{"id":38880,"date":"2026-02-09T19:00:32","date_gmt":"2026-02-09T16:00:32","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/"},"modified":"2026-02-09T19:00:32","modified_gmt":"2026-02-09T16:00:32","slug":"just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/","title":{"rendered":"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems"},"content":{"rendered":"<h2>Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems<\/h2>\n<p>B\u00fcy\u00fck Dil Modelleri (LLM&#8217;ler), son y\u0131llarda yapay zeka d\u00fcnyas\u0131nda devrim niteli\u011finde bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yaratt\u0131. \u0130nsan benzeri metinler \u00fcretme, \u00e7eviri yapma, \u00f6zetleme ve karma\u015f\u0131k sorulara yan\u0131t verme yetenekleriyle, bu modellerin potansiyeli s\u0131n\u0131rs\u0131z gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Ancak bu h\u0131zl\u0131 geli\u015fim ve artan yeteneklerle birlikte, &#8220;Yapabiliriz diye yapmal\u0131 m\u0131y\u0131z?&#8221; sorusu da giderek daha fazla \u00f6nem kazan\u0131yor. LLM sistemlerindeki karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n s\u00fcrekli art\u0131\u015f\u0131, beraberinde teknik, etik ve \u00e7evresel pek \u00e7ok soruyu da getiriyor. Bu makalede, LLM&#8217;lerdeki karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n nedenlerini, getirdi\u011fi zorluklar\u0131 ve daha dengeli, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir yakla\u015f\u0131mlar\u0131n gereklili\u011fini detayl\u0131 bir \u015fekilde inceleyece\u011fiz.<\/p>\n<h2>Giri\u015f: Karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n Cazibesi ve Gizli Maliyetleri<\/h2>\n<h3>B\u00fcy\u00fck Dil Modellerinin Y\u00fckseli\u015fi<\/h3>\n<p>GPT-3, LaMDA, PaLM ve daha niceleri&#8230; B\u00fcy\u00fck Dil Modelleri (LLM&#8217;ler), do\u011fal dil i\u015fleme alan\u0131nda \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an yetenekler sergileyerek hayat\u0131m\u0131z\u0131n bir\u00e7ok alan\u0131na s\u0131zmaya ba\u015flad\u0131. Bu modellerin ba\u015far\u0131s\u0131, b\u00fcy\u00fck veri k\u00fcmeleri \u00fczerinde e\u011fitilen milyarlarca parametrelik mimarilere dayan\u0131yor. Geli\u015ftiriciler, daha fazla veri, daha fazla parametre ve daha karma\u015f\u0131k algoritmalarla modellerin performans\u0131n\u0131 s\u00fcrekli olarak art\u0131rma e\u011filiminde.<\/p>\n<h3>&#8220;Yapabiliriz&#8221; D\u00fc\u015f\u00fcncesinin Getirdikleri<\/h3>\n<p>Teknolojinin do\u011fas\u0131nda, m\u00fcmk\u00fcn olan\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 zorlama ve yeni zirvelere ula\u015fma arzusu yatar. LLM&#8217;ler s\u00f6z konusu oldu\u011funda da bu durum farkl\u0131 de\u011fil. Daha b\u00fcy\u00fck modellerin genellikle daha iyi performans g\u00f6sterdi\u011fi g\u00f6zlemi, geli\u015ftiricileri s\u00fcrekli olarak daha karma\u015f\u0131k yap\u0131lar in\u015fa etmeye itiyor. Ancak bu &#8220;yapabiliriz&#8221; d\u00fc\u015f\u00fcncesi, bazen &#8220;yapmal\u0131 m\u0131y\u0131z&#8221; sorusunu g\u00f6z ard\u0131 etmemize neden olabiliyor.<\/p>\n<h3>Neden Durup Sorgulamal\u0131y\u0131z?