131 aray\u00fcz\u00fc (UI) sorunu, metinlerin ve bile\u015fenlerin sa\u011fdan sola do\u011fru do\u011fru \u015fekilde hizalanmas\u0131d\u0131r. CSS d\u00fcnyas\u0131nda bu durum uzun y\u0131llar boyunca zorlay\u0131c\u0131 olmu\u015ftur, ancak modern standartlar bu s\u00fcreci olduk\u00e7a kolayla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>HTML \u00fczerinde global bir y\u00f6nlendirme tan\u0131mlamak i\u00e7in <code>dir=\"rtl\"<\/code> \u00f6zniteli\u011fini kullanmak en temel ad\u0131md\u0131r. Bununla birlikte, modern CSS mant\u0131ksal \u00f6zellikleri (logical properties) sayesinde, y\u00f6n ba\u011f\u0131ms\u0131z tasar\u0131mlar yapmak art\u0131k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00d6rne\u011fin, <code>margin-left<\/code> yerine <code>margin-inline-start<\/code> kullanarak, sayfa y\u00f6n\u00fc de\u011fi\u015fti\u011finde bo\u015fluklar\u0131n otomatik olarak ayarlanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayabiliriz.<\/p>\n<p>A\u015fa\u011f\u0131daki kod \u00f6rne\u011finde, dinamik olarak dil y\u00f6n\u00fcn\u00fc de\u011fi\u015ftiren ve Arap\u00e7a metinleri do\u011fru \u015fekilde i\u015fleyen basit bir aray\u00fcz yap\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6rebilirsiniz:<\/p>\n<div class=\"code-container\">\n<\/div>\n<p>Bu basit \u015fablon, taray\u0131c\u0131n\u0131n Arap\u00e7a karakterleri ve noktalama i\u015faretlerini sa\u011fdan sola do\u011fru kusursuz bir \u015fekilde i\u015flemesini sa\u011flar. E\u011fer bu y\u00f6nlendirmeyi yapmazsan\u0131z, parantezler ve soru i\u015faretleri gibi karakterler metnin yanl\u0131\u015f yerlerinde g\u00f6r\u00fcnecektir.<\/p>\n<h2>\u00dccretsiz Yapay Zeka Yaz\u0131m Ara\u00e7lar\u0131 Nas\u0131l Geli\u015ftirilir?<\/h2>\n<p>B\u00fcy\u00fck kitlelere \u00fccretsiz hizmet sunan bir yapay zeka arac\u0131 geli\u015ftirmek, sunucu ve API (Application Programming Interface &#8211; Uygulama Programlama Aray\u00fcz\u00fc) maliyetlerini y\u00f6netmeyi gerektirir. OpenAI veya Anthropic gibi servislerin API&#8217;lerini do\u011frudan kullanmak, kullan\u0131c\u0131 say\u0131s\u0131 artt\u0131k\u00e7a ciddi faturalarla kar\u015f\u0131la\u015fman\u0131za neden olabilir. Bu nedenle, projeyi s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir k\u0131lmak i\u00e7in ak\u0131ll\u0131ca bir mimari kurmak gerekir.<\/p>\n<p>\u0130lk olarak, a\u00e7\u0131k kaynakl\u0131 modellerden yararlanmak maliyetleri d\u00fc\u015f\u00fcrmenin en etkili yoludur. Hugging Face \u00fczerinde bar\u0131nd\u0131r\u0131lan ve Arap\u00e7a dilinde optimize edilmi\u015f a\u00e7\u0131k kaynakl\u0131 modeller (\u00f6rne\u011fin AraBERT veya Jais), kendi sunucular\u0131n\u0131zda veya daha uygun maliyetli bulut sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilir. \u0130kinci olarak, \u00f6nbellekleme (caching) mekanizmalar\u0131 kurarak, benzer isteklerin tekrar tekrar API&#8217;ye g\u00f6nderilmesi engellenebilir. Bu, hem yan\u0131t s\u00fcresini k\u0131salt\u0131r hem de i\u015flem maliyetini d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<p>Ayr\u0131ca, Prompt Engineering (\u0130stem m\u00fchendisli\u011fi) tekniklerini do\u011fru kullanmak, daha k\u00fc\u00e7\u00fck ve ucuz modellerden bile y\u00fcksek kaliteli Arap\u00e7a \u00e7\u0131kt\u0131lar alman\u0131z\u0131 sa\u011flar. Modele g\u00f6nderilen sistem y\u00f6nergelerinde Arap\u00e7a dil bilgisi kurallar\u0131na uyulmas\u0131, resmi bir dil kullan\u0131lmas\u0131 ve gereksiz kelimelerden ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131 net bir \u015fekilde belirtilmelidir.