{"id":34373,"date":"2025-11-15T21:40:45","date_gmt":"2025-11-15T18:40:45","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?p=34373"},"modified":"2025-11-15T21:40:45","modified_gmt":"2025-11-15T18:40:45","slug":"linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/","title":{"rendered":"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi"},"content":{"rendered":"<p><body><\/p>\n<h2>Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi<\/h2>\n<p>Linux sunucular, modern bilgi i\u015flem altyap\u0131s\u0131n\u0131n temel ta\u015flar\u0131ndan biridir. Web sitelerinden veritabanlar\u0131na, uygulama sunucular\u0131ndan bulut hizmetlerine kadar geni\u015f bir yelpazede kullan\u0131l\u0131rlar. Bir Linux sunucusunu etkin bir \u015fekilde y\u00f6netmek, sorun gidermek veya \u00fczerinde geli\u015ftirme yapmak i\u00e7in dosya sistemi yap\u0131s\u0131n\u0131 anlamak ve bu yap\u0131 i\u00e7inde rahat\u00e7a gezinebilmek hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Bu rehberde, Linux dosya sistemini ke\u015ffetmek ve manip\u00fcle etmek i\u00e7in en temel ve en s\u0131k kullan\u0131lan \u00fc\u00e7 komutu detayl\u0131 bir \u015fekilde inceleyece\u011fiz: <code>cd<\/code> (change directory), <code>pwd<\/code> (print working directory) ve <code>ls<\/code> (list directory contents). Bu komutlar, her Linux kullan\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n bilmesi gereken temel ara\u00e7lard\u0131r ve bunlar\u0131n ustaca kullan\u0131m\u0131, sunucu y\u00f6netimindeki verimlili\u011finizi \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n<h3>Linux Dosya Sistemi Hiyerar\u015fisi ve Temel Kavramlar<\/h3>\n<p>Linux, her \u015feyin bir dosya oldu\u011fu hiyerar\u015fik bir dosya sistemi yap\u0131s\u0131na sahiptir. Bu yap\u0131, tek bir k\u00f6k dizin (<code>\/<\/code>) ile ba\u015flar ve t\u00fcm di\u011fer dizinler ve dosyalar bu k\u00f6k\u00fcn alt\u0131nda dallan\u0131r. Bu hiyerar\u015fiyi anlamak, dosya sistemi i\u00e7inde kaybolmaman\u0131n ilk ad\u0131m\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h4>K\u00f6k Dizin (\/)<\/h4>\n<p>Linux dosya sistemindeki her \u015feyin ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131d\u0131r. T\u00fcm di\u011fer dizinler ve dosyalar bu dizinin alt\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<h4>Temel Dizinler ve Ama\u00e7lar\u0131<\/h4>\n<p>*   <code>\/bin<\/code>: Temel kullan\u0131c\u0131 komutlar\u0131n\u0131 (binary) i\u00e7erir. \u00d6rne\u011fin, <code>ls<\/code>, <code>cp<\/code>, <code>mv<\/code> gibi komutlar burada bulunur.<br \/>\n*   <code>\/sbin<\/code>: Sistem y\u00f6netimi i\u00e7in gerekli olan komutlar\u0131 (system binary) i\u00e7erir. Genellikle root yetkisi gerektiren komutlard\u0131r, \u00f6rne\u011fin <code>fdisk<\/code>, <code>reboot<\/code>.<br \/>\n*   <code>\/etc<\/code>: Sistem genelindeki yap\u0131land\u0131rma dosyalar\u0131n\u0131 (configuration files) i\u00e7erir. A\u011f ayarlar\u0131, kullan\u0131c\u0131 hesaplar\u0131, servis yap\u0131land\u0131rmalar\u0131 gibi kritik bilgiler buradad\u0131r.<br \/>\n*   <code>\/home<\/code>: Kullan\u0131c\u0131lar\u0131n ki\u015fisel dizinlerini bar\u0131nd\u0131r\u0131r. Her kullan\u0131c\u0131 i\u00e7in ayr\u0131 bir dizin bulunur (\u00f6rn: <code>\/home\/kullaniciadi<\/code>).<br \/>\n*   <code>\/var<\/code>: De\u011fi\u015fken verileri (variable data) i\u00e7erir. Log dosyalar\u0131 (<code>\/var\/log<\/code>), web sunucusu dosyalar\u0131 (<code>\/var\/www<\/code>), e-posta kuyruklar\u0131 (<code>\/var\/mail<\/code>) gibi s\u00fcrekli de\u011fi\u015fen veya b\u00fcy\u00fcyen veriler buradad\u0131r.<br \/>\n*   <code>\/tmp<\/code>: Ge\u00e7ici dosyalar (temporary files) i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. Sistem yeniden ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda genellikle bu dizin temizlenir.<br \/>\n*   <code>\/usr<\/code>: Kullan\u0131c\u0131 programlar\u0131 ve uygulamalar\u0131 (UNIX System Resources) i\u00e7erir. \u00c7o\u011fu sistem uygulamas\u0131n\u0131n ikili dosyalar\u0131, k\u00fct\u00fcphaneleri ve belgeleri buradad\u0131r.<br \/>\n*   <code>\/opt<\/code>: \u0130ste\u011fe ba\u011fl\u0131 (optional) yaz\u0131l\u0131m paketleri i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. Genellikle \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraf yaz\u0131l\u0131mlar buraya kurulur.