<\/h3>\n<p>LLM&#8217;lerdeki artan karma\u015f\u0131kl\u0131k, sadece teknik bir ba\u015far\u0131 \u00f6yk\u00fcs\u00fc de\u011fil, ayn\u0131 zamanda ciddi maliyetleri ve riskleri de beraberinde getiriyor. Hesaplama g\u00fcc\u00fc, enerji t\u00fcketimi, \u00e7evresel etki, anla\u015f\u0131labilirlik, g\u00fcvenilirlik ve etik sorunlar, bu karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6lgesinde kalan \u00f6nemli konular. Bu nedenle, mevcut e\u011filimi sorgulamak ve daha bilin\u00e7li kararlar almak kritik bir hale geliyor.<\/p>\n<h2>Artan Karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n Teknik Boyutlar\u0131<\/h2>\n<p>LLM&#8217;lerdeki karma\u015f\u0131kl\u0131k, \u00e7e\u015fitli teknik fakt\u00f6rlerin bir araya gelmesiyle ortaya \u00e7\u0131kar. Bu fakt\u00f6rler, modelin geli\u015ftirme, e\u011fitim ve da\u011f\u0131t\u0131m s\u00fcre\u00e7lerinin her a\u015famas\u0131n\u0131 etkiler.<\/p>\n<h3>Model Boyutu ve Hesaplama Maliyetleri<\/h3>\n<p>LLM&#8217;lerin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n en belirgin g\u00f6stergelerinden biri, parametre say\u0131lar\u0131d\u0131r. \u0130lk modeller milyonlarca parametreye sahipken, g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki baz\u0131 modeller trilyonlara ula\u015fan parametrelerle \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Bu devasa boyut, modelin e\u011fitim ve \u00e7\u0131kar\u0131m (inference) s\u00fcre\u00e7lerinde muazzam hesaplama g\u00fcc\u00fc gerektirir. Y\u00fcksek performansl\u0131 GPU&#8217;lar ve TPU&#8217;lar, haftalarca s\u00fcren e\u011fitim s\u00fcre\u00e7leri, bu maliyetlerin sadece g\u00f6r\u00fcnen k\u0131sm\u0131d\u0131r.<\/p>\n<pre><code class=\"language-python\"># \u00d6rnek: Basit bir modelin parametre say\u0131s\u0131 ile karma\u015f\u0131k bir modelin parametre say\u0131s\u0131\nbasit_model_parametre = 10_000_000  # 10 milyon\nkarma\u015f\u0131k_model_parametre = 175_000_000_000 # 175 milyar (GPT-3 \u00f6rne\u011fi)\n\nprint(f\"Karma\u015f\u0131k model, basit modelden {karma\u015f\u0131k_model_parametre \/ basit_model_parametre:.0f} kat daha fazla parametreye sahip.\")\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h3>Veri K\u00fcmelerinin B\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve \u00c7e\u015fitlili\u011fi<\/h3>\n<p>B\u00fcy\u00fck modeller, genellikle internetten toplanan devasa ve \u00e7e\u015fitli metin veri k\u00fcmeleri \u00fczerinde e\u011fitilir. Bu veri k\u00fcmeleri, terabaytlarca boyuta ula\u015fabilir ve web sayfalar\u0131, kitaplar, makaleler, forumlar gibi farkl\u0131 kaynaklardan derlenir. Veri toplama, temizleme, \u00f6n i\u015fleme ve depolama s\u00fcre\u00e7leri de kendi ba\u015f\u0131na \u00f6nemli bir karma\u015f\u0131kl\u0131k ve maliyet unsuru olu\u015fturur. Veri kalitesi ve yanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 da ayr\u0131 bir sorundur.<\/p>\n<h3>Mimari Yenilikler ve Katman Derinli\u011fi<\/h3>\n<p>Transformer mimarisi, LLM'lerin temelini olu\u015fturur. Ancak bu mimari de s\u00fcrekli olarak evrimle\u015fmektedir. Daha fazla dikkat mekanizmas\u0131, daha derin katmanlar, farkl\u0131 t\u00fcrde katmanlar ve \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015f mod\u00fcller, modelin i\u00e7 yap\u0131s\u0131n\u0131 giderek daha karma\u015f\u0131k hale getirir. Bu mimari yenilikler bazen performans\u0131 art\u0131rsa da, modelin i\u00e7 i\u015fleyi\u015fini