{"id":37200,"date":"2025-12-28T20:41:36","date_gmt":"2025-12-28T17:41:36","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?p=37200"},"modified":"2025-12-28T20:41:36","modified_gmt":"2025-12-28T17:41:36","slug":"giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/","title":{"rendered":"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131"},"content":{"rendered":"<p><body><\/p>\n<h2>Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131<\/h2>\n<p>Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda, \u00fcr\u00fcnleri h\u0131zl\u0131 ve g\u00fcvenli bir \u015fekilde pazara sunmak kritik bir \u00f6neme sahiptir. Ancak yaz\u0131l\u0131m da\u011f\u0131t\u0131m s\u00fcre\u00e7leri, potansiyel kesintiler, hatalar ve performans sorunlar\u0131 gibi risklerle doludur. Geleneksel da\u011f\u0131t\u0131m yakla\u015f\u0131mlar\u0131 genellikle yaz\u0131l\u0131m\u0131n canl\u0131ya al\u0131nmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda bir miktar kesinti gerektirir veya bir sorun durumunda geri alma (rollback) i\u015flemini karma\u015f\u0131k ve zaman al\u0131c\u0131 hale getirir. Bu durum, kullan\u0131c\u0131 deneyimini olumsuz etkileyebilir ve i\u015f s\u00fcre\u00e7lerinde aksakl\u0131klara yol a\u00e7abilir.<\/p>\n<p>Bu zorluklar\u0131n \u00fcstesinden gelmek i\u00e7in geli\u015ftirilen stratejilerden biri de Mavi-Ye\u015fil Da\u011f\u0131t\u0131m (Blue-Green Deployment) y\u00f6ntemidir. Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m, yaz\u0131l\u0131m g\u00fcncellemelerini s\u0131f\u0131r kesintiyle ve minimum riskle yay\u0131nlamay\u0131 ama\u00e7layan g\u00fc\u00e7l\u00fc bir tekniktir. Bu rehberde, Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n ne oldu\u011funu, nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, avantajlar\u0131n\u0131, zorluklar\u0131n\u0131 ve pratik uygulama ad\u0131mlar\u0131n\u0131 detayl\u0131 bir \u015fekilde inceleyece\u011fiz.<\/p>\n<h2>Mavi-Ye\u015fil Da\u011f\u0131t\u0131m Nedir?<\/h2>\n<h3>Temel Kavramlar ve \u00c7al\u0131\u015fma Prensibi<\/h3>\n<p>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m, iki \u00f6zde\u015f \u00fcretim ortam\u0131n\u0131n e\u015f zamanl\u0131 olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesine dayan\u0131r: &#8220;Mavi&#8221; ortam ve &#8220;Ye\u015fil&#8221; ortam. Bu iki ortam, altyap\u0131 (sunucular, a\u011f yap\u0131land\u0131rmalar\u0131, y\u00fck dengeleyiciler vb.) ve yaz\u0131l\u0131m ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca birbirinin ayn\u0131s\u0131d\u0131r.<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Mavi Ortam (Blue Environment):<\/strong> Canl\u0131 kullan\u0131c\u0131 trafi\u011fini alan, mevcut ve stabil \u00fcretim ortam\u0131d\u0131r. Uygulaman\u0131n \u015fu anki s\u00fcr\u00fcm\u00fc bu ortamda \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/li>\n<li><strong>Ye\u015fil Ortam (Green Environment):<\/strong> Yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fcn da\u011f\u0131t\u0131laca\u011f\u0131 ve test edilece\u011fi, ba\u015flang\u0131\u00e7ta inaktif olan \u00fcretim ortam\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n temel prensibi, yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fc (\u00f6rne\u011fin s\u00fcr\u00fcm 2.0) mevcut canl\u0131 s\u00fcr\u00fcmden (s\u00fcr\u00fcm 1.0) tamamen izole edilmi\u015f &#8220;Ye\u015fil&#8221; ortama da\u011f\u0131tmakt\u0131r. Yeni s\u00fcr\u00fcm Ye\u015fil ortamda kapsaml\u0131 bir \u015fekilde test edildikten ve do\u011fruland\u0131ktan sonra, y\u00fck dengeleyici (load balancer) veya a\u011f ge\u00e7idi (API gateway) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla t\u00fcm kullan\u0131c\u0131 trafi\u011fi Mavi ortamdan Ye\u015fil ortama an\u0131nda y\u00f6nlendirilir. Bu trafik y\u00f6nlendirme i\u015flemi, genellikle bir DNS kayd\u0131n\u0131n veya y\u00fck dengeleyici yap\u0131land\u0131rmas\u0131n\u0131n g\u00fcncellenmesiyle saniyeler i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fir. Trafik y\u00f6nlendirildikten sonra Ye\u015fil ortam yeni canl\u0131 \u00fcretim ortam\u0131 haline gelir, Mavi ortam ise eski s\u00fcr\u00fcm\u00fc bar\u0131nd\u0131ran ve art\u0131k trafik almayan bir yedek haline gelir.<\/p>\n<p>Bu yakla\u015f\u0131m, yeni s\u00fcr\u00fcmde herhangi bir sorunla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lmas\u0131 durumunda, trafi\u011fi an\u0131nda Mavi ortama geri y\u00f6nlendirerek h\u0131zl\u0131 ve kesintisiz bir geri alma (rollback) imkan\u0131 sunar. B\u00f6ylece, kullan\u0131c\u0131lar sorunlu s\u00fcr\u00fcmden etkilenmez ve hizmet kesintisi ya\u015fanmaz.<\/p>\n<h2>Mavi-Ye\u015fil Da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n Avantajlar\u0131 ve Dezavantajlar\u0131<\/h2>\n<h3>Avantajlar:<\/h3>\n<ul>\n<li><strong>Kesintisiz Da\u011f\u0131t\u0131m (Zero-Downtime Deployment):<\/strong> Trafik sadece yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fcn haz\u0131r ve stabil oldu\u011fu do\u011fruland\u0131ktan sonra y\u00f6nlendirilir. Bu, kullan\u0131c\u0131lar i\u00e7in hizmet kesintisi ya\u015fanmamas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/li>\n<li><strong>H\u0131zl\u0131 Geri Alma (Instant Rollback):<\/strong> Yeni s\u00fcr\u00fcmde bir sorun olu\u015ftu\u011funda, trafik an\u0131nda eski (Mavi) ortama geri y\u00f6nlendirilebilir. Bu, sorunu \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in harcanan s\u00fcreyi minimize eder ve kullan\u0131c\u0131lar\u0131 etkilenmekten korur.<\/li>\n<li><strong>Canl\u0131 Ortamda G\u00fcvenli Test:<\/strong> Yeni s\u00fcr\u00fcm, canl\u0131ya al\u0131nmadan \u00f6nce tamamen izole edilmi\u015f Ye\u015fil ortamda, \u00fcretim benzeri ko\u015fullarda kapsaml\u0131 bir \u015fekilde test edilebilir. Bu, potansiyel sorunlar\u0131n \u00f6nceden tespit edilmesine yard\u0131mc\u0131 olur.<\/li>\n<li><strong>Risk Azaltma:<\/strong> Da\u011f\u0131t\u0131m kaynakl\u0131 hatalar\u0131n ve kesintilerin riskini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde azalt\u0131r.<\/li>\n<li><strong>Daha Az Stresli Da\u011f\u0131t\u0131mlar:<\/strong> Ekip i\u00e7in da\u011f\u0131t\u0131m s\u00fcre\u00e7lerini daha az stresli hale getirir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bir sorun durumunda h\u0131zl\u0131ca geri alma se\u00e7ene\u011fi mevcuttur.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Dezavantajlar:<\/h3>\n<ul>\n<li><strong>Maliyet (Kaynak Duplikasyonu):<\/strong> \u0130ki \u00f6zde\u015f \u00fcretim ortam\u0131n\u0131 ayn\u0131 anda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak, altyap\u0131 maliyetlerini iki kat\u0131na \u00e7\u0131karabilir. \u00d6zellikle b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli uygulamalar i\u00e7in bu \u00f6nemli bir maliyet olabilir. Ancak, eski ortam\u0131n (Mavi) trafik kesildikten sonra kaynaklar\u0131n\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fclmesi veya kapat\u0131lmas\u0131 ile bu maliyet optimize edilebilir.