{"id":35494,"date":"2025-11-30T10:01:46","date_gmt":"2025-11-30T07:01:46","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/"},"modified":"2025-11-30T10:01:46","modified_gmt":"2025-11-30T07:01:46","slug":"the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/","title":{"rendered":"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac &#038; Linux"},"content":{"rendered":"<p><body><\/p>\n<p>2025&#8217;e yakla\u015f\u0131rken, Java hala kurumsal uygulamalardan mobil projelere kadar geni\u015f bir yelpazede kritik bir rol oynuyor. Bu rehber, Windows, macOS ve Linux&#8217;ta g\u00fcncel JDK kurulumunu ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klayacak, sorunsuz bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayacak.<\/p>\n<p>Java&#8217;n\u0131n kal\u0131c\u0131 pop\u00fclerli\u011fi, platform ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fc\u00e7l\u00fc ekosisteminden kaynaklan\u0131r. Bir Java geli\u015ftiricisi olmak veya mevcut bir Java uygulamas\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in ilk ve en \u00f6nemli ad\u0131m, Java Geli\u015ftirme Kiti (JDK) kurulumudur. Do\u011fru bir kurulum, geli\u015ftirme s\u00fcrecinizin temelini olu\u015fturur ve ileride kar\u015f\u0131la\u015fabilece\u011finiz bir\u00e7ok potansiyel sorunu ba\u015ftan engeller. Ancak farkl\u0131 i\u015fletim sistemleri, JDK s\u00fcr\u00fcmleri ve da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131 aras\u0131nda do\u011fru se\u00e7imi yapmak, \u00f6zellikle yeni ba\u015flayanlar i\u00e7in karma\u015f\u0131k bir hal alabilir. Bu makale, bu karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ortadan kald\u0131rmak, her platform i\u00e7in en g\u00fcncel ve g\u00fcvenilir y\u00f6ntemleri sunmak \u00fczere tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r. Amac\u0131m\u0131z, Java d\u00fcnyas\u0131na ilk ad\u0131mlar\u0131n\u0131 atanlardan deneyimli geli\u015ftiricilere kadar herkesin, 2025 standartlar\u0131na uygun, optimize edilmi\u015f bir Java geli\u015ftirme ortam\u0131 kurmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmakt\u0131r. Rehberimiz boyunca, temel kavramlardan ileri d\u00fczey ipu\u00e7lar\u0131na, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131ndan s\u0131k\u00e7a sorulan sorulara kadar her detay\u0131 bulacaks\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>Java&#8217;n\u0131n &#8220;Bir Kere Yaz, Her Yerde \u00c7al\u0131\u015ft\u0131r&#8221; (WORA) ilkesi, onun en b\u00fcy\u00fck avantajlar\u0131ndan biridir. Ancak bu ilke, ancak uygun bir Java ortam\u0131n\u0131n (JDK\/JRE) do\u011fru bir \u015fekilde kurulmas\u0131yla hayata ge\u00e7irilebilir. Derleme, hata ay\u0131klama ve uygulama \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rma gibi temel geli\u015ftirme g\u00f6revleri, do\u011fru yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir JDK&#8217;ya ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu rehber, sadece yaz\u0131l\u0131m\u0131n nas\u0131l indirilece\u011fini ve kurulaca\u011f\u0131n\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda sistem de\u011fi\u015fkenlerinin nas\u0131l ayarlanaca\u011f\u0131n\u0131 ve kurulumun nas\u0131l do\u011frulanaca\u011f\u0131n\u0131 da kapsaml\u0131 bir \u015fekilde a\u00e7\u0131klayacakt\u0131r. Her bir ad\u0131m, basit ve anla\u015f\u0131l\u0131r bir dil kullan\u0131larak anlat\u0131lacak, b\u00f6ylece teknik terimlere bo\u011fulmadan ilerleyebilirsiniz. Hadi, Java ile kod yazmaya ba\u015flamak i\u00e7in ilk ad\u0131m\u0131 atal\u0131m!<\/p>\n<h2>Java&#8217;n\u0131n Kalbi: JDK, JRE ve JVM Farklar\u0131 Nelerdir?<\/h2>\n<p>Java ekosistemine giri\u015f yaparken s\u0131kl\u0131kla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan JDK, JRE ve JVM kavramlar\u0131, \u00e7o\u011fu zaman kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilen ancak farkl\u0131 i\u015flevlere sahip temel bile\u015fenlerdir. Bu bile\u015fenler, bir Java uygulamas\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesi ve \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in bir b\u00fct\u00fcn\u00fcn par\u00e7alar\u0131 gibidir. T\u0131pk\u0131 bir yeme\u011fi pi\u015firmek i\u00e7in gereken bir dizi ara\u00e7 ve s\u00fcre\u00e7 gibi d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz: a\u015f\u00e7\u0131 (JVM) yeme\u011fi pi\u015firir, mutfak ara\u00e7lar\u0131 ve tarif kitaplar\u0131 (JDK) geli\u015ftirme s\u00fcrecini sa\u011flar ve pi\u015fmi\u015f, yenmeye haz\u0131r yemek (JRE) ise son \u00fcr\u00fcn\u00fc temsil eder.<\/p>\n<h3>JVM (Java Virtual Machine &#8211; Java Sanal Makinesi)<\/h3>\n<p>JVM, Java&#8217;n\u0131n platform ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flayan soyut bir makinedir. Java kodunuzu derledi\u011finizde (<code>.java<\/code> dosyalar\u0131), do\u011frudan makine diline de\u011fil, Java bytecode (<code>.class<\/code> dosyalar\u0131) ad\u0131 verilen ara bir formata d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcl\u00fcr. \u0130\u015fte bu bytecode&#8217;u \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran ve i\u015fletim sistemine \u00f6zel makine diline \u00e7eviren bile\u015fen JVM&#8217;dir. Her i\u015fletim sistemi (Windows, macOS, Linux) i\u00e7in farkl\u0131 bir JVM uygulamas\u0131 bulunur. Bu sayede, ayn\u0131 Java bytecode farkl\u0131 platformlarda, ilgili JVM taraf\u0131ndan \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilir. JVM, \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131 optimizasyonlar\u0131, otomatik bellek y\u00f6netimi (\u00e7\u00f6p toplama) ve g\u00fcvenlik mekanizmalar\u0131 gibi kritik \u00f6zellikler sunar.