Linux ortam\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan bir sistem y\u00f6neticisi, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftiricisi veya veri analistiyseniz, metin tabanl\u0131 verilerle s\u0131k s\u0131k etkile\u015fime girersiniz. Log dosyalar\u0131n\u0131 analiz etmek, yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f verileri (CSV, TSV) i\u015flemek, sistem \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131ndan bilgi ay\u0131klamak gibi g\u00f6revler g\u00fcnl\u00fck rutinlerinizin \u00f6nemli bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. Peki, bu karma\u015f\u0131k ve zaman al\u0131c\u0131 i\u015flemleri nas\u0131l daha verimli hale getirebilirsiniz? \u0130\u015fte tam bu noktada, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir metin i\u015fleme arac\u0131 olan AWK devreye giriyor. Bu makalede, AWK’n\u0131n ne oldu\u011funu, temelden ileri d\u00fczeye nas\u0131l kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131nda size nas\u0131l yard\u0131mc\u0131 olabilece\u011fini ad\u0131m ad\u0131m ke\u015ffedece\u011fiz. AWK ile metin i\u015fleme becerilerinizi geli\u015ftirerek, Linux komut sat\u0131r\u0131nda veri manip\u00fclasyonunda ustala\u015fmaya haz\u0131r olun.<\/p>\n
AWK, 1970’lerin sonlar\u0131nda Alfred Aho, Peter Weinberger ve Brian Kernighan taraf\u0131ndan geli\u015ftirilmi\u015f, desen tarama ve metin i\u015fleme i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f bir programlama dilidir. Ad\u0131n\u0131 geli\u015ftiricilerinin soyadlar\u0131n\u0131n ba\u015f harflerinden alm\u0131\u015ft\u0131r. Genellikle bir komut sat\u0131r\u0131 arac\u0131 olarak kullan\u0131lsa da, kendi ba\u015f\u0131na tam te\u015fekk\u00fcll\u00fc bir programlama dilinin t\u00fcm \u00f6zelliklerini bar\u0131nd\u0131r\u0131r: de\u011fi\u015fkenler, ko\u015fullu ifadeler, d\u00f6ng\u00fcler ve fonksiyonlar. Bu \u00f6zellikleri sayesinde, basit metin filtrelemeden karma\u015f\u0131k raporlamaya kadar geni\u015f bir yelpazede g\u00f6revleri yerine getirebilir. \u00d6zellikle b\u00fcy\u00fck metin dosyalar\u0131n\u0131 h\u0131zl\u0131 ve etkili bir \u015fekilde i\u015flemek i\u00e7in vazge\u00e7ilmez bir ara\u00e7t\u0131r. Bu rehber boyunca, AWK’n\u0131n temel kavramlar\u0131n\u0131 anlayacak, pratik \u00f6rneklerle uygulayacak ve kendi veri i\u015fleme ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131za uyarlayabilece\u011finiz g\u00fc\u00e7l\u00fc betikler yazmay\u0131 \u00f6\u011freneceksiniz. B\u00f6ylece, veri analizi ve sistem y\u00f6netimi g\u00f6revlerinizde \u00f6nemli bir zaman tasarrufu sa\u011flayacaks\u0131n\u0131z.<\/p>\n
AWK, bir metin dosyas\u0131n\u0131 veya standart girdiyi sat\u0131r sat\u0131r okuyan ve her sat\u0131rda belirli bir deseni arayan, bu desen bulundu\u011funda ise tan\u0131mlanm\u0131\u015f bir eylemi ger\u00e7ekle\u015ftiren bir programlama arac\u0131d\u0131r. Bu “desen-eylem” (pattern-action) paradigmas\u0131, AWK’n\u0131n temel \u00e7al\u0131\u015fma prensibidir. Her sat\u0131r bir “kay\u0131t” olarak kabul edilir ve varsay\u0131lan olarak bo\u015fluk karakterleriyle ayr\u0131lm\u0131\u015f “alanlara” (fields) b\u00f6l\u00fcn\u00fcr. Bu alanlar, $1, $2, $3 gibi de\u011fi\u015fkenlerle temsil edilirken, $0 ise t\u00fcm sat\u0131r\u0131 ifade eder.<\/p>\n