<\/li>\n<li><strong>Veritaban\u0131 Y\u00f6netimi:<\/strong> Uygulaman\u0131n veritaban\u0131 \u015femas\u0131 de\u011fi\u015fiklikleri, Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n en karma\u015f\u0131k y\u00f6nlerinden biridir. Veritaban\u0131 genellikle tek bir kaynakt\u0131r ve iki ayr\u0131 ortam aras\u0131nda b\u00f6l\u00fcnemez. \u0130leri ve geri uyumlu veritaban\u0131 \u015femalar\u0131 tasarlamak ve veri migrasyonlar\u0131n\u0131 dikkatlice y\u00f6netmek gerekir.<\/li>\n<li><strong>Durumlu Uygulamalar (Stateful Applications):<\/strong> Kullan\u0131c\u0131 oturumlar\u0131 veya \u00f6nbellek gibi durum bilgisi tutan uygulamalar i\u00e7in Mavi-Ye\u015fil ge\u00e7i\u015fi daha karma\u015f\u0131k olabilir. Oturum verilerinin yeni ortama sorunsuz bir \u015fekilde ta\u015f\u0131nmas\u0131 veya payla\u015f\u0131lmas\u0131 gereklidir.<\/li>\n<li><strong>Uzun S\u00fcreli \u0130\u015flemler:<\/strong> Uzun s\u00fcreli arka plan i\u015flemleri veya kuyruklar, trafik y\u00f6nlendirildi\u011finde sorun ya\u015fayabilir. Bu i\u015flemlerin tamamlanmas\u0131 veya yeni ortama g\u00fcvenli bir \u015fekilde devredilmesi i\u00e7in stratejiler geli\u015ftirilmelidir.<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Mavi-Ye\u015fil Da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n Uygulanmas\u0131: Ad\u0131mlar ve Pratik Yakla\u015f\u0131mlar<\/h2>\n<p>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde uygulamak i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki ad\u0131mlar izlenmelidir:<\/p>\n<h3>1. Ortamlar\u0131n Haz\u0131rlanmas\u0131<\/h3>\n<p>Mavi ve Ye\u015fil ortamlar\u0131n tamamen \u00f6zde\u015f oldu\u011fundan emin olun. Bu, altyap\u0131n\u0131n kod olarak (Infrastructure as Code &#8211; IaC) y\u00f6netilmesiyle kolayla\u015ft\u0131r\u0131labilir. Terraform, CloudFormation veya Ansible gibi ara\u00e7lar, ortamlar\u0131n tutarl\u0131 bir \u015fekilde olu\u015fturulmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olur. Konteyner tabanl\u0131 ortamlar (Docker, Kubernetes) bu s\u00fcreci daha da basitle\u015ftirir, \u00e7\u00fcnk\u00fc uygulamalar ve ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131 konteyner imajlar\u0131 i\u00e7inde paketlenir.<\/p>\n<pre><code class=\"language-yaml\">\n<h2>\u00d6rnek bir Kubernetes da\u011f\u0131t\u0131m tan\u0131m\u0131 (Mavi ortam)<\/h2>\napiVersion: apps\/v1\nkind: Deployment\nmetadata:\n  name: my-app-blue\n  labels:\n    app: my-app\n    environment: blue\nspec:\n  replicas: 3\n  selector:\n    matchLabels:\n      app: my-app\n      environment: blue\n  template:\n    metadata:\n      labels:\n        app: my-app\n        environment: blue\n    spec:\n      containers:\n      - name: my-app\n        image: my-registry\/my-app:1.0.0 # Mevcut s\u00fcr\u00fcm\n        ports:\n        - containerPort: 8080\n    <\/code><\/pre>\n<h3>2. Yeni S\u00fcr\u00fcm\u00fcn &#8220;Ye\u015fil&#8221; Ortama Da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131<\/h3>\n<p>Uygulaman\u0131n yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc, hen\u00fcz canl\u0131 trafik almayan Ye\u015fil ortama da\u011f\u0131t\u0131n. Bu ortam, Mavi ortamdan tamamen izole edilmi\u015f olmal\u0131d\u0131r. Gerekirse, bu ortam\u0131 sadece dahili a\u011f \u00fczerinden veya belirli IP adreslerinden eri\u015filebilir hale getirin.