<\/p>\n<h3>JRE (Java Runtime Environment &#8211; Java \u00c7al\u0131\u015fma Zaman\u0131 Ortam\u0131)<\/h3>\n<p>JRE, Java uygulamalar\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in gerekli olan bile\u015fenlerin bir koleksiyonudur. E\u011fer amac\u0131n\u0131z sadece bir Java uygulamas\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmaksa (\u00f6rne\u011fin, bir Java tabanl\u0131 oyun veya kurumsal bir masa\u00fcst\u00fc yaz\u0131l\u0131m\u0131), JDK&#8217;ya de\u011fil, sadece JRE&#8217;ye ihtiyac\u0131n\u0131z vard\u0131r. JRE, JVM&#8217;i ve Java&#8217;n\u0131n temel s\u0131n\u0131f k\u00fct\u00fcphanelerini (\u00f6rne\u011fin, matematiksel i\u015flemler, dosya giri\u015f\/\u00e7\u0131k\u0131\u015f, a\u011f ileti\u015fimi gibi temel i\u015flevleri sa\u011flayan k\u00fct\u00fcphaneler) i\u00e7erir. \u00d6zetle, JRE = JVM + Standart K\u00fct\u00fcphanelerdir. Geli\u015ftirme yapmayacak son kullan\u0131c\u0131lar i\u00e7in JRE yeterlidir ve genellikle daha k\u00fc\u00e7\u00fck bir kurulum boyutuna sahiptir. Ancak Java 9&#8217;dan bu yana JRE, ayr\u0131 bir indirme olarak sunulmamakta, JDK kurulumlar\u0131 i\u00e7inde yer almaktad\u0131r.<\/p>\n<h3>JDK (Java Development Kit &#8211; Java Geli\u015ftirme Kiti)<\/h3>\n<p>JDK, Java uygulamalar\u0131 geli\u015ftirmek i\u00e7in ihtiya\u00e7 duydu\u011funuz her \u015feyi i\u00e7eren kapsaml\u0131 bir pakettir. Bir &#8220;Geli\u015ftirme Kiti&#8221; olarak, JRE&#8217;nin t\u00fcm bile\u015fenlerini (JVM ve standart k\u00fct\u00fcphaneler) i\u00e7erir. Buna ek olarak, Java kodunu bytecode&#8217;a d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren derleyici (<code>javac<\/code>), Java uygulamalar\u0131n\u0131 paketlemek i\u00e7in kullan\u0131lan ara\u00e7lar (<code>jar<\/code>), hata ay\u0131klama ara\u00e7lar\u0131 (<code>jdb<\/code>), dok\u00fcmantasyon olu\u015fturma ara\u00e7lar\u0131 (<code>javadoc<\/code>) ve \u00e7e\u015fitli di\u011fer geli\u015ftirme yard\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131 bar\u0131nd\u0131r\u0131r. K\u0131sacas\u0131, JDK = JRE + Geli\u015ftirme Ara\u00e7lar\u0131d\u0131r. Java ile uygulama geli\u015ftirecekseniz, ister basit bir konsol uygulamas\u0131 olsun ister karma\u015f\u0131k bir web projesi, mutlaka JDK&#8217;ya ihtiyac\u0131n\u0131z vard\u0131r. 2025 itibar\u0131yla genellikle a\u00e7\u0131k kaynakl\u0131 ve \u00fccretsiz olan OpenJDK tabanl\u0131 da\u011f\u0131t\u0131mlar tercih edilmektedir.<\/p>\n<div class=\"expert-tip\">\n        Uzman \u0130pucu: Art\u0131k Java 9 ve sonraki s\u00fcr\u00fcmlerle birlikte JRE ayr\u0131 bir paket olarak sunulmamaktad\u0131r. JDK&#8217;y\u0131 kurdu\u011funuzda, hem geli\u015ftirme ara\u00e7lar\u0131na hem de uygulamalar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in gerekli \u00e7al\u0131\u015fma zaman\u0131 ortam\u0131na sahip olursunuz. Bu, kurulum s\u00fcrecini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde basitle\u015ftirir.\n    <\/div>\n<p>Bu \u00fc\u00e7 bile\u015fen aras\u0131ndaki farklar, Java geli\u015ftirme ortam\u0131n\u0131z\u0131 kurarken do\u011fru paketi se\u00e7meniz i\u00e7in size yol g\u00f6sterecektir.<\/p>\n<h2>Windows&#8217;ta JDK Kurulumu: Ad\u0131m Ad\u0131m Rehber<\/h2>\n<p>Windows, Java geli\u015ftiricileri aras\u0131nda en yayg\u0131n kullan\u0131lan i\u015fletim sistemlerinden biridir. JDK kurulumu genellikle bir y\u00fckleyici (installer) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla basittir, ancak PATH de\u011fi\u015fkeni ayarlar\u0131n\u0131n do\u011fru yap\u0131lmas\u0131, sorunsuz bir geli\u015ftirme deneyimi i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. \u0130\u015fte 2025 itibar\u0131yla Windows&#8217;ta JDK&#8217;y\u0131 nas\u0131l kuraca\u011f\u0131n\u0131za dair detayl\u0131 bir rehber:<\/p>\n<h3>1. JDK S\u00fcr\u00fcm\u00fc Se\u00e7imi ve \u0130ndirme<\/h3>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde en \u00e7ok tercih edilen JDK da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131 OpenJDK tabanl\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc ticari kullan\u0131m i\u00e7in \u00fccretsiz ve a\u00e7\u0131kt\u0131rlar. Ba\u015fl\u0131ca \u00f6nerilen OpenJDK da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131: Adoptium (Eclipse Temurin), Azul Zulu ve Amazon Corretto&#8217;dur. Bu rehberde Adoptium (Temurin) \u00fczerinden ilerlemeyi \u00f6neriyoruz. Adoptium&#8217;un resmi web sitesinden (adoptium.net), tercih etti\u011finiz LTS (Uzun S\u00fcreli Destek) s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc (\u00f6rne\u011fin, Java 17 veya Java 21) se\u00e7erek &#8220;Windows x64&#8221; mimarisine uygun <code>.msi<\/code> y\u00fckleyici dosyas\u0131n\u0131 indirin.<\/p>\n<h3>2. Kurulum Sihirbaz\u0131n\u0131 \u00c7al\u0131\u015ft\u0131rma<\/h3>\n<p>\u0130ndirdi\u011finiz <code>.msi<\/code> dosyas\u0131n\u0131 \u00e7ift t\u0131klayarak kurulum sihirbaz\u0131n\u0131 ba\u015flat\u0131n. \u00c7o\u011fu durumda, &#8220;Next&#8221; (\u0130leri) d\u00fc\u011fmesine t\u0131klayarak varsay\u0131lan se\u00e7eneklerle devam edebilirsiniz. Kurulum s\u0131ras\u0131nda JDK&#8217;n\u0131n nereye kuruldu\u011funu not almak \u00f6nemlidir (\u00f6rne\u011fin, <code>C:\\Program Files\\Eclipse Adoptium\\jdk-21.0.1.12-hotspot<\/code>), \u00e7\u00fcnk\u00fc bu konumu PATH de\u011fi\u015fkeni ayarlar\u0131nda kullanacaks\u0131n\u0131z. Kurulumda &#8220;Set JAVA_HOME environment variable&#8221; veya &#8220;Add to PATH&#8221; se\u00e7eneklerini etkinle\u015ftirmeniz i\u015finizi kolayla\u015ft\u0131racakt\u0131r, ancak manuel kontrol her zaman iyidir.