{"id":33829,"date":"2025-11-07T16:30:55","date_gmt":"2025-11-07T13:30:55","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/"},"modified":"2025-11-07T16:30:55","modified_gmt":"2025-11-07T13:30:55","slug":"nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/","title":{"rendered":"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek"},"content":{"rendered":"<style>\n  \/* Interaktif \u0130pucu ve Kod Bloklar\u0131 i\u00e7in Temel Stil *\/\n  .interactive-tip {\n    background-color: #f0f8ff; \/* A\u00e7\u0131k mavi *\/\n    border-left: 5px solid #007bff; \/* Mavi \u00e7izgi *\/\n    padding: 15px;\n    margin: 20px 0;\n    font-style: italic;\n    color: #333;\n    box-shadow: 2px 2px 5px rgba(0,0,0,0.1);\n  }\n  pre {\n    background-color: #282c34; \/* Koyu gri *\/\n    color: #abb2bf; \/* A\u00e7\u0131k gri *\/\n    padding: 1em;\n    border-radius: 5px;\n    overflow-x: auto;\n    font-family: 'Fira Code', 'Cascadia Code', 'Consolas', monospace;\n    font-size: 0.9em;\n    line-height: 1.4;\n  }\n  code {\n    font-family: 'Fira Code', 'Cascadia Code', 'Consolas', monospace;\n    background-color: #e0e0e0;\n    padding: 2px 4px;\n    border-radius: 3px;\n  }\n  \/* Mobil Uyumlu Tasar\u0131m \u0130\u00e7in Basit Bir Media Query \u00d6rne\u011fi *\/\n  \/* Bu stil, daha geni\u015f bir ekranda s\u00fctunlar\u0131 yan yana g\u00f6sterirken, mobil cihazlarda alt alta s\u0131ralar. *\/\n  \/* Bu \u00f6rnek sadece g\u00f6rsel bir betimlemedir ve makalenin ana i\u00e7eri\u011fini etkilemez. *\/\n  @media (min-width: 768px) {\n    .responsive-container {\n      display: flex;\n      flex-wrap: wrap;\n      gap: 20px;\n    }\n    .responsive-item {\n      flex: 1 1 calc(50% - 10px); \/* \u0130ki s\u00fctun *\/\n    }\n  }\n  @media (max-width: 767px) {\n    .responsive-item {\n      width: 100%; \/* Tek s\u00fctun *\/\n    }\n  }\n<\/style>\n<p>Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme, s\u00fcrekli bir evrim ve paradigma de\u011fi\u015fimi d\u00f6ng\u00fcs\u00fc i\u00e7inde ilerlemektedir. &#8220;Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131, peki fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131 kazanabilir mi?&#8221; Bu iddial\u0131 ifade, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda s\u00fcregelen bir paradigmatik de\u011fi\u015fimi i\u015faret ediyor. Y\u0131llar boyunca, Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP) tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde end\u00fcstri standard\u0131 haline gelirken, son zamanlarda Fonksiyonel Programlama (FP) prensipleri ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131 giderek daha fazla ilgi \u00e7ekmekte ve bir\u00e7ok modern mimarinin temelini olu\u015fturmaktad\u0131r. Peki, bu iki g\u00fc\u00e7l\u00fc paradigma aras\u0131ndaki dinamik nedir ve yaz\u0131l\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n gelece\u011fini nas\u0131l \u015fekillendirecek? Bu makale, NYP ve FP&#8217;nin temel ta\u015flar\u0131n\u0131, avantaj ve dezavantajlar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyecek, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131yla destekleyecek ve her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmede nas\u0131l bir araya gelebilece\u011fini ke\u015ffedecektir.<\/p>\n<h2>Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP): Neden Bir S\u00fcre Vazge\u00e7ilmez Oldu?<\/h2>\n<p>Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP), yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmenin temel ta\u015flar\u0131ndan biri olarak uzun y\u0131llar boyunca h\u00fck\u00fcm s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Temelinde, ger\u00e7ek d\u00fcnyadaki varl\u0131klar\u0131 yaz\u0131l\u0131m nesneleri olarak modelleme fikri yatar. Bu yakla\u015f\u0131m, karma\u015f\u0131k sistemleri daha y\u00f6netilebilir par\u00e7alara ay\u0131rmak i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00e7er\u00e7eve sunar ve \u00f6zellikle b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli kurumsal uygulamalarda ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. NYP&#8217;nin d\u00f6rt temel prensibi vard\u0131r: <strong>kaps\u00fclleme<\/strong>, <strong>miras<\/strong>, <strong>polimorfizm<\/strong> ve <strong>soyutlama<\/strong>. Kaps\u00fclleme, veriyi (nitelikler) ve bu veri \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan kodlar\u0131 (metotlar) tek bir birim (nesne) i\u00e7inde birle\u015ftirerek, d\u0131\u015far\u0131dan do\u011frudan eri\u015fimi k\u0131s\u0131tlar ve sistemin i\u00e7 karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gizler. Bu sayede, bir nesnenin i\u00e7 yap\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek, d\u0131\u015f d\u00fcnyadaki di\u011fer nesneleri etkileme riskini azalt\u0131r. Miras, mevcut s\u0131n\u0131flardan (ebeveyn s\u0131n\u0131f) yeni s\u0131n\u0131flar (alt s\u0131n\u0131f) t\u00fcretmeye olanak tan\u0131r, bu da kod tekrar\u0131n\u0131 azalt\u0131r ve hiyerar\u015fik bir yap\u0131 olu\u015fturur. Ger\u00e7ekten de, bir &#8220;Araba&#8221; s\u0131n\u0131f\u0131ndan &#8220;SporAraba&#8221; veya &#8220;SUV&#8221; s\u0131n\u0131flar\u0131 t\u00fcretebiliriz. Polimorfizm (&#8220;\u00e7ok bi\u00e7imlilik&#8221; anlam\u0131na gelir), farkl\u0131 s\u0131n\u0131flardaki nesnelerin ayn\u0131 aray\u00fcz \u00fczerinden farkl\u0131 davran\u0131\u015flar sergileyebilmesini sa\u011flar. \u00d6rne\u011fin, farkl\u0131 araba t\u00fcrlerinin &#8220;s\u00fcr&#8221; metodunu farkl\u0131 \u015fekillerde uygulamas\u0131 gibi. Son olarak, soyutlama, sadece gerekli bilgileri g\u00f6sterip