<\/p>\n<pre><code class=\"language-yaml\">\n<h2>Yeni s\u00fcr\u00fcm i\u00e7in \"ye\u015fil\" da\u011f\u0131t\u0131m tan\u0131m\u0131<\/h2>\napiVersion: apps\/v1\nkind: Deployment\nmetadata:\n  name: my-app-green\n  labels:\n    app: my-app\n    environment: green\nspec:\n  replicas: 3\n  selector:\n    matchLabels:\n      app: my-app\n      environment: green\n  template:\n    metadata:\n      labels:\n        app: my-app\n        environment: green\n    spec:\n      containers:\n      - name: my-app\n        image: my-registry\/my-app:1.1.0 # Yeni versiyon\n        ports:\n        - containerPort: 8080\n    <\/code><\/pre>\n<h3>3. Kapsaml\u0131 Testler<\/h3>\n<p>Ye\u015fil ortama da\u011f\u0131t\u0131lan yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fc kapsaml\u0131 bir \u015fekilde test edin. Bu testler \u015funlar\u0131 i\u00e7erebilir:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Fonksiyonel Testler:<\/strong> Yeni \u00f6zelliklerin do\u011fru \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011frulay\u0131n.<\/li>\n<li><strong>Regresyon Testleri:<\/strong> Mevcut \u00f6zelliklerin bozulmad\u0131\u011f\u0131ndan emin olun.<\/li>\n<li><strong>Performans ve Y\u00fck Testleri:<\/strong> Uygulaman\u0131n beklenen y\u00fck alt\u0131nda nas\u0131l davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol edin.<\/li>\n<li><strong>G\u00fcvenlik Testleri:<\/strong> Potansiyel g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131klar\u0131n\u0131 taray\u0131n.<\/li>\n<li><strong>Entegrasyon Testleri:<\/strong> Di\u011fer sistemlerle entegrasyonlar\u0131n sorunsuz \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011frulay\u0131n.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu testler s\u0131ras\u0131nda Ye\u015fil ortam, ger\u00e7ek \u00fcretim verileriyle veya \u00fcretim verilerinin bir kopyas\u0131yla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilir. Bu, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 daha iyi sim\u00fcle etmenizi sa\u011flar.<\/p>\n<h3>4. Trafi\u011fin Y\u00f6nlendirilmesi<\/h3>\n<p>Testler ba\u015far\u0131l\u0131 olduktan sonra, y\u00fck dengeleyici, API a\u011f ge\u00e7idi veya DNS yap\u0131land\u0131rmas\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla t\u00fcm canl\u0131 kullan\u0131c\u0131 trafi\u011fini Mavi ortamdan Ye\u015fil ortama y\u00f6nlendirin. Bu, genellikle tek bir yap\u0131land\u0131rma de\u011fi\u015fikli\u011fiyle yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n<pre><code class=\"language-yaml\">\n<h2>Kubernetes Service \u00f6rne\u011fi: Trafi\u011fi y\u00f6nlendirme<\/h2>\napiVersion: v1\nkind: Service\nmetadata:\n  name: my-app-service\nspec:\n  selector:\n    app: my-app\n    environment: blue # Ba\u015flang\u0131\u00e7ta blue'ya i\u015faret ediyor\n  ports:\n  - protocol: TCP\n    port: 80\n    targetPort: 8080\n  type: LoadBalancer # Ya da NodePort, ClusterIP, Ingress ile kombinasyon\n\n<h2>Trafi\u011fi green'e y\u00f6nlendirmek i\u00e7in selector g\u00fcncellemesi<\/h2>\n<h2>Bu i\u015flem genellikle CI\/CD pipeline'\u0131n\u0131zda veya bir otomasyon beti\u011finde yap\u0131l\u0131r.