<\/p>\n<h3>3. PATH Ortam De\u011fi\u015fkenini Yap\u0131land\u0131rma<\/h3>\n<p>Bu, Windows&#8217;taki en hayati ad\u0131md\u0131r. PATH de\u011fi\u015fkeni, Java komutlar\u0131n\u0131 (<code>java<\/code>, <code>javac<\/code>) komut istemcisinden herhangi bir dizinden \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilmenizi sa\u011flar. Yanl\u0131\u015f yap\u0131land\u0131rma, &#8220;<code>'java' is not recognized...<\/code>&#8221; hatalar\u0131na yol a\u00e7ar.<\/p>\n<ol>\n<li><strong>Ortam De\u011fi\u015fkenleri penceresini a\u00e7\u0131n:<\/strong> Ba\u015flat men\u00fcs\u00fcne &#8220;ortam de\u011fi\u015fkenleri&#8221; yaz\u0131p &#8220;Sistem ortam de\u011fi\u015fkenlerini d\u00fczenle&#8221; se\u00e7ene\u011fini t\u0131klay\u0131n. &#8220;Sistem \u00d6zellikleri&#8221; penceresinde &#8220;Ortam De\u011fi\u015fkenleri&#8221; d\u00fc\u011fmesine t\u0131klay\u0131n.<\/li>\n<li><strong><code>JAVA_HOME<\/code> de\u011fi\u015fkenini ekleyin:<\/strong> &#8220;Sistem De\u011fi\u011fi\u015fkenleri&#8221; b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde &#8220;Yeni&#8221; diyerek, De\u011fi\u015fken ad\u0131 olarak <code>JAVA_HOME<\/code>, de\u011fer olarak JDK kurulum yolunuzu (\u00f6rn: <code>C:\\Program Files\\Eclipse Adoptium\\jdk-21.0.1.12-hotspot<\/code>) girin.<\/li>\n<li><strong><code>Path<\/code> de\u011fi\u015fkenini d\u00fczenleyin:<\/strong> &#8220;Sistem De\u011fi\u015fkenleri&#8221; i\u00e7inde &#8220;Path&#8221; de\u011fi\u015fkenini bulun ve &#8220;D\u00fczenle&#8221;ye t\u0131klay\u0131n.<\/li>\n<li><strong><code>Path<\/code>&#8216;e JDK yolunu ekleyin:<\/strong> &#8220;Yeni&#8221; diyerek <code>%JAVA_HOME%\\bin<\/code> de\u011ferini ekleyin. Bu girdiyi listenin en \u00fcst\u00fcne ta\u015f\u0131mak, potansiyel \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131 \u00f6nleyebilir. T\u00fcm pencereleri &#8220;Tamam&#8221; diyerek kapat\u0131n.<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>Vaka Analizi: Yeni Ba\u015flayan Bir Geli\u015ftiricinin \u0130lk Kurulum Deneyimi<\/strong><\/p>\n<p>Can, ilk Java projesine hevesli bir gen\u00e7 geli\u015ftiriciydi. JDK&#8217;y\u0131 kurdu, ancak <code>java -version<\/code> komutunda s\u00fcrekli hata al\u0131yordu. G\u00fcnler s\u00fcren ara\u015ft\u0131rman\u0131n ard\u0131ndan, PATH de\u011fi\u015fkenini do\u011fru ayarlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark etti. K\u0131lavuzdaki ad\u0131mlar\u0131 takip ederek <code>JAVA_HOME<\/code> ve <code>%JAVA_HOME%\\bin<\/code> de\u011ferlerini sistem de\u011fi\u015fkenlerine ekledi. Ancak hala hata al\u0131yordu \u00e7\u00fcnk\u00fc zaten a\u00e7\u0131k olan komut istemcisini yeniden ba\u015flatmam\u0131\u015ft\u0131. Komut istemcisini kapat\u0131p tekrar a\u00e7t\u0131\u011f\u0131nda, nihayet <code>java -version<\/code> komutu beklenen \u00e7\u0131kt\u0131y\u0131 verdi. Bu deneyim, Can&#8217;a ortam de\u011fi\u015fkenlerinin kritikli\u011fini ve her de\u011fi\u015fiklik sonras\u0131 terminalin yeniden ba\u015flat\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini \u00f6\u011fretti.<\/p>\n<h3>4. Kurulumu Do\u011frulama<\/h3>\n<p>Yeni bir Komut \u0130stemi (CMD) veya PowerShell penceresi a\u00e7\u0131n (eskisini kapat\u0131p a\u00e7\u0131n) ve a\u015fa\u011f\u0131daki komutlar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131n:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">java -version\njavac -version\necho %JAVA_HOME%<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>E\u011fer Java s\u00fcr\u00fcm numaras\u0131n\u0131 ve <code>javac<\/code> derleyicisinin s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc g\u00f6steren \u00e7\u0131kt\u0131lar ile <code>JAVA_HOME<\/code> yolunuzu g\u00f6r\u00fcyorsan\u0131z, Windows sisteminize Java JDK'y\u0131 ba\u015far\u0131yla kurdunuz. Art\u0131k Java kodlamaya ba\u015flayabilirsiniz!<\/p>\n<h2>macOS'te JDK Kurulumu: Kolay ve H\u0131zl\u0131 Yollar<\/h2>\n<p>macOS, \u00f6zellikle yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftiriciler aras\u0131nda pop\u00fcler bir platformdur ve Java geli\u015ftirme i\u00e7in olduk\u00e7a elveri\u015flidir. Windows'a benzer \u015fekilde, macOS \u00fczerinde de JDK kurulumu birka\u00e7 farkl\u0131 y\u00f6ntemle ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir. En modern ve tavsiye edilen yakla\u015f\u0131m, Homebrew paket y\u00f6neticisini kullanmakt\u0131r, ancak manuel kurulum da hala ge\u00e7erli bir se\u00e7enektir. \u0130\u015fte macOS'ta JDK kurulumu i\u00e7in detayl\u0131 ad\u0131mlar:<\/p>\n<h3>1. Homebrew ile Kurulum (\u00d6nerilen Y\u00f6ntem)<\/h3>\n<p>Homebrew, macOS i\u00e7in yaz\u0131l\u0131mlar\u0131 komut sat\u0131r\u0131 \u00fczerinden kolayca y\u00f6netmenizi sa\u011flayan bir paket y\u00f6neticisidir. E\u011fer Homebrew y\u00fckl\u00fc de\u011filse, Terminal'i a\u00e7\u0131p a\u015fa\u011f\u0131daki komutu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak y\u00fckleyebilirsiniz:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">\/bin\/bash -c \"$(curl -fsSL https:\/\/raw.githubusercontent.com\/Homebrew\/install\/HEAD\/install.sh)\"<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Homebrew y\u00fcklendikten sonra, Adoptium Temurin gibi istedi\u011finiz JDK s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc kurmak i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki komutlar\u0131 kullanabilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, Java 21 LTS s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc kurmak i\u00e7in:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">brew tap homebrew\/cask-versions\nbrew install --cask temurin21<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Bu komut, Temurin 21 JDK's\u0131n\u0131 otomatik olarak indirir, kurar ve genellikle PATH de\u011fi\u015fkenini sizin i\u00e7in do\u011fru bir \u015fekilde ayarlar.