gereksiz detaylar\u0131 gizleyerek karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 y\u00f6netmeye yard\u0131mc\u0131 olur. \u00d6rne\u011fin, bir arabay\u0131 kullan\u0131rken motorun i\u00e7 i\u015fleyi\u015fini bilmemize gerek yoktur, sadece direksiyon, gaz ve fren gibi soyut kontrollerle etkile\u015fime gireriz. Bu prensipler, yaz\u0131l\u0131m\u0131n daha mod\u00fcler, tekrar kullan\u0131labilir ve bak\u0131m\u0131 kolay olmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Genellikle, b\u00fcy\u00fck ve karma\u015f\u0131k i\u015f mant\u0131\u011f\u0131na sahip, uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc ve \u00e7ok say\u0131da geli\u015ftiricinin \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 projelerde NYP tercih edilmektedir. \u00d6rne\u011fin, bir bankac\u0131l\u0131k sistemi, her bir hesap, m\u00fc\u015fteri ve i\u015flem i\u00e7in ayr\u0131 nesneler tan\u0131mlayarak, bu nesneler aras\u0131ndaki ili\u015fkileri ve davran\u0131\u015flar\u0131 modelleyebilir. Ancak NYP&#8217;nin baz\u0131 zorluklar\u0131 da bulunmaktad\u0131r. \u00d6zellikle payla\u015f\u0131lan durum (shared state) y\u00f6netimi, \u00e7oklu i\u015f par\u00e7ac\u0131klar\u0131n\u0131n ayn\u0131 nesneler \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 durumunda karma\u015f\u0131k hata senaryolar\u0131na yol a\u00e7abilir. Yan etkiler, yani bir metodun sadece kendi d\u00f6nd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc de\u011ferle kalmay\u0131p, d\u0131\u015f d\u00fcnyadaki bir nesnenin durumunu de\u011fi\u015ftirmesi, kodun okunabilirli\u011fini ve test edilebilirli\u011fini zorla\u015ft\u0131rabilir. Bu zorluklar, fonksiyonel programlama gibi alternatif yakla\u015f\u0131mlar\u0131n y\u00fckseli\u015fine zemin haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015fte basit bir NYP Python s\u0131n\u0131f\u0131 \u00f6rne\u011fi:<\/p>\n<pre><code>\nclass Araba:\n    def __init__(self, marka, model, yil):\n        self.marka = marka\n        self.model = model\n        self.yil = yil\n        self.hiz = 0\n\n    def hizlan(self, miktar):\n        self.hiz += miktar\n        print(f\"{self.marka} {self.model} h\u0131zlan\u0131yor. G\u00fcncel h\u0131z: {self.hiz} km\/s\")\n\n    def fren_yap(self, miktar):\n        self.hiz -= miktar\n        if self.hiz < 0:\n            self.hiz = 0\n        print(f\"{self.marka} {self.model} yava\u015fl\u0131yor. G\u00fcncel h\u0131z: {self.hiz} km\/s\")\n\n# Bir nesne olu\u015fturma\narabam = Araba(\"Toyota\", \"Corolla\", 2020)\narabam.hizlan(60)\narabam.fren_yap(20)\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h2>Fonksiyonel Programlama (FP): Y\u00fczy\u0131l\u0131n Y\u0131ld\u0131z\u0131 m\u0131 Oluyor?<\/h2>\n<p>Fonksiyonel Programlama (FP), NYP'nin y\u00fckseli\u015finden \u00e7ok daha eski bir ge\u00e7mi\u015fe sahip olmas\u0131na ra\u011fmen, son y\u0131llarda modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme paradigmas\u0131 olarak yeniden pop\u00fclerlik kazanm\u0131\u015ft\u0131r. FP, ad\u0131ndan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 gibi, programlamay\u0131 matematiksel fonksiyonlar\u0131n de\u011ferlendirilmesi olarak g\u00f6r\u00fcr ve programlama dillerinde fonksiyonlar\u0131 birinci s\u0131n\u0131f vatanda\u015f olarak ele al\u0131r. Bu, fonksiyonlar\u0131n t\u0131pk\u0131 say\u0131lar veya dizeler gibi de\u011fi\u015fkenlere atanabilece\u011fi, ba\u015fka fonksiyonlara arg\u00fcman olarak g\u00f6nderilebilece\u011fi ve fonksiyonlardan d\u00f6nd\u00fcr\u00fclebilece\u011fi anlam\u0131na gelir. FP'nin temel prensipleri, NYP'deki zorluklar\u0131 a\u015fmaya odaklan\u0131r ve yaz\u0131l\u0131m\u0131n daha \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir, g\u00fcvenilir ve paralel \u00e7al\u0131\u015fabilir olmas\u0131n\u0131 hedefler. \u0130lk ve en \u00f6nemli prensip, <strong>saf fonksiyonlar<\/strong> kullanmakt\u0131r. Saf bir fonksiyon, ayn\u0131 girdiler i\u00e7in her zaman ayn\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131y\u0131 \u00fcreten ve herhangi bir yan etkisi olmayan fonksiyondur. Yan etki, fonksiyonun kendi kapsam\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki bir durumu (global de\u011fi\u015fken, veritaban\u0131, dosya sistemi vb.) de\u011fi\u015ftirmesi veya etkilemesi anlam\u0131na gelir. Saf fonksiyonlar, bu t\u00fcr istenmeyen etkile\u015fimleri ortadan kald\u0131rarak kodun test edilebilirli\u011fini ve hata ay\u0131klamas\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcnsenize, bir fonksiyonun \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131 sadece girdilerine ba\u011fl\u0131ysa, onu istedi\u011finiz kadar \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilirsiniz ve her zaman ayn\u0131 sonucu al\u0131rs\u0131n\u0131z. Bu da \u00f6zellikle paralel ve da\u011f\u0131t\u0131k sistemlerde hata riskini azalt\u0131r. \u0130kinci temel prensip <strong>de\u011fi\u015fmezliktir (immutability)<\/strong>. FP'de veriler bir kez olu\u015fturulduktan sonra de\u011fi\u015ftirilemez. Bir veriyi g\u00fcncellemek istedi\u011finizde, mevcut verinin de\u011fi\u015ftirilmi\u015f bir kopyas\u0131 olu\u015fturulur. Bu yakla\u015f\u0131m, payla\u015f\u0131lan durum karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131r\u0131r ve ayn\u0131 veri \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan farkl\u0131 i\u015f par\u00e7ac\u0131klar\u0131 aras\u0131ndaki \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131 \u00f6nler. \u00d6rne\u011fin, bir liste \u00fczerinde de\u011fi\u015fiklik yapmak yerine, orijinal listeyi