AWK programlar\u0131 genellikle AWK’n\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc y\u00f6nlerinden biri, i\u015fleme ba\u015flamadan \u00f6nce ve i\u015fleme bittikten sonra belirli eylemleri ger\u00e7ekle\u015ftirmemizi sa\u011flayan \u00f6zel bloklara sahip olmas\u0131d\u0131r:<\/p>\n \u00d6rne\u011fin, bir CSV dosyas\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yazd\u0131rmak ve sonunda bir \u00f6zet sunmak i\u00e7in Bu \u00f6rnekte, AWK’n\u0131n metni alanlara ay\u0131rma yetene\u011fi, \u00d6rne\u011fin, virg\u00fclle ayr\u0131lm\u0131\u015f bir dosyada ikinci alan\u0131 yazd\u0131rmak i\u00e7in:<\/p>\n Veya AWK, metin i\u015fleme s\u00fcrecini kolayla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in bir dizi dahili de\u011fi\u015fken sunar. Bunlar aras\u0131nda en s\u0131k kullan\u0131lanlar \u015funlard\u0131r:<\/p>\n Bu de\u011fi\u015fkenler, AWK betiklerinizin dinamik ve esnek olmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. \u00d6rne\u011fin, bir dosyadaki her sat\u0131r\u0131n ka\u00e7 alan\u0131 oldu\u011funu ve hangi sat\u0131r numaras\u0131 oldu\u011funu yazd\u0131rmak i\u00e7in:<\/p>\n Bu temel bile\u015fenleri anlamak, AWK ile karma\u015f\u0131k metin i\u015fleme g\u00f6revlerini ba\u015far\u0131yla yerine getirmek i\u00e7in sa\u011flam bir temel olu\u015fturacakt\u0131r. \u0130lerleyen b\u00f6l\u00fcmlerde bu kavramlar\u0131 daha derinlemesine inceleyecek ve pratik \u00f6rneklerle peki\u015ftirece\u011fiz.<\/p>\n AWK’n\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc anlaman\u0131n en iyi yolu, onu basit \u00f6rneklerle denemektir. Bu b\u00f6l\u00fcmde, AWK’n\u0131n temel yeteneklerini kullanarak metinleri nas\u0131l filtreleyece\u011finizi ve bi\u00e7imlendirece\u011finizi \u00f6\u011freneceksiniz. Bu ad\u0131mlar, AWK’n\u0131n desen-eylem modelini somutla\u015ft\u0131rman\u0131za yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n AWK’daki en temel eylem, \u00d6rnek bir T\u00fcm sat\u0131rlar\u0131 yazd\u0131rmak i\u00e7in:<\/p>\n Sadece isim ve soyisimleri yazd\u0131rmak i\u00e7in (ilk iki alan):<\/p>\n \u00c7\u0131kt\u0131da alanlar aras\u0131na farkl\u0131 bir ay\u0131r\u0131c\u0131 koymak isterseniz, Bu komutun \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131 “Ay\u015fe-Y\u0131lmaz”, “Mehmet-Demir” \u015feklinde olacakt\u0131r. Yukar\u0131daki \u00f6rneklerde, varsay\u0131lan alan ay\u0131r\u0131c\u0131s\u0131 olan bo\u015fluk karakterini kulland\u0131k. Ancak, \u00e7o\u011fu zaman veriler virg\u00fcl (CSV), sekme (TSV) veya ba\u015fka \u00f6zel karakterlerle ayr\u0131l\u0131r. AWK, bu t\u00fcr dosyalar\u0131 kolayca i\u015flemenizi sa\u011flar. Alan ay\u0131r\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 ( \u00d6rnek bir Bu dosyadan sadece \u00fcr\u00fcn ad\u0131n\u0131 ve fiyat\u0131n\u0131 almak i\u00e7in:<\/p>\n Bu komut, her sat\u0131r\u0131 virg\u00fclle ay\u0131racak ve ikinci ile \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc alanlar\u0131 (\u00dcr\u00fcn Ad\u0131 ve Fiyat) yazd\u0131racakt\u0131r. Ancak, genellikle ilk sat\u0131r ba\u015fl\u0131k oldu\u011fundan, bunu atlamak isteyebiliriz. Bunun i\u00e7in Bu sayede, AWK sadece ikinci sat\u0131rdan itibaren i\u015flem yapmaya ba\u015flayacakt\u0131r.