{"id":39366,"date":"2026-02-19T20:00:39","date_gmt":"2026-02-19T17:00:39","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/"},"modified":"2026-02-19T20:00:39","modified_gmt":"2026-02-19T17:00:39","slug":"back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/","title":{"rendered":"Back to Vanilla: 2014&#8217;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi"},"content":{"rendered":"<h2>Back to Vanilla: 2014&#8217;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi<\/h2>\n<p>2014 y\u0131l\u0131, web geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7in ilgin\u00e7 bir d\u00f6neme\u00e7ti. Modern framework&#8217;lerin ve ara\u00e7lar\u0131n hen\u00fcz bug\u00fcnk\u00fc olgunlu\u011funa eri\u015fmedi\u011fi, taray\u0131c\u0131 uyumlulu\u011funun hala \u00f6nemli bir ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 oldu\u011fu bu d\u00f6nemde, bir JavaScript SDK (Yaz\u0131l\u0131m Geli\u015ftirme Kiti) in\u015fa etmek, kendine \u00f6zg\u00fc zorluklar\u0131 ve f\u0131rsatlar\u0131 bar\u0131nd\u0131r\u0131yordu. &#8220;Back to Vanilla&#8221; yakla\u015f\u0131m\u0131, yani harici k\u00fct\u00fcphane veya framework ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmadan saf JavaScript ile geli\u015ftirme yapmak, o y\u0131llarda belirli senaryolar i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir tercih nedeniydi. Bu makalede, 2014&#8217;te bir JavaScript SDK&#8217;y\u0131 &#8220;Vanilla&#8221; felsefesiyle geli\u015ftirme deneyimini, kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan zorluklar\u0131, al\u0131nan dersleri ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki yans\u0131malar\u0131n\u0131 retrospektif bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla ele alaca\u011f\u0131z.<\/p>\n<h3>2014 Y\u0131l\u0131nda Web Geli\u015ftirme Manzaras\u0131<\/h3>\n<p>2014, web teknolojileri a\u00e7\u0131s\u0131ndan bug\u00fcnden olduk\u00e7a farkl\u0131 bir tablo \u00e7iziyordu. ECMAScript 2015 (ES6) hen\u00fcz standartla\u015fmam\u0131\u015ft\u0131, bu da modern JavaScript \u00f6zelliklerinin (arrow function&#8217;lar, <code>let<\/code>\/<code>const<\/code>, mod\u00fcller vb.) taray\u0131c\u0131 deste\u011finin olmad\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na geliyordu. Geli\u015ftiriciler genellikle ES5 standartlar\u0131na ba\u011fl\u0131 kalmak zorundayd\u0131. jQuery, DOM manip\u00fclasyonu ve AJAX i\u015flemleri i\u00e7in end\u00fcstri standard\u0131 haline gelmi\u015fti ve \u00e7o\u011fu proje ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k olarak onu kullan\u0131yordu. Mod\u00fcl sistemleri (AMD, CommonJS) hen\u00fcz yayg\u0131nla\u015fma a\u015famas\u0131ndayd\u0131 ve taray\u0131c\u0131 taraf\u0131nda \u00e7o\u011fu zaman <code><script><\/code> etiketleriyle manuel ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k y\u00f6netimi yap\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n<h4>Taray\u0131c\u0131 Uyumlulu\u011fu Kabusu<\/h4>\n<p>Internet Explorer 8, 9 ve 10 gibi eski taray\u0131c\u0131lar hala \u00f6nemli bir kullan\u0131c\u0131 kitlesine sahipti. Bu durum, \u00f6zellikle yeni API'ler veya DOM manip\u00fclasyonu s\u00f6z konusu oldu\u011funda, taray\u0131c\u0131lar aras\u0131 farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ele almak i\u00e7in kapsaml\u0131 <code>if-else<\/code> bloklar\u0131 veya polyfill'ler yazmay\u0131 zorunlu k\u0131l\u0131yordu. Bir SDK'n\u0131n geni\u015f bir kitleye ula\u015fmas\u0131 hedeflendi\u011finde, bu uyumluluk sorunu geli\u015ftirme s\u00fcrecinin en kritik ve zaman al\u0131c\u0131 par\u00e7alar\u0131ndan biri haline geliyordu.