koruyarak yeni bir liste d\u00f6nd\u00fcren fonksiyonlar kullan\u0131r\u0131z. <strong>Y\u00fcksek mertebeden fonksiyonlar<\/strong>, FP'nin bir ba\u015fka g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00f6zelli\u011fidir. Bunlar, ba\u015fka fonksiyonlar\u0131 arg\u00fcman olarak alan veya fonksiyon d\u00f6nd\u00fcren fonksiyonlard\u0131r. Bu sayede, daha soyut ve genel algoritmalar yazabilir, kodu daha DRY (Don't Repeat Yourself) hale getirebiliriz. \u00d6rne\u011fin, bir liste \u00fczerinde belirli bir i\u015flemi (filtreleme, d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme) uygulayan genel bir fonksiyon yazabilir ve bu i\u015fi bir ba\u015fka fonksiyona devredebiliriz. <strong>Fonksiyon kompozisyonu<\/strong>, k\u00fc\u00e7\u00fck, saf fonksiyonlar\u0131 birle\u015ftirerek daha karma\u015f\u0131k i\u015flemler olu\u015fturma yetene\u011fidir. Bu, Unix boru hatlar\u0131na (pipe) benzer bir d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131s\u0131yla, her fonksiyonun \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131n\u0131n bir sonraki fonksiyonun girdisi olmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Bu prensipler, \u00f6zellikle veri yo\u011fun uygulamalarda, paralel i\u015flemelerde ve da\u011f\u0131t\u0131k sistem mimarilerinde FP'nin parlamas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Veri ak\u0131\u015flar\u0131n\u0131n net oldu\u011fu ve durumun minimize edildi\u011fi senaryolarda, \u00f6rne\u011fin b\u00fcy\u00fck veri analizi, finansal hesaplamalar veya reaktif kullan\u0131c\u0131 aray\u00fczleri geli\u015ftirmede FP \u00e7ok etkilidir. \u0130\u015fte basit bir FP JavaScript saf fonksiyon \u00f6rne\u011fi:<\/p>\n<pre><code>\n\/\/ Saf Fonksiyon \u00d6rne\u011fi: Veriyi de\u011fi\u015ftirmez, yan etkisi yoktur.\nfunction diziyeElemanEkle(dizi, yeniEleman) {\n    \/\/ Mevcut diziyi de\u011fi\u015ftirmek yerine yeni bir dizi d\u00f6nd\u00fcr\u00fcr\n    return [...dizi, yeniEleman];\n}\n\nlet sayilar = [1, 2, 3];\nlet yeniSayilar = diziyeElemanEkle(sayilar, 4);\n\nconsole.log(sayilar);       \/\/ \u00c7\u0131kt\u0131: [1, 2, 3] (orijinal dizi de\u011fi\u015fmedi)\nconsole.log(yeniSayilar);   \/\/ \u00c7\u0131kt\u0131: [1, 2, 3, 4]\n\n\/\/ Y\u00fcksek Mertebeden Fonksiyon \u00d6rne\u011fi: Ba\u015fka bir fonksiyonu arg\u00fcman olarak al\u0131r\nfunction islemUygula(dizi, islemFonksiyonu) {\n    return dizi.map(islemFonksiyonu);\n}\n\nfunction ikiyleCarp(sayi) {\n    return sayi * 2;\n}\n\nlet carpmisSayilar = islemUygula([1, 2, 3], ikiyleCarp);\nconsole.log(carpmisSayilar); \/\/ \u00c7\u0131kt\u0131: [2, 4, 6]\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h2>Paradigmalar Sava\u015f\u0131 m\u0131, Yoksa Birlikte Ya\u015fam m\u0131?<\/h2>\n<p>NYP ve FP'nin temel prensiplerini ve felsefelerini anlad\u0131ktan sonra, akla do\u011fal olarak \"Bu iki yakla\u015f\u0131m birbirinin rakibi mi, yoksa birbirini tamamlay\u0131c\u0131 m\u0131?\" sorusu gelmektedir. Ger\u00e7ek \u015fu ki, modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131 nadiren kat\u0131 bir \"ya o ya bu\" se\u00e7ene\u011fi sunar. \u00c7o\u011fu zaman, en etkili \u00e7\u00f6z\u00fcmler, her iki paradigman\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc y\u00f6nlerini ak\u0131ll\u0131ca birle\u015ftiren hibrit yakla\u015f\u0131mlardan ortaya \u00e7\u0131kar. Her iki paradigman\u0131n da kendine \u00f6zg\u00fc kullan\u0131m alanlar\u0131 ve \u00fcst\u00fcnl\u00fckleri vard\u0131r. NYP, karma\u015f\u0131k i\u015f alan\u0131 modellerini (domain models) ve ger\u00e7ek d\u00fcnya varl\u0131klar\u0131n\u0131 temsil etmede, sistemin genel yap\u0131s\u0131n\u0131 ve mod\u00fclerli\u011fini sa\u011flamada hala \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr. \u00d6zellikle b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli, uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc ve evrim ge\u00e7iren projelerde, NYP'nin sundu\u011fu yap\u0131sal avantajlar paha bi\u00e7ilmez olabilir. Miras, soyutlama ve kaps\u00fclleme, b\u00fcy\u00fck sistemlerin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u00f6netmek i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc ara\u00e7lar sunar. Di\u011fer yandan, FP, veri i\u015fleme, paralel hesaplama, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k ve yan etkilerin minimize edilmesi gereken alanlarda parlamaktad\u0131r. Mikroservis mimarileri ve sunucusuz (serverless) yakla\u015f\u0131mlar, FP'nin \"k\u00fc\u00e7\u00fck, tek ama\u00e7l\u0131 ve durumu olmayan\" fonksiyon felsefesine m\u00fckemmel bir \u015fekilde uyar. Her bir mikroservis veya sunucusuz fonksiyon, belirli bir g\u00f6revi yerine getiren saf bir fonksiyon gibi davranarak, ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak geli\u015ftirilebilir, da\u011f\u0131t\u0131labilir ve \u00f6l\u00e7eklenebilir. Bu da sistemin genel esnekli\u011fini ve dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r. Bu durum, \u00f6zellikle web geli\u015ftirme \u00e7er\u00e7evelerinde ve reaktif programlama k\u00fct\u00fcphanelerinde a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmektedir. \u00d6rne\u011fin, React gibi modern \u00f6n y\u00fcz k\u00fct\u00fcphaneleri, bile\u015fen tabanl\u0131 (NYP benzeri) bir yap\u0131 sunarken, bile\u015fenlerin i\u00e7indeki mant\u0131k ve durum y\u00f6netimi i\u00e7in s\u0131kl\u0131kla saf fonksiyonlar ve de\u011fi\u015fmez veri yap\u0131lar\u0131 kullan\u0131r. Redux gibi durum y\u00f6netimi k\u00fct\u00fcphaneleri ise tamamen FP prensiplerine (saf reducer'lar, de\u011fi\u015fmez durum a\u011fac\u0131) dayan\u0131r. Bu