<\/p>\n AWK’n\u0131n en g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00f6zelliklerinden biri, belirli bir desene uyan sat\u0131rlar\u0131 filtreleme yetene\u011fidir. Desenler, basit metin dizelerinden karma\u015f\u0131k d\u00fczenli ifadelere kadar de\u011fi\u015febilir. Sadece belirli bir kelimeyi i\u00e7eren sat\u0131rlar\u0131 bulmak i\u00e7in kelimeyi desen olarak kullanabilirsiniz.<\/p>\n \u00d6rne\u011fin, Bu komut, “Ankara” kelimesini i\u00e7eren her sat\u0131r\u0131 yazd\u0131racakt\u0131r. Deseni tersine \u00e7evirmek, yani belirli bir kelimeyi i\u00e7ermeyen sat\u0131rlar\u0131 bulmak i\u00e7in Bu \u00f6rnekte, “Ankara” kelimesini i\u00e7ermeyen t\u00fcm sat\u0131rlar ekrana bas\u0131lacakt\u0131r. Birden fazla ko\u015fulu birle\u015ftirmek i\u00e7in Bu komut, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc alan\u0131 (ya\u015f) 30'dan k\u00fc\u00e7\u00fck olan VE sat\u0131r\u0131nda \"\u0130zmir\" kelimesi ge\u00e7en kay\u0131tlar\u0131n isim ve soyisimlerini yazd\u0131racakt\u0131r. Bu basit filtreleme ve bi\u00e7imlendirme teknikleri, AWK ile yapabileceklerinizin sadece ba\u015flang\u0131c\u0131d\u0131r. \u0130lerleyen b\u00f6l\u00fcmlerde, bu yetenekleri daha da geli\u015ftirerek karma\u015f\u0131k veri i\u015fleme senaryolar\u0131n\u0131 nas\u0131l y\u00f6netece\u011finizi g\u00f6rece\u011fiz.<\/p>\n AWK, sadece basit filtreleme ve yazd\u0131rma i\u015flemleriyle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir; ayn\u0131 zamanda ko\u015fullu ifadeler (if-else) ve d\u00f6ng\u00fcler (for, while) gibi programlama yap\u0131lar\u0131n\u0131 da destekler. Bu \u00f6zellikler, daha karma\u015f\u0131k mant\u0131k y\u00fcr\u00fctmenize ve verileri daha dinamik bir \u015fekilde i\u015flemenize olanak tan\u0131r. Ayr\u0131ca, AWK'da diziler (arrays) kullanarak verileri bellekte depolayabilir ve daha geli\u015fmi\u015f analizler yapabilirsiniz.<\/p>\n AWK'daki \u00d6rnek olarak, Bu betik, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc alan\u0131 (ya\u015f) 30 veya daha b\u00fcy\u00fck olanlar i\u00e7in \"Deneyimli \u00c7al\u0131\u015fan\", di\u011ferleri i\u00e7in \"Gen\u00e7 \u00c7al\u0131\u015fan\" mesaj\u0131n\u0131 yazd\u0131r\u0131r. Birden fazla ko\u015fulu kontrol etmek i\u00e7in Bu \u00f6rnek, ya\u015fa g\u00f6re \u00fc\u00e7 farkl\u0131 kategoriye ay\u0131rma i\u015flemi yapar. Ko\u015fullu ifadeler, AWK betiklerinize esneklik katar ve farkl\u0131 veri durumlar\u0131na g\u00f6re farkl\u0131 davran\u0131\u015flar sergilemenizi sa\u011flar.<\/p>\n D\u00f6ng\u00fcler, belirli bir eylem k\u00fcmesini birden \u00e7ok kez tekrarlamak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. AWK, \u00d6rnek olarak, bir sat\u0131rdaki t\u00fcm alanlar\u0131 tek tek yazd\u0131rmak i\u00e7in:<\/p>\n Bu betik, her sat\u0131r i\u00e7in 1'den Ayn\u0131 \u00f6rne\u011fi Her iki d\u00f6ng\u00fc de benzer sonu\u00e7lar verir, ancak kullan\u0131m senaryolar\u0131na g\u00f6re birini di\u011ferine tercih edebilirsiniz. AWK'daki diziler, ili\u015fkisel dizilerdir (associative arrays), yani indis olarak say\u0131lar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra dizeleri de kullanabilirsiniz. Bu, belirli anahtarlara (key) g\u00f6re de\u011ferleri depolaman\u0131za ve alman\u0131za olanak tan\u0131r. Diziler, verileri toplamak, saymak veya \u00f6zetlemek i\u00e7in \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ara\u00e7t\u0131r.