<\/p>\n<h3>2. Manuel Kurulum (.dmg Dosyas\u0131 ile)<\/h3>\n<p>Homebrew kullanmak istemiyorsan\u0131z veya belirli bir OpenJDK da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n\u0131n Homebrew'da olmad\u0131\u011f\u0131 durumlarda manuel kurulum yapabilirsiniz:<\/p>\n<ol>\n<li><strong>JDK S\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc \u0130ndirin:<\/strong> Adoptium (adoptium.net) veya Azul Zulu (azul.com) gibi bir sa\u011flay\u0131c\u0131n\u0131n web sitesinden macOS x64 (veya Apple Silicon i\u00e7in ARM64) mimarisine uygun <code>.dmg<\/code> uzant\u0131l\u0131 JDK y\u00fckleyicisini indirin.<\/li>\n<li><strong>Y\u00fckleyiciyi \u00c7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131n:<\/strong> \u0130ndirdi\u011finiz <code>.dmg<\/code> dosyas\u0131n\u0131 \u00e7ift t\u0131klay\u0131n. A\u00e7\u0131lan pencerede <code>.pkg<\/code> dosyas\u0131n\u0131 \u00e7ift t\u0131klayarak kurulum sihirbaz\u0131n\u0131 ba\u015flat\u0131n. Varsay\u0131lan se\u00e7eneklerle ilerleyerek kurulumu tamamlay\u0131n. JDK, genellikle <code>\/Library\/Java\/JavaVirtualMachines\/<\/code> dizinine kurulacakt\u0131r.<\/li>\n<\/ol>\n<h3>3. PATH Ortam De\u011fi\u015fkenini Yap\u0131land\u0131rma<\/h3>\n<p>macOS'te PATH de\u011fi\u015fkeni, kullan\u0131c\u0131 profil dosyalar\u0131 (<code>.bash_profile<\/code>, <code>.zshrc<\/code> veya <code>.profile<\/code>) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yap\u0131land\u0131r\u0131l\u0131r. Modern macOS s\u00fcr\u00fcmleri varsay\u0131lan olarak Zsh kabu\u011funu kulland\u0131\u011f\u0131ndan, <code>.zshrc<\/code> dosyas\u0131n\u0131 d\u00fczenlemeniz gerekebilir.<\/p>\n<ol>\n<li><strong>Terminal'i a\u00e7\u0131n.<\/strong><\/li>\n<li><strong>Profil dosyas\u0131n\u0131 d\u00fczenleyin:<\/strong> <code>nano ~\/.zshrc<\/code> (Zsh i\u00e7in) veya <code>nano ~\/.bash_profile<\/code> (Bash i\u00e7in) komutunu kullan\u0131n.<\/li>\n<li><strong>JDK yolunu ekleyin:<\/strong> Dosyan\u0131n sonuna a\u015fa\u011f\u0131daki sat\u0131rlar\u0131 ekleyin. Java 21 i\u00e7in:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">export JAVA_HOME=$(\/usr\/libexec\/java_home -v 21)\nexport PATH=$JAVA_HOME\/bin:$PATH<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Belirli bir s\u00fcr\u00fcm\u00fc manuel olarak hedeflemek isterseniz:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">export JAVA_HOME=\"\/Library\/Java\/JavaVirtualMachines\/temurin-17.jdk\/Contents\/Home\"\nexport PATH=$JAVA_HOME\/bin:$PATH<\/pre>\n<p><\/code>\n        <\/li>\n<li><strong>Kaydedin ve \u00e7\u0131k\u0131n<\/strong> (Nano'da <code>Ctrl+O<\/code>, <code>Enter<\/code>, <code>Ctrl+X<\/code>).<\/li>\n<li><strong>De\u011fi\u015fiklikleri etkinle\u015ftirin:<\/strong> Terminal'de <code>source ~\/.zshrc<\/code> (veya <code>source ~\/.bash_profile<\/code>) komutunu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131n.<\/li>\n<\/ol>\n<div class=\"expert-tip\">\n        Uzman \u0130pucu: Web tabanl\u0131 dok\u00fcmantasyon veya terminal \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131 g\u00f6steren uygulamalar geli\u015ftirirken, mobil cihazlarda okunabilirli\u011fi art\u0131rmak i\u00e7in medya sorgular\u0131 kullanmak \u00f6nemlidir. Bu sayede kod bloklar\u0131 veya tablolar k\u00fc\u00e7\u00fck ekranlarda daha d\u00fczenli g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n<pre><code class=\"language-css\">\/* \u00d6rnek mobil uyumlu CSS medya sorgusu *\/\n@media screen and (max-width: 768px) {\n  body {\n    font-size: 14px;\n  }\n  pre code {\n    white-space: pre-wrap; \/* Uzun kod sat\u0131rlar\u0131n\u0131 sar *\/\n    word-break: break-all; \/* Uzun kelimeleri ay\u0131r *\/\n  }\n  table {\n    display: block;\n    overflow-x: auto; \/* Tablolar\u0131 yatay kayd\u0131r\u0131labilir yap *\/\n  }\n}\n<\/pre>\n<p><\/code>\n    <\/div>\n<h3>4. Kurulumu Do\u011frulama<\/h3>\n<p>Yeni bir Terminal penceresi a\u00e7\u0131n ve a\u015fa\u011f\u0131daki komutlar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131n:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">java -version\njavac -version\necho $JAVA_HOME<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Do\u011fru Java s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc ve <code>javac<\/code> derleyicisini g\u00f6r\u00fcyorsan\u0131z, macOS \u00fczerinde JDK kurulumunuz ba\u015far\u0131l\u0131 olmu\u015ftur. Java uygulamalar\u0131 geli\u015ftirmeye ba\u015flayabilirsiniz.<\/p>\n<h2>Linux'ta JDK Kurulumu: Da\u011f\u0131t\u0131mlara \u00d6zel Yakla\u015f\u0131mlar<\/h2>\n<p>Linux, sunucu ortamlar\u0131ndan masa\u00fcst\u00fc geli\u015ftirme i\u015f istasyonlar\u0131na kadar geni\u015f bir kullan\u0131m alan\u0131na sahiptir. Java, Linux ekosisteminde \u00f6zellikle b\u00fcy\u00fck veri, mikro hizmetler ve kurumsal uygulamalar geli\u015ftirmek i\u00e7in yayg\u0131n olarak kullan\u0131l\u0131r. Linux da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131 aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar nedeniyle, JDK kurulumu i\u00e7in farkl\u0131 paket y\u00f6neticileri ve komut setleri kullan\u0131l\u0131r. Bu b\u00f6l\u00fcmde, en yayg\u0131n Linux da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131 i\u00e7in kurulum y\u00f6ntemlerini inceleyece\u011fiz.