<\/p>\n<h4>Ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k Y\u00f6netimi \u00c7\u0131kmazlar\u0131<\/h4>\n<p>npm, frontend geli\u015ftirme i\u00e7in bug\u00fcnk\u00fc kadar bask\u0131n bir rol oynam\u0131yordu. Bower gibi paket y\u00f6neticileri mevcut olsa da, bir\u00e7ok proje harici k\u00fct\u00fcphaneleri manuel olarak indirip projenin i\u00e7ine dahil etme e\u011filimindeydi. Bir SDK geli\u015ftirirken, kendi ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131n kullan\u0131c\u0131lar\u0131n projeleriyle \u00e7ak\u0131\u015fmamas\u0131 veya gereksiz y\u00fck olu\u015fturmamas\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yordu. Bu durum, SDK'n\u0131n \"kendi kendine yeterli\" olmas\u0131 gerekti\u011fi fikrini g\u00fc\u00e7lendiriyordu.<\/p>\n<h4>Performans ve Dosya Boyutu \u00d6nemi<\/h4>\n<p>Mobil internetin yayg\u0131nla\u015fmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 bu d\u00f6nemde, sayfa y\u00fckleme h\u0131zlar\u0131 ve dosya boyutlar\u0131 kritik performans metrikleriydi. Bir SDK'n\u0131n, entegre edildi\u011fi web sitesinin performans\u0131n\u0131 olumsuz etkilememesi gerekiyordu. Bu da, gereksiz koddan ka\u00e7\u0131nma, minifikasyon ve s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rma gibi optimizasyon tekniklerini daha da \u00f6nemli hale getiriyordu. Her bir kilobyte'\u0131n de\u011feri vard\u0131.<\/p>\n<h3>Neden \"Vanilla\" Yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 Se\u00e7tik?<\/h3>\n<p>2014'te bir JavaScript SDK geli\u015ftirirken \"Vanilla JS\" yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 benimsemek, bilin\u00e7li ve stratejik bir karard\u0131. Bu karar, SDK'n\u0131n temel hedeflerine ula\u015fmas\u0131 i\u00e7in en uygun yol olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<h4>D\u0131\u015f Ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n Y\u00fck\u00fc<\/h4>\n<p>Bir SDK'n\u0131n temel amac\u0131, geli\u015ftiricilerin uygulamalar\u0131na kolayca entegre olabilmesi ve belirli bir i\u015flevselli\u011fi sunmas\u0131d\u0131r. E\u011fer SDK, jQuery veya ba\u015fka bir b\u00fcy\u00fck k\u00fct\u00fcphaneye ba\u011f\u0131ml\u0131 olsayd\u0131, bu, SDK'y\u0131 kullanmak isteyen her projenin bu ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 da y\u00fcklemesi gerekti\u011fi anlam\u0131na gelirdi. Bu durum, hem dosya boyutunu art\u0131r\u0131r hem de potansiyel versiyon \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131na yol a\u00e7abilirdi. Vanilla JS, bu t\u00fcr \"ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k y\u00fck\u00fcnden\" ka\u00e7\u0131nman\u0131n en do\u011frudan yoluydu.<\/p>\n<h4>Maksimum Taray\u0131c\u0131 Uyumlulu\u011fu Hedefi<\/h4>\n<p>Harici k\u00fct\u00fcphaneler genellikle kendi taray\u0131c\u0131 uyumluluk politikalar\u0131na sahiptir. Bir SDK'n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olan en geni\u015f taray\u0131c\u0131 yelpazesinde sorunsuz \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 hedeflendi\u011finde, bu uyumlulu\u011fu kendi kontrol\u00fcm\u00fczde tutmak istedik. Vanilla JS ile, her taray\u0131c\u0131 farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131na \u00f6zel \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretebilir, polyfill'leri se\u00e7ici bir \u015fekilde uygulayabilir ve SDK'n\u0131n temel i\u015flevselli\u011fini her ortamda garanti alt\u0131na alabilirdik.