t\u00fcr birle\u015fimler, geli\u015ftiricilere hem yap\u0131sal organizasyon hem de kodun \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirli\u011fi ve test edilebilirli\u011fi konusunda en iyiyi sunar. \u00d6nemli olan, geli\u015ftiricilerin hangi paradigman\u0131n belirli bir problem i\u00e7in daha uygun oldu\u011funu anlayabilmesi ve gerekti\u011finde her ikisini de esnek bir \u015fekilde kullanabilmesidir. Asl\u0131nda, FP'nin pop\u00fclaritesinin artmas\u0131, NYP'nin zorluklar\u0131n\u0131 (\u00f6zellikle durum y\u00f6netimi ve yan etkiler) a\u015fma aray\u0131\u015f\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r. Bu nedenle, iki paradigma bir sava\u015fta olmaktan ziyade, birbirlerinin eksiklerini gidererek daha sa\u011flam, esnek ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir yaz\u0131l\u0131mlar olu\u015fturmak i\u00e7in birlikte evrim ge\u00e7irmektedir. Gelece\u011fin yaz\u0131l\u0131m mimarileri, b\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla, her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n da en iyi y\u00f6nlerini entegre eden melez \u00e7\u00f6z\u00fcmler olacakt\u0131r.<\/p>\n<h3>Vaka Analizi: B\u00fcy\u00fck \u00d6l\u00e7ekli Sistemlerde Ge\u00e7i\u015f Hikayeleri<\/h3>\n<p>Pek \u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli \u015firket, NYP'nin getirdi\u011fi yap\u0131sal faydalardan yararlan\u0131rken, ayn\u0131 zamanda karma\u015f\u0131k durum y\u00f6netimi ve yan etkiler nedeniyle performans ve bak\u0131m sorunlar\u0131 ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum, \u00f6zellikle y\u00fcksek performans ve \u00f6l\u00e7eklenebilirlik gerektiren finans, e-ticaret veya telekom\u00fcnikasyon gibi sekt\u00f6rlerde belirgin hale gelmi\u015ftir. \u00d6rne\u011fin, hayali bir e-ticaret platformu olan \"GlobalShop\"un ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ele alal\u0131m. GlobalShop, ba\u015flang\u0131\u00e7ta monolitik bir NYP mimarisi \u00fczerine in\u015fa edilmi\u015fti. \u00dcr\u00fcn y\u00f6netimi, sipari\u015f i\u015fleme, m\u00fc\u015fteri bilgileri ve \u00f6deme sistemleri gibi t\u00fcm ana mod\u00fcller, geni\u015f Java s\u0131n\u0131flar\u0131 ve kat\u0131 bir nesne hiyerar\u015fisiyle tasarlanm\u0131\u015ft\u0131. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta bu yap\u0131, sistemin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u00f6netmek i\u00e7in yeterliydi. Ancak GlobalShop b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve yeni \u00f6zellikler eklendik\u00e7e, kod taban\u0131 \u015fi\u015fmeye ba\u015flad\u0131. Bir \u00fcr\u00fcn\u00fcn fiyat\u0131n\u0131 g\u00fcncelleyen basit bir i\u015flem, stok durumu, indirim kurallar\u0131, kargo se\u00e7enekleri gibi bir\u00e7ok farkl\u0131 nesnenin durumunu etkiledi\u011fi i\u00e7in beklenmedik yan etkilere yol a\u00e7abiliyordu. Bu da hata ay\u0131klamay\u0131 son derece zorla\u015ft\u0131r\u0131yor ve yeni \u00f6zelliklerin devreye al\u0131nma s\u00fcresini uzat\u0131yordu. Geli\u015ftiriciler, bir mod\u00fcldeki k\u00fc\u00e7\u00fck bir de\u011fi\u015fikli\u011fin, sistemin ba\u015fka bir yerinde \u00f6ng\u00f6r\u00fclemeyen bir hataya neden olmas\u0131ndan endi\u015fe duyuyordu. Performans, \u00f6zellikle kampanya d\u00f6nemlerinde, ortak kullan\u0131lan nesneler \u00fczerindeki kilitlenmeler ve yo\u011fun durum g\u00fcncellemeleri nedeniyle d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6steriyordu. GlobalShop y\u00f6netimi, bu sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmek ve sistemi gelecekteki b\u00fcy\u00fcme i\u00e7in \u00f6l\u00e7eklenebilir hale getirmek amac\u0131yla bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm projesi ba\u015flatt\u0131. Bu proje, monolitik yap\u0131y\u0131 mikroservis mimarisine b\u00f6lmeyi ve her bir serviste NYP'nin yan\u0131 s\u0131ra FP prensiplerini de aktif olarak kullanmay\u0131 hedefliyordu. \u00d6zellikle finansal i\u015flemlerin ve stok g\u00fcncellemelerinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kritik servislerde, de\u011fi\u015fmez veri yap\u0131lar\u0131 ve saf fonksiyonlar benimsendi. \u00d6rne\u011fin, bir sipari\u015f olu\u015fturuldu\u011funda, orijinal stok kayd\u0131n\u0131 do\u011frudan de\u011fi\u015ftirmek yerine, stoktan d\u00fc\u015f\u00fclm\u00fc\u015f yeni bir stok kayd\u0131 olu\u015fturan ve bunu veritaban\u0131na kaydeden saf fonksiyonlar kullan\u0131ld\u0131. Bu yakla\u015f\u0131m, e\u015fzamanl\u0131 sipari\u015flerde veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc sorunlar\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde azaltt\u0131 ve her bir i\u015flemin ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak izlenebilir olmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131. Ayr\u0131ca, kullan\u0131c\u0131 aray\u00fcz\u00fc taraf\u0131nda, bile\u015fenlerin durumunu y\u00f6netmek i\u00e7in Redux gibi FP'den ilham alan k\u00fct\u00fcphaneler kullan\u0131ld\u0131. Bu sayede, UI'\u0131n hangi durumda ne g\u00f6sterece\u011fi \u00e7ok daha \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir hale geldi. Transformation s\u00fcreci zorlu olsa da, GlobalShop'un elde etti\u011fi sonu\u00e7lar olduk\u00e7a etkileyiciydi. Sistemin genel performans\u0131 %30 artt\u0131, hata oran\u0131 %25 azald\u0131 ve yeni \u00f6zelliklerin pazara sunulma s\u00fcresi %40 k\u0131sald\u0131. Geli\u015ftiriciler, kodun daha kolay anla\u015f\u0131labilir ve test edilebilir olmas\u0131ndan dolay\u0131 memnuniyetlerini dile getirdiler. Bu \u00f6rnek, NYP'nin temelini olu\u015fturan mod\u00fcler yap\u0131n\u0131n FP'nin de\u011fi\u015fmezlik ve saf fonksiyon prensipleriyle birle\u015ferek nas\u0131l daha g\u00fc\u00e7l\u00fc, esnek ve hataya dayan\u0131kl\u0131 sistemler olu\u015fturdu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<div class=\"interactive-tip\">\n  Uzman \u0130pucu: B\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli bir sistemde performans sorunlar\u0131 ya\u015f\u0131yorsan\u0131z, \u00f6zellikle payla\u015f\u0131lan durum (shared state) kaynakl\u0131 kilitlenmeler ve yan etkiler g\u00f6zlemlediyseniz, mikroservislerin kritik veri i\u015fleme k\u0131s\u0131mlar\u0131nda fonksiyonel programlama prensiplerini (saf fonksiyonlar, de\u011fi\u015fmezlik) benimsemek, bu sorunlar\u0131 %40'a kadar azaltarak sistemi daha diren\u00e7li hale getirebilir.