<br \/>\n*   <code>\/dev<\/code>: Cihaz dosyalar\u0131n\u0131 (device files) i\u00e7erir. Donan\u0131m ayg\u0131tlar\u0131 (sabit diskler, USB s\u00fcr\u00fcc\u00fcler, klavye vb.) dosyalar olarak temsil edilir.<br \/>\n*   <code>\/proc<\/code>: \u0130\u015flem bilgileri (process information) i\u00e7in sanal bir dosya sistemidir. \u00c7al\u0131\u015fan s\u00fcre\u00e7ler ve sistem hakk\u0131nda ger\u00e7ek zamanl\u0131 bilgiler sa\u011flar.<br \/>\n*   <code>\/mnt<\/code>, <code>\/media<\/code>: Harici depolama ayg\u0131tlar\u0131n\u0131n (USB bellekler, CD\/DVD&#8217;ler) ge\u00e7ici olarak ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 (mount edildi\u011fi) dizinlerdir.<\/p>\n<h4>Mutlak ve G\u00f6receli Yollar<\/h4>\n<p>Dosya sistemi i\u00e7inde gezinirken iki t\u00fcr yol kullan\u0131r\u0131z:<\/p>\n<p>*   <strong>Mutlak Yol (Absolute Path):<\/strong> K\u00f6k dizinden (<code>\/<\/code>) ba\u015flayarak bir dosya veya dizine giden tam yoldur. Nereden ba\u015flarsan\u0131z ba\u015flay\u0131n, mutlak yol her zaman ayn\u0131 konumu g\u00f6sterir. \u00d6rnek: <code>\/var\/log\/syslog<\/code>.<br \/>\n*   <strong>G\u00f6receli Yol (Relative Path):<\/strong> Mevcut \u00e7al\u0131\u015fma dizininize (Current Working Directory &#8211; CWD) g\u00f6re bir dosya veya dizine giden yoldur. \u00d6rnek: E\u011fer <code>\/home\/kullaniciadi<\/code> dizinindeyseniz, <code>documents\/rapor.pdf<\/code> yolu <code>\/home\/kullaniciadi\/documents\/rapor.pdf<\/code> dosyas\u0131n\u0131 ifade eder.<\/p>\n<h4>Mevcut \u00c7al\u0131\u015fma Dizini (Current Working Directory &#8211; CWD)<\/h4>\n<p>Terminalde komut \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, o anda bulundu\u011funuz dizine &#8220;mevcut \u00e7al\u0131\u015fma dizini&#8221; denir. Bu kavram, g\u00f6receli yollar\u0131 kullan\u0131rken hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131r.<\/p>\n<h3>pwd: Mevcut \u00c7al\u0131\u015fma Dizinini Anlama<\/h3>\n<p><code>pwd<\/code> komutu, &#8220;print working directory&#8221; kelimelerinin k\u0131saltmas\u0131d\u0131r ve ad\u0131ndan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 gibi, o an terminalde bulundu\u011funuz dizinin tam (mutlak) yolunu ekrana yazd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<h4>Giri\u015f<\/h4>\n<p>Bir Linux sunucusunda \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, \u00f6zellikle karma\u015f\u0131k dizin yap\u0131lar\u0131nda veya farkl\u0131 betikler ve komutlar \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131rken hangi dizinde oldu\u011funuzu bilmek \u00e7ok \u00f6nemlidir. Yanl\u0131\u015f dizinde bir komut \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak, istenmeyen sonu\u00e7lara veya hatta veri kayb\u0131na yol a\u00e7abilir. <code>pwd<\/code> komutu, bu belirsizli\u011fi ortadan kald\u0131ran basit ama g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ara\u00e7t\u0131r.<\/p>\n<h4>Kullan\u0131m<\/h4>\n<p><code>pwd<\/code> komutunun kullan\u0131m\u0131 son derece basittir:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">pwd<\/code><\/pre>\n<p>Bu komutu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, mevcut dizininizin mutlak yolu do\u011frudan terminale yazd\u0131r\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n<h4>\u00d6rnekler<\/h4>\n<p>Diyelim ki terminali a\u00e7t\u0131n\u0131z. Genellikle ba\u015flang\u0131\u00e7ta ana dizininizde olursunuz:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">pwd<\/code><\/pre>\n<p>\u00c7\u0131kt\u0131:<\/p>\n<pre><code class=\"language-\">\/home\/kullaniciadi<\/code><\/pre>\n<p>\u015eimdi bir alt dizine ge\u00e7elim ve tekrar <code>pwd<\/code> kullanal\u0131m:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd documents\npwd<\/code><\/pre>\n<p>\u00c7\u0131kt\u0131:<\/p>\n<pre><code class=\"language-\">\/home\/kullaniciadi\/documents<\/code><\/pre>\n<h4>Teknik Detaylar: Sembolik Ba\u011flant\u0131lar ve pwd Se\u00e7enekleri<\/h4>\n<p><code>pwd<\/code> komutunun iki ana se\u00e7ene\u011fi vard\u0131r: <code>-P<\/code> ve <code>-L<\/code>.<\/p>\n<p><em>   <strong><code>pwd -L<\/code> (Logical):<\/strong> Bu varsay\u0131lan davran\u0131\u015ft\u0131r. E\u011fer mevcut dizininiz bir sembolik ba\u011flant\u0131 (symlink) ise, <code>pwd -L<\/code> sembolik ba\u011flant\u0131n\u0131n <\/em>mant\u0131ksal* yolunu, yani sizin o anda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz yolu g\u00f6sterir.