Flutter, Google taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen, tek kod taban\u0131yla mobil, web ve masa\u00fcst\u00fc uygulamalar\u0131 olu\u015fturmaya olanak tan\u0131yan bir UI toolkit’idir. Flutter’\u0131n temel yap\u0131 ta\u015f\u0131 “widget”lard\u0131r. Her \u015fey bir widget’t\u0131r ve uygulamalar, bu widget’lar\u0131n i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f bir a\u011fac\u0131 olarak in\u015fa edilir. Bu widget a\u011fac\u0131nda, \u00e7o\u011fu zaman alt widget’lar\u0131n \u00fcst widget’larla veya karde\u015f widget’larla ileti\u015fim kurmas\u0131, veri al\u0131\u015fveri\u015finde bulunmas\u0131 veya belirli olaylar\u0131 bildirmesi gerekir. Flutter’da widget’lar aras\u0131 ileti\u015fim, uygulaman\u0131n dinamik ve etkile\u015fimli olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan kritik bir konudur.<\/p>\n
Bu makalede, Flutter’da widget’lar aras\u0131 ileti\u015fimin en temel ve yayg\u0131n kullan\u0131lan y\u00f6ntemlerinden ikisi olan Flutter’\u0131n deklaratif (bildirimsel) UI yap\u0131s\u0131nda, kullan\u0131c\u0131 aray\u00fcz\u00fc uygulaman\u0131n mevcut durumunun bir fonksiyonudur. Durum (state) de\u011fi\u015fti\u011finde, Flutter otomatik olarak UI’\u0131 yeniden \u00e7izer. Ancak bu durumun y\u00f6netimi ve g\u00fcncellenmesi, widget’lar aras\u0131 ileti\u015fimi gerektirir. \u00d6rne\u011fin: Bu senaryolar, widget’lar aras\u0131 ileti\u015fimin ne kadar merkezi bir rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Flutter’da bu t\u00fcr basit ileti\u015fimler i\u00e7in genellikle “callback” (geri \u00e7a\u011f\u0131rma) fonksiyonlar\u0131 kullan\u0131l\u0131r. Callback’ler, bir widget’\u0131n belirli bir olay meydana geldi\u011finde \u00e7a\u011fr\u0131lmak \u00fczere ba\u015fka bir widget’a ge\u00e7irdi\u011fi fonksiyonlard\u0131r.<\/p>\n Tan\u0131m ve Ama\u00e7:<\/strong> S\u00f6zdizimi:<\/strong> Bu, “hi\u00e7bir arg\u00fcman almayan ve VoidCallback Nas\u0131l \u00c7al\u0131\u015f\u0131r?<\/strong> Basit \u00d6rnek: Buton T\u0131klamas\u0131<\/strong> Bu \u00f6rnekte, 1. Basit T\u0131klama Olaylar\u0131:<\/strong> Bir Tan\u0131m ve Ama\u00e7:<\/strong> S\u00f6zdizimi:<\/strong> Yukar\u0131daki \u00f6rnekte Function(T) Nas\u0131l \u00c7al\u0131\u015f\u0131r?<\/strong> Basit \u00d6rnek: Metin Giri\u015fi<\/strong> Bu \u00f6rnekte, 1. Kullan\u0131c\u0131 Giri\u015fi De\u011ferlerini \u0130letme:<\/strong> Her iki yap\u0131 da alt widget’lardan \u00fcst widget’lara ileti\u015fim kurmak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r, ancak temel farklar\u0131 ve kullan\u0131m durumlar\u0131 vard\u0131r:<\/p>\n Farklar:<\/strong> Ne Zaman Hangisini Kullanmal\u0131?<\/strong><\/p>\n * * K\u0131sacas\u0131, e\u011fer alt widget’tan \u00fcst widget’a sadece bir “sinyal” g\u00f6ndermeniz gerekiyorsa \u015eimdi, hem Kodun A\u00e7\u0131klamas\u0131:<\/strong><\/p>\n * Bu \u00f6rnek, 1. Prop Drilling (Prop Zinciri):<\/strong> E\u011fer bir olay\u0131n veya verinin \u00e7ok derinlerdeki bir alt widget’tan \u00e7ok yukar\u0131daki bir \u00fcst widget’a iletilmesi gerekiyorsa, bu callback’leri aradaki her widget’tan tek tek ge\u00e7irmek zorunda kalabilirsiniz. Bu duruma “prop drilling” veya “callback hell” denir. Kodun okunabilirli\u011fini ve bak\u0131m\u0131n\u0131 zorla\u015ft\u0131r\u0131r, ayr\u0131ca gereksiz yere bir\u00e7ok widget’\u0131n parametrelerini art\u0131r\u0131r. Bu s\u0131n\u0131rlamalar\u0131 a\u015fmak ve daha b\u00fcy\u00fck, daha karma\u015f\u0131k uygulamalarda durum y\u00f6netimini daha verimli hale getirmek i\u00e7in Flutter toplulu\u011fu \u00e7e\u015fitli geli\u015fmi\u015f durum y\u00f6netimi (state management) \u00e7\u00f6z\u00fcmleri geli\u015ftirmi\u015ftir. Bu \u00e7\u00f6z\u00fcmler, widget a\u011fac\u0131n\u0131n herhangi bir yerinden duruma eri\u015fimi ve durumu g\u00fcncellemeyi kolayla\u015ft\u0131r\u0131r:<\/p>\n * Bu geli\u015fmi\u015f \u00e7\u00f6z\u00fcmler, \u00f6zellikle payla\u015f\u0131lan durumun (shared state) veya global durumun (global state) y\u00f6netilmesi gerekti\u011finde devreye girer. Ancak, tek bir alt widget’tan hemen \u00fcst widget’a basit bir olay veya veri aktar\u0131m\u0131 gerekti\u011finde, VoidCallback<\/code> ve Function(T)<\/code> yap\u0131lar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyece\u011fiz. Bu mekanizmalar, \u00f6zellikle alt widget’lardan \u00fcst widget’lara olay bildirimleri veya veri aktar\u0131m\u0131 i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. Her bir yap\u0131n\u0131n ne oldu\u011funu, nas\u0131l kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, hangi senaryolarda tercih edilmesi gerekti\u011fini kapsaml\u0131 kod \u00f6rnekleriyle a\u00e7\u0131klayacak, aralar\u0131ndaki farklar\u0131 ortaya koyacak ve en iyi uygulama y\u00f6ntemlerini tart\u0131\u015faca\u011f\u0131z.<\/p>\nFlutter’da Widget \u0130leti\u015fiminin \u00d6nemi<\/h3>\n
\n* Bir kullan\u0131c\u0131 bir butona t\u0131klad\u0131\u011f\u0131nda, bu t\u0131klama olay\u0131n\u0131n \u00fcst widget’a bildirilmesi ve \u00fcst widget’\u0131n durumunu g\u00fcncellemesi gerekebilir.
\n* Bir metin giri\u015f alan\u0131na (TextField) yaz\u0131lan metnin, bu alan\u0131 i\u00e7eren \u00fcst widget taraf\u0131ndan okunmas\u0131 ve i\u015flenmesi gerekebilir.
\n* Bir listeden bir \u00f6\u011fe se\u00e7ildi\u011finde, se\u00e7ilen \u00f6\u011fenin verilerinin bir \u00fcst widget’a iletilmesi ve onun taraf\u0131ndan g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesi veya ba\u015fka bir i\u015flem i\u00e7in kullan\u0131lmas\u0131 gerekebilir.<\/p>\nVoidCallback Nedir?<\/h3>\n
VoidCallback<\/code>, Flutter’da ve genel olarak Dart’ta s\u0131k\u00e7a kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan, belirli bir fonksiyon tipini temsil eden bir typedef’dir. Tan\u0131m olarak, VoidCallback<\/code> hi\u00e7bir arg\u00fcman almayan ve hi\u00e7bir de\u011fer d\u00f6nd\u00fcrmeyen bir fonksiyondur.<\/p>\n
\nVoidCallback<\/code>‘in temel amac\u0131, bir alt widget’tan bir \u00fcst widget’a sadece bir olay\u0131n meydana geldi\u011fini bildirmektir. Bu olayla ilgili herhangi bir veri ta\u015f\u0131nmas\u0131na gerek olmad\u0131\u011f\u0131nda idealdir. \u00d6rne\u011fin, bir butonun t\u0131kland\u0131\u011f\u0131n\u0131, bir animasyonun bitti\u011fini veya bir i\u015flemin tamamland\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirmek i\u00e7in kullan\u0131labilir.<\/p>\n
\nDart’ta bir VoidCallback<\/code> \u015fu \u015fekilde tan\u0131mlanabilir:<\/p>\ntypedef VoidCallback = void Function();<\/code><\/pre>\nvoid<\/code> (hi\u00e7bir \u015fey) d\u00f6nd\u00fcren bir fonksiyon” anlam\u0131na gelir. Bir VoidCallback<\/code> de\u011fi\u015fkeni veya parametresi tan\u0131mlarken bu typedef’i kullanabilirsiniz:<\/p>\nVoidCallback myCallback = () {\n print('Callback \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131!');\n};\n\n\/\/ Veya bir widget'\u0131n parametresi olarak:\nclass MyButton extends StatelessWidget {\n final VoidCallback onPressed;\n\n const MyButton({Key? key, required this.onPressed}) : super(key: key);\n\n @override\n Widget build(BuildContext context) {\n return ElevatedButton(\n onPressed: onPressed, \/\/ D\u0131\u015far\u0131dan gelen callback'i kullan\n child: const Text('Bana T\u0131kla'),\n );\n }\n}<\/code><\/pre>\n
\n1. \u00dcst Widget Tan\u0131mlar:<\/strong> \u00dcst (parent) widget, bir olaya tepki vermek i\u00e7in bir fonksiyon tan\u0131mlar.