anlamay\u0131 ve yorumlamay\u0131 zorla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/p>\n<h3>E\u011fitim S\u00fcre\u00e7lerinin Karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131<\/h3>\n<p>B\u00fcy\u00fck modellerin e\u011fitimi, sadece donan\u0131m ve veri gereksinimleriyle de\u011fil, ayn\u0131 zamanda optimize edici algoritmalar, \u00f6\u011frenme oran\u0131 \u00e7izelgeleri, da\u011f\u0131t\u0131k e\u011fitim stratejileri ve hata y\u00f6netimi gibi karma\u015f\u0131k s\u00fcre\u00e7lerle de doludur. E\u011fitim s\u0131ras\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan beklenmedik davran\u0131\u015flar veya performans d\u00fc\u015f\u00fc\u015fleri, genellikle uzun ve zahmetli hata ay\u0131klama s\u00fcre\u00e7leri gerektirir.<\/p>\n<h2>Performans ve Verimlilik Dengesi<\/h2>\n<p>Her ne kadar daha b\u00fcy\u00fck modeller genellikle daha iyi performans g\u00f6sterse de, bu ili\u015fkinin bir s\u0131n\u0131r\u0131 vard\u0131r ve verimlilik a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi \u00f6d\u00fcnle\u015fimler s\u00f6z konusudur.<\/p>\n<h3>Azalan Getiriler Yasas\u0131<\/h3>\n<p>Bir noktadan sonra, modele eklenen her yeni parametre veya her yeni veri birimi, performansta orant\u0131l\u0131 bir art\u0131\u015f sa\u011flamaz. Bu durum, ekonomideki \"azalan getiriler yasas\u0131\"na benzer. Model boyutu belirli bir e\u015fi\u011fi a\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, performanstaki art\u0131\u015f marjinalle\u015firken, kaynak t\u00fcketimi ve maliyetler katlanarak artmaya devam eder.<\/p>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th>Model Boyutu (Parametre)<\/th>\n<th>Performans Art\u0131\u015f\u0131 (%)<\/th>\n<th>Maliyet Art\u0131\u015f\u0131 (%)<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>1 Milyar<\/td>\n<td>+10<\/td>\n<td>+10<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>10 Milyar<\/td>\n<td>+5<\/td>\n<td>+100<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>100 Milyar<\/td>\n<td>+1<\/td>\n<td>+1000<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>Yukar\u0131daki tablo, model boyutu artt\u0131k\u00e7a performans art\u0131\u015f\u0131n\u0131n yava\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ancak maliyet art\u0131\u015f\u0131n\u0131n h\u0131zland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren hipotetik bir \u00f6rnektir.<\/p>\n<h3>Kaynak T\u00fcketimi ve \u00c7evresel Etki<\/h3>\n<p>LLM'lerin e\u011fitimi ve \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, devasa miktarda enerji t\u00fcketir. Bu durum, \u00f6zellikle karbon ayak izi ve \u00e7evresel s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi endi\u015felere yol a\u00e7maktad\u0131r. Tek bir b\u00fcy\u00fck modelin e\u011fitimi, y\u00fczlerce otomobilin \u00f6mr\u00fc boyunca yayd\u0131\u011f\u0131 karbon miktar\u0131na e\u015fde\u011fer olabilir. Bu, \"yapabiliriz\" d\u00fc\u015f\u00fcncesinin gezegenimiz \u00fczerindeki somut maliyetidir.