<\/p>\n \u00d6rnek olarak, Bu betik, her sat\u0131r\u0131 i\u015flerken d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc alan\u0131 (\u015fehir) bir dizinin anahtar\u0131 olarak kullan\u0131r ve ilgili anahtar\u0131n de\u011ferini birer birer art\u0131r\u0131r. Diziler, AWK'n\u0131n karma\u015f\u0131k veri i\u015fleme g\u00f6revlerini yerine getirme yetene\u011fini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131r\u0131r. \u00d6rne\u011fin, benzersiz de\u011ferleri bulmak, frekans da\u011f\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131 hesaplamak veya verileri grupland\u0131rmak i\u00e7in dizileri etkin bir \u015fekilde kullanabilirsiniz. Ko\u015fullu ifadeler, d\u00f6ng\u00fcler ve diziler bir araya geldi\u011finde, AWK ile neredeyse her t\u00fcrl\u00fc metin manip\u00fclasyonu ve raporlama g\u00f6revini ger\u00e7ekle\u015ftirebilirsiniz.<\/p>\n AWK, desen e\u015fle\u015ftirme yetene\u011fini b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde d\u00fczenli ifadelere (Regular Expressions - Regex) bor\u00e7ludur. D\u00fczenli ifadeler, metin i\u00e7inde belirli karakter dizilerini veya desenleri tan\u0131mlamak i\u00e7in kullan\u0131lan g\u00fc\u00e7l\u00fc bir mini dildir. AWK, bu desenleri kullanarak sat\u0131rlar\u0131 filtreleyebilir, belirli metin par\u00e7alar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirebilir veya ay\u0131klayabilir. Bu b\u00f6l\u00fcm, d\u00fczenli ifadelerin AWK ile nas\u0131l kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve karma\u015f\u0131k metin desenlerini nas\u0131l yakalayabilece\u011finizi detayland\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n AWK'da d\u00fczenli ifadeler genellikle e\u011fik \u00e7izgiler ( Baz\u0131 temel d\u00fczenli ifade karakterleri:<\/p>\n \u00d6rnek bir Sadece \"ERROR\" veya \"CRITICAL\" i\u00e7eren sat\u0131rlar\u0131 bulmak i\u00e7in:<\/p>\n Bu, pattern { action }<\/code> \u015feklinde bir veya daha fazla kuraldan olu\u015fur. Bir desen (pattern) belirtilmezse, eylem her sat\u0131r i\u00e7in y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcr. Bir eylem (action) belirtilmezse, varsay\u0131lan eylem t\u00fcm sat\u0131r\u0131 ekrana yazd\u0131rmakt\u0131r. \u00d6rne\u011fin, bir dosyadaki her sat\u0131r\u0131 yazd\u0131rmak i\u00e7in basit\u00e7e awk '{ print }' dosya.txt<\/code> komutunu kullanabilirsiniz. Bu, asl\u0131nda awk '1 { print }' dosya.txt<\/code> ile ayn\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc 1<\/code> her zaman do\u011fru olan bir desendir.<\/p>\n\n