<\/p>\n<h3>1. Ubuntu\/Debian Tabanl\u0131 Sistemler (APT Kullan\u0131m\u0131)<\/h3>\n<p>Ubuntu ve Debian gibi sistemlerde OpenJDK'y\u0131 kurmak i\u00e7in Advanced Package Tool (APT) kullan\u0131l\u0131r. Bu, genellikle en basit ve en g\u00fcvenilir yoldur.<\/p>\n<ol>\n<li><strong>Paket listesini g\u00fcncelleyin:<\/strong> Terminal'i a\u00e7\u0131n ve sisteminizdeki paket listesini g\u00fcncelleyin:\n<pre><code class=\"language-bash\">sudo apt update<\/pre>\n<p><\/code>\n        <\/li>\n<li><strong>OpenJDK'y\u0131 kurun:<\/strong> LTS s\u00fcr\u00fcmlerinden Java 17 veya Java 21'i kurmak i\u00e7in:\n<pre><code class=\"language-bash\">sudo apt install openjdk-17-jdk  # Java 17 i\u00e7in\n# veya\nsudo apt install openjdk-21-jdk  # Java 21 i\u00e7in<\/pre>\n<p><\/code><br \/>\n            Bu komutlar, JDK'y\u0131 ve gerekli t\u00fcm ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131 sisteminize otomatik olarak kuracakt\u0131r.<\/li>\n<li><strong>Varsay\u0131lan Java s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc ayarlay\u0131n (iste\u011fe ba\u011fl\u0131):<\/strong> Birden fazla Java s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fcz varsa, varsay\u0131lan\u0131 belirlemek i\u00e7in <code>update-alternatives<\/code> komutunu kullan\u0131n:\n<pre><code class=\"language-bash\">sudo update-alternatives --config java\nsudo update-alternatives --config javac<\/pre>\n<p><\/code><br \/>\n            Bu komutlar y\u00fckl\u00fc Java s\u00fcr\u00fcmlerini listeler ve bir se\u00e7im yapman\u0131z\u0131 ister.<\/li>\n<\/ol>\n<h3>2. Fedora\/CentOS\/RHEL Tabanl\u0131 Sistemler (YUM\/DNF Kullan\u0131m\u0131)<\/h3>\n<p>Red Hat tabanl\u0131 da\u011f\u0131t\u0131mlarda (Fedora, CentOS, RHEL), paket y\u00f6netimi i\u00e7in DNF (eski ad\u0131yla YUM) kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<ol>\n<li><strong>OpenJDK'y\u0131 kurun:<\/strong> Fedora'da Java 17 veya Java 21'i kurmak i\u00e7in:\n<pre><code class=\"language-bash\">sudo dnf install java-17-openjdk-devel  # Java 17 i\u00e7in\n# veya\nsudo dnf install java-21-openjdk-devel  # Java 21 i\u00e7in<\/pre>\n<p><\/code><br \/>\n            CentOS\/RHEL gibi eski sistemlerde <code>yum<\/code> kullanman\u0131z gerekebilir:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">sudo yum install java-17-openjdk-devel<\/pre>\n<p><\/code>\n        <\/li>\n<li><strong>Varsay\u0131lan Java s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc ayarlay\u0131n:<\/strong> Benzer \u015fekilde, birden fazla s\u00fcr\u00fcm varsa, <code>alternatives<\/code> komutunu kullanabilirsiniz:\n<pre><code class=\"language-bash\">sudo alternatives --config java\nsudo alternatives --config javac<\/pre>\n<p><\/code>\n        <\/li>\n<\/ol>\n<h3>3. Manuel Kurulum (.tar.gz Dosyas\u0131 ile)<\/h3>\n<p>Baz\u0131 \u00f6zel durumlarda (\u00f6rne\u011fin, belirli bir OpenJDK da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 veya paket y\u00f6neticisiyle kurulum m\u00fcmk\u00fcn de\u011filse), JDK'y\u0131 manuel olarak kurman\u0131z gerekebilir.<\/p>\n<ol>\n<li><strong>JDK Ar\u015fivini \u0130ndirin:<\/strong> Adoptium, Azul Zulu veya Amazon Corretto gibi bir sa\u011flay\u0131c\u0131n\u0131n web sitesinden Linux x64 mimarisine uygun <code>.tar.gz<\/code> uzant\u0131l\u0131 JDK ar\u015fivini indirin.<\/li>\n<li><strong>Ar\u015fivi \u00c7\u0131kar\u0131n:<\/strong> \u0130ndirdi\u011finiz dosyay\u0131 genellikle <code>\/opt<\/code> veya <code>\/usr\/local<\/code> dizinine \u00e7\u0131kar\u0131n.\n<pre><code class=\"language-bash\">sudo tar -xvf openjdk-21.0.1_linux-x64_bin.tar.gz -C \/opt\/<\/pre>\n<p><\/code><br \/>\n            Bu komut, JDK dosyalar\u0131n\u0131 <code>\/opt\/jdk-21.0.1<\/code> gibi bir dizine \u00e7\u0131karacakt\u0131r.<\/li>\n<li><strong>PATH ve <code>JAVA_HOME<\/code> Ayarlar\u0131:<\/strong> Kullan\u0131c\u0131 profil dosyan\u0131z\u0131 (<code>~\/.bashrc<\/code> veya <code>~\/.zshrc<\/code>) d\u00fczenleyerek <code>JAVA_HOME<\/code> ve PATH de\u011fi\u015fkenlerini ayarlay\u0131n.\n<pre><code class=\"language-bash\">nano ~\/.bashrc<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">Dosyan\u0131n sonuna a\u015fa\u011f\u0131daki sat\u0131rlar\u0131 ekleyin (yolu kendi kurulumunuza g\u00f6re ayarlay\u0131n):<\/pre>\n<p><\/code>export JAVA_HOME=\/opt\/jdk-21.0.1<br \/>\nexport PATH=$JAVA_HOME\/bin:$PATH<\/code><br \/>\n            Kaydedin, \u00e7\u0131k\u0131n ve de\u011fi\u015fiklikleri etkinle\u015ftirmek i\u00e7in terminali yeniden ba\u015flat\u0131n veya <code>source ~\/.bashrc<\/code> komutunu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131n.<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>Vaka Analizi: Sunucu Ortam\u0131nda JDK Y\u00f6netimi<\/strong><\/p>\n<p>Bir DevOps m\u00fchendisi olan Mert, Debian tabanl\u0131 sunucular\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan Java \u00f6deme sistemini Java 11'den Java 17'ye y\u00fckseltiyordu. <code>sudo apt install openjdk-17-jdk<\/code> komutuyla yeni JDK'y\u0131 kursa da uygulama hala eski Java 11'i kullan\u0131yordu. Sebebi, <code>JAVA_HOME<\/code> de\u011fi\u015fkeninin manuel olarak <code>.bashrc<\/code> i\u00e7inde Java 11'i i\u015faret etmesiydi. Mert, bu de\u011fi\u015fkeni Java 17 yoluyla g\u00fcncelledi ve terminali yeniden ba\u015flatt\u0131. <code>java -version<\/code> ile kontrol etti\u011finde, Java 17'nin \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc. Bu durum, sunucu ortamlar\u0131nda manuel ayarlanan ortam de\u011fi\u015fkenlerinin, paket y\u00f6neticilerinin otomatik ayarlar\u0131n\u0131 ge\u00e7ersiz k\u0131labilece\u011fini g\u00f6sterdi.