<\/h2>\n<h2>\u00d6rne\u011fin, kubectl patch komutu ile:<\/h2>\n<h2>kubectl patch service my-app-service -p '{\"spec\":{\"selector\":{\"environment\":\"green\"}}}'<\/h2>\n    <\/code><\/pre>\n<p>Kubernetes ortam\u0131nda, bir Service objesinin selector&#8217;\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirerek trafi\u011fi an\u0131nda yeni ortama y\u00f6nlendirebilirsiniz. Geleneksel y\u00fck dengeleyicilerde (Nginx, HAProxy, AWS ELB\/ALB) ise arka u\u00e7 sunucu havuzlar\u0131 g\u00fcncellenerek bu ge\u00e7i\u015f sa\u011flan\u0131r.<\/p>\n<h3>5. G\u00f6zetim ve \u0130zleme<\/h3>\n<p>Trafik Ye\u015fil ortama y\u00f6nlendirildikten sonra, yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fc yak\u0131ndan izleyin. Performans metriklerini (CPU, bellek kullan\u0131m\u0131, yan\u0131t s\u00fcreleri), hata loglar\u0131n\u0131 ve uygulama g\u00fcnl\u00fcklerini dikkatlice takip edin. Anormal davran\u0131\u015flar veya artan hata oranlar\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol edin. Prometheus, Grafana, ELK Stack (Elasticsearch, Logstash, Kibana) gibi izleme ara\u00e7lar\u0131 bu s\u00fcre\u00e7te b\u00fcy\u00fck yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n<h3>6. Eski Ortam\u0131n (Mavi) Korunmas\u0131 veya Kald\u0131r\u0131lmas\u0131<\/h3>\n<p>Yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fcn stabil \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131ndan emin olduktan sonra, eski Mavi ortam\u0131 ne yapaca\u011f\u0131n\u0131za karar verin:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Geri Alma \u0130\u00e7in Bekletme:<\/strong> Bir s\u00fcre daha aktif tutarak potansiyel bir geri alma senaryosu i\u00e7in haz\u0131rda bekletebilirsiniz. Bu, genellikle birka\u00e7 saat veya g\u00fcn s\u00fcrebilir.<\/li>\n<li><strong>Kaynaklar\u0131 K\u00fc\u00e7\u00fcltme\/Kapatma:<\/strong> Mavi ortam\u0131n kaynaklar\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fclterek maliyetleri d\u00fc\u015f\u00fcrebilir veya tamamen kapatarak kaynaklar\u0131 serbest b\u0131rakabilirsiniz.<\/li>\n<li><strong>Bir Sonraki Da\u011f\u0131t\u0131m \u0130\u00e7in Yeniden Kullan\u0131m:<\/strong> Mavi ortam\u0131 bir sonraki da\u011f\u0131t\u0131m i\u00e7in Ye\u015fil ortam olarak kullanmak \u00fczere g\u00fcncelleyebilirsiniz.<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Veritaban\u0131 ve Durumlu Uygulama Y\u00f6netimi<\/h2>\n<p>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n en b\u00fcy\u00fck zorluklar\u0131ndan biri, veritaban\u0131 de\u011fi\u015fiklikleri ve durumlu uygulamalar\u0131n y\u00f6netimidir. Veritaban\u0131 genellikle iki ayr\u0131 ortam aras\u0131nda b\u00f6l\u00fcnemeyen tek bir varl\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<h3>Veritaban\u0131 Migrasyonlar\u0131<\/h3>\n<p>Veritaban\u0131 \u015femas\u0131 de\u011fi\u015fikliklerini y\u00f6netmek i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki stratejiler kullan\u0131labilir:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>\u0130leri ve Geri Uyumlu De\u011fi\u015fiklikler:<\/strong> Veritaban\u0131 \u015femas\u0131nda yap\u0131lan de\u011fi\u015fikliklerin hem eski (Mavi) hem de yeni (Ye\u015fil) uygulama s\u00fcr\u00fcmleriyle uyumlu olmas\u0131n\u0131 sa\u011flay\u0131n. \u00d6rne\u011fin, yeni bir s\u00fctun eklerken, bu s\u00fctunun null de\u011fer almas\u0131na izin verin, b\u00f6ylece eski uygulama s\u00fcr\u00fcm\u00fc bu s\u00fctunu g\u00f6rmezden gelebilir. S\u00fctun silme veya yeniden adland\u0131rma gibi geri uyumsuz de\u011fi\u015fikliklerden ka\u00e7\u0131n\u0131n.