<\/p>\n<h2>Ad\u0131m Ad\u0131m Arap\u00e7a Metin \u00dcretim Entegrasyonu<\/h2>\n<p>Arap\u00e7a metin \u00fcreten bir yapay zeka arac\u0131n\u0131n arkas\u0131ndaki temel mant\u0131\u011f\u0131 anlamak i\u00e7in basit bir Python entegrasyonu kurabiliriz. Bu \u00f6rnekte, pop\u00fcler bir LLM sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n API&#8217;sini kullanarak Arap\u00e7a blog yaz\u0131s\u0131 ba\u015fl\u0131klar\u0131 \u00fcreten bir fonksiyon haz\u0131rlayaca\u011f\u0131z.<\/p>\n<p>Arap\u00e7a karakterlerin Python i\u00e7inde d\u00fczg\u00fcn i\u015flenmesi i\u00e7in UTF-8 kodlamas\u0131n\u0131n do\u011fru tan\u0131mlanmas\u0131 kritik \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Ayr\u0131ca, API&#8217;ye g\u00f6nderilen sistem mesaj\u0131nda (system prompt) modelin Arap\u00e7a dil yap\u0131s\u0131na sad\u0131k kalmas\u0131n\u0131 kesin bir dille istemeliyiz.<\/p>\n<div class=\"code-container\">\n<pre><code>import os\nfrom openai import OpenAI\n\n# API istemcisini ba\u015flat\u0131yoruz\nclient = OpenAI(api_key=os.environ.get(\"OPENAI_API_KEY\"))\n\ndef arapca_icerik_uret(konu):\n    system_instruction = (\n        \"\u0623\u0646\u062a \u0643\u0627\u062a\u0628 \u0645\u062d\u062a\u0648\u0649 \u0645\u062d\u062a\u0631\u0641 \u0648\u0645\u0628\u062f\u0639. \u0627\u0643\u062a\u0628 \u0628\u0627\u0644\u0644\u063a\u0629 \u0627\u0644\u0639\u0631\u0628\u064a\u0629 \u0627\u0644\u0641\u0635\u062d\u0649 \u0627\u0644\u062d\u062f\u064a\u062b\u0629. \"\n        \"\u062a\u062c\u0646\u0628 \u0627\u0644\u0623\u062e\u0637\u0627\u0621 \u0627\u0644\u0625\u0645\u0644\u0627\u0626\u064a\u0629 \u0648\u0627\u0644\u0646\u062d\u0648\u064a\u0629 \u062a\u0645\u0627\u0645\u0627\u064b.\"\n    )\n    user_prompt = f\"\u0627\u0643\u062a\u0628 3 \u0639\u0646\u0627\u0648\u064a\u0646 \u062c\u0630\u0627\u0628\u0629 \u0644\u0645\u0642\u0627\u0644\u0629 \u062a\u062a\u062d\u062f\u062b \u0639\u0646: {konu}\"\n\n    response = client.chat.completions.create(\n        model=\"gpt-4o-mini\",\n        messages=[\n            {\"role\": \"system\", \"content\": system_instruction},\n            {\"role\": \"user\", \"content\": user_prompt}\n        ],\n        temperature=0.7,\n        max_tokens=200\n    )\n    \n    return response.choices[0].message.content\n\n# \u00d6rnek kullan\u0131m\nif __name__ == \"__main__\":\n    konu_basligi = \"\u0641\u0648\u0627\u0626\u062f \u0627\u0644\u0630\u0643\u0627\u0621 \u0627\u0644\u0627\u0635\u0637\u0646\u0627\u0639\u064a \u0641\u064a \u0627\u0644\u062a\u0639\u0644\u064a\u0645\" # E\u011fitimin yapay zeka faydalar\u0131\n    sonuc = arapca_icerik_uret(konu_basligi)\n    print(sonuc)<\/code><\/pre>\n<\/div>\n<p>Yukar\u0131daki kod blo\u011fu, gpt-4o-mini modelini kullanarak son derece d\u00fc\u015f\u00fck maliyetle y\u00fcksek kaliteli Arap\u00e7a i\u00e7erik fikirleri \u00fcretir. Sistem y\u00f6nergesinde kullan\u0131lan Arap\u00e7a ifadeler, modelin \u0130ngilizce d\u00fc\u015f\u00fcnerek \u00e7eviri yapmas\u0131n\u0131 engeller ve do\u011frudan do\u011fal Arap\u00e7a kal\u0131plar\u0131yla d\u00fc\u015f\u00fcnmesini sa\u011flar.<\/p>\n<h2>Ger\u00e7ek D\u00fcnya Senaryosu: Bir Dijital Pazarlama Ajans\u0131n\u0131n Ba\u015far\u0131 Hikayesi<\/h2>\n<p>Teknik teorileri bir kenara b\u0131rak\u0131p, bu t\u00fcr \u00fccretsiz Arap\u00e7a yapay zeka ara\u00e7lar\u0131n\u0131n ger\u00e7ek d\u00fcnyada nas\u0131l bir katma de\u011fer yaratt\u0131\u011f\u0131na bakal\u0131m. \u0130stanbul merkezli ve Orta Do\u011fu (MENA) pazar\u0131na a\u00e7\u0131lmak isteyen &#8220;Hilal Dijital&#8221; ad\u0131nda bir pazarlama ajans\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Ajans, Suudi Arabistan ve Birle\u015fik Arap Emirlikleri&#8217;ndeki m\u00fc\u015fterileri i\u00e7in sosyal medya kampanyalar\u0131 y\u00fcr\u00fctmek istiyordu.