<\/p>\n<h3>4. Kurulumu Do\u011frulama<\/h3>\n<p>Yeni bir terminal penceresi a\u00e7\u0131n ve a\u015fa\u011f\u0131daki komutlar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131n:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">java -version\njavac -version\necho $JAVA_HOME<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Do\u011fru Java s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc ve <code>javac<\/code> derleyicisini g\u00f6r\u00fcyorsan\u0131z, Linux sisteminizde JDK ba\u015far\u0131yla kurulmu\u015ftur. Art\u0131k Java tabanl\u0131 sunucu uygulamalar\u0131 veya masa\u00fcst\u00fc projeleri geli\u015ftirmeye ba\u015flayabilirsiniz.<\/p>\n<h2>Geli\u015fmi\u015f JDK Y\u00f6netimi ve Entegrasyon \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/h2>\n<p>Java geli\u015ftirme yolculu\u011funuzda ilerledik\u00e7e, farkl\u0131 projelerin farkl\u0131 Java s\u00fcr\u00fcmlerine ihtiya\u00e7 duydu\u011funu veya mevcut JDK kurulumunuzu bir Entegre Geli\u015ftirme Ortam\u0131 (IDE) ile nas\u0131l entegre edece\u011finizi merak edebilirsiniz. Bu b\u00f6l\u00fcmde, daha deneyimli kullan\u0131c\u0131lar i\u00e7in JDK y\u00f6netimini kolayla\u015ft\u0131racak ve geli\u015ftirme verimlili\u011finizi art\u0131racak ileri d\u00fczey ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 inceleyece\u011fiz.<\/p>\n<h3>1. Birden Fazla JDK S\u00fcr\u00fcm\u00fc Y\u00f6netimi: SDKMAN!<\/h3>\n<p>Birden fazla JDK s\u00fcr\u00fcm\u00fc (Java 8, Java 11, Java 17, Java 21 gibi) aras\u0131nda kolayca ge\u00e7i\u015f yapabilmek, \u00e7e\u015fitli projeler \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan geli\u015ftiriciler i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. SDKMAN! (Software Development Kit Manager) bu ihtiyac\u0131 kar\u015f\u0131layan harika bir ara\u00e7t\u0131r ve Linux, macOS ve WSL \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<ol>\n<li><strong>SDKMAN!'i Kurun:<\/strong> Terminalinizi a\u00e7\u0131n:\n<pre><code class=\"language-bash\">curl -s \"https:\/\/get.sdkman.io\" | bash\nsource \"$HOME\/.sdkman\/bin\/sdkman-init.sh\"<\/pre>\n<p><\/code><br \/>\n            Kurulumu <code>sdk version<\/code> ile do\u011frulay\u0131n.<\/li>\n<li><strong>Mevcut JDK'lar\u0131 Listeleyin:<\/strong> Kurulabilecek t\u00fcm Java s\u00fcr\u00fcmlerini g\u00f6rmek i\u00e7in:\n<pre><code class=\"language-bash\">sdk list java<\/pre>\n<p><\/code>\n        <\/li>\n<li><strong>JDK Kurun:<\/strong> Belirli bir JDK s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc kurmak i\u00e7in (\u00f6rne\u011fin, Temurin'den Java 21):\n<pre><code class=\"language-bash\">sdk install java 21.0.2-tem<\/pre>\n<p><\/code>\n        <\/li>\n<li><strong>JDK S\u00fcr\u00fcmleri Aras\u0131nda Ge\u00e7i\u015f Yap\u0131n:<\/strong> \u0130stedi\u011finiz JDK s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc varsay\u0131lan yapmak veya o anki oturum i\u00e7in kullanmak i\u00e7in:\n<pre><code class=\"language-bash\">sdk use java 17.0.10-tem # Mevcut oturum i\u00e7in\nsdk default java 21.0.2-tem # Gelecekteki t\u00fcm oturumlar i\u00e7in varsay\u0131lan yap<\/pre>\n<p><\/code><br \/>\n            Bu, <code>JAVA_HOME<\/code> ve PATH de\u011fi\u015fkenlerinizi otomatik olarak g\u00fcncelleyerek farkl\u0131 projelerde farkl\u0131 JDK'lar kullanman\u0131z\u0131 sa\u011flar.<\/li>\n<\/ol>\n<h3>2. Entegre Geli\u015ftirme Ortamlar\u0131 (IDE) ile Entegrasyon<\/h3>\n<p>Java geli\u015ftirme s\u00fcrecinin temel ta\u015flar\u0131ndan biri IDE'lerdir. Pop\u00fcler Java IDE'leri (IntelliJ IDEA, Eclipse, VS Code) JDK'y\u0131 otomatik olarak alg\u0131lar veya manuel olarak belirtmenize olanak tan\u0131r.<\/p>\n<ul>\n<li><strong>IntelliJ IDEA:<\/strong> Yeni proje olu\u015ftururken veya \"File -> Project Structure -> Project SDK\" alt\u0131nda JDK'y\u0131 se\u00e7ebilirsiniz. IntelliJ genellikle sistemdeki y\u00fckl\u00fc JDK'lar\u0131 otomatik bulur.<\/li>\n<li><strong>Eclipse:<\/strong> \"Preferences -> Java -> Installed JREs\" alt\u0131nda \"Add\" d\u00fc\u011fmesiyle JDK yolunu manuel olarak belirtebilirsiniz.<\/li>\n<li><strong>VS Code:<\/strong> Java eklenti paketi y\u00fckl\u00fcyse, VS Code genellikle <code>JAVA_HOME<\/code> veya sistem PATH'ini kullanarak JDK'y\u0131 bulur. Ayarlar (Settings -> Java: Home) \u00fczerinden JDK yolunu belirtebilirsiniz.<\/li>\n<\/ul>\n<p>IDE'ler, ak\u0131ll\u0131 kod tamamlama, hata ay\u0131klama, refactoring ve entegre test ortamlar\u0131 sunarak geli\u015ftirme s\u00fcrecini h\u0131zland\u0131r\u0131r. JDK'n\u0131z\u0131n IDE ile do\u011fru entegrasyonu, bu avantajlardan tam olarak yararlanman\u0131z\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<h3>3. Dinamik <code>JAVA_HOME<\/code> Kullan\u0131m\u0131 (\u00d6zellikle Betiklerde)<\/h3>\n<p>CI\/CD boru hatlar\u0131 veya belirli bir Java s\u00fcr\u00fcm\u00fcne ihtiya\u00e7 duyan betikler gibi karma\u015f\u0131k senaryolarda, <code>JAVA_HOME<\/code> de\u011fi\u015fkenini dinamik olarak ayarlamak isteyebilirsiniz. Bir beti\u011fin ba\u015f\u0131nda <code>export JAVA_HOME=\"\/path\/to\/jdk\"<\/code> komutunu kullanarak, o oturum i\u00e7in ge\u00e7ici olarak <code>JAVA_HOME<\/code>'u ayarlayabilirsiniz. Bu, ana sistem <code>JAVA_HOME<\/code> ayar\u0131n\u0131z\u0131 etkilemeden, beti\u011fin kendi gereksinimlerini kar\u015f\u0131lamas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">#!