<\/li>\n<li><strong>\u00c7ift Yazma (Dual Writes):<\/strong> E\u011fer bir tablonun yap\u0131s\u0131 k\u00f6kten de\u011fi\u015fiyorsa veya veriler farkl\u0131 bir \u015fekilde depolanacaksa, bir ge\u00e7i\u015f s\u00fcrecinde hem eski hem de yeni yap\u0131ya yazma (dual write) stratejisi kullan\u0131labilir. Her iki uygulama s\u00fcr\u00fcm\u00fc de ayn\u0131 anda hem eski hem de yeni tabloya yazar. Trafik tamamen yeni s\u00fcr\u00fcme ge\u00e7tikten sonra, eski yazma i\u015flemi kald\u0131r\u0131l\u0131r.<\/li>\n<li><strong>A\u015famal\u0131 Da\u011f\u0131t\u0131m (Feature Flags):<\/strong> Veritaban\u0131 de\u011fi\u015fikliklerini tetikleyen yeni \u00f6zellikler, \u00f6zellik bayraklar\u0131 (feature flags) ile kontrol edilebilir. Yeni s\u00fcr\u00fcm canl\u0131ya al\u0131nd\u0131ktan sonra bile, yeni veritaban\u0131 \u015femas\u0131yla \u00e7al\u0131\u015fan \u00f6zellikler kademeli olarak etkinle\u015ftirilebilir.<\/li>\n<li><strong>Veritaban\u0131 Migrasyon Ara\u00e7lar\u0131:<\/strong> Flyway, Liquibase gibi ara\u00e7lar veritaban\u0131 \u015fema de\u011fi\u015fikliklerini s\u00fcr\u00fcm kontrol\u00fc alt\u0131nda y\u00f6netmenize ve otomatikle\u015ftirmenize yard\u0131mc\u0131 olur.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Durumlu Uygulamalar \u0130\u00e7in Yakla\u015f\u0131mlar<\/h3>\n<p>Durumlu uygulamalar (\u00f6rne\u011fin, kullan\u0131c\u0131 oturumlar\u0131, \u00f6nbellek) i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki yakla\u015f\u0131mlar de\u011ferlendirilebilir:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>D\u0131\u015far\u0131dan Y\u00f6netilen Oturumlar:<\/strong> Oturum bilgilerini uygulama sunucular\u0131nda tutmak yerine, Redis, Memcached gibi harici ve payla\u015f\u0131lan bir oturum depolama servisi kullan\u0131n. Bu sayede hem Mavi hem de Ye\u015fil ortam ayn\u0131 oturum verilerine eri\u015febilir.<\/li>\n<li><strong>Yap\u0131\u015fkan Oturumlar (Sticky Sessions):<\/strong> Y\u00fck dengeleyicinin belirli bir kullan\u0131c\u0131n\u0131n t\u00fcm isteklerini ayn\u0131 sunucuya y\u00f6nlendirmesini sa\u011flay\u0131n. Ancak bu, Mavi-Ye\u015fil ge\u00e7i\u015f s\u0131ras\u0131nda sorunlara neden olabilir ve genellikle ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131 gereken bir yakla\u015f\u0131md\u0131r.<\/li>\n<li><strong>Veri Senkronizasyonu:<\/strong> Baz\u0131 durumlarda, eski ortamdaki durumlu verilerin yeni ortama senkronize edilmesi gerekebilir. Bu, karma\u015f\u0131k bir s\u00fcre\u00e7 olabilir ve dikkatli planlama gerektirir.<\/li>\n<li><strong>Kuyruk Sistemleri:<\/strong> Arka plan g\u00f6revleri ve asenkron i\u015flemler i\u00e7in RabbitMQ, Kafka gibi kuyruk sistemleri kullanmak, uygulama durumunu da\u011f\u0131t\u0131k ve dayan\u0131kl\u0131 hale getirir, b\u00f6ylece Mavi-Ye\u015fil ge\u00e7i\u015flerini kolayla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Sonu\u00e7 ve SSS<\/h2>\n<p>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m, yaz\u0131l\u0131m yay\u0131nlama s\u00fcre\u00e7lerini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde g\u00fcvenli, h\u0131zl\u0131 ve kesintisiz hale getiren g\u00fc\u00e7l\u00fc bir stratejidir. Her ne kadar kaynak duplikasyonu ve veritaban\u0131 y\u00f6netimi gibi zorluklar\u0131 olsa da, do\u011fru planlama, otomasyon ve modern altyap\u0131 ara\u00e7lar\u0131yla bu zorluklar\u0131n \u00fcstesinden gelinebilir. \u00d6zellikle s\u0131f\u0131r kesinti ve an\u0131nda geri alma yetene\u011fi, Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 kritik i\u015f uygulamalar\u0131 i\u00e7in vazge\u00e7ilmez bir yakla\u015f\u0131m haline getirmektedir.<\/p>\n<p>Bu y\u00f6ntem, \u00f6zellikle konteynerizasyon (Docker) ve orkestrasyon (Kubernetes) platformlar\u0131 ile birlikte kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok daha etkili hale gelir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu teknolojiler ortamlar\u0131n h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde \u00e7o\u011falt\u0131lmas\u0131n\u0131 ve y\u00f6netilmesini kolayla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/p>\n<h3>S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular (SSS)<\/h3>\n<dl>\n<dt>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m her uygulama i\u00e7in uygun mu?<\/dt>\n<dd>\u00c7o\u011fu web tabanl\u0131 ve mikro hizmet mimarisine sahip uygulama i\u00e7in olduk\u00e7a uygundur. Ancak, tek veritaban\u0131 veya yo\u011fun durum bilgisi tutan monolitik uygulamalar i\u00e7in veritaban\u0131 ve oturum y\u00f6netimi nedeniyle daha fazla planlama ve \u00e7aba gerektirebilir.<\/dd>\n<dt>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m ile Canary da\u011f\u0131t\u0131m aras\u0131ndaki fark nedir?<\/dt>\n<dd>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m, trafi\u011fi bir anda eski ortamdan yeni ortama tamamen y\u00f6nlendirir. Canary da\u011f\u0131t\u0131m ise, yeni s\u00fcr\u00fcm\u00fc \u00f6nce k\u00fc\u00e7\u00fck bir kullan\u0131c\u0131 grubuna (\u00f6rne\u011fin %5) yay\u0131nlar, performans\u0131n\u0131 ve hatalar\u0131n\u0131 izler ve her \u015fey yolundaysa trafi\u011fi kademeli olarak art\u0131r\u0131r. Canary daha kontroll\u00fc bir risk azaltma sunarken, Mavi-Ye\u015fil an\u0131nda geri alma avantaj\u0131 sa\u011flar.<\/dd>\n<dt>Veritaban\u0131 de\u011fi\u015fiklikleri Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131mda nas\u0131l y\u00f6netilir?<\/dt>\n<dd>Veritaban\u0131 de\u011fi\u015fiklikleri ileri ve geri uyumlu olacak \u015fekilde tasarlanmal\u0131d\u0131r. Yani, hem eski hem de yeni uygulama s\u00fcr\u00fcmleri mevcut veritaban\u0131 \u015femas\u0131yla \u00e7al\u0131\u015fabilmelidir. Gerekirse \u00e7ift yazma stratejileri veya \u00f6zellik bayraklar\u0131 kullan\u0131labilir. Veritaban\u0131 migrasyonlar\u0131 genellikle trafik y\u00f6nlendirilmeden \u00f6nce, uyumlu bir \u015fekilde uygulan\u0131r.<\/dd>\n<dt>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n maliyeti nedir?<\/dt>\n<dd>En b\u00fcy\u00fck maliyet, iki \u00f6zde\u015f \u00fcretim ortam\u0131n\u0131 ayn\u0131 anda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmaktan kaynaklanan kaynak duplikasyonudur. Bulut sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131nda bu, sanal makineler, depolama ve a\u011f kaynaklar\u0131 i\u00e7in iki kat faturaland\u0131rma anlam\u0131na gelebilir. Ancak, da\u011f\u0131t\u0131m sonras\u0131 eski ortam\u0131n kaynaklar\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcltme veya kapatma ile bu maliyet optimize edilebilir.