<\/p>\n<p>Ancak, yerel Arap\u00e7a konu\u015fan i\u00e7erik yazarlar\u0131 bulmak ve onlar\u0131n y\u00fcksek maliyetlerini kar\u015f\u0131lamak, yeni ba\u015flayan bu ajans i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir b\u00fct\u00e7e y\u00fck\u00fc olu\u015fturuyordu. Ajans y\u00f6neticileri, \u00e7eviri ara\u00e7lar\u0131n\u0131n (Google Translate vb.) \u00fcretti\u011fi metinlerin \u00e7ok mekanik ve yapay durdu\u011funu fark etti. Bu noktada, HN \u00fczerinde payla\u015f\u0131lan \u00fccretsiz Arap\u00e7a yapay zeka yaz\u0131m arac\u0131n\u0131 ke\u015ffettiler.<\/p>\n<p>Ajans, bu arac\u0131 kullanarak \u015fu ad\u0131mlar\u0131 izledi:<\/p>\n<ol>\n<li>Kampanya fikirlerini T\u00fcrk\u00e7e veya \u0130ngilizce olarak belirlediler.<\/li>\n<li>\u00dccretsiz yapay zeka arac\u0131na bu fikirleri girerek, K\u00f6rfez leh\u00e7esine (Khaleeji) uygun sosyal medya metinleri \u00fcrettiler.<\/li>\n<li>\u00dcretilen metinleri yerel bir edit\u00f6re kontrol ettirerek revize s\u00fcresini %80 oran\u0131nda k\u0131saltt\u0131lar.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Sonu\u00e7 olarak Hilal Dijital, yerelle\u015ftirme (localization) maliyetlerini ayl\u0131k 3.000 dolardan 400 dolara d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. En \u00f6nemlisi, do\u011fal ve k\u00fclt\u00fcrel olarak optimize edilmi\u015f reklam metinleri sayesinde, hedef kitledeki t\u0131klama oranlar\u0131 (CTR) %25 oran\u0131nda art\u0131\u015f g\u00f6sterdi. Bu vaka analizi, do\u011fru ara\u00e7lar\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck i\u015fletmelere k\u00fcresel pazarda nas\u0131l devasa avantajlar sa\u011flayabilece\u011fini kan\u0131tlamaktad\u0131r.<\/p>\n<h2>Geli\u015ftiriciler \u0130\u00e7in \u0130leri D\u00fczey Arap\u00e7a NLP \u0130pu\u00e7lar\u0131 Nelerdir?<\/h2>\n<p>E\u011fer sadece basit bir API \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7mek ve profesyonel d\u00fczeyde bir Arap\u00e7a yapay zeka \u00fcr\u00fcn\u00fc geli\u015ftirmek istiyorsan\u0131z, baz\u0131 ileri d\u00fczey teknik detaylara hakim olman\u0131z gerekir. Bu detaylar, uygulaman\u0131z\u0131n kalitesini ve h\u0131z\u0131n\u0131 do\u011frudan etkileyecektir.<\/p>\n<p>\u0130lk olarak, token optimizasyonuna dikkat etmelisiniz. Arap\u00e7a karakterler, UTF-8 format\u0131nda Latin karakterlerine g\u00f6re bellekte daha fazla yer kaplar. Bir\u00e7ok LLM sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 tokenizer (metni par\u00e7alara ay\u0131ran algoritma), Arap\u00e7a kelimeleri \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck par\u00e7alara b\u00f6ler. Bu durum, ayn\u0131 uzunluktaki bir Arap\u00e7a metnin, \u0130ngilizce metne k\u0131yasla 2 ila 3 kat daha fazla token harcamas\u0131na neden olur. API maliyetlerinizi d\u00fc\u015f\u00fcrmek i\u00e7in Arap\u00e7a dilini daha verimli i\u015fleyen (\u00f6rne\u011fin Cohere veya \u00f6zel e\u011fitilmi\u015f LLaMA varyantlar\u0131 gibi) modelleri tercih edebilirsiniz.