\n<\/div>\n<h3>Modern Yaz\u0131l\u0131m Geli\u015ftirmede Pratik Uygulamalar: Nas\u0131l Birle\u015ftirebiliriz?<\/h3>\n<p>NYP ve FP aras\u0131ndaki \"sava\u015f\" s\u00f6ylemi ne kadar pop\u00fcler olsa da, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme ortam\u0131nda en verimli yakla\u015f\u0131m, her iki paradigman\u0131n en iyi y\u00f6nlerini birle\u015ftirmekten ge\u00e7mektedir. Bu hibrit yakla\u015f\u0131m, geli\u015ftiricilere hem g\u00fc\u00e7l\u00fc yap\u0131sal organizasyon hem de kodun \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirli\u011fi, test edilebilirli\u011fi ve \u00f6l\u00e7eklenebilirli\u011fi konusunda \u00f6nemli avantajlar sa\u011flar. Peki, NYP'nin bask\u0131n oldu\u011fu bir kod taban\u0131nda FP prensiplerini nas\u0131l uygulayabiliriz? \u0130lk olarak, <strong>saf fonksiyonlar yazma prati\u011fini benimsemek<\/strong> kritik \u00f6neme sahiptir. NYP s\u0131n\u0131flar\u0131n\u0131z i\u00e7indeki metotlar\u0131 tasarlarken, m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca durum de\u011fi\u015ftirmeyen ve yan etkisi olmayan fonksiyonlar olu\u015fturmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. Bir metot, sadece arg\u00fcmanlar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak bir de\u011fer d\u00f6nd\u00fcr\u00fcyorsa ve herhangi bir d\u0131\u015f durumu etkilemiyorsa, bu bir saf fonksiyondur. Bu t\u00fcr metotlar, \u00e7ok daha kolay test edilebilir ve ba\u015fka bir yerde hata olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 olu\u015fturmaz. \u0130kinci olarak, <strong>de\u011fi\u015fmez veri yap\u0131lar\u0131n\u0131 kullanmaya \u00f6zen g\u00f6sterin<\/strong>. \u00d6zellikle listeler, diziler veya s\u00f6zl\u00fckler gibi koleksiyonlarla \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, orijinal veriyi de\u011fi\u015ftirmek yerine, g\u00fcncellenmi\u015f yeni bir kopya d\u00f6nd\u00fcren fonksiyonlar\u0131 veya k\u00fct\u00fcphaneleri kullan\u0131n. \u00d6rne\u011fin, JavaScript'te <code>push()<\/code> yerine <code>[...array, item]<\/code> veya <code>map()<\/code>, <code>filter()<\/code> gibi metotlar\u0131 tercih etmek, verinin de\u011fi\u015fmezli\u011fini sa\u011flar. Java'da <code>Collections.unmodifiableList()<\/code> gibi yard\u0131mc\u0131 metotlar veya \u00f6zel de\u011fi\u015fmez koleksiyon s\u0131n\u0131flar\u0131 kullan\u0131labilir. Bu, e\u015fzamanl\u0131 programlamada ve karma\u015f\u0131k veri ak\u0131\u015flar\u0131nda olu\u015fabilecek hatalar\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde azalt\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc olarak, <strong>fonksiyon kompozisyonunu ve zincirleme metot \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirin<\/strong>. K\u00fc\u00e7\u00fck, tek ama\u00e7l\u0131 fonksiyonlar yazarak bunlar\u0131 bir araya getirmek, b\u00fcy\u00fck ve karma\u015f\u0131k bir metodu par\u00e7alara ay\u0131rman\u0131za yard\u0131mc\u0131 olur. Bu, kodun okunabilirli\u011fini art\u0131r\u0131r ve her bir par\u00e7an\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak test edilmesini kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. NYP'de, bu genellikle fluent API'lar veya builder paternleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla metot zincirlemesi \u015feklinde g\u00f6r\u00fclebilir. D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc olarak, <strong>durum y\u00f6netimini merkezi hale getirin ve kontrol alt\u0131nda tutun<\/strong>. NYP'de nesnelerin durumu genellikle her nesneye da\u011f\u0131lm\u0131\u015f durumdad\u0131r. FP'den ilham alarak, uygulaman\u0131n durumunu y\u00f6neten tek bir merkezi kaynak (\u00f6rne\u011fin, bir state manager) olu\u015fturmak, durum de\u011fi\u015fikliklerini izlemeyi ve hata ay\u0131klamay\u0131 basitle\u015ftirir. Bu, \u00f6zellikle Redux veya Vuex gibi k\u00fct\u00fcphanelerde g\u00f6r\u00fclen bir yakla\u015f\u0131md\u0131r. Son olarak, <strong>y\u00fcksek mertebeden fonksiyonlar\u0131 aktif olarak kullan\u0131n<\/strong>. Bu, kod tekrar\u0131n\u0131 azalt\u0131r ve daha soyut algoritmalar yazman\u0131za olanak tan\u0131r. Bir\u00e7ok dilde (Python'daki decorator'lar, JavaScript'teki higher-order components, Java'daki fonksiyonel aray\u00fczler ve lambda ifadeleri) bu t\u00fcr kullan\u0131m alanlar\u0131 mevcuttur. Unutmay\u0131n ki, her arac\u0131n kendine \u00f6zg\u00fc bir yeri vard\u0131r. \u00d6nemli olan, geli\u015ftirici olarak her iki paradigmay\u0131 da anlamak ve projenizin ihtiya\u00e7lar\u0131na en uygun olan\u0131 se\u00e7me veya birle\u015ftirme esnekli\u011fine sahip olmakt\u0131r. Bu sayede, daha sa\u011flam, esnek ve bak\u0131m\u0131 kolay yaz\u0131l\u0131m sistemleri in\u015fa edebilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, responsive bir aray\u00fczde FP prensipleriyle (\u00f6rne\u011fin, React veya Vue'da durum de\u011fi\u015fikliklerine tepki veren bile\u015fenler) dinamik i\u00e7erik sunarken, altyap\u0131da NYP'nin g\u00fc\u00e7l\u00fc modelleme yeteneklerinden yararlanabilirsiniz. A\u015fa\u011f\u0131da, mobil uyumlu bir HTML yap\u0131s\u0131 i\u00e7in genel bir \u00f6rnek g\u00f6rebilirsiniz, bu stil yukar\u0131daki <\/p>\n<style> blo\u011funda tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r:<\/p>\n<pre><code>\n<div class=\"responsive-container\">\n  <div class=\"responsive-item\">\n    <h3>NYP Yakla\u015f\u0131m\u0131<\/h3>\n    <p>Bu b\u00f6l\u00fcm, nesne y\u00f6nelimli programlaman\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc y\u00f6nlerini a\u00e7\u0131klar.