BEGIN<\/code> ve END<\/code> bloklar\u0131n\u0131 kullanabiliriz:<\/p>\n\nawk 'BEGIN { print \"--- Rapor Ba\u015flad\u0131 ---\" } { print $0 } END { print \"--- Rapor Bitti ---\" }' veriler.csv\n <\/code><\/pre>\nveriler.csv<\/code> dosyas\u0131ndaki her sat\u0131r i\u015flenmeden \u00f6nce “Rapor Ba\u015flad\u0131” yaz\u0131lacak, her sat\u0131r ekrana bas\u0131lacak ve t\u00fcm sat\u0131rlar i\u015flendikten sonra “Rapor Bitti” yaz\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\nAlan Ay\u0131r\u0131c\u0131lar (FS) ve Kay\u0131t Ay\u0131r\u0131c\u0131lar (RS) Ne \u0130\u015fe Yarar?<\/h3>\n
FS<\/code> (Field Separator – Alan Ay\u0131r\u0131c\u0131) ve RS<\/code> (Record Separator – Kay\u0131t Ay\u0131r\u0131c\u0131) de\u011fi\u015fkenleriyle kontrol edilir. Varsay\u0131lan olarak, FS<\/code> herhangi bir bo\u015fluk karakteridir (bo\u015fluk, sekme, yeni sat\u0131r). Ancak, virg\u00fclle ayr\u0131lm\u0131\u015f (CSV) veya ba\u015fka bir karakterle ayr\u0131lm\u0131\u015f verilerle \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken FS<\/code> de\u011ferini de\u011fi\u015ftirmemiz gerekebilir. FS<\/code> de\u011ferini -F<\/code> se\u00e7ene\u011fiyle komut sat\u0131r\u0131nda veya BEGIN<\/code> blo\u011funda ayarlayabiliriz.<\/p>\n\nawk -F',' '{ print $2 }' veriler.csv\n <\/code><\/pre>\nBEGIN<\/code> blo\u011fu i\u00e7inde:<\/p>\n\nawk 'BEGIN { FS=\",\" } { print $2 }' veriler.csv\n <\/code><\/pre>\nRS<\/code> (Record Separator) ise varsay\u0131lan olarak yeni sat\u0131r karakteridir (\\n<\/code>), yani AWK her sat\u0131r\u0131 ayr\u0131 bir kay\u0131t olarak i\u015fler. Ancak, baz\u0131 durumlarda kay\u0131tlar birden fazla sat\u0131ra yay\u0131lm\u0131\u015f olabilir (\u00f6rne\u011fin, bo\u015f sat\u0131rlarla ayr\u0131lm\u0131\u015f paragraflar). Bu gibi durumlarda RS<\/code> de\u011ferini de\u011fi\u015ftirmek gerekebilir. \u00d6rne\u011fin, bo\u015f sat\u0131rlar\u0131 kay\u0131t ay\u0131r\u0131c\u0131 olarak kullanmak i\u00e7in RS=\"\"<\/code> ayar\u0131 yap\u0131labilir.<\/p>\nAWK’daki Dahili De\u011fi\u015fkenler Nelerdir?<\/h3>\n
\n
NR<\/code> (Number of Record):<\/strong> \u0130\u015flenmekte olan mevcut kayd\u0131n (sat\u0131r\u0131n) s\u0131ra numaras\u0131n\u0131 tutar.<\/li>\nNF<\/code> (Number of Fields):<\/strong> Mevcut kay\u0131ttaki (sat\u0131rdaki) toplam alan say\u0131s\u0131n\u0131 tutar.<\/li>\n$0<\/code>:<\/strong> Mevcut kayd\u0131n (sat\u0131r\u0131n) tamam\u0131n\u0131 temsil eder.<\/li>\n$1, $2, ...<\/code>:<\/strong> Mevcut kay\u0131ttaki belirli alanlar\u0131 temsil eder. \u00d6rne\u011fin, $1<\/code> ilk alan\u0131, $2<\/code> ikinci alan\u0131 ifade eder.<\/li>\nFILENAME<\/code>:<\/strong> \u0130\u015flenmekte olan mevcut dosyan\u0131n ad\u0131n\u0131 tutar.<\/li>\nOFS<\/code> (Output Field Separator):<\/strong> print<\/code> fonksiyonu ile \u00e7\u0131kt\u0131da alanlar aras\u0131na yerle\u015ftirilecek ay\u0131r\u0131c\u0131 karakteri belirler. Varsay\u0131lan olarak bo\u015fluktur.<\/li>\nORS<\/code> (Output Record Separator):<\/strong> print<\/code> fonksiyonu ile \u00e7\u0131kt\u0131da her kayd\u0131n sonuna yerle\u015ftirilecek ay\u0131r\u0131c\u0131 karakteri belirler. Varsay\u0131lan olarak yeni sat\u0131r karakteridir (\\n<\/code>).<\/li>\n<\/ul>\n\nawk '{ print \"Sat\u0131r Numaras\u0131:\", NR, \"Alan Say\u0131s\u0131:\", NF, \"Sat\u0131r:\", $0 }' dosya.txt\n <\/code><\/pre>\nAWK ile \u0130lk Ad\u0131mlar: Basit Metin Filtreleme ve Bi\u00e7imlendirme Nas\u0131l Yap\u0131l\u0131r?<\/h2>\n