\/bin\/bash\n# Bu betik Java 11 kullan\u0131r\nexport JAVA_HOME=\"\/usr\/lib\/jvm\/java-11-openjdk-amd64\" # \u00d6rnek yol\nexport PATH=$JAVA_HOME\/bin:$PATH\n\necho \"Running with Java: $(java -version 2>&1 | head -n 1)\"\njava -jar MyLegacyApp.jar<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Bu y\u00f6ntem, \u00f6zellikle legacy uygulamalar\u0131 modernize ederken veya farkl\u0131 Java versiyonlar\u0131 gerektiren mikro hizmetleri y\u00f6netirken olduk\u00e7a faydal\u0131d\u0131r. Her projenin kendi Java gereksinimini ayr\u0131 ayr\u0131 belirtmesine olanak tan\u0131r. Bu ipu\u00e7lar\u0131, Java geli\u015ftirme ortam\u0131n\u0131z\u0131 daha verimli y\u00f6netmenize ve daha \u00fcretken bir geli\u015ftirici olman\u0131za yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n<h2>Sonu\u00e7 ve S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular<\/h2>\n<p>Bu kapsaml\u0131 rehber boyunca, Java Geli\u015ftirme Kiti (JDK) kurulumunun \u00f6nemini, JDK, JRE ve JVM aras\u0131ndaki temel farklar\u0131 ve Windows, macOS ve Linux i\u015fletim sistemlerinde ad\u0131m ad\u0131m nas\u0131l kurulaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frendiniz. Ayr\u0131ca, ortam de\u011fi\u015fkenlerini yap\u0131land\u0131rman\u0131n kritik rol\u00fcn\u00fc ve kurulumu do\u011frulama ad\u0131mlar\u0131n\u0131 da detayl\u0131ca ele ald\u0131k. Geli\u015fmi\u015f JDK y\u00f6netimi i\u00e7in SDKMAN! gibi ara\u00e7lar\u0131 ve Entegre Geli\u015ftirme Ortamlar\u0131 (IDE) ile entegrasyon ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 ke\u015ffettik. Java'n\u0131n 2025 ve sonras\u0131 i\u00e7in de g\u00fc\u00e7l\u00fc bir programlama dili olmaya devam edece\u011fi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, do\u011fru ve g\u00fcncel bir kurulum, ba\u015far\u0131l\u0131 bir geli\u015ftirme kariyerinin temelini olu\u015fturur.<\/p>\n<p>Unutmay\u0131n, Java d\u00fcnyas\u0131 s\u00fcrekli evriliyor. Yeni LTS (Uzun S\u00fcreli Destek) s\u00fcr\u00fcmleri d\u00fczenli olarak yay\u0131nlan\u0131yor ve geli\u015ftirme ara\u00e7lar\u0131 geli\u015fmeye devam ediyor. Bu nedenle, bilgilerinizi g\u00fcncel tutmak ve topluluk kaynaklar\u0131n\u0131 takip etmek her zaman \u00f6nemlidir. \u015eimdi, edinmi\u015f oldu\u011funuz bu sa\u011flam bilgilerle ilk Java uygulaman\u0131z\u0131 geli\u015ftirmeye ba\u015flamak i\u00e7in haz\u0131rs\u0131n\u0131z. Ba\u015far\u0131lar dileriz!<\/p>\n<h3>S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular (SSS)<\/h3>\n<div class=\"faq-item\">\n<h4>1. Hangi JDK s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc kurmal\u0131y\u0131m?<\/h4>\n<p>Genellikle en g\u00fcncel LTS (Uzun S\u00fcreli Destek) s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc kurman\u0131z \u00f6nerilir. 2025 itibar\u0131yla Java 17 veya Java 21 LTS s\u00fcr\u00fcmleri yayg\u0131n olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r. LTS s\u00fcr\u00fcmleri, uzun s\u00fcreli g\u00fcvenlik g\u00fcncellemeleri ve istikrar sunar.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<h4>2. Oracle JDK m\u0131, OpenJDK m\u0131 tercih etmeliyim?<\/h4>\n<p>\u00c7o\u011fu geli\u015ftirici ve kurulu\u015f i\u00e7in OpenJDK tabanl\u0131 da\u011f\u0131t\u0131mlar (\u00f6rne\u011fin Adoptium Temurin, Azul Zulu) \u00f6nerilir. Bunlar a\u00e7\u0131k kaynakl\u0131, \u00fccretsizdir ve ticari kullan\u0131m i\u00e7in herhangi bir lisans k\u0131s\u0131tlamas\u0131 yoktur. Oracle JDK de OpenJDK tabanl\u0131d\u0131r, ancak Oracle'\u0131n kendi da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 ticari kullan\u0131mda farkl\u0131 lisanslama ko\u015fullar\u0131 gerektirebilir.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<h4>3. <code>JAVA_HOME<\/code> ortam de\u011fi\u015fkeni neden \u00f6nemlidir?<\/h4>\n<p><code>JAVA_HOME<\/code>, i\u015fletim sisteminize JDK'n\u0131n nerede y\u00fckl\u00fc oldu\u011funu bildiren bir sistem de\u011fi\u015fkenidir. Bir\u00e7ok Java tabanl\u0131 ara\u00e7, IDE ve derleme arac\u0131 bu de\u011fi\u015fkeni kullanarak JDK'n\u0131n konumunu bulur. <code>PATH<\/code> de\u011fi\u015fkenine <code>%JAVA_HOME%\\bin<\/code> veya <code>$JAVA_HOME\/bin<\/code> eklemek, <code>java<\/code> ve <code>javac<\/code> gibi komutlar\u0131 herhangi bir dizinden \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilmenizi sa\u011flar.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<h4>4. Birden fazla JDK s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc ayn\u0131 anda kurabilir miyim? Nas\u0131l y\u00f6netirim?<\/h4>\n<p>Evet, birden fazla JDK s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc ayn\u0131 anda kurabilirsiniz. Bu, farkl\u0131 Java versiyonlar\u0131 gerektiren projeler \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken faydal\u0131d\u0131r. Linux ve macOS'ta SDKMAN! gibi ara\u00e7lar, farkl\u0131 JDK s\u00fcr\u00fcmlerini kolayca kurman\u0131za, listelemenize ve aralar\u0131nda ge\u00e7i\u015f yapman\u0131za olanak tan\u0131r. Windows'ta ise <code>JAVA_HOME<\/code> de\u011fi\u015fkenini manuel olarak de\u011fi\u015ftirerek veya IDE'nizin proje ayarlar\u0131nda belirli bir JDK'y\u0131 se\u00e7erek bu ge\u00e7i\u015fi yapabilirsiniz.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<h4>5. Kurulumdan sonra 'java' veya 'javac' komutlar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yorsa ne yapmal\u0131y\u0131m?