{"id":32091,"date":"2025-10-17T16:33:23","date_gmt":"2025-10-17T13:33:23","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/"},"modified":"2025-10-17T16:33:23","modified_gmt":"2025-10-17T13:33:23","slug":"phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/","title":{"rendered":"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?"},"content":{"rendered":"<style>\n  \/* Genel font ve kutu modellemesi *\/\n  body {\n    font-family: 'Segoe UI', Tahoma, Geneva, Verdana, sans-serif;\n    line-height: 1.6;\n    color: #333;\n    max-width: 900px;\n    margin: 20px auto;\n    padding: 0 15px;\n    background-color: #f9f9f9;\n  }<\/p>\n<p>  h2, h3 {\n    color: #2c3e50;\n    margin-top: 2em;\n    margin-bottom: 0.8em;\n    border-bottom: 2px solid #eee;\n    padding-bottom: 0.3em;\n  }<\/p>\n<p>  h2 {\n    font-size: 1.8em;\n  }<\/p>\n<p>  h3 {\n    font-size: 1.4em;\n    border-bottom: 1px dashed #eee;\n  }<\/p>\n<p>  p {\n    margin-bottom: 1em;\n    text-align: justify;\n  }<\/p>\n<p>  ul {\n    list-style-type: disc;\n    margin-left: 20px;\n    margin-bottom: 1em;\n  }<\/p>\n<p>  ol {\n    list-style-type: decimal;\n    margin-left: 20px;\n    margin-bottom: 1em;\n  }<\/p>\n<p>  a {\n    color: #3498db;\n    text-decoration: none;\n  }<\/p>\n<p>  a:hover {\n    text-decoration: underline;\n  }<\/p>\n<p>  code {\n    font-family: 'Consolas', 'Monaco', monospace;\n    background-color: #eef;\n    padding: 2px 4px;\n    border-radius: 3px;\n    font-size: 0.9em;\n    color: #c7254e;\n  }<\/p>\n<p>  pre {\n    background-color: #2d2d2d;\n    color: #f8f8f2;\n    padding: 15px;\n    border-radius: 5px;\n    overflow-x: auto;\n    margin-bottom: 1.5em;\n  }<\/p>\n<p>  pre code {\n    background-color: transparent;\n    color: #f8f8f2;\n    padding: 0;\n    font-size: 1em;\n  }<\/p>\n<p>  table {\n    width: 100%;\n    border-collapse: collapse;\n    margin-bottom: 1.5em;\n  }<\/p>\n<p>  th, td {\n    border: 1px solid #ddd;\n    padding: 8px;\n    text-align: left;\n  }<\/p>\n<p>  th {\n    background-color: #f2f2f2;\n    color: #555;\n  }<\/p>\n<p>  blockquote {\n    background-color: #e8f5e9; \/* Light green for tips *\/\n    border-left: 5px solid #4caf50;\n    margin: 1.5em 0;\n    padding: 1em 1.5em;\n    color: #388e3c;\n    font-style: italic;\n  }<\/p>\n<p>  \/* Mobil uyumluluk *\/\n  @media (max-width: 768px) {\n    body {\n      margin: 10px auto;\n      padding: 0 10px;\n    }\n    h2 {\n      font-size: 1.5em;\n    }\n    h3 {\n      font-size: 1.2em;\n    }\n    pre {\n      padding: 10px;\n    }\n    blockquote {\n      margin: 1em 0;\n      padding: 0.8em 1em;\n    }\n  }<\/p>\n<p>  @media (max-width: 480px) {\n    body {\n      font-size: 0.9em;\n    }\n    h2 {\n      font-size: 1.3em;\n    }\n    h3 {\n      font-size: 1.1em;\n    }\n    ul, ol {\n      margin-left: 15px;\n    }\n    table, thead, tbody, th, td, tr {\n      display: block;\n    }\n    thead tr {\n      position: absolute;\n      top: -9999px;\n      left: -9999px;\n    }\n    tr {\n      border: 1px solid #ccc;\n      margin-bottom: 10px;\n    }\n    td {\n      border: none;\n      border-bottom: 1px solid #eee;\n      position: relative;\n      padding-left: 50%;\n      text-align: right;\n    }\n    td:before {\n      position: absolute;\n      top: 6px;\n      left: 6px;\n      width: 45%;\n      padding-right: 10px;\n      white-space: nowrap;\n      text-align: left;\n      font-weight: bold;\n    }\n    \/* Customize the \"data-label\" for your table headers *\/\n    \/* Example: td:nth-of-type(1):before { content: \"Ba\u015fl\u0131k 1\"; } *\/\n    \/* This example table doesn't have specific data-labels, so this part is illustrative. *\/\n  }\n<\/style>\n<p>Modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirirken Phoenix&#8217;in sundu\u011fu h\u0131z ve OpenTelemetry&#8217;nin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 derin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck, sistemlerinizin performans\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Bu makalede, Elixir tabanl\u0131 Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131zda u\u00e7tan uca g\u00f6zlemlenebilirli\u011fi nas\u0131l sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ad\u0131m ad\u0131m ke\u015ffedecek, en iyi uygulamalar\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 inceleyerek kapsaml\u0131 bir rehber sunaca\u011f\u0131z.