<\/p>\n<h4>Kontrol ve \u015eeffafl\u0131k \u0130htiyac\u0131<\/h4>\n<p>Bir SDK, kullan\u0131c\u0131lar\u0131n web sitelerinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in g\u00fcvenlik, performans ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirlik kritik \u00f6neme sahiptir. Vanilla JS kullanarak, kodun her sat\u0131r\u0131n\u0131 tam olarak anlama, optimize etme ve \u00fczerinde tam kontrol sahibi olma imkan\u0131 bulduk. Bu \u015feffafl\u0131k, hata ay\u0131klama s\u00fcre\u00e7lerini kolayla\u015ft\u0131rd\u0131 ve SDK'n\u0131n davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 daha g\u00fcvenilir hale getirdi.<\/p>\n<h3>SDK Mimarisi ve Tasar\u0131m \u0130lkeleri<\/h3>\n<p>Vanilla JS ile bir SDK in\u015fa etmek, sa\u011flam bir mimari ve iyi tan\u0131mlanm\u0131\u015f tasar\u0131m ilkeleri gerektiriyordu. Temel odak noktam\u0131z, SDK'n\u0131n hem g\u00fc\u00e7l\u00fc hem de kullan\u0131m\u0131 kolay olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131.<\/p>\n<h4>Mod\u00fcler Yap\u0131 ve Kaps\u00fclleme<\/h4>\n<p>SDK'y\u0131 farkl\u0131 i\u015flevsellikleri temsil eden k\u00fc\u00e7\u00fck, ba\u011f\u0131ms\u0131z mod\u00fcllere ay\u0131rd\u0131k. Her mod\u00fcl, kendi sorumlulu\u011funu yerine getirir ve d\u0131\u015f d\u00fcnyayla yaln\u0131zca iyi tan\u0131mlanm\u0131\u015f bir aray\u00fcz (API) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla etkile\u015fime girer. Bu yakla\u015f\u0131m, kodun okunabilirli\u011fini, bak\u0131m\u0131n\u0131 ve test edilebilirli\u011fini art\u0131rd\u0131. Mod\u00fcller genellikle IIFE (Immediately Invoked Function Expression) kullan\u0131larak kaps\u00fcllenir, b\u00f6ylece global kapsamda de\u011fi\u015fken kirlili\u011fi \u00f6nlenirdi.<\/p>\n<pre><code class=\"language-javascript\">\/\/ \u00d6rnek bir mod\u00fcl yap\u0131s\u0131\n(function(window, document, undefined) {\n    'use strict';\n\n    var MySDK = window.MySDK || {};\n\n    \/\/ \u00d6zel yard\u0131mc\u0131 fonksiyonlar\n    function _helperFunction() {\n        \/\/ ...\n    }\n\n    \/\/ SDK'n\u0131n ana i\u015flevselli\u011fi\n    MySDK.init = function(options) {\n        console.log('SDK ba\u015flat\u0131ld\u0131:', options);\n        \/\/ ...\n    };\n\n    MySDK.sendEvent = function(eventName, data) {\n        console.log('Olay g\u00f6nderildi:', eventName, data);\n        \/\/ ...\n    };\n\n    \/\/ Global nesneye ekle\n    window.MySDK = MySDK;\n\n})(window, document);<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h4>A\u00e7\u0131k ve Tutarl\u0131 API Tasar\u0131m\u0131<\/h4>\n<p>SDK'n\u0131n harici aray\u00fcz\u00fc (API), kullan\u0131c\u0131lar\u0131n kolayca anlayabilece\u011fi ve kullanabilece\u011fi \u015fekilde tasarland\u0131. Metot adland\u0131rmalar\u0131 tutarl\u0131, parametreler a\u00e7\u0131k ve d\u00f6n\u00fc\u015f de\u011ferleri tahmin edilebilirdi. Bu, geli\u015ftiricilerin SDK'y\u0131 entegre etme s\u00fcresini k\u0131saltmaya yard\u0131mc\u0131 oldu.<\/p>\n<h4>Olay Tabanl\u0131 \u0130leti\u015fim (Event-Driven)<\/h4>\n<p>SDK'n\u0131n, entegre edildi\u011fi web sayfas\u0131 ile veya kendi i\u00e7 mod\u00fclleri aras\u0131nda ileti\u015fim kurmas\u0131 gerekti\u011finde, olay tabanl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m benimsedik. Bu, SDK'n\u0131n durum de\u011fi\u015fikliklerini veya \u00f6nemli olaylar\u0131 yay\u0131nlamas\u0131na ve di\u011fer bile\u015fenlerin bu olaylara abone olmas\u0131na olanak tan\u0131d\u0131. Bu sayede, mod\u00fcller aras\u0131nda do\u011frudan ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yerine gev\u015fek bir ba\u011f kuruldu.