\n2. \u00dcst Widget Ge\u00e7irir:<\/strong> \u00dcst widget, bu fonksiyonu alt (child) widget’\u0131na bir parametre olarak ge\u00e7irir.
\n3. Alt Widget \u00c7a\u011f\u0131r\u0131r:<\/strong> Alt widget, ilgili olay meydana geldi\u011finde (\u00f6rne\u011fin, bir butona bas\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda) kendisine ge\u00e7irilen bu fonksiyonu \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r.
\n4. \u00dcst Widget Tepki Verir:<\/strong> Callback \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, \u00fcst widget’taki tan\u0131ml\u0131 fonksiyon \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve bu sayede \u00fcst widget durumu g\u00fcncelleyebilir veya ba\u015fka bir i\u015flem yapabilir.<\/p>\n
\nBir StatelessWidget<\/code> olan MyChildButton<\/code>‘\u0131n, t\u0131kland\u0131\u011f\u0131nda ParentWidget<\/code>‘a haber vermesi i\u00e7in VoidCallback<\/code> kullan\u0131m\u0131:<\/p>\n\/\/ main.dart\nimport 'package:flutter\/material.dart';\n\nvoid main() {\n runApp(const MyApp());\n}\n\nclass MyApp extends StatelessWidget {\n const MyApp({Key? key}) : super(key: key);\n\n @override\n Widget build(BuildContext context) {\n return MaterialApp(\n title: 'VoidCallback \u00d6rne\u011fi',\n theme: ThemeData(\n primarySwatch: Colors.blue,\n ),\n home: const ParentWidget(),\n );\n }\n}\n\n\/\/ \u00dcst Widget\nclass ParentWidget extends StatefulWidget {\n const ParentWidget({Key? key}) : super(key: key);\n\n @override\n StateMyChildButton<\/code> bir ElevatedButton<\/code> i\u00e7erir ve onPressed<\/code> parametresine d\u0131\u015far\u0131dan gelen VoidCallback<\/code>‘i atar. ParentWidget<\/code> ise _handleButtonPressed<\/code> ad\u0131nda bir fonksiyon tan\u0131mlar ve bu fonksiyonu MyChildButton<\/code>‘a onPressed<\/code> parametresi olarak ge\u00e7irir. Kullan\u0131c\u0131 butona t\u0131klad\u0131\u011f\u0131nda, _handleButtonPressed<\/code> fonksiyonu \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, ParentWidget<\/code>‘\u0131n durumunu g\u00fcnceller ve UI yeniden \u00e7izilir.<\/p>\nVoidCallback Kullan\u0131m Senaryolar\u0131<\/h3>\n
VoidCallback<\/code>‘in ideal oldu\u011fu baz\u0131 yayg\u0131n senaryolar \u015funlard\u0131r:<\/p>\nButton<\/code>, Card<\/code>, GestureDetector<\/code> veya herhangi bir t\u0131klanabilir widget’\u0131n t\u0131kland\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirmek. Bu, ElevatedButton<\/code>, TextButton<\/code>, InkWell<\/code> gibi yerle\u015fik widget’lar\u0131n onPressed<\/code> veya onTap<\/code> parametrelerinin \u00e7o\u011fu zaman bir VoidCallback<\/code> almas\u0131n\u0131n temel nedenidir.