<\/dd>\n<dt>Geri alma i\u015flemi ne kadar h\u0131zl\u0131d\u0131r?<\/dt>\n<dd>Mavi-Ye\u015fil da\u011f\u0131t\u0131mda geri alma i\u015flemi anl\u0131kt\u0131r. Yeni s\u00fcr\u00fcmde bir sorun tespit edildi\u011finde, y\u00fck dengeleyici yap\u0131land\u0131rmas\u0131 saniyeler i\u00e7inde eski (Mavi) ortama geri y\u00f6nlendirilerek hizmet kesintisi minimuma indirilir. Bu, Mavi-Ye\u015fil&#8217;in en \u00f6nemli avantajlar\u0131ndan biridir.<\/dd>\n<\/dl>\n<p><\/body><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131\n    Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda, \u00fcr\u00fcnleri h\u0131zl\u0131 ve g\u00fcvenli bir \u015fekilde pazar","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-37200","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-genel","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131 - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131   Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda, \u00fcr\u00fcnleri h\u0131zl\u0131 ve g\u00fcvenli bir \u015fekilde pazar\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-12-28T17:41:36+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131\",\"datePublished\":\"2025-12-28T17:41:36+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/\"},\"wordCount\":2333,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2025\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/\",\"name\":\"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131 - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-12-28T17:41:36+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131 - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131","og_description":"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131   Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda, \u00fcr\u00fcnleri h\u0131zl\u0131 ve g\u00fcvenli bir \u015fekilde pazar","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2025-12-28T17:41:36+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"13 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131","datePublished":"2025-12-28T17:41:36+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/"},"wordCount":2333,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/#respond"]}],"copyrightYear":"2025","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/","name":"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131 - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2025-12-28T17:41:36+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/giris-guvenli-yazilim-yayinlama-ihtiyaci\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Giri\u015f: G\u00fcvenli Yaz\u0131l\u0131m Yay\u0131nlama \u0130htiyac\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37200","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=37200"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37200\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37201,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37200\/revisions\/37201"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=37200"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=37200"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=37200"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}