<\/p>\n<pre><code class=\"language-javascript\">\/\/ Basit bir olay y\u00f6neticisi\nvar EventBus = (function() {\n    var listeners = {};\n\n    function on(eventName, callback) {\n        if (!listeners[eventName]) {\n            listeners[eventName] = [];\n        }\n        listeners[eventName].push(callback);\n    }\n\n    function emit(eventName, data) {\n        if (listeners[eventName]) {\n            listeners[eventName].forEach(function(callback) {\n                callback(data);\n            });\n        }\n    }\n\n    return {\n        on: on,\n        emit: emit\n    };\n})();\n\n\/\/ Kullan\u0131m \u00f6rne\u011fi\nEventBus.on('dataLoaded', function(data) {\n    console.log('Yeni veri y\u00fcklendi:', data);\n});\n\n\/\/ ... bir yerden\nEventBus.emit('dataLoaded', { id: 123, value: 'test' });<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h4>Konfig\u00fcrasyon ve \u00d6zelle\u015ftirilebilirlik<\/h4>\n<p>SDK'n\u0131n farkl\u0131 kullan\u0131m senaryolar\u0131na uyum sa\u011flayabilmesi i\u00e7in kapsaml\u0131 konfig\u00fcrasyon se\u00e7enekleri sunuldu. Geli\u015ftiriciler, SDK'y\u0131 kendi ihtiya\u00e7lar\u0131na g\u00f6re kolayca yap\u0131land\u0131rabilir ve belirli davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 \u00f6zelle\u015ftirebilirdi. Bu, genellikle <code>init<\/code> metodu arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla bir se\u00e7enekler nesnesi ge\u00e7irilerek sa\u011flan\u0131rd\u0131.<\/p>\n<h3>Geli\u015ftirme S\u00fcrecindeki Zorluklar ve \u00c7\u00f6z\u00fcmler<\/h3>\n<p>Vanilla JS ile geli\u015ftirme yapmak, modern ara\u00e7lar\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 kolayl\u0131klardan mahrum kalmak anlam\u0131na geliyordu. Bu durum, belirli zorluklar\u0131 beraberinde getirdi.<\/p>\n<h4>Taray\u0131c\u0131 Farkl\u0131l\u0131klar\u0131yla Ba\u015fa \u00c7\u0131kmak (Polyfiller)<\/h4>\n<p>En b\u00fcy\u00fck zorluklardan biri, farkl\u0131 taray\u0131c\u0131lar\u0131n DOM API'lerini ve JavaScript \u00f6zelliklerini farkl\u0131 \u015fekillerde uygulamas\u0131yd\u0131. \u00d6zellikle <code>addEventListener<\/code>, <code>XMLHttpRequest<\/code> veya <code>JSON.parse<\/code> gibi temel i\u015flevlerde bile tutars\u0131zl\u0131klar mevcuttu. Bu sorunlar\u0131 a\u015fmak i\u00e7in:<\/p>\n<ul>\n<li>Yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan ve g\u00fcvenilir polyfill'ler (\u00f6rne\u011fin, MDN'den al\u0131nanlar) entegre edildi.<\/li>\n<li>Kendi k\u00fc\u00e7\u00fck yard\u0131mc\u0131 fonksiyonlar\u0131m\u0131z\u0131 yazarak taray\u0131c\u0131 farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 soyutlad\u0131k (\u00f6rne\u011fin, <code>hasClass<\/code>, <code>addClass<\/code>, <code>removeClass<\/code> i\u00e7in).<\/li>\n<li>Feature detection (\u00f6zellik tespiti) kullanarak, bir \u00f6zelli\u011fin mevcut olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol ettik ve ona g\u00f6re farkl\u0131 kod yollar\u0131 izledik.<\/li>\n<\/ul>\n<h4>Veri G\u00fcvenli\u011fi ve CORS Y\u00f6netimi<\/h4>\n<p>SDK'n\u0131n genellikle farkl\u0131 bir kaynaktan (domain) veri g\u00f6ndermesi veya almas\u0131 gerekiyordu. 2014'te CORS (Cross-Origin Resource Sharing) hen\u00fcz tam olarak olgunla\u015fmam\u0131\u015ft\u0131 ve taray\u0131c\u0131 deste\u011fi de\u011fi\u015fkenlik g\u00f6steriyordu. Bu durumu y\u00f6netmek i\u00e7in:<\/p>\n<ul>\n<li>Sunucu taraf\u0131nda CORS ba\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131n do\u011fru \u015fekilde ayarland\u0131\u011f\u0131ndan emin olduk.<\/li>\n<li>Eski taray\u0131c\u0131lar i\u00e7in JSONP (JSON with Padding) gibi alternatif teknikler kulland\u0131k. Ancak g\u00fcvenlik riskleri nedeniyle dikkatli davrand\u0131k.