Temel
print<\/code> Komutu ve Alan Se\u00e7imi Nas\u0131l Kullan\u0131l\u0131r?<\/h3>\nprint<\/code> komutudur. print<\/code> komutu, kendisine verilen arg\u00fcmanlar\u0131 standart \u00e7\u0131kt\u0131ya yazd\u0131r\u0131r. Arg\u00fcmanlar aras\u0131na virg\u00fcl koydu\u011funuzda, AWK bunlar\u0131 varsay\u0131lan \u00e7\u0131kt\u0131 alan ay\u0131r\u0131c\u0131s\u0131 (OFS) ile ay\u0131rarak yazd\u0131r\u0131r. Hi\u00e7bir arg\u00fcman verilmezse, $0<\/code> (mevcut sat\u0131r\u0131n tamam\u0131) yazd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\npersonel.txt<\/code> dosyam\u0131z oldu\u011funu varsayal\u0131m:<\/p>\n\nAy\u015fe Y\u0131lmaz 30 Ankara\nMehmet Demir 25 \u0130zmir\nZeynep Can 35 \u0130stanbul\nAli Kaya 28 Bursa\n <\/code><\/pre>\n\nawk '{ print }' personel.txt\n <\/code><\/pre>\n\nawk '{ print $1, $2 }' personel.txt\n <\/code><\/pre>\nOFS<\/code> (Output Field Separator) de\u011fi\u015fkenini kullanabilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, isim ve soyisimleri bir tire ile ay\u0131rmak i\u00e7in:<\/p>\n\nawk 'BEGIN { OFS=\"-\" } { print $1, $2 }' personel.txt\n <\/code><\/pre>\nprint<\/code> komutuyla metin ve de\u011fi\u015fkenleri birle\u015ftirerek daha okunabilir \u00e7\u0131kt\u0131lar da \u00fcretebilirsiniz:<\/p>\n\nawk '{ print \"Ad:\", $1, \"Soyad:\", $2, \"Ya\u015f:\", $3 }' personel.txt\n <\/code><\/pre>\n\u00d6zel Alan Ay\u0131r\u0131c\u0131lar ile Veri \u0130\u015fleme Nas\u0131l Yap\u0131l\u0131r?<\/h3>\n
FS<\/code>) komut sat\u0131r\u0131nda -F<\/code> se\u00e7ene\u011fiyle veya betik i\u00e7inde BEGIN<\/code> blo\u011funda belirtebilirsiniz.<\/p>\nurunler.csv<\/code> dosyam\u0131z olsun:<\/p>\n\nID,\u00dcr\u00fcn Ad\u0131,Fiyat,Stok\n101,Laptop,1200,50\n102,Mouse,25,200\n103,Klavye,75,150\n <\/code><\/pre>\n\nawk -F',' '{ print \"\u00dcr\u00fcn:\", $2, \"Fiyat:\", $3 }' urunler.csv\n <\/code><\/pre>\nNR > 1<\/code> gibi bir desen kullanabiliriz:<\/p>\n\nawk -F',' 'NR > 1 { print \"\u00dcr\u00fcn:\", $2, \"Fiyat:\", $3 }' urunler.csv\n <\/code><\/pre>\nDesenlere G\u00f6re Sat\u0131r Filtreleme Nas\u0131l Ger\u00e7ekle\u015ftirilir?<\/h3>\n
personel.txt<\/code> dosyas\u0131ndan sadece “Ankara”da ya\u015fayan ki\u015fileri bulmak i\u00e7in:<\/p>\n\nawk '\/Ankara\/ { print $0 }' personel.txt\n <\/code><\/pre>\n!<\/code> operat\u00f6r\u00fcn\u00fc kullanabilirsiniz:<\/p>\n\nawk '!\/Ankara\/ { print $0 }' personel.txt\n <\/code><\/pre>\n&&<\/code> (VE) ve ||<\/code> (VEYA) operat\u00f6rlerini kullanabilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, ya\u015f\u0131 30’dan k\u00fc\u00e7\u00fck olan ve “\u0130zmir”de ya\u015fayan ki\u015fileri bulmak i\u00e7in:<\/p>\n\nawk '$3 < 30 && \/\u0130zmir\/ { print $1, $2 }' personel.txt\n <\/code><\/pre>\nKo\u015fullu \u0130fadeler ve D\u00f6ng\u00fclerle Daha G\u00fc\u00e7l\u00fc AWK Betikleri Nas\u0131l Yaz\u0131l\u0131r?<\/h2>\n
