{"id":40718,"date":"2026-02-28T20:30:33","date_gmt":"2026-02-28T17:30:33","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/"},"modified":"2026-02-28T20:30:33","modified_gmt":"2026-02-28T17:30:33","slug":"kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/","title":{"rendered":"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk"},"content":{"rendered":"<h2>Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk<\/h2>\n<p>Bir programlama dili in\u015fa etmek, yaz\u0131l\u0131m d\u00fcnyas\u0131n\u0131n en derin ve en tatmin edici projelerinden biridir. \u00c7o\u011fu geli\u015ftirici mevcut dilleri kullan\u0131rken, \u00e7ok az\u0131 bu dillerin perde arkas\u0131nda nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ger\u00e7ekten merak eder. Kendi dilinizi s\u0131f\u0131rdan yaratmak, sadece teknik bilginizi zirveye ta\u015f\u0131makla kalmaz, ayn\u0131 zamanda bilgisayar bilimlerinin temel prensiplerini de k\u00f6kten anlaman\u0131z\u0131 sa\u011flar. Bu makale, bu heyecan verici ve zorlu yolculu\u011fun ger\u00e7eklerini, a\u015famalar\u0131n\u0131 ve kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan zorluklar\u0131 detayl\u0131 bir \u015fekilde ele alacakt\u0131r.<\/p>\n<h3>1. Neden Bu Yolculu\u011fa \u00c7\u0131kmal\u0131?<\/h3>\n<p>Programlama dillerinin karma\u015f\u0131k d\u00fcnyas\u0131na ad\u0131m atmak, bir\u00e7ok geli\u015ftirici i\u00e7in hem bir merak hem de bir meydan okumad\u0131r. Kendi dilinizi in\u015fa etme fikri kula\u011fa ne kadar korkutucu gelse de, bu yolculu\u011fun sundu\u011fu kazan\u0131mlar paha bi\u00e7ilmezdir.<\/p>\n<h4>1.1. Derinlemesine \u00d6\u011frenme ve Anlama<\/h4>\n<p>Mevcut bir dili kullanmakla, o dilin nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u0131f\u0131rdan in\u015fa etmek aras\u0131nda da\u011flar kadar fark vard\u0131r. Bir programlama dili geli\u015ftirirken, bilgisayar bilimlerinin temel kavramlar\u0131 olan derleyici teorisi, ayr\u0131\u015ft\u0131rma, semantik analiz, bellek y\u00f6netimi ve kod optimizasyonu gibi konulara hakim olursunuz. Bu s\u00fcre\u00e7, sadece teorik bilgiyi pratikle birle\u015ftirmekle kalmaz, ayn\u0131 zamanda mevcut dillerin tasar\u0131m kararlar\u0131n\u0131 ve s\u0131n\u0131rlamalar\u0131n\u0131 daha iyi anlaman\u0131z\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<h4>1.2. Belirli Bir Alan \u0130\u00e7in Optimizasyon<\/h4>\n<p>Bazen mevcut diller, belirli bir problem alan\u0131n\u0131n veya bir ni\u015fin gereksinimlerini tam olarak kar\u015f\u0131layamaz. \u00d6rne\u011fin, oyun geli\u015ftirme, finansal modelleme veya donan\u0131m kontrol\u00fc gibi alanlarda, \u00f6zel olarak tasarlanm\u0131\u015f bir dil, daha verimli, g\u00fcvenli veya ifade g\u00fcc\u00fc y\u00fcksek \u00e7\u00f6z\u00fcmler sunabilir. Kendi dilinizi tasarlamak, bu t\u00fcr \u00f6zel ihtiya\u00e7lara y\u00f6nelik s\u00f6zdizimi, semantik ve \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131 olu\u015fturman\u0131za olanak tan\u0131r.