<br \/>\n<em>   <strong><code>pwd -P<\/code> (Physical):<\/strong> Bu se\u00e7enek, sembolik ba\u011flant\u0131lar\u0131 \u00e7\u00f6zerek dizinin <\/em>ger\u00e7ek* (fiziksel) yolunu g\u00f6sterir.<\/p>\n<p><strong>Sembolik Ba\u011flant\u0131 Nedir?<\/strong><br \/>\nSembolik ba\u011flant\u0131, Windows&#8217;taki &#8220;k\u0131sayol&#8221;a benzer bir yap\u0131d\u0131r. Bir dosya veya dizine i\u015faret eden \u00f6zel bir dosya t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. \u00d6rne\u011fin, <code>\/var\/www\/html<\/code> dizininin ger\u00e7ekte <code>\/srv\/web\/projeler\/site1<\/code> dizinine i\u015faret etti\u011fini varsayal\u0131m.<\/p>\n<p><strong>\u00d6rnek:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\"># Ger\u00e7ek dizini olu\u015ftural\u0131m\nmkdir -p \/srv\/web\/projeler\/site1\ncd \/srv\/web\/projeler\/site1\npwd\n<h2>\u00c7\u0131kt\u0131: \/srv\/web\/projeler\/site1<\/h2>\n\n<h2>\u015eimdi bir sembolik ba\u011flant\u0131 olu\u015ftural\u0131m<\/h2>\nln -s \/srv\/web\/projeler\/site1 \/var\/www\/html\n\n<h2>Sembolik ba\u011flant\u0131 dizinine ge\u00e7elim<\/h2>\ncd \/var\/www\/html\n\n<h2>Varsay\u0131lan (mant\u0131ksal) yolu g\u00f6relim<\/h2>\npwd\n<h2>\u00c7\u0131kt\u0131: \/var\/www\/html<\/h2>\n\n<h2>Ger\u00e7ek (fiziksel) yolu g\u00f6relim<\/h2>\npwd -P\n<h2>\u00c7\u0131kt\u0131: \/srv\/web\/projeler\/site1<\/code><\/pre>\n<\/h2>\n<p>Bu \u00f6rnek, <code>pwd -L<\/code> ve <code>pwd -P<\/code> aras\u0131ndaki fark\u0131 net bir \u015fekilde g\u00f6stermektedir. Sistem y\u00f6neticileri i\u00e7in, sembolik ba\u011flant\u0131lar\u0131n arkas\u0131ndaki ger\u00e7ek yolu bilmek, \u00f6zellikle yedekleme, izin y\u00f6netimi veya disk alan\u0131 kullan\u0131m\u0131 gibi durumlarda kritik olabilir.<\/p>\n<h3>cd: Dizinler Aras\u0131nda Gezinme Sanat\u0131<\/h3>\n<p><code>cd<\/code> komutu, &#8220;change directory&#8221; kelimelerinin k\u0131saltmas\u0131d\u0131r ve Linux dosya sistemi i\u00e7inde dizinler aras\u0131nda ge\u00e7i\u015f yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayan en temel ve en s\u0131k kullan\u0131lan komuttur.<\/p>\n<h4>Giri\u015f<\/h4>\n<p><code>cd<\/code> komutu olmadan, bir Linux sunucusunda etkili bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmak imkans\u0131zd\u0131r. Dosyalara eri\u015fmek, programlar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak veya yap\u0131land\u0131rmalar\u0131 de\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in do\u011fru dizine gitmeniz gerekir. <code>cd<\/code> komutu, bu navigasyon i\u015flemini kolay ve sezgisel hale getirir.<\/p>\n<h4>Temel Kullan\u0131m<\/h4>\n<p><code>cd<\/code> komutunun \u00e7e\u015fitli kullan\u0131m \u015fekilleri vard\u0131r:<\/p>\n<p>*   <strong>Belirli bir dizine gitmek:<\/strong> <code>cd [dizin_yolu]<\/code><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd \/var\/log\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/var\/log<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Ana dizine (Home Directory) gitmek:<\/strong><br \/>\n    *   Sadece <code>cd<\/code> yazmak sizi ana dizininize g\u00f6t\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/home\/kullaniciadi<\/code><\/pre>\n<p>    *   <code>~<\/code> (tilde) karakteri de ana dizini temsil eder.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd ~\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/home\/kullaniciadi<\/code><\/pre>\n<p>    *   Belirli bir kullan\u0131c\u0131n\u0131n ana dizinine gitmek i\u00e7in:<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd ~baskakullanici\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/home\/baskakullanici<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Bir \u00fcst dizine gitmek:<\/strong> <code>cd ..<\/code><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd \/var\/log\/apache2\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/var\/log\/apache2\n    cd ..\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/var\/log<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Mevcut dizinde kalmak:<\/strong> <code>cd .<\/code> (pek kullan\u0131lmaz ama bilinmelidir)<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd .\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/var\/log (de\u011fi\u015fmedi)<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>\u00d6nceki dizine d\u00f6nmek:<\/strong> <code>cd -<\/code><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd \/etc\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/etc\n    cd \/var\/log\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/var\/log\n    cd -\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/etc (\u00f6nceki dizine d\u00f6nd\u00fc)\n    cd -\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/var\/log (tekrar d\u00f6nd\u00fc)<\/code><\/pre>\n<h4>Mutlak ve G\u00f6receli Yollarla Gezinme<\/h4>\n<p><code>cd<\/code> komutu ile mutlak ve g\u00f6receli yollar\u0131 etkin bir \u015fekilde kullanmak, h\u0131zl\u0131 ve verimli navigasyon i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/p>\n<p>*   <strong>Mutlak Yollarla Gezinme:<\/strong><br \/>\n    K\u00f6k dizinden ba\u015flayarak tam yolu belirtirsiniz. Nerede olursan\u0131z olun, bu yol sizi her zaman ayn\u0131 hedefe g\u00f6t\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd \/usr\/local\/bin\n    cd \/etc\/nginx\/sites-available<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>G\u00f6receli Yollarla Gezinme:<\/strong><br \/>\n    Mevcut dizininize g\u00f6re bir yol belirtirsiniz. Bu, \u00f6zellikle s\u0131k s\u0131k alt dizinlere girip \u00e7\u0131karken veya yak\u0131n konumdaki dizinlere ge\u00e7erken \u00e7ok kullan\u0131\u015fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\"># Diyelim ki \/home\/kullaniciadi\/documents dizinindesiniz\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/home\/kullaniciadi\/documents\n\n    # \"reports\" ad\u0131nda bir alt dizine gitmek\n    cd reports\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/home\/kullaniciadi\/documents\/reports\n\n    # \u0130ki dizin yukar\u0131 \u00e7\u0131kmak\n    cd ..\/..\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/home\/kullaniciadi\n\n    # Ba\u015fka bir alt dizine gitmek\n    cd public_html\/images\n    pwd # \u00c7\u0131kt\u0131: \/home\/kullaniciadi\/public_html\/images<\/code><\/pre>\n<h4>K\u0131sayollar ve \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/h4>\n<p>*   <strong>Tab Tamamlama (Tab Completion):<\/strong> Bu, <code>cd<\/code> komutunu kullan\u0131rken en b\u00fcy\u00fck verimlilik art\u0131r\u0131c\u0131d\u0131r. Bir dizin ad\u0131n\u0131n ilk birka\u00e7 harfini yazd\u0131ktan sonra <code>Tab<\/code> tu\u015funa basarsan\u0131z, kabuk (shell) ad\u0131 otomatik olarak tamamlar veya birden fazla e\u015fle\u015fme varsa se\u00e7enekleri g\u00f6sterir. Bu, yaz\u0131m hatalar\u0131n\u0131 azalt\u0131r ve h\u0131z\u0131 art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd \/v<TAB>  # \/var veya \/venv gibi se\u00e7enekleri g\u00f6sterebilir\n    cd \/var\/l<TAB> # \/var\/log'u tamamlar<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Bo\u015fluk \u0130\u00e7eren Dizin Adlar\u0131:<\/strong> Dizin adlar\u0131nda bo\u015fluk varsa, dizin ad\u0131n\u0131 t\u0131rnak i\u00e7ine alman\u0131z veya bo\u015fluktan \u00f6nce ters e\u011fik \u00e7izgi (<code>\\<\/code>) kullanman\u0131z gerekir.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">mkdir \"My Documents\"\n    cd \"My Documents\"\n    # veya\n    cd My\\ Documents<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Sembolik Ba\u011flant\u0131larla \u00c7al\u0131\u015fma:<\/strong> <code>cd<\/code> komutu sembolik ba\u011flant\u0131lar\u0131 otomatik olarak \u00e7\u00f6zer. E\u011fer bir sembolik ba\u011flant\u0131 dizinine <code>cd<\/code> ile giderseniz, <code>pwd<\/code> genellikle mant\u0131ksal yolu g\u00f6sterir (sembolik ba\u011flant\u0131 yolunu). Ancak <code>pwd -P<\/code> kullanarak ger\u00e7ek fiziksel yolu g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\n<h4>S\u0131k Kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan Hatalar ve \u00c7\u00f6z\u00fcmleri<\/h4>\n<p>*   <strong><code>bash: cd: no such file or directory<\/code>:<\/strong> Bu hata, belirtilen dizinin mevcut olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya yolu yanl\u0131\u015f yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 g\u00f6sterir.<br \/>\n    *   \u00c7\u00f6z\u00fcm: Yolu dikkatlice kontrol edin, <code>ls<\/code> ile dizinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011frulay\u0131n ve tab tamamlamay\u0131 kullan\u0131n.