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital ekosisteminde uygulamalar, monolitik yap\u0131lardan mikroservis mimarilerine ve da\u011f\u0131t\u0131k sistemlere do\u011fru evrilerek inan\u0131lmaz bir karma\u015f\u0131kl\u0131k kazand\u0131. Bir iste\u011fin son kullan\u0131c\u0131ya ula\u015fana kadar ge\u00e7ti\u011fi servis say\u0131s\u0131 artt\u0131k\u00e7a, olas\u0131 hata noktalar\u0131n\u0131 veya performans darbo\u011fazlar\u0131n\u0131 tespit etmek de o denli g\u00fc\u00e7le\u015fiyor. \u0130\u015fte tam bu noktada g\u00f6zlemlenebilirlik (observability) kavram\u0131 devreye giriyor ve uygulamalar\u0131n\u0131z\u0131n &#8220;i\u00e7inde ne olup bitti\u011fini&#8221; anlaman\u0131za yard\u0131mc\u0131 oluyor. G\u00f6zlemlenebilirlik, sadece hatalar\u0131 bulmakla kalmaz; ayn\u0131 zamanda sistem davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 anlaman\u0131za, proaktif olarak sorunlar\u0131 \u00f6nlemenize ve gelecekteki geli\u015ftirmeler i\u00e7in bilin\u00e7li kararlar alman\u0131za olanak tan\u0131r. Uygulamalar\u0131n\u0131z\u0131n kalbinde ne olup bitti\u011fini ger\u00e7ekten biliyor musunuz?<\/p>\n<p>Geleneksel izleme (monitoring) y\u00f6ntemleri genellikle sistemlerin genel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na (CPU kullan\u0131m\u0131, bellek, disk vb.) odaklan\u0131rken, g\u00f6zlemlenebilirlik \u00e7ok daha derinlemesine bir analiz sunar. Metrikler (metrics), loglar (logs) ve izler (traces) olmak \u00fczere \u00fc\u00e7 temel telemetri sinyalini bir araya getirerek, bir uygulaman\u0131n i\u00e7 durumunu d\u0131\u015far\u0131dan tahmin etme yetene\u011fini geli\u015ftirir. \u00d6rne\u011fin, bir API iste\u011finin hangi servisten ge\u00e7ti\u011fini, o servis i\u00e7inde hangi fonksiyonlar\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131, veritaban\u0131na ka\u00e7 sorgu g\u00f6nderdi\u011fini ve bu i\u015flemlerin ne kadar s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc detayl\u0131 bir \u015fekilde g\u00f6rmek, sorun giderme s\u00fcre\u00e7lerini saatlerden dakikalara indirebilir. Bu derinlemesine i\u00e7g\u00f6r\u00fcler olmadan, karma\u015f\u0131k bir sistemdeki yava\u015flaman\u0131n veya hatan\u0131n k\u00f6k nedenini bulmak i\u011fneyle kuyu kazmaya benzer. Dolay\u0131s\u0131yla, modern yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirmenin vazge\u00e7ilmez bir par\u00e7as\u0131 olan g\u00f6zlemlenebilirlik, sadece bir l\u00fcks de\u011fil, ayn\u0131 zamanda operasyonel m\u00fckemmelli\u011fin temel bir gereklili\u011fidir.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle y\u00fcksek \u00f6l\u00e7ekli ve h\u0131zl\u0131 de\u011fi\u015fen ortamlarda, uygulamalar\u0131n s\u00fcrekli olarak izlenmesi ve anla\u015f\u0131lmas\u0131 hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Kullan\u0131c\u0131 deneyiminin do\u011frudan etkilendi\u011fi durumlarda, h\u0131zl\u0131 yan\u0131t verme ve \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretme yetene\u011fi, bir i\u015fletmenin itibar\u0131n\u0131 ve karl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011frudan etkiler. Da\u011f\u0131t\u0131k izleme, bir iste\u011fin farkl\u0131 servisler aras\u0131nda nas\u0131l hareket etti\u011fini g\u00f6rselle\u015ftirerek, darbo\u011fazlar\u0131 ve ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k sorunlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyar. Metrikler, zaman i\u00e7indeki e\u011filimleri ve anormal davran\u0131\u015flar\u0131 tespit etmeye yard\u0131mc\u0131 olurken, loglar spesifik olaylar hakk\u0131nda ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi sunar. Bu \u00fc\u00e7 bile\u015fenin birle\u015fimi, geli\u015ftiricilere ve operasyon ekiplerine sistemlerinin performans\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda eksiksiz bir hikaye anlat\u0131r. Sonu\u00e7 olarak, g\u00f6zlemlenebilirlik, dijital varl\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131n s\u00fcrekli de\u011fi\u015fen ve b\u00fcy\u00fcyen taleplere sorunsuz bir \u015fekilde yan\u0131t vermesini sa\u011flaman\u0131n kilit ta\u015f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h2>Phoenix Framework ve Elixir: Performans ve H\u0131z\u0131n Arkas\u0131ndaki G\u00fc\u00e7 Nas\u0131l Birle\u015fiyor?