<\/p>\n<h4>1.3. Yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 Ortaya Koymak<\/h4>\n<p>Kendi dilinizi in\u015fa etmek, bir m\u00fchendislik projesinden \u00e7ok daha fazlas\u0131d\u0131r; ayn\u0131 zamanda bir sanat eseridir. S\u00f6zdizimini, t\u00fcr sistemini, hata mesajlar\u0131n\u0131 ve hatta \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131 modelini tasarlarken s\u0131n\u0131rs\u0131z bir yarat\u0131c\u0131l\u0131k alan\u0131na sahip olursunuz. Bu, kendi fikirlerinizi ve felsefenizi bir programlama dilinin yap\u0131s\u0131na yans\u0131tma f\u0131rsat\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h3>2. Dilin Temel Ta\u015flar\u0131: Lexer ve Parser<\/h3>\n<p>Bir programlama dilinin ilk ad\u0131m\u0131, insan taraf\u0131ndan yaz\u0131lan kodu bilgisayar\u0131n anlayabilece\u011fi bir forma d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmektir. Bu s\u00fcre\u00e7, &#8220;lexer&#8221; (taray\u0131c\u0131) ve &#8220;parser&#8221; (ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131) ad\u0131 verilen iki ana bile\u015fen taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilir.<\/p>\n<h4>2.1. Taray\u0131c\u0131 (Lexer\/Tokenzier)<\/h4>\n<p>Lexer, kaynak kodu okur ve onu &#8220;token&#8221; ad\u0131 verilen anlaml\u0131 par\u00e7alara b\u00f6ler. Tokenlar, dilin en k\u00fc\u00e7\u00fck anlaml\u0131 birimleridir; anahtar kelimeler (if, else, while), operat\u00f6rler (+, -, *), tan\u0131mlay\u0131c\u0131lar (de\u011fi\u015fken isimleri), say\u0131lar, dizeler vb. olabilir. Bu a\u015fama, kodun &#8220;kelimelere&#8221; ayr\u0131lmas\u0131 gibidir.<\/p>\n<pre><code class=\"language-pseudocode\">\n\/\/ \u00d6rnek Kaynak Kodu:\n\/\/ let x = 10 + y;\n\n\/\/ Lexer \u00c7\u0131kt\u0131s\u0131 (Token Listesi):\n[\n    { type: KEYWORD, value: \"let\" },\n    { type: IDENTIFIER, value: \"x\" },\n    { type: OPERATOR, value: \"=\" },\n    { type: NUMBER, value: \"10\" },\n    { type: OPERATOR, value: \"+\" },\n    { type: IDENTIFIER, value: \"y\" },\n    { type: PUNCTUATION, value: \";\" }\n]\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h4>2.2. Ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 (Parser)<\/h4>\n<p>Parser, lexer'dan gelen token listesini al\u0131r ve bu tokenlar\u0131n dilin dilbilgisi kurallar\u0131na g\u00f6re do\u011fru bir \u015fekilde yap\u0131land\u0131r\u0131l\u0131p yap\u0131land\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol eder. E\u011fer kod dilbilgisine uygunsa, parser genellikle bir Soyut S\u00f6zdizimi A\u011fac\u0131 (AST) olu\u015fturur. AST, kodun hiyerar\u015fik bir temsilidir ve dilin anlamsal analiz ve kod \u00fcretimi a\u015famalar\u0131 i\u00e7in temel olu\u015fturur.<\/p>\n<h4>2.3. Dilbilgisi Tan\u0131mlama ve Ayr\u0131\u015ft\u0131rma Teknikleri<\/h4>\n<p>Bir dilin dilbilgisini tan\u0131mlamak i\u00e7in genellikle Backus-Naur Form (BNF) veya Geni\u015fletilmi\u015f BNF (EBNF) gibi bi\u00e7imsel y\u00f6ntemler kullan\u0131l\u0131r. Ayr\u0131\u015ft\u0131rma i\u00e7in ise Recursive Descent (\u00f6zyinelemeli ini\u015f), LL(k) veya LR(k) gibi \u00e7e\u015fitli algoritmalar mevcuttur. Recursive Descent, uygulamas\u0131 nispeten kolay oldu\u011fu i\u00e7in k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli projelerde s\u0131k\u00e7a tercih edilir.<\/p>\n<h3>3. Anlam Katman\u0131: AST ve Semantik Analiz<\/h3>\n<p>Kodun s\u00f6zdizimsel yap\u0131s\u0131 belirlendikten sonra, bir sonraki ad\u0131m kodun anlam\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmlemektir. Bu a\u015fama, Soyut S\u00f6zdizimi A\u011fac\u0131 (AST) \u00fczerinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen \"semantik analiz\" ile yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n<h4>3.1. Soyut S\u00f6zdizimi A\u011fac\u0131 (AST)<\/h4>\n<p>AST, kaynak kodunun hiyerar\u015fik ve soyut bir temsilidir. Her d\u00fc\u011f\u00fcm, kaynak kodundaki bir yap\u0131y\u0131 (\u00f6rne\u011fin, bir ifade, bir bildirim, bir d\u00f6ng\u00fc) temsil eder. Parser taraf\u0131ndan olu\u015fturulan bu a\u011fa\u00e7, dilin anlamsal kurallar\u0131n\u0131 kontrol etmek ve daha sonra kod \u00fcretimi i\u00e7in bir temel sa\u011flamak \u00fczere kullan\u0131l\u0131r. AST, gereksiz s\u00f6zdizimsel detaylardan ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, kodun temel yap\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6steren bir haritad\u0131r.