<\/li>\n<li>Veri g\u00f6nderme i\u015flemleri i\u00e7in <code>XMLHttpRequest<\/code>'i dikkatlice yap\u0131land\u0131rd\u0131k ve hata durumlar\u0131n\u0131 ele ald\u0131k.<\/li>\n<\/ul>\n<h4>Asenkron \u0130\u015flemler ve Callback Cehennemi<\/h4>\n<p>Asenkron i\u015flemler (API \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131, olay dinleyicileri) yo\u011fun bir \u015fekilde kullan\u0131l\u0131yordu. Promise'ler hen\u00fcz yayg\u0131n de\u011fildi, bu da \"callback cehennemi\" (callback hell) olarak bilinen duruma yol a\u00e7abiliyordu. Bu durumu hafifletmek i\u00e7in:<\/p>\n<ul>\n<li>Kod yap\u0131s\u0131n\u0131 olabildi\u011fince d\u00fcz tutmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k.<\/li>\n<li>K\u00fc\u00e7\u00fck, tek sorumluluklu fonksiyonlar yazd\u0131k.<\/li>\n<li>Olay tabanl\u0131 mimariyi kullanarak asenkron ak\u0131\u015f\u0131 daha y\u00f6netilebilir hale getirdik.<\/li>\n<\/ul>\n<h4>Performans Optimizasyonlar\u0131<\/h4>\n<p>SDK'n\u0131n performans\u0131n\u0131 en \u00fcst d\u00fczeye \u00e7\u0131karmak i\u00e7in \u00e7e\u015fitli teknikler uyguland\u0131:<\/p>\n<ul>\n<li>DOM manip\u00fclasyonunu minimumda tuttuk ve toplu i\u015flemler yapt\u0131k.<\/li>\n<li>Event delegation (olay delege etme) kullanarak bellek kullan\u0131m\u0131n\u0131 azaltt\u0131k.<\/li>\n<li>Gereksiz hesaplamalardan ka\u00e7\u0131nd\u0131k ve s\u0131k kullan\u0131lan de\u011ferleri \u00f6nbelle\u011fe ald\u0131k.<\/li>\n<li><code>requestAnimationFrame<\/code> gibi API'leri kullanarak animasyonlar\u0131 optimize ettik.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Test Etme ve Da\u011f\u0131t\u0131m Stratejileri<\/h3>\n<p>Kalite g\u00fcvencesi ve SDK'n\u0131n son kullan\u0131c\u0131lara ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 da \u00f6nemli bir s\u00fcre\u00e7ti. Modern test ara\u00e7lar\u0131n\u0131n ve CI\/CD pipeline'lar\u0131n\u0131n bug\u00fcnk\u00fc kadar geli\u015fkin olmad\u0131\u011f\u0131 bir ortamda, bu ad\u0131mlar dikkatle planland\u0131.<\/p>\n<h4>Manuel ve Otomatik Test Yakla\u015f\u0131mlar\u0131<\/h4>\n<p>Test s\u00fcre\u00e7leri hem manuel hem de otomatik y\u00f6ntemleri i\u00e7eriyordu:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Birim Testleri:<\/strong> QUnit veya Jasmine gibi k\u00fct\u00fcphanelerle k\u00fc\u00e7\u00fck kod par\u00e7ac\u0131klar\u0131 i\u00e7in birim testleri yazd\u0131k. Bu, her mod\u00fcl\u00fcn beklenen \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131ndan emin olmam\u0131z\u0131 sa\u011flad\u0131.<\/li>\n<li><strong>Entegrasyon Testleri:<\/strong> SDK'n\u0131n farkl\u0131 mod\u00fcllerinin birbiriyle ve d\u0131\u015f sistemlerle (\u00f6rne\u011fin API sunucular\u0131) do\u011fru \u015fekilde etkile\u015fim kurdu\u011funu test ettik.<\/li>\n<li><strong>Taray\u0131c\u0131 Testleri:<\/strong> Farkl\u0131 taray\u0131c\u0131 ve cihazlarda (ger\u00e7ek cihazlar ve em\u00fclat\u00f6rler kullanarak) kapsaml\u0131 manuel testler ger\u00e7ekle\u015ftirdik. BrowserStack gibi hizmetler bu s\u00fcre\u00e7te yard\u0131mc\u0131 oldu.<\/li>\n<\/ul>\n<h4>Minifikasyon ve S\u0131k\u0131\u015ft\u0131rma<\/h4>\n<p>Dosya boyutunu k\u00fc\u00e7\u00fcltmek ve y\u00fckleme s\u00fcresini h\u0131zland\u0131rmak i\u00e7in minifikasyon ve Gzip s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rma kullan\u0131ld\u0131. UglifyJS gibi ara\u00e7lar, JavaScript kodunu optimize etmek ve gereksiz karakterleri (bo\u015fluklar, yorumlar) kald\u0131rmak i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131.