<br \/>\n*   <strong><code>bash: cd: Permission denied<\/code>:<\/strong> Bu hata, belirtilen dizine eri\u015fim izninizin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<br \/>\n    *   \u00c7\u00f6z\u00fcm: Dizinin izinlerini kontrol edin (<code>ls -l<\/code>). Gerekirse <code>sudo<\/code> veya <code>su<\/code> kullanarak root yetkisiyle eri\u015fim sa\u011flaman\u0131z gerekebilir. Ancak dikkatli olun, root yetkisiyle yanl\u0131\u015f i\u015flemler yapmak ciddi sorunlara yol a\u00e7abilir.<\/p>\n<h3>ls: Dizin \u0130\u00e7eriklerini Listeleme<\/h3>\n<p><code>ls<\/code> komutu, &#8220;list directory contents&#8221; kelimelerinin k\u0131saltmas\u0131d\u0131r ve bir dizinin i\u00e7eri\u011fini (dosyalar ve alt dizinler) listelemek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. Bu, dosya sistemini ke\u015ffederken en \u00e7ok kullan\u0131lan komutlardan biridir.<\/p>\n<h4>Giri\u015f<\/h4>\n<p><code>ls<\/code> komutu, bir dizinde ne oldu\u011funu g\u00f6rmenin en h\u0131zl\u0131 yoludur. Hangi dosyalar\u0131n mevcut oldu\u011funu, hangi alt dizinlerin bulundu\u011funu, bunlar\u0131n izinlerini, sahiplerini ve boyutlar\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in <code>ls<\/code> ve \u00e7e\u015fitli se\u00e7eneklerini kullan\u0131r\u0131z.<\/p>\n<h4>Temel Kullan\u0131m<\/h4>\n<p>*   <strong>Mevcut dizinin i\u00e7eri\u011fini listelemek:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls<\/code><\/pre>\n<p>    Bu komut, mevcut dizindeki dosya ve dizinleri alfabetik s\u0131raya g\u00f6re listeler. Varsay\u0131lan olarak, gizli dosyalar (nokta ile ba\u015flayanlar) g\u00f6sterilmez.<br \/>\n*   <strong>Belirli bir dizinin i\u00e7eri\u011fini listelemek:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls \/var\/log<\/code><\/pre>\n<p>    Bu komut, <code>\/var\/log<\/code> dizininin i\u00e7eri\u011fini listeler, mevcut dizininiz ne olursa olsun.<\/p>\n<h4>S\u0131k Kullan\u0131lan Se\u00e7enekler ve Anlamlar\u0131<\/h4>\n<p><code>ls<\/code> komutu, \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6zelle\u015ftirmek i\u00e7in \u00e7ok say\u0131da se\u00e7ene\u011fe sahiptir. \u0130\u015fte en s\u0131k kullan\u0131lanlar:<\/p>\n<p>*   <strong><code>-l<\/code> (long format):<\/strong> Uzun liste format\u0131nda \u00e7\u0131kt\u0131 verir. Bu, her dosya veya dizin hakk\u0131nda detayl\u0131 bilgi sa\u011flar:<br \/>\n    *   Dosya tipi ve izinler<br \/>\n    *   Ba\u011flant\u0131 say\u0131s\u0131 (hard links)<br \/>\n    *   Sahip kullan\u0131c\u0131 ad\u0131 (owner)<br \/>\n    *   Sahip grup ad\u0131 (group)<br \/>\n    *   Dosya boyutu (bayt cinsinden)<br \/>\n    *   Son de\u011fi\u015ftirilme tarihi ve saati<br \/>\n    *   Dosya veya dizin ad\u0131<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -l<\/code><\/pre>\n<p>    \u00d6rnek \u00e7\u0131kt\u0131:<\/p>\n<pre><code class=\"language-\">-rw-r--r-- 1 kullanici grup    1024 May 15 10:30 dosya.txt\n    drwxr-xr-x 2 kullanici grup    4096 Apr 20 09:00 dizin\/\n    lrwxrwxrwx 1 kullanici grup      10 Mar 10 14:15 link -> hedef.txt<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong><code>-a<\/code> (all):<\/strong> Gizli dosyalar (<code>.<\/code> ile ba\u015flayanlar) dahil olmak \u00fczere t\u00fcm dosyalar\u0131 listeler. Her dizinde bulunan <code>.<\/code> (mevcut dizin) ve <code>..<\/code> (\u00fcst dizin) girdilerini de g\u00f6sterir.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -a<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong><code>-h<\/code> (human-readable):<\/strong> Dosya boyutlar\u0131n\u0131 insan taraf\u0131ndan okunabilir formatta (KB, MB, GB gibi) g\u00f6sterir. Genellikle <code>-l<\/code> ile birlikte kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -lh<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong><code>-t<\/code> (time):<\/strong> Dosyalar\u0131 en son de\u011fi\u015ftirilme zaman\u0131na g\u00f6re s\u0131ralar, en yeni olanlar en ba\u015fta g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -lt<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong><code>-r<\/code> (reverse):<\/strong> S\u0131ralamay\u0131 tersine \u00e7evirir. <code>-t<\/code> ile kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda en eski dosyalar en ba\u015fta g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -ltr<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong><code>-R<\/code> (recursive):<\/strong> Dizinlerin i\u00e7eri\u011fini ve alt dizinlerin i\u00e7eri\u011fini de \u00f6zyinelemeli olarak listeler. B\u00fcy\u00fck dizin yap\u0131lar\u0131 i\u00e7in dikkatli kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r, \u00e7\u0131kt\u0131 \u00e7ok uzun olabilir.