\n2. Durum De\u011fi\u015fikli\u011fi Bildirimleri (Verisiz):<\/strong> Bir Switch<\/code> widget’\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131p kapanmas\u0131 gibi basit bir durum de\u011fi\u015fikli\u011fini bildirmek, ancak yeni durumun de\u011ferini (true\/false) do\u011frudan callback ile g\u00f6ndermeye gerek olmad\u0131\u011f\u0131nda (\u00fcst widget bunu kendisi belirleyebiliyorsa). Genellikle Switch<\/code> gibi widget’lar Function(bool)<\/code> kullan\u0131r, ancak e\u011fer \u00fcst widget’\u0131n sadece “de\u011fi\u015fti” bilgisini almas\u0131 yeterliyse, VoidCallback<\/code> de bir se\u00e7enek olabilir (ancak bu senaryoda Function(bool)<\/code> daha yayg\u0131nd\u0131r).
\n3. \u0130\u015flem Tamamlama Bildirimleri:<\/strong> Bir animasyonun bitti\u011fini, bir dosya y\u00fckleme i\u015fleminin tamamland\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya bir a\u011f iste\u011finin ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde sonu\u00e7land\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirmek. Bu durumlarda, sadece “i\u015flem bitti” bilgisi yeterli olabilir.
\n4. Form Alanlar\u0131nda Odaklanma\/Odak Kayb\u0131:<\/strong> Bir TextField<\/code>‘\u0131n odakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya oda\u011f\u0131 kaybetti\u011fini bildirmek i\u00e7in kullan\u0131labilir (ancak onChanged<\/code> i\u00e7in Function(String)<\/code> daha yayg\u0131nd\u0131r).<\/p>\nFunction(T) Nedir?<\/h3>\n
Function(T)<\/code> veya daha genel olarak void Function(T arg)<\/code> veya R Function(T arg)<\/code> gibi yap\u0131lar, Dart’ta belirli arg\u00fcman tipleri alan ve belirli bir d\u00f6n\u00fc\u015f tipi olan fonksiyonlar\u0131 temsil etmek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. VoidCallback<\/code>‘in aksine, Function(T)<\/code> bir veya daha fazla arg\u00fcman alabilir ve iste\u011fe ba\u011fl\u0131 olarak bir de\u011fer d\u00f6nd\u00fcrebilir.<\/p>\n
\nFunction(T)<\/code>‘in temel amac\u0131, bir alt widget’tan bir \u00fcst widget’a sadece bir olay\u0131n meydana geldi\u011fini bildirmekle kalmay\u0131p, ayn\u0131 zamanda bu olayla ilgili belirli verileri de ta\u015f\u0131makt\u0131r. \u00d6rne\u011fin, bir metin giri\u015f alan\u0131na yaz\u0131lan metni, bir se\u00e7iciden se\u00e7ilen de\u011feri veya bir kayd\u0131r\u0131c\u0131dan gelen say\u0131sal de\u011feri \u00fcst widget’a iletmek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n
\nDart’ta bir Function(T)<\/code> \u015fu \u015fekilde tan\u0131mlanabilir:<\/p>\n\/\/ Tek arg\u00fcmanl\u0131 ve void d\u00f6n\u00fc\u015fl\u00fc bir fonksiyon\ntypedef ValueChangedvoid Function(String text)<\/code> ifadesi, String<\/code> tipinde tek bir arg\u00fcman alan ve hi\u00e7bir \u015fey d\u00f6nd\u00fcrmeyen bir fonksiyonu belirtir. Dart’\u0131n tip \u00e7\u0131kar\u0131m\u0131 sayesinde, onChanged: (text) { ... }<\/code> \u015feklinde de yaz\u0131labilir.<\/p>\n
\n\u00c7al\u0131\u015fma prensibi VoidCallback<\/code> ile benzerdir, ancak arg\u00fcman ta\u015f\u0131ma yetene\u011fi eklenmi\u015ftir:
\n1. \u00dcst Widget Tan\u0131mlar:<\/strong> \u00dcst widget, belirli bir t\u00fcrde veri alacak bir fonksiyon tan\u0131mlar.
\n2. \u00dcst Widget Ge\u00e7irir:<\/strong> \u00dcst widget, bu fonksiyonu alt widget’\u0131na bir parametre olarak ge\u00e7irir.