<\/p>\n<h4>CDN \u00dczerinden Da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n Avantajlar\u0131<\/h4>\n<p>SDK'n\u0131n global olarak h\u0131zl\u0131 ve g\u00fcvenilir bir \u015fekilde eri\u015filebilir olmas\u0131 i\u00e7in bir CDN (Content Delivery Network) \u00fczerinden da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 tercih edildi. CDN'ler, kullan\u0131c\u0131lar\u0131n co\u011frafi konumlar\u0131na en yak\u0131n sunucudan SDK dosyalar\u0131n\u0131 indirmelerini sa\u011flayarak y\u00fckleme s\u00fcrelerini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde azaltt\u0131.<\/p>\n<h4>S\u00fcr\u00fcm Kontrol\u00fc ve Geriye Uyumluluk<\/h4>\n<p>SDK'n\u0131n farkl\u0131 versiyonlar\u0131 aras\u0131nda geriye uyumlulu\u011fu korumak kritikti. Her yeni s\u00fcr\u00fcmde, API de\u011fi\u015fikliklerinin dikkatlice y\u00f6netilmesi ve eski versiyonlarla uyumlulu\u011fun test edilmesi gerekiyordu. Semantik S\u00fcr\u00fcmleme (Semantic Versioning) prensipleri benimsenerek versiyon numaraland\u0131rmas\u0131 yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n<h3>2014'ten G\u00fcn\u00fcm\u00fcze Dersler ve Geli\u015fim<\/h3>\n<p>2014'te Vanilla JS ile bir SDK in\u015fa etmek, bize paha bi\u00e7ilmez dersler \u00f6\u011fretti. Bug\u00fcn ayn\u0131 projeyi geli\u015ftiriyor olsayd\u0131k, \u015f\u00fcphesiz farkl\u0131 ara\u00e7lar ve yakla\u015f\u0131mlar benimserdik.<\/p>\n<h4>Modern Ara\u00e7lar\u0131n De\u011feri<\/h4>\n<p>Webpack, Rollup gibi mod\u00fcl paketleyiciler ve Babel gibi transpilasyon ara\u00e7lar\u0131, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde geli\u015ftirme s\u00fcrecini inan\u0131lmaz derecede kolayla\u015ft\u0131r\u0131yor. 2014'te bu ara\u00e7lar ya yoktu ya da olgunla\u015fmam\u0131\u015ft\u0131. Bug\u00fcn, bu ara\u00e7lar sayesinde modern JavaScript yaz\u0131p eski taray\u0131c\u0131larda bile \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilir, ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131 kolayca y\u00f6netebilir ve kodu optimize edebiliriz.<\/p>\n<h4>Tip G\u00fcvenli\u011fi ve TypeScript'in \u00d6nemi<\/h4>\n<p>Vanilla JavaScript'in en b\u00fcy\u00fck eksikliklerinden biri tip g\u00fcvenli\u011fiydi. B\u00fcy\u00fck projelerde veya SDK'larda, tip hatalar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131nda ortaya \u00e7\u0131karak hata ay\u0131klama s\u00fcrecini zorla\u015ft\u0131rabiliyordu. TypeScript, bu soruna zarif bir \u00e7\u00f6z\u00fcm sunarak, kodun daha g\u00fcvenilir, okunabilir ve bak\u0131m\u0131 kolay olmas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bir SDK geli\u015ftiriyor olsayd\u0131k, kesinlikle TypeScript kullan\u0131rd\u0131k.<\/p>\n<h4>Mod\u00fcl Sistemlerinin Getirdi\u011fi Kolayl\u0131klar<\/h4>\n<p>ES Mod\u00fclleri (ESM), JavaScript ekosistemine do\u011fal bir mod\u00fcl sistemi getirdi. 2014'te IIFE'ler ve global kapsam kirlili\u011fi ile m\u00fccadele ederken, bug\u00fcn <code>import<\/code> ve <code>export<\/code> ifadeleriyle temiz ve y\u00f6netilebilir bir mod\u00fcl yap\u0131s\u0131 kurmak m\u00fcmk\u00fcn. Bu, kodun yeniden kullan\u0131labilirli\u011fini ve anla\u015f\u0131l\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131yor.<\/p>\n<h4>Test Otomasyonunun Evrimi<\/h4>\n<p>Cypress, Playwright gibi u\u00e7tan uca test ara\u00e7lar\u0131 ve Jest gibi modern test framework'leri, test s\u00fcre\u00e7lerini \u00e7ok daha verimli hale getirdi. CI\/CD pipeline'lar\u0131na entegre edilen otomatik testler, kod kalitesini s\u00fcrekli olarak g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131yor ve manuel test y\u00fck\u00fcn\u00fc azalt\u0131yor.