<\/h4>\n<p>Bu, genellikle PATH ortam de\u011fi\u015fkeninin do\u011fru yap\u0131land\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelir. \u00d6ncelikle, <code>JAVA_HOME<\/code> de\u011fi\u015fkeninizin JDK'n\u0131n do\u011fru kurulum yolunu i\u015faret etti\u011finden emin olun. Ard\u0131ndan, <code>PATH<\/code> de\u011fi\u015fkeninizin i\u00e7inde <code>%JAVA_HOME%\\bin<\/code> (Windows) veya <code>$JAVA_HOME\/bin<\/code> (macOS\/Linux) de\u011ferinin oldu\u011fundan ve di\u011fer Java yollar\u0131ndan \u00f6nce geldi\u011finden emin olun. De\u011fi\u015fiklikleri yapt\u0131ktan sonra, komut istemcisini veya terminali kapat\u0131p yeniden a\u00e7may\u0131 unutmay\u0131n.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<p><\/body><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"2025&#8217;e yakla\u015f\u0131rken, Java hala kurumsal uygulamalardan mobil projelere kadar geni\u015f bir yelpazede kritik bir rol oynuyor. Bu rehber,&hellip;","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[241],"tags":[],"class_list":{"0":"post-35494","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-linux","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac &amp; Linux<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"2025&#039;e yakla\u015f\u0131rken, Java hala kurumsal uygulamalardan mobil projelere kadar geni\u015f bir yelpazede kritik bir rol oynuyor. Bu rehber, Windows, macOS ve Linux&#039;ta g\u00fcncel JDK kurulumunu ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klayacak, sorunsuz bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayacak.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac &amp; Linux\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"2025&#039;e yakla\u015f\u0131rken, Java hala kurumsal uygulamalardan mobil projelere kadar geni\u015f bir yelpazede kritik bir rol oynuyor. Bu rehber, Windows, macOS ve Linux&#039;ta g\u00fcncel JDK kurulumunu ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klayacak, sorunsuz bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayacak.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-11-30T07:01:46+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"20 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac &#038; Linux\",\"datePublished\":\"2025-11-30T07:01:46+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/\"},\"wordCount\":3664,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"articleSection\":[\"Linux\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2025\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/\",\"name\":\"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac & Linux\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-11-30T07:01:46+00:00\",\"description\":\"2025'e yakla\u015f\u0131rken, Java hala kurumsal uygulamalardan mobil projelere kadar geni\u015f bir yelpazede kritik bir rol oynuyor. Bu rehber, Windows, macOS ve Linux'ta g\u00fcncel JDK kurulumunu ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klayacak, sorunsuz bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayacak.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac &#038; Linux\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac & Linux","description":"2025'e yakla\u015f\u0131rken, Java hala kurumsal uygulamalardan mobil projelere kadar geni\u015f bir yelpazede kritik bir rol oynuyor. Bu rehber, Windows, macOS ve Linux'ta g\u00fcncel JDK kurulumunu ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klayacak, sorunsuz bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayacak.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac & Linux","og_description":"2025'e yakla\u015f\u0131rken, Java hala kurumsal uygulamalardan mobil projelere kadar geni\u015f bir yelpazede kritik bir rol oynuyor. Bu rehber, Windows, macOS ve Linux'ta g\u00fcncel JDK kurulumunu ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klayacak, sorunsuz bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayacak.","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2025-11-30T07:01:46+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"20 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac &#038; Linux","datePublished":"2025-11-30T07:01:46+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/"},"wordCount":3664,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"articleSection":["Linux"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/#respond"]}],"copyrightYear":"2025","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/","name":"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac & Linux","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2025-11-30T07:01:46+00:00","description":"2025'e yakla\u015f\u0131rken, Java hala kurumsal uygulamalardan mobil projelere kadar geni\u015f bir yelpazede kritik bir rol oynuyor. Bu rehber, Windows, macOS ve Linux'ta g\u00fcncel JDK kurulumunu ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klayacak, sorunsuz bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayacak.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/the-ultimate-java-setup-guide-2025-install-jdk-on-windows-mac-linux\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"The Ultimate Java Setup Guide (2025): Install JDK on Windows, Mac &#038; Linux"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35494","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35494"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35494\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}