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -R \/var\/www<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong><code>-d<\/code> (directory):<\/strong> Normalde <code>ls<\/code> bir dizinin i\u00e7eri\u011fini listeler. <code>-d<\/code> se\u00e7ene\u011fi, dizinin kendisi hakk\u0131nda bilgi listelemesini sa\u011flar, i\u00e7eri\u011fini de\u011fil. Genellikle <code>-l<\/code> ile birlikte kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -ld \/var\/log<\/code><\/pre>\n<p>    Bu, <code>\/var\/log<\/code> dizininin izinlerini ve di\u011fer \u00f6zelliklerini g\u00f6sterir, i\u00e7indeki dosyalar\u0131 listelemez.<br \/>\n*   <strong><code>-F<\/code> (classify):<\/strong> Listelenen giri\u015flerin t\u00fcr\u00fcn\u00fc belirtmek i\u00e7in sonlar\u0131na bir karakter ekler:<br \/>\n    *   <code>\/<\/code> dizinler i\u00e7in<br \/>\n    <em>   <code><\/em><\/code> \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilir dosyalar i\u00e7in<br \/>\n    *   <code>@<\/code> sembolik ba\u011flant\u0131lar i\u00e7in<br \/>\n    *   <code>|<\/code> FIFO (named pipe) dosyalar\u0131 i\u00e7in<br \/>\n    *   <code>=<\/code> soket dosyalar\u0131 i\u00e7in<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -F<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong><code>-i<\/code> (inode):<\/strong> Her dosya veya dizinin inode numaras\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Inode, Linux&#8217;ta bir dosya veya dizinin meta verilerini depolayan benzersiz bir tan\u0131mlay\u0131c\u0131d\u0131r.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -i<\/code><\/pre>\n<h4>\u00c7\u0131kt\u0131y\u0131 Anlama (<code>ls -l<\/code> ile)<\/h4>\n<p><code>ls -l<\/code> \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131, Linux dosya sistemi hakk\u0131nda derinlemesine bilgi sa\u011flar. Her s\u00fctunun ne anlama geldi\u011fini anlamak \u00f6nemlidir:<\/p>\n<pre><code class=\"language-\">-rw-r--r-- 1 kullanici grup    1024 May 15 10:30 dosya.txt<\/code><\/pre>\n<p>1.  <strong><code>-rw-r--r--<\/code> (\u0130zinler ve Dosya Tipi):<\/strong><br \/>\n    *   \u0130lk karakter (<code>-<\/code>): Dosya tipini belirtir.<br \/>\n        *   <code>-<\/code>: Normal dosya<br \/>\n        *   <code>d<\/code>: Dizin<br \/>\n        *   <code>l<\/code>: Sembolik ba\u011flant\u0131<br \/>\n        *   <code>c<\/code>: Karakter ayg\u0131t dosyas\u0131<br \/>\n        *   <code>b<\/code>: Blok ayg\u0131t dosyas\u0131<br \/>\n        *   <code>p<\/code>: Adland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f boru (pipe)<br \/>\n        *   <code>s<\/code>: Soket<br \/>\n    *   Sonraki dokuz karakter (\u00fc\u00e7erli gruplar halinde): Dosya izinlerini belirtir.<br \/>\n        *   \u0130lk \u00fc\u00e7: Dosya sahibi (owner) i\u00e7in izinler (<code>rwx<\/code> = okuma, yazma, \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rma)<br \/>\n        *   \u0130kinci \u00fc\u00e7: Dosya grubu (group) i\u00e7in izinler<br \/>\n        *   \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fc\u00e7: Di\u011ferleri (others) i\u00e7in izinler<br \/>\n2.  <strong><code>1<\/code> (Ba\u011flant\u0131 Say\u0131s\u0131):<\/strong> Dosyaya ka\u00e7 tane &#8220;hard link&#8221; oldu\u011funu g\u00f6sterir. Dizinler i\u00e7in, i\u00e7erdikleri alt dizin ve dosya say\u0131s\u0131n\u0131 (nokta ve \u00e7ift nokta dahil) g\u00f6sterir.<br \/>\n3.  <strong><code>kullanici<\/code> (Sahip):<\/strong> Dosyan\u0131n sahibi olan kullan\u0131c\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<br \/>\n4.  <strong><code>grup<\/code> (Grup):<\/strong> Dosyan\u0131n ait oldu\u011fu grubun ad\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<br \/>\n5.  <strong><code>1024<\/code> (Boyut):<\/strong> Dosyan\u0131n boyutunu bayt cinsinden g\u00f6sterir. (<code>-h<\/code> ile insan okunur formata \u00e7evrilir).<br \/>\n6.  <strong><code>May 15 10:30<\/code> (Son De\u011fi\u015fiklik Tarihi):<\/strong> Dosyan\u0131n en son de\u011fi\u015ftirildi\u011fi tarih ve saati g\u00f6sterir.