<\/p>\n<h3>Sonu\u00e7<\/h3>\n<p>2014'te Vanilla JavaScript ile bir SDK geli\u015ftirmek, hem teknik becerilerimizi zorlayan hem de web'in temel prensiplerini derinlemesine anlamam\u0131z\u0131 sa\u011flayan e\u015fsiz bir deneyimdi. Modern framework'lerin ve ara\u00e7lar\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 kolayl\u0131klardan yoksun olmak, bizi daha yarat\u0131c\u0131 ve temel \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretmeye itti. Taray\u0131c\u0131 uyumlulu\u011fu, ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k y\u00f6netimi ve performans optimizasyonu gibi konular, o d\u00f6nemde geli\u015ftiricilerin en b\u00fcy\u00fck endi\u015feleriydi. Bug\u00fcn, bu deneyimden edindi\u011fimiz bilgiler, modern ara\u00e7lar\u0131n ne kadar de\u011ferli oldu\u011funu ve web geli\u015ftirmenin ne kadar yol kat etti\u011fini daha iyi anlamam\u0131z\u0131 sa\u011fl\u0131yor. \"Vanilla\" yakla\u015f\u0131m\u0131, belirli ni\u015f senaryolarda hala ge\u00e7erlili\u011fini korusa da, g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki ara\u00e7 ve ekosistem zenginli\u011fi, geli\u015ftiricilere \u00e7ok daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ve verimli imkanlar sunuyor. Bu retrospektif, ge\u00e7mi\u015fin zorluklar\u0131n\u0131 hat\u0131rlarken, gelece\u011fin potansiyelini de takdir etmemizi sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n<h3>SSS (S\u0131k Sorulan Sorular)<\/h3>\n<dl>\n<dt>Neden 2014'te Vanilla JS tercih edildi?<\/dt>\n<dd>Temel nedenler aras\u0131nda d\u0131\u015f ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n getirece\u011fi y\u00fckten ka\u00e7\u0131nmak, maksimum taray\u0131c\u0131 uyumlulu\u011funu sa\u011flamak ve SDK'n\u0131n kod taban\u0131 \u00fczerinde tam kontrol sahibi olmak vard\u0131. jQuery gibi k\u00fct\u00fcphanelerin SDK'n\u0131n performans\u0131n\u0131 ve dosya boyutunu olumsuz etkileme potansiyeli de \u00f6nemli bir fakt\u00f6rd\u00fc.<\/dd>\n<dt>SDK geli\u015ftirirken kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan en b\u00fcy\u00fck zorluk neydi?<\/dt>\n<dd>En b\u00fcy\u00fck zorluklardan biri, farkl\u0131 taray\u0131c\u0131lar aras\u0131ndaki uyumluluk farkl\u0131l\u0131klar\u0131yd\u0131. \u00d6zellikle Internet Explorer'\u0131n eski versiyonlar\u0131, DOM manip\u00fclasyonu ve JavaScript API'lerinde \u00f6nemli tutars\u0131zl\u0131klar yarat\u0131yordu. Bu durum, kapsaml\u0131 polyfill'ler ve taray\u0131c\u0131ya \u00f6zel \u00e7\u00f6z\u00fcmler geli\u015ftirmeyi gerektiriyordu.<\/dd>\n<dt>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde benzer bir SDK nas\u0131l geli\u015ftirilirdi?<\/dt>\n<dd>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde, TypeScript ile tip g\u00fcvenli\u011fi sa\u011flan\u0131r, Webpack veya Rollup gibi ara\u00e7larla mod\u00fcller paketlenir ve optimize edilirdi. Jest ile birim testleri, Cypress veya Playwright ile u\u00e7tan uca testler otomatikle\u015ftirilirdi. Ayr\u0131ca, ES Mod\u00fclleri kullan\u0131larak daha temiz bir ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k y\u00f6netimi sa\u011flan\u0131rd\u0131.<\/dd>\n<dt>Vanilla JS hala ge\u00e7erli bir se\u00e7enek mi?<\/dt>\n<dd>Evet, Vanilla JS hala ge\u00e7erli bir se\u00e7enektir, \u00f6zellikle k\u00fc\u00e7\u00fck, performans kritik uygulamalar, mikro k\u00fct\u00fcphaneler veya belirli bir framework'e ba\u011f\u0131ml\u0131 olmak istemeyen projeler i\u00e7in. Ancak, b\u00fcy\u00fck ve karma\u015f\u0131k uygulamalarda modern framework'ler ve ara\u00e7lar geli\u015ftirme verimlili\u011fini ve kod kalitesini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131r\u0131r.