if-else<\/code> \u0130fadeleri ile Ko\u015fullu Mant\u0131k Nas\u0131l Uygulan\u0131r?<\/h3>\nif<\/code> ifadesi, belirli bir ko\u015ful do\u011fru oldu\u011funda bir dizi eylemi ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. if-else<\/code> yap\u0131s\u0131 ise ko\u015ful do\u011fru de\u011filse alternatif bir eylem k\u00fcmesini y\u00fcr\u00fctmenizi sa\u011flar. S\u00f6zdizimi di\u011fer programlama dillerine benzerdir.<\/p>\npersonel.txt<\/code> dosyam\u0131zdaki ki\u015filerin ya\u015flar\u0131na g\u00f6re farkl\u0131 mesajlar yazd\u0131rmak isteyelim:<\/p>\n\nawk '{\n if ($3 >= 30) {\n print $1, $2, \"Deneyimli \u00c7al\u0131\u015fan\"\n } else {\n print $1, $2, \"Gen\u00e7 \u00c7al\u0131\u015fan\"\n }\n}' personel.txt\n <\/code><\/pre>\nelse if<\/code> yap\u0131s\u0131n\u0131 da kullanabilirsiniz:<\/p>\n\nawk '{\n if ($3 < 25) {\n print $1, $2, \"Yeni Mezun\"\n } else if ($3 >= 25 && $3 < 35) {\n print $1, $2, \"Orta Seviye\"\n } else {\n print $1, $2, \"K\u0131demli\"\n }\n}' personel.txt\n <\/code><\/pre>\nfor<\/code> ve while<\/code> D\u00f6ng\u00fcleri ile Tekrarlayan \u0130\u015flemler Nas\u0131l Yap\u0131l\u0131r?<\/h3>\nfor<\/code> ve while<\/code> d\u00f6ng\u00fclerini destekler.<\/p>\nfor<\/code> D\u00f6ng\u00fcs\u00fc<\/h4>\nfor<\/code> d\u00f6ng\u00fcs\u00fc, belirli bir aral\u0131ktaki say\u0131lar \u00fczerinde veya bir dizinin elemanlar\u0131 \u00fczerinde yineleme yapmak i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131d\u0131r. Genellikle bir sat\u0131rdaki t\u00fcm alanlar\u0131 i\u015flemek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n\nawk '{\n for (i = 1; i <= NF; i++) {\n print \"Alan\", i, \":\", $i\n }\n}' dosya.txt\n <\/code><\/pre>\nNF<\/code> (alan say\u0131s\u0131) de\u011ferine kadar d\u00f6ng\u00fc yapar ve her alan\u0131 kendi numaras\u0131yla birlikte yazd\u0131r\u0131r. Bu, \u00f6zellikle alan say\u0131s\u0131 de\u011fi\u015fken olan dosyalarda \u00e7ok kullan\u0131\u015fl\u0131d\u0131r.<\/p>\nwhile<\/code> D\u00f6ng\u00fcs\u00fc<\/h4>\nwhile<\/code> d\u00f6ng\u00fcs\u00fc, belirli bir ko\u015ful do\u011fru oldu\u011fu s\u00fcrece \u00e7al\u0131\u015fmaya devam eder. Ko\u015ful yanl\u0131\u015f oldu\u011funda d\u00f6ng\u00fc sona erer. for<\/code> d\u00f6ng\u00fcs\u00fcne g\u00f6re daha genel bir d\u00f6ng\u00fc yap\u0131s\u0131d\u0131r.<\/p>\nwhile<\/code> d\u00f6ng\u00fcs\u00fcyle yapmak istersek:<\/p>\n\nawk '{\n i = 1\n while (i <= NF) {\n print \"Alan\", i, \":\", $i\n i++\n }\n}' dosya.txt\n <\/code><\/pre>\nfor<\/code> d\u00f6ng\u00fcs\u00fc genellikle bilinen bir aral\u0131k veya dizi \u00fczerinde iterasyon i\u00e7in, while<\/code> d\u00f6ng\u00fcs\u00fc ise ko\u015fula ba\u011fl\u0131 olarak s\u00fcresiz tekrarlayan i\u015flemler i\u00e7in daha uygundur.<\/p>\nDiziler (Arrays) Kullanarak Veri Toplama ve \u0130\u015fleme Nas\u0131l Yap\u0131l\u0131r?<\/h3>\n
personel.txt<\/code> dosyas\u0131ndaki her \u015fehirde ka\u00e7 ki\u015fi oldu\u011funu saymak isteyelim:<\/p>\n\nawk '{\n sehir_sayilari[$4]++ # D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc alan\u0131 (\u015fehir) anahtar olarak kullan ve de\u011ferini art\u0131r\n}\nEND {\n print \"--- \u015eehir Bazl\u0131 Ki\u015fi Say\u0131s\u0131 ---\"\n for (sehir in sehir_sayilari) {\n print sehir, \":\", sehir_sayilari[sehir], \"ki\u015fi\"\n }\n}' personel.txt\n <\/code><\/pre>\nEND<\/code> blo\u011funda ise, for (anahtar in dizi)<\/code> yap\u0131s\u0131n\u0131 kullanarak dizideki t\u00fcm anahtarlar ve de\u011ferler \u00fczerinde d\u00f6ng\u00fc yapar ve sonu\u00e7lar\u0131 yazd\u0131r\u0131r. Bu, AWK'n\u0131n raporlama ve \u00f6zetleme yeteneklerini g\u00f6steren harika bir \u00f6rnektir.<\/p>\nAWK ve D\u00fczenli \u0130fadeler: Karma\u015f\u0131k Metin Desenlerini Nas\u0131l Yakalar\u0131z?<\/h2>\n