<\/p>\n<h3>Ger\u00e7ek D\u00fcnya Uygulamalar\u0131nda Verimlilik<\/h3>\n<p>Bir\u00e7ok ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamas\u0131 i\u00e7in, en b\u00fcy\u00fck ve en karma\u015f\u0131k model her zaman en iyi \u00e7\u00f6z\u00fcm de\u011fildir. \u00c7o\u011fu zaman, daha k\u00fc\u00e7\u00fck, daha h\u0131zl\u0131 ve daha az kaynak t\u00fcketen modeller, belirli bir g\u00f6rev i\u00e7in yeterince iyi performans g\u00f6sterebilir. \u00d6rne\u011fin, bir chatbot veya metin s\u0131n\u0131fland\u0131rma uygulamas\u0131 i\u00e7in milyarlarca parametreli bir model kullanmak, gereksiz bir israf olabilir.<\/p>\n<h2>Anla\u015f\u0131labilirlik ve G\u00fcvenilirlik Sorunlar\u0131<\/h2>\n<p>Karma\u015f\u0131kl\u0131k, LLM'lerin i\u00e7 i\u015fleyi\u015fini anlamay\u0131 ve onlara g\u00fcvenmeyi zorla\u015ft\u0131ran temel bir engeldir.<\/p>\n<h3>Kara Kutu Problemi<\/h3>\n<p>\u00c7ok katmanl\u0131 ve milyarlarca parametreli LLM'ler, adeta birer \"kara kutu\" gibi \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bir girdi verildi\u011finde nas\u0131l bir \u00e7\u0131kt\u0131 \u00fcretti\u011fini g\u00f6zlemleyebiliriz, ancak modelin neden o \u00e7\u0131kt\u0131y\u0131 \u00fcretti\u011fini, hangi i\u00e7 mekanizmalar\u0131n devreye girdi\u011fini anlamak son derece zordur. Bu durum, \u00f6zellikle kritik uygulamalarda (t\u0131bbi te\u015fhis, finansal kararlar vb.) g\u00fcven sorunlar\u0131na yol a\u00e7ar.<\/p>\n<h3>Hata Ay\u0131klama ve Bak\u0131m Zorluklar\u0131<\/h3>\n<p>Modelin i\u00e7 i\u015fleyi\u015fi anla\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131nda, hatalar\u0131 tespit etmek, nedenlerini bulmak ve d\u00fczeltmek de zorla\u015f\u0131r. Bir modelin beklenmedik veya istenmeyen davran\u0131\u015flar sergilemesi durumunda, bu davran\u0131\u015f\u0131n k\u00f6kenini bulmak ve modeli yeniden e\u011fitmek veya ayarlamak, zaman al\u0131c\u0131 ve maliyetli bir s\u00fcre\u00e7tir. Karma\u015f\u0131k sistemlerin bak\u0131m\u0131 ve g\u00fcncellenmesi de s\u00fcrekli bir meydan okumad\u0131r.<\/p>\n<h3>G\u00fcvenlik ve \u0130stismar Riski<\/h3>\n<p>Karma\u015f\u0131k modeller, ayn\u0131 zamanda g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131klar\u0131 ve k\u00f6t\u00fcye kullan\u0131m riskleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan da daha savunmas\u0131z olabilir. Modelin i\u00e7 yap\u0131s\u0131n\u0131n tam olarak anla\u015f\u0131lamamas\u0131, adversarial attack'lara (d\u00fc\u015fmanca sald\u0131r\u0131lar) kar\u015f\u0131 zafiyetler yaratabilir. \u00d6rne\u011fin, modele manip\u00fclatif girdiler verilerek istenmeyen \u00e7\u0131kt\u0131lar \u00fcretmesi sa\u011flanabilir veya modelin yanl\u0131l\u0131klar\u0131 k\u00f6t\u00fc niyetli ama\u00e7lar i\u00e7in kullan\u0131labilir.<\/p>\n<h2>Etik ve Sosyal Yans\u0131malar<\/h2>\n<p>LLM'lerdeki artan karma\u015f\u0131kl\u0131k, sadece teknik ve ekonomik de\u011fil, ayn\u0131 zamanda etik ve sosyal boyutlarda da \u00f6nemli sorular\u0131 beraberinde getirir.<\/p>\n<h3>Eri\u015filebilirlik ve E\u015fitsizlik<\/h3>\n<p>B\u00fcy\u00fck ve karma\u015f\u0131k LLM'leri geli\u015ftirmek ve e\u011fitmek i\u00e7in gereken devasa kaynaklar, bu teknolojinin yaln\u0131zca b\u00fcy\u00fck teknoloji \u015firketleri veya zengin ara\u015ft\u0131rma kurumlar\u0131 taraf\u0131ndan eri\u015filebilir olmas\u0131na neden olur. Bu durum, yapay zeka alan\u0131nda bir e\u015fitsizlik yarat\u0131r ve k\u00fc\u00e7\u00fck geli\u015ftiricilerin veya geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin bu teknolojiden tam olarak faydalanmas\u0131n\u0131 engeller. Teknolojiye eri\u015fimdeki bu u\u00e7urum, inovasyonu k\u0131s\u0131tlayabilir ve belirli gruplar\u0131n sesinin duyulmas\u0131n\u0131 zorla\u015ft\u0131rabilir.