<\/p>\n  <\/div>\n  <div class=\"responsive-item\">\n    <h3>FP Yakla\u015f\u0131m\u0131<\/h3>\n    <p>Bu b\u00f6l\u00fcm, fonksiyonel programlaman\u0131n avantajlar\u0131n\u0131 vurgular.<\/p>\n  <\/div>\n<\/div>\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<h2>Sonu\u00e7: Gelece\u011fin Yaz\u0131l\u0131m Mimarisi Neye Benziyor?<\/h2>\n<p>NYP ve FP'nin tarihsel yolculu\u011funa ve modern uygulamalardaki rollerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, \"Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131. Fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131 kazanabilir.\" ifadesinin derin bir ger\u00e7e\u011fi yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. NYP, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda devrim yaratan ve b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli sistemlerin in\u015fas\u0131nda vazge\u00e7ilmez bir ara\u00e7 haline gelen g\u00fc\u00e7l\u00fc bir metodoloji sunmu\u015ftur. Onun mod\u00fclerlik, kaps\u00fclleme ve soyutlama prensipleri, karma\u015f\u0131k projeleri y\u00f6netmek i\u00e7in sa\u011flam bir temel olu\u015fturmu\u015ftur. Ancak, \u00f6zellikle artan e\u015fzamanl\u0131l\u0131k gereksinimleri, da\u011f\u0131t\u0131k sistemler ve de\u011fi\u015fmezli\u011fin \u00f6nemi artt\u0131k\u00e7a, FP'nin sundu\u011fu saf fonksiyonlar, de\u011fi\u015fmezlik ve yan etkisizlik gibi \u00f6zellikler paha bi\u00e7ilmez hale gelmi\u015ftir. Gelece\u011fin yaz\u0131l\u0131m mimarisi, b\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla, bir \"ya o ya bu\" se\u00e7ene\u011finden ziyade, her iki paradigman\u0131n ak\u0131ll\u0131ca bir kombinasyonu olacakt\u0131r. NYP, i\u015f alan\u0131 modellemesi ve sistemin genel yap\u0131s\u0131n\u0131 sa\u011flamada hala \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ara\u00e7 olmaya devam ederken, FP prensipleri, \u00f6zellikle kritik veri ak\u0131\u015flar\u0131, paralel i\u015fleme ve durum y\u00f6netiminin optimize edilmesi gereken yerlerde giderek daha fazla kullan\u0131lacakt\u0131r. Mikroservisler ve sunucusuz mimariler, bu melez yakla\u015f\u0131m\u0131n en belirgin \u00f6rnekleridir. Geli\u015ftiriciler olarak g\u00f6revimiz, her iki paradigmay\u0131 da derinlemesine anlamak ve her birinin en uygun oldu\u011fu ba\u011flamlar\u0131 tan\u0131makt\u0131r. Esneklik, uyarlanabilirlik ve s\u00fcrekli \u00f6\u011frenme, gelece\u011fin yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendislerinin en de\u011ferli yetenekleri olacakt\u0131r. Unutmayal\u0131m ki, nihai hedef, belirli bir paradigmay\u0131 k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne takip etmek de\u011fil, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir, \u00f6l\u00e7eklenebilir, hataya dayan\u0131kl\u0131 ve bak\u0131m\u0131 kolay yaz\u0131l\u0131mlar in\u015fa etmektir. Bu ba\u011flamda, nesnelerin yap\u0131sal g\u00fcc\u00fc ile fonksiyonlar\u0131n operasyonel zarafetini birle\u015ftirmek, gelece\u011fin yaz\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 \u015fekillendirecektir.<\/p>\n<h2>S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular (SSS)<\/h2>\n<ul>\n<li>\n    <strong>S: Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP) hala ge\u00e7erli mi?<\/strong><br \/>\n    C: Kesinlikle evet. NYP, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli, karma\u015f\u0131k i\u015f mant\u0131\u011f\u0131na sahip ve uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc projelerde mod\u00fclerlik, tekrar kullan\u0131labilirlik ve yap\u0131sal organizasyon sa\u011flamada hala \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr. \u00d6zellikle domain modelleme ve kurumsal uygulamalarda hala yayg\u0131n olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r.\n  <\/li>\n<li>\n    <strong>S: Fonksiyonel Programlama (FP) ne zaman tercih edilmelidir?<\/strong><br \/>\n    C: FP, \u00f6zellikle veri yo\u011fun uygulamalarda, paralel ve e\u015fzamanl\u0131 i\u015flemlerde, durumu minimize etmek ve yan etkileri kontrol alt\u0131nda tutmak istendi\u011finde tercih edilmelidir. Mikroservisler, sunucusuz mimariler, reaktif programlama ve b\u00fcy\u00fck veri i\u015fleme senaryolar\u0131nda FP prensipleri olduk\u00e7a etkilidir.\n  <\/li>\n<li>\n    <strong>S: NYP ve FP birlikte kullan\u0131labilir mi?<\/strong><br \/>\n    C: Evet, ve modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmede bu hibrit yakla\u015f\u0131m olduk\u00e7a yayg\u0131nd\u0131r. NYP, genel mimariyi ve bile\u015fen yap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015ftururken kullan\u0131labilirken, FP prensipleri (saf fonksiyonlar, de\u011fi\u015fmezlik) bu bile\u015fenlerin i\u00e7indeki mant\u0131\u011f\u0131 daha temiz ve test edilebilir hale getirmek i\u00e7in uygulanabilir.\n  <\/li>\n<li>\n    <strong>S: Hangi paradigmay\u0131 \u00f6\u011frenmeye \u00f6ncelik vermeliyim?