<\/p>\n<p>\u0130kinci olarak, metin temizleme (preprocessing) s\u00fcre\u00e7lerini iyi y\u00f6netmelisiniz. Kullan\u0131c\u0131lar\u0131n girdi\u011fi metinlerdeki gereksiz harekeleri temizlemek, modelin ba\u011flam\u0131 daha iyi anlamas\u0131n\u0131 sa\u011flayabilir. Ancak baz\u0131 durumlarda harekeler anlam\u0131 tamamen de\u011fi\u015ftirdi\u011fi i\u00e7in, bu temizli\u011fi opsiyonel bir filtre olarak sunmak en mant\u0131kl\u0131 yakla\u015f\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>Son olarak, modelinizin yarat\u0131c\u0131l\u0131k ayar\u0131n\u0131 (temperature) do\u011fru yap\u0131land\u0131r\u0131n. Resmi yaz\u0131\u015fmalar, e-postalar ve akademik \u00f6zetler i\u00e7in bu de\u011feri 0.2 &#8211; 0.3 gibi d\u00fc\u015f\u00fck seviyelerde tutun. Reklam metinleri, hikaye yaz\u0131m\u0131 ve sosyal medya i\u00e7erikleri i\u00e7in ise 0.7 &#8211; 0.8 de\u011ferlerini tercih ederek modelin daha zengin bir kelime da\u011farc\u0131\u011f\u0131 kullanmas\u0131na izin verin.<\/p>\n<h2>Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131n\u0131n Gelece\u011finde Arap\u00e7a Pazar\u0131 Nereye Gidiyor?<\/h2>\n<p>Arap d\u00fcnyas\u0131, dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn en h\u0131zl\u0131 ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgelerin ba\u015f\u0131nda geliyor. \u00d6zellikle Suudi Arabistan&#8217;\u0131n &#8220;Vision 2030&#8221; vizyonu ve Birle\u015fik Arap Emirlikleri&#8217;nin yapay zeka bakanl\u0131\u011f\u0131 kurmas\u0131 gibi ad\u0131mlar, b\u00f6lgedeki teknoloji yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 zirveye ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum, Arap\u00e7a yapay zeka ara\u00e7lar\u0131na olan talebin katlanarak artaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p>Gelecekte, sadece genel dil modelleri de\u011fil, t\u0131p, hukuk ve finans gibi dikey sekt\u00f6rlere \u00f6zel e\u011fitilmi\u015f Arap\u00e7a yapay zeka modelleri g\u00f6rece\u011fiz. Bug\u00fcn \u00fccretsiz ara\u00e7lar geli\u015ftirerek toplulu\u011fun g\u00fcvenini kazanan ba\u011f\u0131ms\u0131z geli\u015ftiriciler, yar\u0131n bu ara\u00e7lar\u0131 SaaS (Software as a Service &#8211; Hizmet Olarak Yaz\u0131l\u0131m) modellerine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrerek b\u00fcy\u00fck ticari ba\u015far\u0131lar elde edebilirler. Bu nedenle, Arap\u00e7a pazar\u0131na erken girmek ve yerel kullan\u0131c\u0131lar\u0131n deneyimlerini anlamak, uzun vadede b\u00fcy\u00fck bir rekabet avantaj\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r.<\/p>\n<h2>S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular (SSS)<\/h2>\n<h3>1. Arap\u00e7a yapay zeka ara\u00e7lar\u0131 neden di\u011fer dillere g\u00f6re daha az geli\u015fmi\u015ftir?<\/h3>\n<p>Bunun temel sebebi, yapay zeka modellerini e\u011fitmek i\u00e7in kullan\u0131lan dijital Arap\u00e7a veri miktar\u0131n\u0131n az olmas\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca Arap\u00e7an\u0131n sa\u011fdan sola yaz\u0131lmas\u0131 ve karma\u015f\u0131k morfolojik yap\u0131s\u0131, teknoloji \u015firketlerinin bu dile \u00f6ncelik vermesini zorla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<h3>2. RTL (sa\u011fdan sola) yaz\u0131m deste\u011fi sunmak zor mudur?<\/h3>\n<p>Hay\u0131r, modern web standartlar\u0131 sayesinde olduk\u00e7a kolayd\u0131r. HTML \u00fczerinde <code>dir=\"rtl\"<\/code> \u00f6zniteli\u011fini kullanmak ve CSS&#8217;te mant\u0131ksal \u00f6zellikleri (logical properties) tercih etmek, bu sorunu b\u00fcy\u00fck oranda \u00e7\u00f6zer.<\/p>\n<h3>3. Arap\u00e7a yapay zeka ara\u00e7lar\u0131 yerel leh\u00e7eleri anlayabilir mi?<\/h3>\n<p>Geli\u015fmi\u015f b\u00fcy\u00fck dil modelleri (GPT-4, Claude vb.) M\u0131s\u0131r, K\u00f6rfez ve \u015eam leh\u00e7elerini anlayabilir ve bu leh\u00e7elerde yan\u0131t verebilir. Ancak en tutarl\u0131 ve kaliteli sonu\u00e7lar hala Modern Standart Arap\u00e7a (Fusha) ile al\u0131nmaktad\u0131r.