<\/p>\n<h3>\u015eeffafl\u0131k ve Hesap Verebilirlik<\/h3>\n<p>Kara kutu problemi, \u015feffafl\u0131k ve hesap verebilirlik konular\u0131n\u0131 do\u011frudan etkiler. Bir LLM'nin neden belirli bir karar verdi\u011fini veya belirli bir metni \u00fcretti\u011fini a\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, bu modelin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 olumsuz sonu\u00e7lardan kimin sorumlu oldu\u011funu belirlemek zorla\u015f\u0131r. \u00d6zellikle hukuki, finansal veya sa\u011fl\u0131k gibi hassas alanlarda, \u015feffaf ve hesap verebilir yapay zeka sistemleri elzemdir.<\/p>\n<h3>Yanl\u0131l\u0131k ve Adillik<\/h3>\n<p>LLM'ler, e\u011fitildikleri veri k\u00fcmelerindeki yanl\u0131l\u0131klar\u0131 \u00f6\u011frenme ve hatta peki\u015ftirme e\u011filimindedir. E\u011fer bir model, internetten toplanan verilerdeki cinsiyet\u00e7i, \u0131rk\u00e7\u0131 veya di\u011fer ayr\u0131mc\u0131 kal\u0131plar\u0131 \u00f6\u011frenirse, bu kal\u0131plar\u0131 kendi \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131nda da tekrarlayabilir. Modelin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 artt\u0131k\u00e7a, bu yanl\u0131l\u0131klar\u0131n tespiti ve giderilmesi de zorla\u015f\u0131r, bu da adil olmayan ve ayr\u0131mc\u0131 sonu\u00e7lara yol a\u00e7abilir.<\/p>\n<h2>Basitli\u011fe D\u00f6n\u00fc\u015f: Alternatif Yakla\u015f\u0131mlar<\/h2>\n<p>Her zaman en b\u00fcy\u00fck ve en karma\u015f\u0131k modelin pe\u015finden ko\u015fmak yerine, daha verimli ve amaca y\u00f6nelik yakla\u015f\u0131mlar benimsemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<h3>K\u00fc\u00e7\u00fck Dil Modellerinin Potansiyeli<\/h3>\n<p>Son y\u0131llarda, daha k\u00fc\u00e7\u00fck boyutlu ancak belirli g\u00f6revler i\u00e7in olduk\u00e7a yetenekli olan dil modelleri \u00fczerinde yo\u011funla\u015fan ara\u015ft\u0131rmalar artm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \"k\u00fc\u00e7\u00fck dil modelleri\" (SLM'ler), daha az parametreye sahip olmalar\u0131na ra\u011fmen, \u00f6zel veri k\u00fcmeleri \u00fczerinde e\u011fitildiklerinde veya belirli g\u00f6revlere ince ayar yap\u0131ld\u0131klar\u0131nda, b\u00fcy\u00fck modellerle rekabet edebilir performans sergileyebilirler. Avantajlar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li>Daha az hesaplama g\u00fcc\u00fc gerektirirler.<\/li>\n<li>Daha h\u0131zl\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131m yaparlar.<\/li>\n<li>Daha az enerji t\u00fcketirler.<\/li>\n<li>Daha kolay da\u011f\u0131t\u0131labilirler (edge devices gibi).<\/li>\n<li>Daha \u015feffaf ve anla\u015f\u0131labilir olabilirler.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Bilgi Dam\u0131tma (Knowledge Distillation)<\/h3>\n<p>Bilgi dam\u0131tma, b\u00fcy\u00fck ve karma\u015f\u0131k bir \"\u00f6\u011fretmen\" modelin bilgisini, daha k\u00fc\u00e7\u00fck ve basit bir \"\u00f6\u011frenci\" modele aktarma tekni\u011fidir. \u00d6\u011frenci model, \u00f6\u011fretmen modelin yumu\u015fak hedeflerini (soft targets) taklit ederek e\u011fitilir ve b\u00f6ylece \u00f6\u011fretmen modelin performans\u0131na yak\u0131n bir seviyeye ula\u015f\u0131rken, \u00e7ok daha az kaynak t\u00fcketir.