<\/strong><br \/>\n    C: \u00c7o\u011fu modern dil ve \u00e7er\u00e7eve hala NYP'nin temel prensiplerini bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, NYP'nin temellerini anlamak iyi bir ba\u015flang\u0131\u00e7t\u0131r. Ancak, FP'nin y\u00fckseli\u015fi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, FP prensiplerini ve bu prensiplerin modern dillerde nas\u0131l uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmek de giderek daha kritik hale gelmektedir. \u0130deal olarak, her ikisini de \u00f6\u011frenmek, daha yetkin bir geli\u015ftirici olman\u0131z\u0131 sa\u011flar.\n  <\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme, s\u00fcrekli bir evrim ve paradigma de\u011fi\u015fimi d\u00f6ng\u00fcs\u00fc i\u00e7inde ilerlemektedir. &#8220;Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131, peki fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131&hellip;","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-33829","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-genel","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme, s\u00fcrekli bir evrim ve paradigma de\u011fi\u015fimi d\u00f6ng\u00fcs\u00fc i\u00e7inde ilerlemektedir. &quot;Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131, peki fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131 kazanabilir mi?&quot; Bu iddial\u0131 ifade, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda s\u00fcregelen bir paradigmatik de\u011fi\u015fimi i\u015faret ediyor. Y\u0131llar boyunca, Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP) tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde end\u00fcstri standard\u0131 haline gelirken, son zamanlarda Fonksiyonel Programlama (FP) prensipleri ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131 giderek daha fazla ilgi \u00e7ekmekte ve bir\u00e7ok modern mimarinin temelini olu\u015fturmaktad\u0131r. Peki, bu iki g\u00fc\u00e7l\u00fc paradigma aras\u0131ndaki dinamik nedir ve yaz\u0131l\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n gelece\u011fini nas\u0131l \u015fekillendirecek? Bu makale, NYP ve FP&#039;nin temel ta\u015flar\u0131n\u0131, avantaj ve dezavantajlar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyecek, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131yla destekleyecek ve her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmede nas\u0131l bir araya gelebilece\u011fini ke\u015ffedecektir.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme, s\u00fcrekli bir evrim ve paradigma de\u011fi\u015fimi d\u00f6ng\u00fcs\u00fc i\u00e7inde ilerlemektedir. &quot;Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131, peki fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131 kazanabilir mi?&quot; Bu iddial\u0131 ifade, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda s\u00fcregelen bir paradigmatik de\u011fi\u015fimi i\u015faret ediyor. Y\u0131llar boyunca, Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP) tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde end\u00fcstri standard\u0131 haline gelirken, son zamanlarda Fonksiyonel Programlama (FP) prensipleri ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131 giderek daha fazla ilgi \u00e7ekmekte ve bir\u00e7ok modern mimarinin temelini olu\u015fturmaktad\u0131r. Peki, bu iki g\u00fc\u00e7l\u00fc paradigma aras\u0131ndaki dinamik nedir ve yaz\u0131l\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n gelece\u011fini nas\u0131l \u015fekillendirecek? Bu makale, NYP ve FP&#039;nin temel ta\u015flar\u0131n\u0131, avantaj ve dezavantajlar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyecek, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131yla destekleyecek ve her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmede nas\u0131l bir araya gelebilece\u011fini ke\u015ffedecektir.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-11-07T13:30:55+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"18 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek\",\"datePublished\":\"2025-11-07T13:30:55+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/\"},\"wordCount\":3426,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2025\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/\",\"name\":\"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-11-07T13:30:55+00:00\",\"description\":\"Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme, s\u00fcrekli bir evrim ve paradigma de\u011fi\u015fimi d\u00f6ng\u00fcs\u00fc i\u00e7inde ilerlemektedir. \\\"Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131, peki fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131 kazanabilir mi?\\\" Bu iddial\u0131 ifade, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda s\u00fcregelen bir paradigmatik de\u011fi\u015fimi i\u015faret ediyor. Y\u0131llar boyunca, Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP) tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde end\u00fcstri standard\u0131 haline gelirken, son zamanlarda Fonksiyonel Programlama (FP) prensipleri ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131 giderek daha fazla ilgi \u00e7ekmekte ve bir\u00e7ok modern mimarinin temelini olu\u015fturmaktad\u0131r. Peki, bu iki g\u00fc\u00e7l\u00fc paradigma aras\u0131ndaki dinamik nedir ve yaz\u0131l\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n gelece\u011fini nas\u0131l \u015fekillendirecek? Bu makale, NYP ve FP'nin temel ta\u015flar\u0131n\u0131, avantaj ve dezavantajlar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyecek, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131yla destekleyecek ve her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmede nas\u0131l bir araya gelebilece\u011fini ke\u015ffedecektir.