\n3. Alt Widget \u00c7a\u011f\u0131r\u0131r ve Veri Ge\u00e7irir:<\/strong> Alt widget, ilgili olay meydana geldi\u011finde (\u00f6rne\u011fin, metin de\u011fi\u015fti\u011finde) kendisine ge\u00e7irilen bu fonksiyonu, olaya ili\u015fkin veriyle birlikte \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r.
\n4. \u00dcst Widget Tepki Verir:<\/strong> Callback \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, \u00fcst widget’taki tan\u0131ml\u0131 fonksiyon \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, ge\u00e7irilen veriyi i\u015fler ve bu sayede \u00fcst widget durumu g\u00fcncelleyebilir veya ba\u015fka bir i\u015flem yapabilir.<\/p>\n
\nBir StatelessWidget<\/code> olan MyChildInput<\/code>‘\u0131n, metin de\u011fi\u015fti\u011finde ParentWidget<\/code>‘a girilen metni bildirmesi i\u00e7in Function(String)<\/code> kullan\u0131m\u0131:<\/p>\n\/\/ main.dart dosyas\u0131n\u0131n \u00fcst k\u0131sm\u0131nda zaten var olan MyApp ve main fonksiyonlar\u0131n\u0131 atlayarak devam ediyoruz.\n\n\/\/ \u00dcst Widget (\u00f6nceki ParentWidget'\u0131 de\u011fi\u015ftirelim veya yeni bir tane olu\u015ftural\u0131m)\nclass ParentWidgetWithInput extends StatefulWidget {\n const ParentWidgetWithInput({Key? key}) : super(key: key);\n\n @override\n StateMyChildInput<\/code> bir TextField<\/code> i\u00e7erir ve onChanged<\/code> parametresine d\u0131\u015far\u0131dan gelen void Function(String)<\/code>‘i atar. ParentWidgetWithInput<\/code> ise _handleInputChanged<\/code> ad\u0131nda bir fonksiyon tan\u0131mlar ve bu fonksiyonu MyChildInput<\/code>‘a onChanged<\/code> parametresi olarak ge\u00e7irir. Kullan\u0131c\u0131 TextField<\/code>‘a metin girdi\u011finde, _handleInputChanged<\/code> fonksiyonu girilen metinle birlikte \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, ParentWidgetWithInput<\/code>‘\u0131n durumunu g\u00fcnceller ve UI yeniden \u00e7izilir.<\/p>\nFunction(T) Kullan\u0131m Senaryolar\u0131<\/h3>\n
Function(T)<\/code>‘in ideal oldu\u011fu baz\u0131 yayg\u0131n senaryolar \u015funlard\u0131r:<\/p>\nTextField<\/code>‘dan girilen metin (String<\/code>), Slider<\/code>‘dan se\u00e7ilen de\u011fer (double<\/code>), Checkbox<\/code> veya Radio<\/code>‘dan se\u00e7ilen durum (bool<\/code>) gibi kullan\u0131c\u0131 aray\u00fcz\u00fc elementlerinden gelen de\u011ferleri \u00fcst widget’a iletmek.
\n2. Liste veya Izgara \u00d6\u011fesi Se\u00e7imi:<\/strong> Bir ListView<\/code> veya GridView<\/code>‘deki bir \u00f6\u011fe t\u0131kland\u0131\u011f\u0131nda, se\u00e7ilen \u00f6\u011fenin kimli\u011fini veya t\u00fcm veri nesnesini \u00fcst widget’a iletmek. \u00d6rne\u011fin, void Function(Product product)<\/code> bir \u00fcr\u00fcn listesinden se\u00e7ilen \u00fcr\u00fcn\u00fc bildirebilir.
\n3. \u00d6zel Olaylar ve \u0130lgili Veriler:<\/strong> Uygulamaya \u00f6zg\u00fc \u00f6zel bir olay meydana geldi\u011finde, bu olayla ilgili detayl\u0131 verileri (\u00f6rne\u011fin, bir hata kodu, bir i\u015flem sonucu) \u00fcst widget’a iletmek.