<\/p>\n<h3>4. \u00dccretsiz yapay zeka ara\u00e7lar\u0131n\u0131n API maliyetleri nas\u0131l kar\u015f\u0131lan\u0131yor?<\/h3>\n<p>Geli\u015ftiriciler genellikle a\u00e7\u0131k kaynakl\u0131 modelleri kendi sunucular\u0131nda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak maliyetleri d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcrler. Ayr\u0131ca \u00f6nbellekleme (caching) sistemleri kullanarak gereksiz API \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 \u00f6nlerler ve gelecekte premium \u00f6zellikler sunarak projeyi fonlarlar.<\/p>\n<p>#Teknoloji #YapayZeka #WebGeli\u015ftirme #NLP #Arap\u00e7aYapayZeka<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"400 milyondan fazla Arap\u00e7a konu\u015fan kullan\u0131c\u0131 i\u00e7in geli\u015ftirilen \u00fccretsiz Arap\u00e7a yapay zeka ara\u00e7lar\u0131, dijital i\u00e7erik \u00fcretimini ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 de\u011fi\u015ftiriyor.","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-43165","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-genel","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131 - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"400 milyondan fazla Arap\u00e7a konu\u015fan kullan\u0131c\u0131 i\u00e7in geli\u015ftirilen \u00fccretsiz Arap\u00e7a yapay zeka ara\u00e7lar\u0131, dijital i\u00e7erik \u00fcretimini ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 de\u011fi\u015ftiriyor.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-07-08T06:02:30+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131\",\"datePublished\":\"2026-07-08T06:02:30+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/\"},\"wordCount\":2355,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2026\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/\",\"name\":\"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131 - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-07-08T06:02:30+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131 - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131","og_description":"400 milyondan fazla Arap\u00e7a konu\u015fan kullan\u0131c\u0131 i\u00e7in geli\u015ftirilen \u00fccretsiz Arap\u00e7a yapay zeka ara\u00e7lar\u0131, dijital i\u00e7erik \u00fcretimini ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 de\u011fi\u015ftiriyor.","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2026-07-08T06:02:30+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"12 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131","datePublished":"2026-07-08T06:02:30+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/"},"wordCount":2355,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/#respond"]}],"copyrightYear":"2026","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/","name":"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131 - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2026-07-08T06:02:30+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/400-milyon-icin-ucretsiz-arapca-yapay-zeka-araclari\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"400 Milyon \u0130\u00e7in \u00dccretsiz Arap\u00e7a Yapay Zeka Ara\u00e7lar\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43165","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=43165"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43165\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=43165"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=43165"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=43165"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}