<\/h2>\n<p>Elixir, Erlang Sanal Makinesi (BEAM) \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan dinamik, fonksiyonel bir programlama dilidir. BEAM&#8217;in sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 y\u00fcksek e\u015fzamanl\u0131l\u0131k (concurrency), da\u011f\u0131t\u0131m (distribution) ve hata tolerans\u0131 (fault tolerance) yetenekleri sayesinde Elixir, e\u015f zamanl\u0131 kullan\u0131c\u0131 isteklerini milyarlarca seviyeye \u00e7\u0131karabilen, kesintisiz \u00e7al\u0131\u015fan ve kendi kendini onarabilen uygulamalar olu\u015fturmak i\u00e7in ideal bir temel sunar. Phoenix Framework ise, bu g\u00fc\u00e7l\u00fc Elixir dilinin \u00fczerine in\u015fa edilmi\u015f, modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirmek i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f bir yap\u0131d\u0131r. Performans, verimlilik ve geli\u015ftirici \u00fcretkenli\u011fi hedeflenerek olu\u015fturulan Phoenix, ger\u00e7ek zamanl\u0131 (real-time) uygulamalar, API&#8217;ler ve hatta tek sayfa uygulamalar i\u00e7in bile son derece uygundur. Peki, Phoenix&#8217;in sundu\u011fu h\u0131z ve kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131n arkas\u0131nda yatan temel mekanizmalar nelerdir ve bu dinamik sistemleri g\u00f6zlemlemek neden \u00f6zel bir yakla\u015f\u0131m gerektirir?<\/p>\n<p>Phoenix, Elixir&#8217;in &#8220;process&#8221; tabanl\u0131 modelini kullanarak her bir iste\u011fi hafif bir s\u00fcre\u00e7te (lightweight process) i\u015fler. Bu, e\u015f zamanl\u0131 binlerce iste\u011fi ayn\u0131 anda ve verimli bir \u015fekilde y\u00f6netebilece\u011fi anlam\u0131na gelir. Phoenix&#8217;in LiveView gibi \u00f6zellikleri, sunucu taraf\u0131nda state tutarak istemci taraf\u0131nda neredeyse hi\u00e7 JavaScript yazmadan zengin, interaktif kullan\u0131c\u0131 aray\u00fczleri olu\u015fturman\u0131za olanak tan\u0131r. Ancak bu kadar \u00e7ok hareketli par\u00e7an\u0131n oldu\u011fu bir sistemde, belirli bir kullan\u0131c\u0131 iste\u011finin yolculu\u011funu takip etmek veya bir performans d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn kayna\u011f\u0131n\u0131 bulmak zorlay\u0131c\u0131 olabilir. \u00d6rne\u011fin, bir LiveView aksiyonunun yava\u015flamas\u0131 durumunda, sorunun veritaban\u0131 sorgusundan m\u0131, harici bir API \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131ndan m\u0131, yoksa sunucu taraf\u0131ndaki bir Elixir fonksiyonundan m\u0131 kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in derinlemesine g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck \u015fartt\u0131r. Geleneksel loglama y\u00f6ntemleri bu karma\u015f\u0131k etkile\u015fimleri par\u00e7alamakta yetersiz kalabilir. Bu y\u00fczden Phoenix gibi y\u00fcksek performansl\u0131 ve e\u015f zamanl\u0131 sistemlerde, tam g\u00f6zlemlenebilirlik ara\u00e7lar\u0131na duyulan ihtiya\u00e7 daha da belirginle\u015fir.<\/p>\n<p>Phoenix&#8217;in sundu\u011fu di\u011fer \u00f6nemli bile\u015fenler aras\u0131nda Ecto (veritaban\u0131 etkile\u015fimi i\u00e7in), Plug (web sunucusu aray\u00fcz\u00fc) ve Channels (ger\u00e7ek zamanl\u0131 ileti\u015fim) bulunur. Bu bile\u015fenlerin her biri, uygulaman\u0131n farkl\u0131 katmanlar\u0131nda kritik i\u015flevler yerine getirir. Bir kullan\u0131c\u0131 bir sayfa y\u00fckledi\u011finde, istek Plug katman\u0131ndan ge\u00e7er, Router taraf\u0131ndan y\u00f6nlendirilir, Controller&#8217;da i\u015flenir, Ecto arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla veritaban\u0131 ile etkile\u015fime girer ve son olarak bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm (view) olu\u015fturularak kullan\u0131c\u0131ya geri d\u00f6ner. Bu zincirdeki her bir halka, potansiyel bir yava\u015flama veya hata noktas\u0131 olabilir. Ayr\u0131ca, Elixir&#8217;in akt\u00f6r modeli ve mesajla\u015fma yap\u0131s\u0131, hatan\u0131n yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 veya izlendi\u011fi yolu daha da karma\u015f\u0131k hale getirebilir. Bu karma\u015f\u0131kl\u0131k, sadece uygulaman\u0131n beklendi\u011fi gibi \u00e7al\u0131\u015f\u0131p \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda neden b\u00f6yle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 da anlamak i\u00e7in kapsaml\u0131 izleme ve analiz yeteneklerini gerektirir. OpenTelemetry, bu ba\u011flamda, Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131z\u0131n her bir i\u00e7 i\u015fleyi\u015fini \u015feffaf hale getiren bir k\u00f6pr\u00fc g\u00f6revi g\u00f6rerek, Elixir&#8217;in h\u0131z\u0131n\u0131 ve g\u00fcc\u00fcn\u00fc kaybetmeden derinlemesine i\u00e7g\u00f6r\u00fcler elde etmenizi sa\u011flar.