<\/p>\n<pre><code class=\"language-python\"># Basit Bilgi Dam\u0131tma Kavram\u0131\n# \u00d6\u011fretmen modelden \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131 al\nteacher_outputs = teacher_model(input_data)\n\n# \u00d6\u011frenci modeli, hem ger\u00e7ek etiketlere hem de \u00f6\u011fretmen \u00e7\u0131kt\u0131lara g\u00f6re e\u011fit\nstudent_loss = calculate_loss(student_model(input_data), true_labels) + \\\n               calculate_distillation_loss(student_model(input_data), teacher_outputs)\n\n# \u00d6\u011frenci modelini optimize et\noptimizer.minimize(student_loss)\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h3>Verimli Mimari Tasar\u0131mlar<\/h3>\n<p>Model mimarisini daha verimli hale getirmeye y\u00f6nelik ara\u015ft\u0131rmalar da devam etmektedir. Bu, daha az parametreyle ayn\u0131 performans\u0131 elde etmeyi sa\u011flayan yeni katman t\u00fcrleri, dikkat mekanizmalar\u0131 veya model s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rma tekniklerini i\u00e7erebilir. \u00d6rne\u011fin, seyreltik (sparse) modeller veya quantization gibi teknikler, model boyutunu ve hesaplama gereksinimlerini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde azaltabilir.<\/p>\n<h3>Ama\u00e7 Odakl\u0131 Tasar\u0131m<\/h3>\n<p>Bir LLM sistemini tasarlarken, en ba\u015ftan itibaren belirli bir amaca veya g\u00f6rev setine odaklanmak, gereksiz karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 \u00f6nleyebilir. Genel ama\u00e7l\u0131 devasa modeller yerine, belirli bir alan veya g\u00f6rev i\u00e7in \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015f, daha k\u00fc\u00e7\u00fck ve optimize edilmi\u015f modeller geli\u015ftirmek, hem performans hem de verimlilik a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha ak\u0131lc\u0131 bir yakla\u015f\u0131m olabilir.<\/p>\n<h2>Sonu\u00e7: Ak\u0131ll\u0131 Se\u00e7imler Yapmak<\/h2>\n<p>B\u00fcy\u00fck Dil Modelleri'nin potansiyeli inkar edilemez. Ancak \"yapabiliriz\" diye her zaman en karma\u015f\u0131k ve en b\u00fcy\u00fck modeli in\u015fa etme e\u011filimi, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik, etik ve pratiklik a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi sorunlar yaratmaktad\u0131r. Teknoloji d\u00fcnyas\u0131 olarak, sadece m\u00fcmk\u00fcn olan\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 zorlamakla kalmay\u0131p, ayn\u0131 zamanda ak\u0131ll\u0131, sorumlu ve bilin\u00e7li se\u00e7imler yapma sorumlulu\u011fumuz var.<\/p>\n<h3>\u0130htiya\u00e7 Odakl\u0131 Yakla\u015f\u0131m<\/h3>\n<p>Gelecekteki LLM geli\u015ftirmelerinde, \"daha b\u00fcy\u00fck her zaman daha iyidir\" felsefesinden uzakla\u015farak, \"ihtiyac\u0131m\u0131z olan nedir?\" sorusuna odaklanmal\u0131y\u0131z. Her uygulama i\u00e7in en uygun boyutta ve karma\u015f\u0131kl\u0131kta bir model se\u00e7mek, kaynaklar\u0131 daha verimli kullanmam\u0131z\u0131, \u00e7evresel etkiyi azaltmam\u0131z\u0131 ve daha g\u00fcvenilir, \u015feffaf sistemler in\u015fa etmemizi sa\u011flayacakt\u0131r.