\n4. \u0130\u015flem Sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 \u0130letme:<\/strong> Asenkron bir i\u015flemin (API \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131, veritaban\u0131 i\u015flemi) tamamland\u0131\u011f\u0131nda, i\u015flemin ba\u015far\u0131l\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131, hata mesaj\u0131 veya elde edilen veriler gibi sonu\u00e7lar\u0131 \u00fcst widget’a iletmek.<\/p>\nVoidCallback ve Function(T) Aras\u0131ndaki Farklar ve Ne Zaman Hangisini Kullanmal\u0131<\/h3>\n
\n* Arg\u00fcmanlar:<\/strong> VoidCallback<\/code> hi\u00e7bir arg\u00fcman almaz. Function(T)<\/code> ise bir veya daha fazla arg\u00fcman alabilir (\u00f6rn. Function(String)<\/code>, Function(int, bool)<\/code>).
\n* Veri Ta\u015f\u0131ma:<\/strong> VoidCallback<\/code> bir olay\u0131n meydana geldi\u011fini bildirir, ancak olayla ilgili veri ta\u015f\u0131maz. Function(T)<\/code> ise olayla birlikte belirli t\u00fcrde verileri (arg\u00fcmanlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla) ta\u015f\u0131yabilir.
\n* D\u00f6n\u00fc\u015f De\u011feri:<\/strong> Her ikisi de genellikle void<\/code> (hi\u00e7bir \u015fey) d\u00f6nd\u00fcr\u00fcr, ancak Function<\/code> tipi asl\u0131nda herhangi bir d\u00f6n\u00fc\u015f tipine sahip olabilir (\u00f6rn. int Function(String)<\/code>). Ancak widget’lar aras\u0131 ileti\u015fimde genellikle void<\/code> d\u00f6n\u00fc\u015fl\u00fc callback’ler kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\nVoidCallback<\/code> Kullan\u0131m Zamanlar\u0131:<\/strong>
\n * Sadece bir olay\u0131n meydana geldi\u011fini bildirmek istedi\u011finizde ve bu olayla ilgili herhangi bir ek bilgiye (veri) ihtiyac\u0131n\u0131z olmad\u0131\u011f\u0131nda.
\n * \u00d6rne\u011fin, bir butonun t\u0131klanmas\u0131, bir animasyonun tamamlanmas\u0131, bir uyar\u0131 kutusunun kapat\u0131lmas\u0131 gibi “oldu” veya “bitti” tarz\u0131 bildirimler i\u00e7in.
\n * Widget’\u0131n i\u00e7sel durumunu de\u011fi\u015ftiren ancak bu de\u011fi\u015fikli\u011fin d\u0131\u015far\u0131ya \u00f6zel bir veri g\u00f6ndermesini gerektirmeyen durumlar.<\/p>\nFunction(T)<\/code> Kullan\u0131m Zamanlar\u0131:<\/strong>
\n * Bir olay\u0131n meydana geldi\u011fini bildirmekle birlikte, bu olayla ilgili belirli verileri (metin, say\u0131, nesne vb.) \u00fcst widget’a iletmeniz gerekti\u011finde.
\n * \u00d6rne\u011fin, bir TextField<\/code>‘dan girilen metni, bir Slider<\/code>‘dan se\u00e7ilen de\u011feri, bir listeden se\u00e7ilen \u00f6\u011feyi veya bir form alan\u0131ndaki de\u011fi\u015fikli\u011fin yeni de\u011ferini \u00fcst widget’a g\u00f6ndermek i\u00e7in.
\n * \u00dcst widget’\u0131n, alt widget’tan gelen veriye dayanarak durumunu g\u00fcncellemesi veya farkl\u0131 bir i\u015flem yapmas\u0131 gerekti\u011finde.<\/p>\nVoidCallback<\/code> kullan\u0131n. E\u011fer bu sinyalle birlikte bir “mesaj” (veri) da g\u00f6ndermeniz gerekiyorsa Function(T)<\/code> kullan\u0131n.<\/p>\nKapsaml\u0131 Kod \u00d6rne\u011fi: Ebeveyn-\u00c7ocuk \u0130leti\u015fimi<\/h3>\n
VoidCallback<\/code> hem de Function(String)<\/code> kullanan daha kapsaml\u0131 bir \u00f6rnek olu\u015ftural\u0131m. Bu \u00f6rnekte, bir ParentWidget<\/code> iki farkl\u0131 alt widget’tan (biri butondan, di\u011feri metin giri\u015finden) bilgi alacakt\u0131r.<\/p>\nimport 'package:flutter\/material.dart';\n\nvoid main() {\n runApp(const MyApp());\n}\n\nclass MyApp extends StatelessWidget {\n const MyApp({Key? key}) : super(key: key);\n\n @override\n Widget build(BuildContext context) {\n return MaterialApp(\n title: 'Widget \u0130leti\u015fim \u00d6rne\u011fi',\n theme: ThemeData(\n primarySwatch: Colors.teal,\n ),\n home: const ParentWidget(),\n );\n }\n}\n\n\/\/ -----------------------------------------------------------------------------\n\/\/ 1. \u00dcst Widget (ParentWidget)\n\/\/ Hem VoidCallback hem de Function(String) ile ileti\u015fim kuracak.\n\/\/ -----------------------------------------------------------------------------\nclass ParentWidget extends StatefulWidget {\n const ParentWidget({Key? key}) : super(key: key);\n\n @override\n StateMyApp<\/code>:<\/strong> Uygulaman\u0131n k\u00f6k widget’\u0131. MaterialApp<\/code>‘i ve ParentWidget<\/code>‘\u0131 ba\u015flat\u0131r.