<\/p>\n<h2>OpenTelemetry Nedir ve Tam G\u00f6zlemlenebilirli\u011fe Giden Yolculukta Neden Anahtar Rol Oynuyor?<\/h2>\n<p>OpenTelemetry (OTel), bulut yerel (cloud-native) yaz\u0131l\u0131m uygulamalar\u0131 i\u00e7in telemetri verisi (izler, metrikler ve loglar) toplama, i\u015fleme, d\u0131\u015fa aktarma ve hatta olu\u015fturma konusunda a\u00e7\u0131k kaynakl\u0131 bir standartt\u0131r. Yaz\u0131l\u0131m\u0131n nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in bu &#8220;\u00fc\u00e7l\u00fc sacaya\u011f\u0131&#8221;n\u0131n her biri hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131r. OTel&#8217;in en b\u00fcy\u00fck de\u011feri, vendor-agnostic (sat\u0131c\u0131dan ba\u011f\u0131ms\u0131z) bir yakla\u015f\u0131m sunmas\u0131d\u0131r; yani, bir kez OpenTelemetry ile enstr\u00fcmantasyon yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, toplad\u0131\u011f\u0131n\u0131z telemetri verilerini Prometheus, Grafana, Jaeger, Zipkin, Datadog veya Honeycomb gibi herhangi bir uyumlu g\u00f6zlemlenebilirlik platformuna g\u00f6nderebilirsiniz. Bu standartla\u015fma, kilitlenmeyi (vendor lock-in) \u00f6nler ve ekiplerin en iyi ara\u00e7lar\u0131 se\u00e7mesine olanak tan\u0131r. Phoenix gibi dinamik ve e\u015f zamanl\u0131 sistemlerde, bu t\u00fcr bir standartla\u015fma, farkl\u0131 bile\u015fenlerden gelen verileri tutarl\u0131 bir \u015fekilde birle\u015ftirmek ve analiz etmek i\u00e7in olmazsa olmazd\u0131r. Aksi takdirde, her servis veya k\u00fct\u00fcphane i\u00e7in ayr\u0131 ayr\u0131 izleme \u00e7\u00f6z\u00fcmleri entegre etmek, geli\u015ftirme ve bak\u0131m maliyetlerini katlayacakt\u0131r.<\/p>\n<p>OpenTelemetry&#8217;nin mimarisi, farkl\u0131 katmanlarda \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Enstr\u00fcmantasyon k\u00fct\u00fcphaneleri (SDK&#8217;ler), uygulama kodunuzdan telemetri verilerini otomatik olarak veya manuel m\u00fcdahalelerle toplar. Bu veriler daha sonra bir OTel Collector&#8217;a g\u00f6nderilir. Collector, verileri i\u015fleyebilir (filtreleme, \u00f6rnekleme, zenginle\u015ftirme), farkl\u0131 formatlara d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebilir ve son olarak se\u00e7ti\u011finiz g\u00f6zlemlenebilirlik arka ucuna d\u0131\u015fa aktarabilir. Bu ara katman, uygulama kodunuzun do\u011frudan arka u\u00e7larla entegre olma y\u00fck\u00fcn\u00fc hafifletir ve g\u00f6zlemlenebilirlik altyap\u0131n\u0131zda esneklik sa\u011flar. \u00d6zellikle da\u011f\u0131t\u0131k Phoenix uygulamalar\u0131nda, birden fazla Phoenix servisi, Ecto ile veritabanlar\u0131 ve harici API&#8217;ler ile ileti\u015fim kurdu\u011funda, OTel&#8217;in da\u011f\u0131t\u0131k izleme (distributed tracing) yetenekleri parlar. Her iste\u011fin benzersiz bir iz kimli\u011fi (trace ID) ile i\u015faretlenmesini ve bu kimli\u011fin servisler aras\u0131nda ta\u015f\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flayarak, iste\u011fin u\u00e7tan uca yolculu\u011funu g\u00f6rselle\u015ftirir ve bu sayede herhangi bir gecikmenin veya hatan\u0131n nerede meydana geldi\u011fini an\u0131nda tespit etmenize olanak tan\u0131r.<\/p>\n<p>OpenTelemetry sadece izleme ile s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Metrikler i\u00e7in de g\u00fc\u00e7l\u00fc bir soyutlama katman\u0131 sunar. Saya\u00e7lar (counters), g\u00f6stergeler (gauges) ve histogramlar (histograms) gibi \u00e7e\u015fitli metrik t\u00fcrlerini tan\u0131mlayarak, uygulaman\u0131z\u0131n performans\u0131n\u0131 say\u0131sal olarak \u00f6l\u00e7menizi sa\u011flar. \u00d6rne\u011fin, belirli bir API u\u00e7 noktas\u0131na gelen istek say\u0131s\u0131, ortalama yan\u0131t s\u00fcresi veya veritaban\u0131 ba\u011flant\u0131 havuzunun doluluk oran\u0131 gibi kritik metrikleri kolayca toplayabilirsiniz. Ayr\u0131ca, loglama i\u00e7in de bir API sunarak, loglar\u0131n izlerle ve metriklerle ili\u015fkilendirilmesini kolayla\u015ft\u0131r\u0131r, b\u00f6ylece &#8220;\u00fc\u00e7l\u00fc sacaya\u011f\u0131&#8221; ger\u00e7ekten bir araya gelir. Bu sayede, bir hata logu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fczde, ilgili izi ve o izle ili\u015fkili metrikleri h\u0131zla bularak sorunun k\u00f6k nedenini \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde te\u015fhis edebilirsiniz. K\u0131sacas\u0131, OpenTelemetry, modern bulut yerel uygulamalar\u0131 i\u00e7in g\u00f6zlemlenebilirli\u011fi demokratikle\u015ftiren ve ekiplerin sistemlerinin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u00f6netmelerine yard\u0131mc\u0131 olan temel bir ara\u00e7 haline gelmi\u015ftir. Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131zda OTel kullanarak, sadece mevcut sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmekle kalmayacak, ayn\u0131 zamanda gelecekteki performans ve g\u00fcvenilirlik hedeflerinize ula\u015fmak i\u00e7in sa\u011flam bir temel olu\u015fturacaks\u0131n\u0131z.<\/p>\n<h2>Phoenix Uygulaman\u0131zda OpenTelemetry Entegrasyonu Nas\u0131l Yap\u0131l\u0131r? Ad\u0131m Ad\u0131m Rehber<\/h2>\n<p>Phoenix uygulaman\u0131zda OpenTelemetry&#8217;yi etkinle\u015ftirmek, uygulaman\u0131z\u0131n i\u00e7 i\u015fleyi\u015fini \u015feffaf hale getirmek i\u00e7in ataca\u011f\u0131n\u0131z \u00f6nemli bir ad\u0131md\u0131r. Bu b\u00f6l\u00fcmde, gerekli ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131 eklemekten Phoenix&#8217;in farkl\u0131 katmanlar\u0131nda (Router, Controller, Ecto, LiveView) izlemeyi yap\u0131land\u0131rmaya kadar ad\u0131m ad\u0131m bir rehber sunaca\u011f\u0131z. Unutmay\u0131n, bu s\u00fcre\u00e7 genellikle birka\u00e7 temel k\u00fct\u00fcphane ve yap\u0131land\u0131rma de\u011fi\u015fikli\u011fi ile ba\u015flar ve uygulaman\u0131z\u0131n derinliklerine indik\u00e7e daha \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015f enstr\u00fcmantasyonlar ekleyebilirsiniz.<\/p>\n<h3>Ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n Eklenmesi ve Temel Yap\u0131land\u0131rma<\/h3>\n<p>\u0130lk olarak, Phoenix projenizin <code>mix.exs<\/code> dosyas\u0131na OpenTelemetry ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 eklemelisiniz. Temel olarak <code>opentelemetry_api<\/code>, <code>opentelemetry_sdk<\/code> ve genellikle <code>opentelemetry_exporter_otlp<\/code> (OTLP format\u0131nda telemetri verilerini d\u0131\u015fa aktarmak i\u00e7in) gereklidir. Phoenix ve Ecto entegrasyonlar\u0131 i\u00e7in ise <code>opentelemetry_phoenix<\/code> ve <code>opentelemetry_ecto<\/code> k\u00fct\u00fcphanelerini de eklemeniz \u015fiddetle tavsiye edilir. Bu k\u00fct\u00fcphaneler, ilgili Phoenix ve Ecto olaylar\u0131n\u0131 otomatik olarak izlere ve metriklere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren Plug&#8217;lar ve olay i\u015fleyiciler sa\u011flar.<\/p>\n<pre><code>\n# mix.exs\ndef deps do\n  [\n    {:phoenix, \"~> 1.7.0\"},\n    {:phoenix_html, \"~> 3.3\"},\n    {:phoenix_live_reload, \"~> 1.4\", only: :dev},\n    {:phoenix_live_view, \"~> 0.19\"},\n    {:floki, \">= 0.30.0\", only: :test},\n    {:phoenix_ecto, \"~> 4.4\"},\n    {:ecto_sql, \"~> 3.10\"},\n    {:postgrex, \">= 0.0.0\"},\n    {:telemetry_metrics, \"~> 0.6\"},\n    {:telemetry_poller, \"~> 1.0\"},\n    {:jason, \"~> 1.2\"},\n    {:plug_cowboy, \"~> 2.5\"},\n\n    # OpenTelemetry ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131\n    {:opentelemetry_api, \"~> 1.0\"},\n    {:opentelemetry_sdk, \"~> 1.0\"},\n    {:opentelemetry_exporter_otlp, \"~> 1.0\"}, # OTLP exporter\n    {:opentelemetry_phoenix, \"~> 1.0\"},     # Phoenix entegrasyonu\n    {:opentelemetry_ecto, \"~> 1.0\"}         # Ecto entegrasyonu\n  ]\nend\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131 ekledikten sonra, <code>mix deps.get<\/code> komutunu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak bunlar\u0131 indirmelisiniz. Ard\u0131ndan, uygulaman\u0131z\u0131n <code>application.ex<\/code> dosyas\u0131nda OpenTelemetry SDK's\u0131n\u0131 ba\u015flatman\u0131z gerekir. Genellikle bir s\u00fcperviz\u00f6r (supervisor) alt\u0131nda OpenTelemetry Collector'a telemetri verilerini g\u00f6nderecek bir i\u015flem ba\u015flat\u0131l\u0131r.<\/p>\n<pre><code>\n# lib\/my_app\/application.ex\ndef start(_type, _args) do\n  children = [\n    # ... di\u011fer \u00e7ocuklar ...