<\/p>\n<h3>S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Yapay Zeka Geli\u015fimi<\/h3>\n<p>S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir yapay zeka, sadece \u00e7evresel etkiyi de\u011fil, ayn\u0131 zamanda etik, sosyal ve ekonomik boyutlar\u0131 da kapsayan geni\u015f bir kavramd\u0131r. LLM'lerin gelece\u011fi, sadece teknik ba\u015far\u0131larla de\u011fil, ayn\u0131 zamanda bu teknolojinin insanl\u0131k ve gezegen \u00fczerindeki uzun vadeli etkileri g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak \u015fekillendirilmelidir. Karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 sorgulamak, daha basit, daha verimli ve daha etik \u00e7\u00f6z\u00fcmler aramaya bizi te\u015fvik edecektir. Unutmayal\u0131m ki, bazen en iyi \u00e7\u00f6z\u00fcm, en karma\u015f\u0131k olan de\u011fil, en ak\u0131ll\u0131ca tasarlanm\u0131\u015f oland\u0131r.<\/p>\n<h2>S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular (SSS)<\/h2>\n<h3>LLM'lerde karma\u015f\u0131kl\u0131k neden art\u0131yor?<\/h3>\n<p>LLM'lerde karma\u015f\u0131kl\u0131k, genellikle daha iyi performans elde etme, daha geni\u015f bir g\u00f6rev yelpazesini kapsama ve insan dilinin inceliklerini daha iyi anlama \u00e7abas\u0131yla artmaktad\u0131r. Daha fazla parametre, daha b\u00fcy\u00fck veri k\u00fcmeleri ve daha derin mimariler, bu hedeflere ula\u015fmak i\u00e7in kullan\u0131lan ba\u015fl\u0131ca y\u00f6ntemlerdir.<\/p>\n<h3>Daha karma\u015f\u0131k modeller her zaman daha m\u0131 iyi?<\/h3>\n<p>Hay\u0131r, her zaman daha iyi de\u011fildir. Belirli bir noktaya kadar karma\u015f\u0131kl\u0131k performans art\u0131\u015f\u0131 sa\u011flasa da, \"azalan getiriler yasas\u0131\" devreye girer. Daha karma\u015f\u0131k modeller, artan maliyet, enerji t\u00fcketimi, anla\u015f\u0131labilirlik zorluklar\u0131 ve etik riskler gibi \u00f6nemli \u00f6d\u00fcnle\u015fimleri beraberinde getirir. Bir\u00e7ok uygulama i\u00e7in, daha k\u00fc\u00e7\u00fck ve optimize edilmi\u015f modeller yeterince iyi performans g\u00f6sterebilir.<\/p>\n<h3>K\u00fc\u00e7\u00fck dil modelleri b\u00fcy\u00fck modellerin yerini alabilir mi?<\/h3>\n<p>Tamamen yerini almasalar da, bir\u00e7ok spesifik g\u00f6rev ve uygulama i\u00e7in b\u00fcy\u00fck modellere g\u00fc\u00e7l\u00fc birer alternatif olabilirler. \u00d6zellikle kaynak k\u0131s\u0131tl\u0131 ortamlar, mobil cihazlar veya belirli ni\u015f g\u00f6revler i\u00e7in k\u00fc\u00e7\u00fck dil modelleri, b\u00fcy\u00fck modellere k\u0131yasla daha verimli ve pratik \u00e7\u00f6z\u00fcmler sunar. Bilgi dam\u0131tma gibi tekniklerle, b\u00fcy\u00fck modellerin yeteneklerini daha k\u00fc\u00e7\u00fck modellere aktarmak da m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<h3>Karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 azaltmak i\u00e7in hangi y\u00f6ntemler kullan\u0131labilir?<\/h3>\n<p>Karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 azaltmak i\u00e7in bilgi dam\u0131tma, model s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rma (quantization, pruning), seyreltik modeller, daha verimli mimari tasar\u0131mlar ve amaca y\u00f6nelik model geli\u015ftirme gibi y\u00f6ntemler kullan\u0131labilir. Bu yakla\u015f\u0131mlar, performansdan \u00e7ok fazla \u00f6d\u00fcn vermeden modelleri daha hafif ve verimli hale getirmeyi ama\u00e7lar.<\/p>\n<h3>LLM geli\u015ftirirken nelere dikkat etmeliyiz?