<\/p>\n<h4>3.2. T\u00fcr Kontrol\u00fc ve Kapsam Y\u00f6netimi<\/h4>\n<p>Semantik analizin en \u00f6nemli g\u00f6revlerinden biri t\u00fcr kontrol\u00fcd\u00fcr. \u00d6rne\u011fin, bir say\u0131 ile bir dizeyi toplamak gibi anlams\u0131z i\u015flemleri yakalar. Ayr\u0131ca, de\u011fi\u015fkenlerin tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131 ve kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kapsamlar\u0131 (scope) y\u00f6netir. Bir de\u011fi\u015fkenin tan\u0131mlanmadan kullan\u0131l\u0131p kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya ayn\u0131 kapsamda birden fazla kez tan\u0131mlan\u0131p tan\u0131mlanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol eder. Bu a\u015fama, program\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131nda beklenmedik hatalar vermesini engellemeye yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n<h4>3.3. Semantik Hatalar\u0131 Yakalama<\/h4>\n<p>Semantik analiz, dilbilgisi olarak do\u011fru ancak anlamsal olarak yanl\u0131\u015f olan durumlar\u0131 tespit eder. \u00d6rne\u011fin:<\/p>\n<ul>\n<li>Tan\u0131mlanmam\u0131\u015f de\u011fi\u015fken kullan\u0131m\u0131<\/li>\n<li>Fonksiyon \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131nda yanl\u0131\u015f arg\u00fcman say\u0131s\u0131 veya t\u00fcr\u00fc<\/li>\n<li>Bir d\u00f6ng\u00fc ko\u015fulunun her zaman do\u011fru veya her zaman yanl\u0131\u015f olmas\u0131<\/li>\n<li>D\u00f6n\u00fc\u015f t\u00fcr\u00fc uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu t\u00fcr hatalar\u0131n derleme zaman\u0131nda yakalanmas\u0131, geli\u015ftirme s\u00fcrecini b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde h\u0131zland\u0131r\u0131r ve daha g\u00fcvenilir yaz\u0131l\u0131mlar\u0131n olu\u015fturulmas\u0131na olanak tan\u0131r.<\/p>\n<h3>4. Hayat Verme: Kod \u00dcretimi ve Y\u00fcr\u00fctme<\/h3>\n<p>Bir programlama dilinin kalbi, yaz\u0131lan kodu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilme yetene\u011fidir. Bu, genellikle bir yorumlay\u0131c\u0131 (interpreter) veya bir derleyici (compiler) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirilir.<\/p>\n<h4>4.1. Yorumlay\u0131c\u0131lar ve Derleyiciler<\/h4>\n<p>\u0130ki temel yakla\u015f\u0131m vard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Yorumlay\u0131c\u0131 (Interpreter):<\/strong> AST'yi do\u011frudan okur ve komutlar\u0131 an\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fcr. Bu, geli\u015ftirme s\u00fcrecini h\u0131zland\u0131rabilir ancak genellikle derlenmi\u015f koda g\u00f6re daha yava\u015ft\u0131r. Python, Ruby gibi diller genellikle yorumlay\u0131c\u0131 kullan\u0131r.