\n    MyApp.Repo, # Ecto Repo'nuz\n    {OpenTelemetry.SDK, [\n      service_name: \"my-phoenix-app\", # Uygulaman\u0131z\u0131n ad\u0131\n      processors: [\n        {:otel_batch_processor, %{exporter: :otel_exporter_otlp_http}} # HTTP ile OTLP d\u0131\u015fa aktar\u0131c\u0131\n      ]\n    ]}\n  ]\n\n  # E\u011fer OTLP gRPC kullanacaksan\u0131z, exporter'\u0131 ve protokol\u00fc buna g\u00f6re ayarlay\u0131n.\n  # \u00c7ocuklar listesine OpenTelemetry'nin Phoenix ve Ecto entegrasyonlar\u0131n\u0131 da eklemek \u00f6nemlidir.\n  # Bu entegrasyonlar genellikle telemetry olaylar\u0131n\u0131 dinler ve otomatik izler olu\u015fturur.\n  # opentelemetry_phoenix ve opentelemetry_ecto zaten telemetry olaylar\u0131n\u0131 dinledi\u011fi i\u00e7in,\n  # sadece uygulaman\u0131n ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan emin olmak yeterli olabilir.\n  # Ancak, baz\u0131 durumlarda bu k\u00fct\u00fcphanelerin kendi supervisorlar\u0131n\u0131 children listesine eklemeniz gerekebilir.\n  # \u00d6rnek olarak OpenTelemetry.Phoenix.Tracer veya OpenTelemetry.Ecto.Tracer direkt eklenmeyebilir,\n  # bunun yerine ilgili Plug'lar\u0131 veya Ecto repo'nuzu konfig\u00fcre edersiniz.\n  # A\u015fa\u011f\u0131daki gibi bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yeterlidir, entegrasyonlar Plug ve Ecto Repo konfig\u00fcrasyonlar\u0131 ile devreye girer.\n  opts = [strategy: :one_for_one, name: MyApp.Supervisor]\n  Supervisor.start_link(children, opts)\nend\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p><code>service_name<\/code> uygulaman\u0131z\u0131 tan\u0131mlamak i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Bu isim, g\u00f6zlemlenebilirlik platformunuzda izleri ve metrikleri ili\u015fkilendirmenizi sa\u011flar. \u0130\u015flemci (processor) ve d\u0131\u015fa aktar\u0131c\u0131 (exporter) ayarlar\u0131, telemetri verilerinin nas\u0131l i\u015flenece\u011fini ve nereye g\u00f6nderilece\u011fini belirler. \u00c7o\u011fu durumda, OTLP (OpenTelemetry Protocol) standartt\u0131r ve HTTP veya gRPC \u00fczerinden verileri g\u00f6ndermenizi sa\u011flar.<\/p>\n<h3>Phoenix Router ve Controller'larda \u0130zleme Nas\u0131l Aktive Edilir?<\/h3>\n<p>Phoenix Router ve Controller seviyesinde otomatik izleme sa\u011flamak i\u00e7in <code>opentelemetry_phoenix<\/code> k\u00fct\u00fcphanesinin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 Plug'lar\u0131 kullanman\u0131z gerekir. Bu Plug'lar, gelen her HTTP iste\u011fi i\u00e7in otomatik olarak bir iz (trace) ba\u015flat\u0131r ve iste\u011fin Router'dan ge\u00e7i\u015fini, Controller'daki aksiyonlar\u0131 ve yan\u0131t olu\u015fturma s\u00fcre\u00e7lerini izler.<\/p>\n<p><code>lib\/my_app_web\/endpoint.ex<\/code> dosyan\u0131zda, iste\u011fin ba\u015flang\u0131c\u0131nda bir iz ba\u015flatmak i\u00e7in <code>OpenTelemetry.Phoenix.Plug.Tracer<\/code>'\u0131 ekleyin. Genellikle ilk Plug olarak eklenmesi en iyisidir, b\u00f6ylece t\u00fcm iste\u011fi kapsayabilir:<\/p>\n<pre><code>\n# lib\/my_app_web\/endpoint.ex\ndefmodule MyAppWeb.Endpoint do\n  use Phoenix.Endpoint, otp_app: :my_app\n\n  # ... di\u011fer Plug'lar ...\n\n  # OpenTelemetry Plug'\u0131n\u0131 ilk s\u0131ralara ekleyin\n  plug OpenTelemetry.Phoenix.Plug.Tracer, otp_app: :my_app, service_name: \"my-phoenix-app\"\n  plug Plug.Static,\n    at: \"\/\",\n    from: :my_app,\n    gzip: false,\n    only: ~w(assets fonts images favicon.ico robots.txt)\n\n  # ... di\u011fer Plug'lar ...\n  plug MyAppWeb.Router\nend\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Bu Plug, her gelen istek i\u00e7in otomatik olarak yeni bir span (iz par\u00e7as\u0131n\u0131) olu\u015fturacak ve bu span'a HTTP metod, yol, durum kodu gibi standart bilgileri ekleyecektir. B\u00f6ylece, uygulaman\u0131z\u0131n web katman\u0131ndaki performans\u0131n\u0131 ve hatalar\u0131n\u0131 kolayca g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\n<h3>Ecto Sorgular\u0131n\u0131 \u0130zleme ve Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Anlama<\/h3>\n<p>Veritaban\u0131 etkile\u015fimleri genellikle performans darbo\u011fazlar\u0131n\u0131n en yayg\u0131n kaynaklar\u0131ndan biridir. <code>opentelemetry_ecto<\/code> k\u00fct\u00fcphanesi, Ecto sorgular\u0131n\u0131z\u0131 otomatik olarak izleyerek veritaban\u0131 performans\u0131na derinlemesine g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck sa\u011flar. Bunun i\u00e7in yapman\u0131z gereken, Ecto Repo'nuzun yap\u0131land\u0131rmas\u0131na <code>OpenTelemetry.Ecto.Tracer<\/code>'\u0131 eklemektir.