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek","description":"Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme, s\u00fcrekli bir evrim ve paradigma de\u011fi\u015fimi d\u00f6ng\u00fcs\u00fc i\u00e7inde ilerlemektedir. \"Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131, peki fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131 kazanabilir mi?\" Bu iddial\u0131 ifade, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda s\u00fcregelen bir paradigmatik de\u011fi\u015fimi i\u015faret ediyor. Y\u0131llar boyunca, Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP) tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde end\u00fcstri standard\u0131 haline gelirken, son zamanlarda Fonksiyonel Programlama (FP) prensipleri ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131 giderek daha fazla ilgi \u00e7ekmekte ve bir\u00e7ok modern mimarinin temelini olu\u015fturmaktad\u0131r. Peki, bu iki g\u00fc\u00e7l\u00fc paradigma aras\u0131ndaki dinamik nedir ve yaz\u0131l\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n gelece\u011fini nas\u0131l \u015fekillendirecek? Bu makale, NYP ve FP'nin temel ta\u015flar\u0131n\u0131, avantaj ve dezavantajlar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyecek, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131yla destekleyecek ve her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmede nas\u0131l bir araya gelebilece\u011fini ke\u015ffedecektir.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek","og_description":"Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme, s\u00fcrekli bir evrim ve paradigma de\u011fi\u015fimi d\u00f6ng\u00fcs\u00fc i\u00e7inde ilerlemektedir. \"Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131, peki fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131 kazanabilir mi?\" Bu iddial\u0131 ifade, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda s\u00fcregelen bir paradigmatik de\u011fi\u015fimi i\u015faret ediyor. Y\u0131llar boyunca, Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP) tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde end\u00fcstri standard\u0131 haline gelirken, son zamanlarda Fonksiyonel Programlama (FP) prensipleri ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131 giderek daha fazla ilgi \u00e7ekmekte ve bir\u00e7ok modern mimarinin temelini olu\u015fturmaktad\u0131r. Peki, bu iki g\u00fc\u00e7l\u00fc paradigma aras\u0131ndaki dinamik nedir ve yaz\u0131l\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n gelece\u011fini nas\u0131l \u015fekillendirecek? Bu makale, NYP ve FP'nin temel ta\u015flar\u0131n\u0131, avantaj ve dezavantajlar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyecek, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131yla destekleyecek ve her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmede nas\u0131l bir araya gelebilece\u011fini ke\u015ffedecektir.","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2025-11-07T13:30:55+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"18 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek","datePublished":"2025-11-07T13:30:55+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/"},"wordCount":3426,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/#respond"]}],"copyrightYear":"2025","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/","name":"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2025-11-07T13:30:55+00:00","description":"Modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme, s\u00fcrekli bir evrim ve paradigma de\u011fi\u015fimi d\u00f6ng\u00fcs\u00fc i\u00e7inde ilerlemektedir. \"Nesneler sava\u015f\u0131 kazand\u0131, peki fonksiyonlar y\u00fczy\u0131l\u0131 kazanabilir mi?\" Bu iddial\u0131 ifade, yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme d\u00fcnyas\u0131nda s\u00fcregelen bir paradigmatik de\u011fi\u015fimi i\u015faret ediyor. Y\u0131llar boyunca, Nesne Y\u00f6nelimli Programlama (NYP) tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde end\u00fcstri standard\u0131 haline gelirken, son zamanlarda Fonksiyonel Programlama (FP) prensipleri ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131 giderek daha fazla ilgi \u00e7ekmekte ve bir\u00e7ok modern mimarinin temelini olu\u015fturmaktad\u0131r. Peki, bu iki g\u00fc\u00e7l\u00fc paradigma aras\u0131ndaki dinamik nedir ve yaz\u0131l\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n gelece\u011fini nas\u0131l \u015fekillendirecek? Bu makale, NYP ve FP'nin temel ta\u015flar\u0131n\u0131, avantaj ve dezavantajlar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyecek, ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131yla destekleyecek ve her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmede nas\u0131l bir araya gelebilece\u011fini ke\u015ffedecektir.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/nesneler-mi-fonksiyonlar-mi-modern-yazilim-mimarilerinde-gelecek\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nesneler mi Fonksiyonlar m\u0131? Modern Yaz\u0131l\u0131m Mimarilerinde Gelecek"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33829","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=33829"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33829\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=33829"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=33829"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=33829"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}