<br \/>\n7.  <strong><code>dosya.txt<\/code> (Dosya\/Dizin Ad\u0131):<\/strong> Dosya veya dizinin ad\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h4>\u00d6rnekler ve Kombinasyonlar<\/h4>\n<p>*   <strong>En yeni 5 dosyay\u0131 insan okunur formatta listele:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -lth | head -n 6 # \u0130lk sat\u0131r toplam bilgisi oldu\u011fu i\u00e7in 6.<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Mevcut dizindeki t\u00fcm dosyalar\u0131 (gizli olanlar dahil) uzun formatta g\u00f6ster:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -la<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Belirli bir dizindeki <code>.conf<\/code> uzant\u0131l\u0131 t\u00fcm dosyalar\u0131 listele:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls \/etc\/nginx\/*.conf<\/code><\/pre>\n<p>    Burada <code>*<\/code> bir &#8220;wildcard&#8221; (joker karakterdir) ve s\u0131f\u0131r veya daha fazla karakteri temsil eder.<br \/>\n*   <strong>Bir dizin i\u00e7indeki t\u00fcm alt dizinleri ve dosyalar\u0131 \u00f6zyinelemeli olarak listele, ancak sadece dizinleri belirt:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">ls -RF | grep \"\/$\"<\/code><\/pre>\n<p>    Bu komut, <code>ls -RF<\/code> \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131n\u0131 (<code>\/<\/code> ile biten dizinler dahil) <code>grep<\/code> komutuna y\u00f6nlendirerek sadece dizinleri filtreler.<\/p>\n<h4>Geli\u015fmi\u015f Kullan\u0131m \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/h4>\n<p>*   <strong>Aliaslar (Aliases):<\/strong> S\u0131k kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z <code>ls<\/code> komutu kombinasyonlar\u0131 i\u00e7in takma adlar olu\u015fturabilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, <code>ll<\/code> komutunu <code>ls -lah<\/code> olarak ayarlamak yayg\u0131n bir uygulamad\u0131r.<\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">alias ll='ls -lah'<\/code><\/pre>\n<p>    Bu komutu <code>.bashrc<\/code> veya <code>.zshrc<\/code> dosyan\u0131za eklerseniz, her kabuk oturumunda kullan\u0131labilir olur.<br \/>\n*   <strong>Boru Hatlar\u0131 (Piping) ve Y\u00f6nlendirmeler (Redirection):<\/strong> <code>ls<\/code> \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131n\u0131 ba\u015fka komutlara y\u00f6nlendirmek (<code>|<\/code>) veya bir dosyaya kaydetmek (<code>><\/code>) \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr.<br \/>\n    *   <code>ls -l \/var\/log | grep \"access.log\"<\/code>: <code>\/var\/log<\/code> dizinindeki <code>access.log<\/code> i\u00e7eren sat\u0131rlar\u0131 filtreler.<br \/>\n    *   <code>ls -R \/home\/kullaniciadi > ~\/home_files.txt<\/code>: <code>\/home\/kullaniciadi<\/code> alt\u0131ndaki t\u00fcm dosyalar\u0131 ve dizinleri <code>home_files.txt<\/code> dosyas\u0131na kaydeder.<\/p>\n<h3>Ger\u00e7ek D\u00fcnya Senaryolar\u0131 ve Pratik Uygulamalar<\/h3>\n<p>Bu \u00fc\u00e7 komutun birle\u015fimi, \u00e7e\u015fitli ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131nda size yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r:<\/p>\n<p>*   <strong>Web Sunucusu Yap\u0131land\u0131rmas\u0131n\u0131 \u0130nceleme:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd \/etc\/nginx\/sites-available # Nginx site yap\u0131land\u0131rma dizinine git\n    ls -l # Mevcut yap\u0131land\u0131rma dosyalar\u0131n\u0131 listele\n    cd ..\/sites-enabled # Etkin sitelerin oldu\u011fu dizine git\n    ls -l # Etkin siteleri listele (genellikle sembolik ba\u011flant\u0131lard\u0131r)<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Log Dosyalar\u0131n\u0131 Kontrol Etme:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd \/var\/log # Log dizinine git\n    ls -lt # En yeni log dosyalar\u0131n\u0131 listele\n    cd apache2 # Apache loglar\u0131na git\n    ls -lh access.log # access.log dosyas\u0131n\u0131n boyutunu ve bilgilerini g\u00f6ster<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Kullan\u0131c\u0131 Dosyalar\u0131na Eri\u015fim:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd ~ # Kendi ana dizininize git\n    ls -a # Gizli dosyalar dahil t\u00fcm dosyalar\u0131 g\u00f6r (\u00f6rne\u011fin .bashrc)\n    cd public_html # Web sitesi dosyalar\u0131n\u0131za git (e\u011fer varsa)\n    ls -R # T\u00fcm web