<\/li>\n<li><strong>Derleyici (Compiler):<\/strong> AST'yi al\u0131r ve onu ba\u015fka bir dile (genellikle makine kodu, ara kod veya ba\u015fka bir y\u00fcksek seviyeli dil) d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. Derlenmi\u015f kod genellikle \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. C++, Java (bytecode arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla) gibi diller derleyici kullan\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<h4>4.2. Ara Kod (Bytecode) ve Sanal Makine (VM)<\/h4>\n<p>Bir\u00e7ok modern dil (Java, C#, Python, JavaScript) do\u011frudan makine kodu \u00fcretmek yerine, \"bytecode\" ad\u0131 verilen bir ara kod \u00fcretir. Bu bytecode, daha sonra bir \"sanal makine\" (VM) \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Bu yakla\u015f\u0131m, platform ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 sa\u011flar ve VM'nin \u00e7e\u015fitli optimizasyonlar yapmas\u0131na olanak tan\u0131r. Kendi VM'nizi in\u015fa etmek, dilin \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131 \u00fczerinde tam kontrol sahibi olman\u0131z\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<h4>4.3. Do\u011frudan Makine Kodu \u00dcretimi<\/h4>\n<p>En y\u00fcksek performans i\u00e7in, dilinizden do\u011frudan hedef mimarinin (x86, ARM vb.) makine kodunu \u00fcretebilirsiniz. Bu, genellikle LLVM (Low Level Virtual Machine) gibi mevcut bir derleyici altyap\u0131s\u0131n\u0131 kullanarak yap\u0131l\u0131r. LLVM, farkl\u0131 mimariler i\u00e7in optimize edilmi\u015f makine kodu \u00fcretme konusunda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ara\u00e7t\u0131r ve bir\u00e7ok modern dil (Rust, Swift, Kotlin\/Native) taraf\u0131ndan kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<h3>5. Zorluklar ve \u0130pu\u00e7lar\u0131: Hata Y\u00f6netimi ve Test<\/h3>\n<p>Bir programlama dili in\u015fa etmek, s\u00fcrekli olarak hatalarla kar\u015f\u0131la\u015fmak ve bunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmek anlam\u0131na gelir. \u0130yi bir hata y\u00f6netimi ve sa\u011flam test stratejileri, bu yolculu\u011fun olmazsa olmaz\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h4>5.1. Anla\u015f\u0131l\u0131r Hata Mesajlar\u0131<\/h4>\n<p>Kullan\u0131c\u0131lar\u0131n dilinizi etkili bir \u015fekilde kullanabilmesi i\u00e7in, hata mesajlar\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131l\u0131r ve yol g\u00f6sterici olmas\u0131 kritik \u00f6neme sahiptir. Bir hata mesaj\u0131 sadece \"Syntax Error\" demek yerine, hatan\u0131n tam olarak nerede oldu\u011funu (sat\u0131r, s\u00fctun), ne t\u00fcr bir hata oldu\u011funu ve muhtemel \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerilerini i\u00e7ermelidir. Bu, geli\u015ftiricilerin kodlar\u0131ndaki sorunlar\u0131 h\u0131zla tespit etmelerine ve d\u00fczeltmelerine yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n<h4>5.2. Hata Konumland\u0131rma ve Ay\u0131klama Ara\u00e7lar\u0131<\/h4>\n<p>Dilinizin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 artt\u0131k\u00e7a, hata ay\u0131klama da zorla\u015f\u0131r. Bir hata ay\u0131klay\u0131c\u0131 (debugger) geli\u015ftirmek, de\u011fi\u015fken de\u011ferlerini izlemek, kodun ad\u0131m ad\u0131m y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini sa\u011flamak ve \u00e7a\u011fr\u0131 y\u0131\u011f\u0131n\u0131n\u0131 (call stack) incelemek gibi \u00f6zellikler sunarak bu s\u00fcreci kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. En az\u0131ndan, hatan\u0131n kaynak kodundaki konumunu (dosya ad\u0131, sat\u0131r numaras\u0131) do\u011fru bir \u015fekilde bildiren bir mekanizma \u015fartt\u0131r.