D\u00fczenli \u0130fade Temelleri ve AWK ile Kullan\u0131m\u0131<\/h3>\n
\/<\/code>) aras\u0131na al\u0131narak belirtilir. \u00d6rne\u011fin, \/desen\/<\/code> ifadesi \"desen\" kelimesini i\u00e7eren sat\u0131rlar\u0131 e\u015fle\u015ftirir. D\u00fczenli ifadeler, sadece sabit dizeleri de\u011fil, ayn\u0131 zamanda karakter s\u0131n\u0131flar\u0131n\u0131, niceleyicileri ve konum belirleyicileri kullanarak \u00e7ok daha esnek desenler tan\u0131mlaman\u0131z\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n\n
.<\/code>: Herhangi bir tek karakteri e\u015fle\u015ftirir (yeni sat\u0131r hari\u00e7).<\/li>\n*<\/code>: \u00d6nceki karakterin s\u0131f\u0131r veya daha fazla tekrar\u0131n\u0131 e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n+<\/code>: \u00d6nceki karakterin bir veya daha fazla tekrar\u0131n\u0131 e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n?<\/code>: \u00d6nceki karakterin s\u0131f\u0131r veya bir tekrar\u0131n\u0131 e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n[abc]<\/code>: 'a', 'b' veya 'c' karakterlerinden birini e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n[^abc]<\/code>: 'a', 'b' veya 'c' d\u0131\u015f\u0131ndaki herhangi bir karakteri e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n[0-9]<\/code>: Herhangi bir rakam\u0131 e\u015fle\u015ftirir. \\d<\/code> ile ayn\u0131d\u0131r.<\/li>\n[a-zA-Z]<\/code>: Herhangi bir harfi e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n^<\/code>: Sat\u0131r\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131n\u0131 e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n$<\/code>: Sat\u0131r\u0131n sonunu e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n\\b<\/code>: Kelime s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 e\u015fle\u015ftirir.<\/li>\n<\/ul>\nlog.txt<\/code> dosyam\u0131z oldu\u011funu varsayal\u0131m:<\/p>\n\n2023-10-26 10:00:01 INFO User 'admin' logged in from 192.168.1.100\n2023-10-26 10:00:05 WARNING Disk usage is at 85%\n2023-10-26 10:00:10 ERROR Failed to connect to database.\n2023-10-26 10:00:15 INFO User 'guest' logged out.\n2023-10-26 10:00:20 CRITICAL System overload detected!\n <\/code><\/pre>\n\nawk '\/ERROR|CRITICAL\/ { print $0 }' log.txt\n <\/code><\/pre>\n|<\/code> (VEYA) operat\u00f6r\u00fcn\u00fc kullanarak iki des<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Linux’ta Veri \u0130\u015fleme Neden Bu Kadar \u00d6nemli? AWK Bize Nas\u0131l Yard\u0131mc\u0131 Olabilir? Linux ortam\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan bir sistem y\u00f6neticisi,…","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[241],"tags":[],"class_list":{"0":"post-41747","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-linux","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"\n