dosyalar\u0131n\u0131 ve alt dizinlerini listele<\/code><\/pre>\n<p>*   <strong>Sistem Kaynaklar\u0131n\u0131 Kontrol Etme:<\/strong><\/p>\n<pre><code class=\"language-bash\">cd \/proc # \u0130\u015flem bilgileri sanal dosya sistemine git\n    ls # \u00c7al\u0131\u015fan her i\u015flem i\u00e7in bir dizin oldu\u011funu g\u00f6r\n    cd 1 # PID 1 (init\/systemd) dizinine git\n    ls # \u0130\u015flemle ilgili bilgilere bak<\/code><\/pre>\n<h3>Sonu\u00e7<\/h3>\n<p><code>cd<\/code>, <code>pwd<\/code> ve <code>ls<\/code> komutlar\u0131, bir Linux sunucusuyla etkile\u015fim kurmak i\u00e7in sahip olman\u0131z gereken temel ara\u00e7lard\u0131r. <code>pwd<\/code> ile nerede oldu\u011funuzu anlar, <code>cd<\/code> ile istedi\u011finiz yere gidersiniz ve <code>ls<\/code> ile gitti\u011finiz yerde ne oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz. Bu \u00fc\u00e7 komutun kombinasyonu, dosya sistemini ke\u015ffetmenize, dosyalar\u0131 bulman\u0131za, dizin yap\u0131lar\u0131n\u0131 anlaman\u0131za ve sunucunuzu etkin bir \u015fekilde y\u00f6netmenize olanak tan\u0131r.<\/p>\n<p>Bu komutlarda ustala\u015fmak, Linux sistem y\u00f6netimi ve geli\u015ftirme yolculu\u011funuzun ilk ve en \u00f6nemli ad\u0131m\u0131d\u0131r. Unutmay\u0131n, pratik yapmak en iyi \u00f6\u011frenme y\u00f6ntemidir. Bir Linux sanal makinesi veya deneme sunucusu kurarak bu komutlar\u0131 ve \u00e7e\u015fitli se\u00e7eneklerini deneyerek bilginizi peki\u015ftirebilirsiniz. Zamanla, bu komutlar\u0131 kullanmak ikinci do\u011fan\u0131z haline gelecek ve Linux dosya sistemi i\u00e7inde ak\u0131c\u0131 bir \u015fekilde gezinebileceksiniz.<\/body><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi\nLinux sunucular, modern bilgi i\u015flem altyap\u0131s\u0131n\u0131n te","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[241],"tags":[],"class_list":{"0":"post-34373","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-linux","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi Linux sunucular, modern bilgi i\u015flem altyap\u0131s\u0131n\u0131n te\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-11-15T18:40:45+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"15 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi\",\"datePublished\":\"2025-11-15T18:40:45+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/\"},\"wordCount\":2359,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"articleSection\":[\"Linux\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2025\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/\",\"name\":\"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-11-15T18:40:45+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi","og_description":"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi Linux sunucular, modern bilgi i\u015flem altyap\u0131s\u0131n\u0131n te","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2025-11-15T18:40:45+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"15 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi","datePublished":"2025-11-15T18:40:45+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/"},"wordCount":2359,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"articleSection":["Linux"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/#respond"]}],"copyrightYear":"2025","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/","name":"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi - Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2025-11-15T18:40:45+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/linux-sunucuda-dosya-sistemini-kesfetmek-icin-cd-pwd-ve-ls-komutlarini-kullanma-rehberi\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Linux Sunucuda Dosya Sistemini Ke\u015ffetmek \u0130\u00e7in cd, pwd ve ls Komutlar\u0131n\u0131 Kullanma Rehberi"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34373","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34373"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34373\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":34374,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34373\/revisions\/34374"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34373"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34373"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34373"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}