<\/p>\n<h4>5.3. Test S\u00fcre\u00e7leri ve Otomasyon<\/h4>\n<p>Kendi dilinizi geli\u015ftirirken, yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131z her bile\u015feni (lexer, parser, semantik analizci, yorumlay\u0131c\u0131\/derleyici) kapsaml\u0131 bir \u015fekilde test etmek hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Birim testleri, entegrasyon testleri ve regresyon testleri kullanarak dilinizin beklenen \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131ndan emin olmal\u0131s\u0131n\u0131z. Otomatik testler, kod taban\u0131n\u0131z b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve de\u011fi\u015ftik\u00e7e yeni hatalar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 engellemenin en iyi yoludur.<\/p>\n<pre><code class=\"language-pseudocode\">\n\/\/ \u00d6rnek Test Senaryosu (Pseudocode)\nfunction testAddition() {\n    code = \"let result = 5 + 3;\";\n    expectedOutput = 8;\n    actualOutput = execute(code);\n    assert(actualOutput == expectedOutput, \"Toplama testi ba\u015far\u0131s\u0131z!\");\n}\n\nfunction testSyntaxError() {\n    code = \"let x = 5 +;\"; \/\/ Eksik operand\n    expectedError = \"Syntax Error: Beklenmedik token ';' sat\u0131r 1, s\u00fctun 10.\";\n    actualError = execute(code).error;\n    assert(actualError == expectedError, \"S\u00f6zdizimi hata testi ba\u015far\u0131s\u0131z!\");\n}\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h3>6. Dili Geli\u015ftirme ve Topluluk<\/h3>\n<p>Bir programlama dilini in\u015fa etmek sadece teknik bir ba\u015far\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda bir \u00fcr\u00fcn geli\u015ftirme s\u00fcrecidir. Dilinizin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi ve ba\u015far\u0131s\u0131 i\u00e7in s\u00fcrekli geli\u015fim ve topluluk etkile\u015fimi \u00f6nemlidir.<\/p>\n<h4>6.1. Standart K\u00fct\u00fcphane ve Ara\u00e7lar<\/h4>\n<p>Kullan\u0131c\u0131lar\u0131n dilinizle verimli bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fabilmesi i\u00e7in zengin bir standart k\u00fct\u00fcphane \u015fartt\u0131r. Dosya i\u015flemleri, a\u011f ileti\u015fimi, veri yap\u0131lar\u0131 ve temel matematiksel fonksiyonlar gibi yayg\u0131n g\u00f6revleri kolayla\u015ft\u0131ran mod\u00fcller sunmak, dilinizin benimsenmesini art\u0131r\u0131r. Ayr\u0131ca, dilinize \u00f6zel bir IDE eklentisi, s\u00f6zdizimi vurgulay\u0131c\u0131 veya bi\u00e7imlendirici gibi ara\u00e7lar geli\u015ftirmek, kullan\u0131c\u0131 deneyimini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde iyile\u015ftirir.<\/p>\n<h4>6.2. Dok\u00fcmantasyon ve \u00d6rnekler<\/h4>\n<p>Kapsaml\u0131 ve anla\u015f\u0131l\u0131r dok\u00fcmantasyon, dilinizin \u00f6\u011frenilmesi ve kullan\u0131lmas\u0131 i\u00e7in hayati \u00f6neme sahiptir. Dilin s\u00f6zdizimini, semanti\u011fini, standart k\u00fct\u00fcphanesini ve temel kullan\u0131m \u00f6rneklerini a\u00e7\u0131klayan bir rehber, yeni kullan\u0131c\u0131lar\u0131n h\u0131zl\u0131ca adapte olmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Bol miktarda kod \u00f6rne\u011fi ve tutorial sunmak, \u00f6\u011frenme e\u011frisini d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<h4>6.3. Topluluk ve Geri Bildirim<\/h4>\n<p>Bir dilin ger\u00e7ek g\u00fcc\u00fc, onu kullanan toplulu\u011fundan gelir. A\u00e7\u0131k kaynak bir proje olarak geli\u015ftiriyorsan\u0131z, di\u011fer geli\u015ftiricilerin katk\u0131lar\u0131na a\u00e7\u0131k olun. Geri bildirimleri dikkatle dinleyin, hata raporlar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirin ve dilinizi kullan\u0131c\u0131 ihtiya\u00e7lar\u0131na g\u00f6re evrimle\u015ftirin. Bir forum, Discord kanal\u0131 veya e-posta listesi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla bir topluluk olu\u015fturmak, dilinizin uzun vadeli ba\u015far\u0131s\u0131 i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir.<\/p>\n<h3>Sonu\u00e7<\/h3>\n<p>S\u0131f\u0131rdan bir programlama dili in\u015fa etmek, \u015f\u00fcphesiz ki uzun, zorlu ve karma\u015f\u0131k bir yolculuktur. Ancak bu s\u00fcre\u00e7, bilgisayar bilimleri bilginizi derinle\u015ftirmek, yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 serbest b\u0131rakmak ve yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisli\u011finin temel prensiplerini k\u00f6kten anlamak i\u00e7in e\u015fsiz bir f\u0131rsatt\u0131r. Lexer'dan parser'a, AST'den semantik analize, kod \u00fcretiminden hata ay\u0131klamaya kadar her ad\u0131m, \u00f6\u011frenme ve ke\u015ffetme dolu bir macerad\u0131r. Bu yolculuk, sadece bir dil yaratmakla kalmaz, ayn\u0131 zamanda kendinizi ve bilgisayarlar\u0131n nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha iyi anlaman\u0131z\u0131 sa\u011flar. Cesaretinizi toplay\u0131n ve bu b\u00fcy\u00fcl\u00fc d\u00fcnyaya ad\u0131m at\u0131n; pi\u015fman olmayacaks\u0131n\u0131z!<\/p>\n<h3>SSS (S\u0131k Sorulan Sorular)<\/h3>\n<h4>1. Neden Python\/C++ gibi mevcut bir dil kullanmak yerine kendi dilimi yazmal\u0131y\u0131m?<\/h4>\n<p>Mevcut dillerin sundu\u011fu kolayl\u0131klar tart\u0131\u015f\u0131lmaz. Kendi dilinizi yazmak, \u00f6ncelikle derinlemesine bir \u00f6\u011frenme deneyimi sunar ve bilgisayar bilimlerinin temel prensiplerini anlaman\u0131z\u0131 sa\u011flar. Ayr\u0131ca, belirli bir ni\u015f veya problem alan\u0131 i\u00e7in optimize edilmi\u015f, \u00f6zel ihtiya\u00e7lara y\u00f6nelik bir dil tasarlama esnekli\u011fi verir.<\/p>\n<h4>2. Bu proje ne kadar zaman al\u0131r?<\/h4>\n<p>Bu, dilinizin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na, hedeflerinize ve harcad\u0131\u011f\u0131n\u0131z zamana ba\u011fl\u0131d\u0131r. Basit bir yorumlay\u0131c\u0131 ile temel bir dil (sadece aritmetik i\u015flemler ve de\u011fi\u015fkenler) birka\u00e7 hafta veya ay s\u00fcrebilirken, kapsaml\u0131 bir derleyiciye sahip, zengin \u00f6zellikli bir dil y\u0131llar alabilir. Bu bir maratondur, sprint de\u011fil.<\/p>\n<h4>3. Hangi ara\u00e7lar\u0131 kullanmal\u0131y\u0131m?<\/h4>\n<p>Ba\u015flang\u0131\u00e7 i\u00e7in, favori programlama dilinizi (Python, C#, Java, Go, Rust vb.) kullanabilirsiniz. Lexer ve parser olu\u015fturmak i\u00e7in elle kod yazmak iyi bir \u00f6\u011frenme deneyimi sunar. Daha sonra ANTLR, Flex\/Bison, Parsec gibi ara\u00e7lar\u0131 kullanarak s\u00fcreci h\u0131zland\u0131rabilirsiniz. LLVM, kod \u00fcretimi i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir se\u00e7enektir.<\/p>\n<h4>4. En zor k\u0131s\u0131m nedir?<\/h4>\n<p>\u00c7o\u011fu geli\u015ftirici i\u00e7in en zor k\u0131s\u0131m, dilin semantik analizini ve \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 (\u00f6zellikle bellek y\u00f6netimi ve optimizasyonlar) do\u011fru bir \u015fekilde tasarlamak ve uygulamakt\u0131r. Hata y\u00f6netimi ve anla\u015f\u0131l\u0131r hata mesajlar\u0131 sunmak da genellikle hafife al\u0131nan ancak \u00e7ok \u00f6nemli bir zorluktur.<\/p>\n<h4>5. Ba\u015flang\u0131\u00e7 i\u00e7in ne \u00f6nerirsiniz?