<\/dd>\n<\/dl>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Back to Vanilla: 2014&#8217;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi\n2014 y\u0131l\u0131, web geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7in ilgin\u00e7 bir d\u00f6neme\u00e7ti.","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[129],"tags":[],"class_list":{"0":"post-39366","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-javascript","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Back to Vanilla: 2014&#039;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Back to Vanilla: 2014&#039;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Back to Vanilla: 2014&#039;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi 2014 y\u0131l\u0131, web geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7in ilgin\u00e7 bir d\u00f6neme\u00e7ti.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-02-19T17:00:39+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Back to Vanilla: 2014&#8217;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi\",\"datePublished\":\"2026-02-19T17:00:39+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/\"},\"wordCount\":2598,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"articleSection\":[\"Javascript\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2026\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/\",\"name\":\"Back to Vanilla: 2014'te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-02-19T17:00:39+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Back to Vanilla: 2014&#8217;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Back to Vanilla: 2014'te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Back to Vanilla: 2014'te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi","og_description":"Back to Vanilla: 2014'te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi 2014 y\u0131l\u0131, web geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7in ilgin\u00e7 bir d\u00f6neme\u00e7ti.","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2026-02-19T17:00:39+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"13 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Back to Vanilla: 2014&#8217;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi","datePublished":"2026-02-19T17:00:39+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/"},"wordCount":2598,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"articleSection":["Javascript"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/#respond"]}],"copyrightYear":"2026","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/","name":"Back to Vanilla: 2014'te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2026-02-19T17:00:39+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/back-to-vanilla-2014te-bir-javascript-sdk-gelistirmenin-retrospektifi\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Back to Vanilla: 2014&#8217;te Bir JavaScript SDK Geli\u015ftirmenin Retrospektifi"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39366","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39366"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39366\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39366"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39366"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39366"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}