<\/h3>\n<p>LLM geli\u015ftirirken sadece performans metriklerine odaklanmak yerine, modelin \u00e7evresel etkisi, hesaplama maliyetleri, anla\u015f\u0131labilirlik, g\u00fcvenilirlik, g\u00fcvenlik, etik yanl\u0131l\u0131klar ve eri\u015filebilirlik gibi fakt\u00f6rleri de g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmal\u0131y\u0131z. \"Yapabiliriz\" yerine \"yapmal\u0131 m\u0131y\u0131z\" sorusunu sormak, daha sorumlu ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir yapay zeka sistemleri geli\u015ftirmemize yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"B\u00fcy\u00fck Dil Modelleri (LLM&#8217;ler), son y\u0131llarda yapay zeka d\u00fcnyas\u0131nda devrim niteli\u011finde bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yaratt\u0131. \u0130nsan benzeri metinler \u00fcretme, \u00e7eviri&#8230;","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-38880","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-genel","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"B\u00fcy\u00fck Dil Modelleri (LLM&#039;ler), son y\u0131llarda yapay zeka d\u00fcnyas\u0131nda devrim niteli\u011finde bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yaratt\u0131. \u0130nsan benzeri metinler \u00fcretme, \u00e7eviri...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-02-09T16:00:32+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems\",\"datePublished\":\"2026-02-09T16:00:32+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/\"},\"wordCount\":2470,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2026\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/\",\"name\":\"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-02-09T16:00:32+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems","og_description":"B\u00fcy\u00fck Dil Modelleri (LLM'ler), son y\u0131llarda yapay zeka d\u00fcnyas\u0131nda devrim niteli\u011finde bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yaratt\u0131. \u0130nsan benzeri metinler \u00fcretme, \u00e7eviri...","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2026-02-09T16:00:32+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"13 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems","datePublished":"2026-02-09T16:00:32+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/"},"wordCount":2470,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/#respond"]}],"copyrightYear":"2026","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/","name":"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2026-02-09T16:00:32+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/just-because-you-can-doesnt-mean-you-should-a-question-about-complexity-in-llm-systems\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Just Because You Can, Doesn\u2019t Mean You Should: A Question About Complexity in LLM Systems"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38880","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=38880"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38880\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=38880"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=38880"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=38880"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}