<\/h4>\n<p>K\u00fc\u00e7\u00fck ba\u015flay\u0131n. \u0130lk olarak, sadece aritmetik ifadeleri i\u015fleyebilen \u00e7ok basit bir yorumlay\u0131c\u0131 (lexer ve parser) olu\u015fturun. Ard\u0131ndan de\u011fi\u015fkenleri, ko\u015fullu ifadeleri (if\/else), d\u00f6ng\u00fcleri ve fonksiyonlar\u0131 ekleyerek dilinizi kademeli olarak geni\u015fletin. Her ad\u0131m\u0131 test edin ve sa\u011flam bir temel olu\u015fturmaya odaklan\u0131n. \"Crafting Interpreters\" gibi kaynaklar harika bir ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131 olabilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\/\/ \u00d6rnek Kaynak Kodu: \/\/ let x = 10 + y; \/\/ Lexer \u00c7\u0131kt\u0131s\u0131 (Token Listesi): [ { type: KEYWORD, value: &#8220;let&#8221; }, { type: IDENTIFIER, value: &#8220;x&#8221; }, { type: OPERATOR, value: &#8220;=&#8221; }, { type: NUMBER, value: &#8220;10&#8221; }, { type: OPERATOR, value: &#8220;+&#8221; }, { type: IDENTIFIER, value: &#8220;y&#8221; }, { type: PUNCTUATION, value: &#8220;;&#8221; } ] 2.","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-40718","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-genel","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\/\/ \u00d6rnek Kaynak Kodu: \/\/ let x = 10 + y; \/\/ Lexer \u00c7\u0131kt\u0131s\u0131 (Token Listesi): [ { type: KEYWORD, value: &quot;let&quot; }, { type: IDENTIFIER, value: &quot;x&quot; }, { type: OPERATOR, value: &quot;=&quot; }, { type: NUMBER, value: &quot;10&quot; }, { type: OPERATOR, value: &quot;+&quot; }, { type: IDENTIFIER, value: &quot;y&quot; }, { type: PUNCTUATION, value: &quot;;&quot; } ] 2.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-02-28T17:30:33+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk\",\"datePublished\":\"2026-02-28T17:30:33+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/\"},\"wordCount\":2278,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2026\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/\",\"name\":\"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-02-28T17:30:33+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk","og_description":"\/\/ \u00d6rnek Kaynak Kodu: \/\/ let x = 10 + y; \/\/ Lexer \u00c7\u0131kt\u0131s\u0131 (Token Listesi): [ { type: KEYWORD, value: \"let\" }, { type: IDENTIFIER, value: \"x\" }, { type: OPERATOR, value: \"=\" }, { type: NUMBER, value: \"10\" }, { type: OPERATOR, value: \"+\" }, { type: IDENTIFIER, value: \"y\" }, { type: PUNCTUATION, value: \";\" } ] 2.","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2026-02-28T17:30:33+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"12 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk","datePublished":"2026-02-28T17:30:33+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/"},"wordCount":2278,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/#respond"]}],"copyrightYear":"2026","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/","name":"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2026-02-28T17:30:33+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/kendi-programlama-dilimi-sifirdan-insa-etmek-iste-gercekler-ve-yolculuk\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Kendi Programlama Dilimi S\u0131f\u0131rdan \u0130n\u015fa Etmek: \u0130\u015fte Ger\u00e7ekler ve Yolculuk"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40718","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=40718"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40718\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=40718"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=40718"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=40718"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}