\n* ParentWidget<\/code>:<\/strong>
\n * Bir StatefulWidget<\/code>‘t\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc alt widget’lardan gelen bilgilere g\u00f6re kendi durumunu (_buttonMessage<\/code>, _inputMessage<\/code>, _buttonPressCount<\/code>) g\u00fcncellemesi gerekir.
\n * _handleButtonPress<\/code> ad\u0131nda bir VoidCallback<\/code> i\u015fleyicisi tan\u0131mlar. Bu fonksiyon, ChildButtonWidget<\/code>‘tan gelen t\u0131klama olaylar\u0131n\u0131 dinler ve _buttonMessage<\/code> ile _buttonPressCount<\/code>‘u g\u00fcnceller.
\n * _handleInputChanged<\/code> ad\u0131nda bir void Function(String)<\/code> i\u015fleyicisi tan\u0131mlar. Bu fonksiyon, ChildInputWidget<\/code>‘tan gelen metin de\u011fi\u015fikliklerini dinler ve _inputMessage<\/code>‘\u0131 g\u00fcnceller.
\n * build<\/code> metodunda, bu iki i\u015fleyici fonksiyonu ilgili alt widget’lara parametre olarak ge\u00e7irir.
\n * Ekranda, alt widget’lardan gelen bilgilere g\u00f6re g\u00fcncellenen mesajlar\u0131 g\u00f6sterir.
\n* ChildButtonWidget<\/code>:<\/strong>
\n * Bir StatelessWidget<\/code>‘t\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc kendi i\u00e7inde bir durum y\u00f6netimi yapmaz, sadece bir ElevatedButton<\/code>‘\u0131 sarar.
\n * onButtonPressed<\/code> ad\u0131nda final VoidCallback<\/code> tipinde bir parametre al\u0131r. required<\/code> anahtar kelimesi, bu parametrenin zorunlu oldu\u011funu belirtir.
\n * ElevatedButton<\/code>‘\u0131n onPressed<\/code> \u00f6zelli\u011fine, kendisine d\u0131\u015far\u0131dan gelen onButtonPressed<\/code> callback’ini atar. B\u00f6ylece butona t\u0131kland\u0131\u011f\u0131nda, ParentWidget<\/code>‘taki _handleButtonPress<\/code> fonksiyonu \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.
\n* ChildInputWidget<\/code>:<\/strong>
\n * Bir StatefulWidget<\/code>‘t\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc bir TextEditingController<\/code> y\u00f6netir (her ne kadar onChanged<\/code> ile do\u011frudan ileti\u015fim kurabilse de, controller kullan\u0131m\u0131 daha robust bir yakla\u015f\u0131md\u0131r).
\n * onTextChanged<\/code> ad\u0131nda final void Function(String text)<\/code> tipinde bir parametre al\u0131r. Bu, metin de\u011fi\u015fti\u011finde \u00fcst widget’a yeni metni g\u00f6nderecek olan callback’tir.
\n * TextField<\/code>‘\u0131n onChanged<\/code> \u00f6zelli\u011fine, bir lambda fonksiyonu atar. Bu lambda fonksiyonu, TextField<\/code>‘dan gelen text<\/code> arg\u00fcman\u0131n\u0131 alarak widget.onTextChanged(text)<\/code> \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 yapar. B\u00f6ylece girilen metin ParentWidget<\/code>‘taki _handleInputChanged<\/code> fonksiyonuna iletilir.<\/p>\nVoidCallback<\/code> ve Function(T)<\/code>‘nin widget’lar aras\u0131 temel ileti\u015fimi nas\u0131l sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermektedir. Alt widget’lar, kendilerine verilen callback’leri \u00e7a\u011f\u0131rarak \u00fcst widget’lar\u0131n\u0131 belirli olaylar hakk\u0131nda bilgilendirir ve\/veya veri g\u00f6nderir.<\/p>\nS\u0131n\u0131rlamalar ve Alternatifler<\/h3>\n
VoidCallback<\/code> ve Function(T)<\/code> gibi callback tabanl\u0131 ileti\u015fim mekanizmalar\u0131, Flutter’da widget’lar aras\u0131 ileti\u015fimin temelini olu\u015fturur ve basit ebeveyn-\u00e7ocuk ileti\u015fim senaryolar\u0131 i\u00e7in olduk\u00e7a etkilidir. Ancak, uygulaman\u0131z b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve widget a\u011fac\u0131n\u0131z derinle\u015ftik\u00e7e, bu y\u00f6ntemlerin baz\u0131 s\u0131n\u0131rlamalar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabilir:<\/p>\n
\n2. Karde\u015f Widget \u0130leti\u015fimi:<\/strong> Bu callback mekanizmalar\u0131 do\u011frudan ebeveyn-\u00e7ocuk ili\u015fkisi i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r. Karde\u015f (sibling) widget’lar aras\u0131nda ileti\u015fim kurmak i\u00e7in, her iki karde\u015f widget’\u0131n da ortak bir \u00fcst widget’\u0131na callback g\u00f6ndermesi ve \u00fcst widget’\u0131n durumu g\u00fcncelleyerek di\u011fer karde\u015fi yeniden \u00e7izmesi gerekir. Bu da karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 art\u0131rabilir.<\/p>\nProvider<\/code>:<\/strong> Flutter’\u0131n \u00f6nerdi\u011fi ve en yayg\u0131n kullan\u0131lan durum y\u00f6netim \u00e7\u00f6z\u00fcmlerinden biridir. InheritedWidget<\/code> \u00fczerine kuruludur ve widget a\u011fac\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131 do\u011fru veri ge\u00e7irmeyi ve de\u011fi\u015fiklikleri dinlemeyi kolayla\u015ft\u0131r\u0131r.
\n* Bloc\/Cubit<\/code>:<\/strong> \u0130\u015f mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 UI’dan ay\u0131rmak i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f, test edilebilir ve \u00f6l\u00e7eklenebilir bir mimari yakla\u015f\u0131md\u0131r. B\u00fcy\u00fck uygulamalar i\u00e7in idealdir.
\n* Riverpod<\/code>:<\/strong> Provider<\/code>‘\u0131n geli\u015ftirilmi\u015f bir versiyonu olarak tan\u0131t\u0131lan, derleme zaman\u0131 g\u00fcvenli\u011fi ve test edilebilirli\u011fi art\u0131ran bir k\u00fct\u00fcphanedir.
\n* GetX<\/code>:<\/strong> H\u0131zl\u0131 ve kolay durum y\u00f6netimi, rota y\u00f6netimi ve ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k enjeksiyonu sa\u011flayan pop\u00fcler bir mikro \u00e7er\u00e7evedir.
\n* InheritedWidget<\/code>:<\/strong> Flutter’\u0131n kendi i\u00e7inde bulunan, bir widget a\u011fac\u0131nda verileri a\u015fa\u011f\u0131 do\u011fru verimli bir \u015fekilde yaymak i\u00e7in kullan\u0131lan temel bir yap\u0131d\u0131r. Di\u011fer bir\u00e7ok durum y\u00f6netim \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc InheritedWidget<\/code> \u00fczerine in\u015fa edilmi\u015ftir.<\/p>\nVoidCallback<\/code> ve Function(T)<\/code> hala en basit, en hafif ve en anla\u015f\u0131l\u0131r \u00e7\u00f6z\u00fcmlerdir. Hangi y\u00f6ntemin kullan\u0131laca\u011f\u0131, uygulaman\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne, karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na ve ileti\u015fim ihtiyac\u0131n\u0131n kapsam\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n\u0130yi Uygulamalar ve \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/h3>\n
VoidCallback<\/code> ve Function(T)<\/code> kullan\u0131rken kodunuzu daha okunabilir, bak\u0131m\u0131 kolay ve hatas\u0131z hale getirmek i\u00e7in baz\u0131 iyi uygulamalar\u0131 takip etmek \u00f6nemlidir:<\/p>\n