<\/p>\n<pre><code>\n# lib\/my_app\/repo.ex\ndefmodule MyApp.Repo do\n  use Ecto.Repo,\n    otp_app: :my_app,\n    adapter: Ecto.Adapters.Postgres\n\n  @impl true\n  def init(_type, config) do\n    # OpenTelemetry Ecto Tracer'\u0131 repo'nuzun telemetry olaylar\u0131n\u0131 dinlemesini sa\u011flay\u0131n\n    # Bu, t\u00fcm Ecto sorgular\u0131n\u0131n otomatik olarak izlenmesini sa\u011flar.\n    OpenTelemetry.Ecto.Tracer.attach_telemetry()\n    {:ok, config}\n  end\nend\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Art\u0131k her Ecto sorgusu (<code>insert<\/code>, <code>update<\/code>, <code>delete<\/code>, <code>get<\/code>, <code>all<\/code> vb.) ilgili iste\u011fin izine bir alt span olarak eklenecektir. Bu sayede, belirli bir API iste\u011fi s\u0131ras\u0131nda hangi veritaban\u0131 sorgular\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, ne kadar s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve potansiyel yava\u015flamalar\u0131n nerede oldu\u011funu kolayca tespit edebilirsiniz.<\/p>\n<h3>Canl\u0131 G\u00f6r\u00fcn\u00fcm (LiveView) Uygulamalar\u0131nda \u0130zleme \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/h3>\n<p>Phoenix LiveView, son derece dinamik ve stateful uygulamalar olu\u015fturmak i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ara\u00e7t\u0131r. Ancak LiveView'in olay odakl\u0131 (event-driven) yap\u0131s\u0131, geleneksel HTTP istek izlemesinden farkl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m gerektirebilir. <code>opentelemetry_phoenix<\/code> k\u00fct\u00fcphanesi, LiveView ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fc olaylar\u0131n\u0131 ve aksiyonlar\u0131n\u0131 izlemek i\u00e7in de destek sunar.<\/p>\n<p><code>live_view<\/code> ve <code>live_component<\/code>'lerdeki montaj (mount) ve olay i\u015fleme (handle_event) gibi kritik anlar\u0131 otomatik olarak izlemek i\u00e7in <code>OpenTelemetry.Phoenix.LiveView.Tracer<\/code>'\u0131 kullanabilirsiniz. Ancak bazen daha detayl\u0131 izleme i\u00e7in manuel span'lar olu\u015fturman\u0131z gerekebilir. \u00d6zellikle karma\u015f\u0131k bir LiveView i\u00e7inde uzun s\u00fcren bir i\u015flem veya harici bir servis \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 varsa, bu i\u015flemi kendi span'\u0131na sararak izde g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmak faydal\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n<pre><code>\n# lib\/my_app_web\/live\/my_live_view.ex\ndefmodule MyAppWeb.MyLiveView do\n  use MyAppWeb, :live_view\n\n  import OpenTelemetry.Tracer\n\n  def mount(_params, _session, socket) do\n    # LiveView mount olay\u0131n\u0131 otomatik izlemek i\u00e7in:\n    # OpenTelemetry.Phoenix.LiveView.Tracer otomatik olarak bu olay\u0131 izleyecektir.\n    # Ancak manuel bir span eklemek isterseniz:\n    with_span \"my_live_view.mount\" do\n      {:ok, assign(socket, :data, [])}\n    end\n  end\n\n  def handle_event(\"save\", %{\"item\" => item_data}, socket) do\n    with_span \"my_live_view.save_item\", %{item_id: item_data[\"id\"]} do\n      # Uzun s\u00fcren bir veritaban\u0131 i\u015flemi veya API \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 olabilir\n      case MyApp.BusinessLogic.save_item(item_data) do\n        {:ok, saved_item} ->\n          send_update_event_to_other_components(saved_item)\n          {:noreply, assign(socket, :items, [...])}\n        {:error, reason} ->\n          set_status(\"error\", \"Kaydetme ba\u015far\u0131s\u0131z: #{reason}\")\n          {:noreply, socket}\n      end\n    end\n  end\n\n  # ... di\u011fer handle_event'ler ve render fonksiyonu ...\nend\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p><code>OpenTelemetry.Tracer.with_span\/2<\/code> makrosu, belirli bir kod blo\u011funu bir span'a sarmak i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131d\u0131r. Bu span'a <code>item_id<\/code> gibi \u00f6zel nitelikler (attributes) ekleyerek, izlerinizin daha fazla ba\u011flam i\u00e7ermesini sa\u011flayabilirsiniz. LiveView'in tepkiselli\u011fi ve uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc ba\u011flant\u0131lar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, her etkile\u015fimin ayr\u0131 ayr\u0131 izlenmesi, kullan\u0131c\u0131 deneyimini etkileyen sorunlar\u0131 tespit etmek i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir.<\/p>\n<blockquote><p>\n  Uzman \u0130pucu: LiveView'de manuel span'lar eklerken, her k\u00fc\u00e7\u00fck olay i\u00e7in span olu\u015fturmaktan ka\u00e7\u0131n\u0131n. Yaln\u0131zca mant\u0131ksal olarak anlaml\u0131 veya potansiyel olarak performans sorunlar\u0131na yol a\u00e7abilecek i\u015f bloklar\u0131n\u0131 izlemeye odaklan\u0131n. A\u015f\u0131r\u0131 enstr\u00fcmantasyon, gereksiz overhead yaratabilir.\n<\/p><\/blockquote>\n<h2>Ger\u00e7ek D\u00fcnya Senaryosu: Bir E-Ticaret Uygulamas\u0131nda G\u00f6zlemlenebilirlik Vaka Analizi<\/h2>\n<p>Bir e-ticaret uygulamas\u0131n\u0131n karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131, g\u00f6zlemlenebilirli\u011fin neden bu kadar kritik oldu\u011funu g\u00f6steren m\u00fckemmel bir \u00f6rnektir. Diyelim ki, Phoenix ve Elixir ile geli\u015ftirilmi\u015f bir e-ticaret platformumuz var. Bu platformda \u00fcr\u00fcn listeleme, sepet y\u00f6netimi, \u00f6deme i\u015flemleri ve sipari\u015f takibi gibi \u00e7e\u015fitli mod\u00fcller bulunuyor. Geleneksel olarak, bir kullan\u0131c\u0131 \"Sat\u0131n Al\" butonuna bast\u0131\u011f\u0131nda ve i\u015flem yava\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, sorunun tam olarak nerede oldu\u011funu anlamak saatler s\u00fcrebilir. Veritaban\u0131 m\u0131 yava\u015flad\u0131? \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraf \u00f6deme a\u011f ge\u00e7idi mi yan\u0131t vermiyor? Yoksa kendi sipari\u015f i\u015fleme servisimizde mi bir darbo\u011faz var? \u0130\u015fte OpenTelemetry ile bu sorular\u0131n cevab\u0131n\u0131 nas\u0131l h\u0131zla bulabilece\u011fimizi g\u00f6steren bir vaka analizi:<\/p>\n<p><strong>Senaryo: Sepet Onay\u0131nda Gecikme<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li><strong>Sorun:<\/strong> Kullan\u0131c\u0131lar, \u00f6deme a\u015famas\u0131na ge\u00e7tikten sonra \"Sepeti Onayla\" butonuna bast\u0131klar\u0131nda, i\u015flemin tamamlanmas\u0131 beklenenden \u00e7ok daha uzun s\u00fcr\u00fcyor (\u00f6rne\u011fin, 1 saniye yerine 5-7 saniye). Bu durum, terk edilmi\u015f sepet oranlar\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131yor ve m\u00fc\u015fteri memnuniyetini d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcyor.<\/li>\n<li><strong>Geleneksel Yakla\u015f\u0131m (Zorluklar):<\/strong>\n<ul>\n<li>Log dosyalar\u0131n\u0131 taramak: Hangi iste\u011fin yava\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bulmak i\u00e7in milyonlarca log sat\u0131r\u0131 aras\u0131nda arama yapmak.<\/li>\n<li>Metriklere bakmak: Genel veritaban\u0131 CPU kullan\u0131m\u0131 veya a\u011f gecikmesi artm\u0131\u015f olabilir, ancak bu, spesifik \"Sepeti Onayla\" i\u015flemiyle do\u011frudan ili\u015fkili olmayabilir.<\/li>\n<li>Kodu manuel olarak incelemek: Uzun s\u00fcren bir i\u015flem bulmak i\u00e7in her bir fonksiyon \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 tek tek g\u00f6zden ge\u00e7irmek, \u00f6zellikle karma\u015f\u0131k i\u015f mant\u0131\u011f\u0131 olan yerlerde \u00e7ok zaman al\u0131c\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><strong>OpenTelemetry ile Yakla\u015f\u0131m:<\/strong>\n<p>Phoenix uygulamas\u0131n\u0131 yukar\u0131da bahsedilen \u015fekilde OpenTelemetry ile entegre etti\u011fimizde, her \"Sepeti Onayla\" iste\u011fi i\u00e7in u\u00e7tan uca bir iz (trace) otomatik olarak olu\u015fturulur. Bu iz, a\u015fa\u011f\u0131daki gibi bir yap\u0131ya sahip olacakt\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li><code>HTTP POST \/checkout\/confirm<\/code> (Ana Span) - Endpoint.ex'teki Plug taraf\u0131ndan olu\u015fturuldu.\n<ul>\n<li><code>Phoenix.Router.call<\/code> - Rotan\u0131n i\u015flenmesi.<\/li>\n<li><code>MyAppWeb.CheckoutController.confirm<\/code> - Controller aksiyonu.\n<ul>\n<li><code>MyApp.Orders.create_order<\/code> - Sipari\u015f olu\u015fturma i\u015f mant\u0131\u011f\u0131.\n<ul>\n<li><code>Ecto.Repo.insert MyApp.Order<\/code> - Veritaban\u0131na sipari\u015f kaydetme (<code class=\"language-elixir\">opentelemetry_ecto<\/code> taraf\u0131ndan otomatik izlenir).<\/li>\n<li><code>MyApp.Inventory.deduct_stock<\/code> - Stok d\u00fc\u015f\u00fcrme.\n<ul>\n<li><code>Ecto.Repo.update MyApp.Product<\/code> - \u00dcr\u00fcn sto\u011funu g\u00fcncelleme.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><code>MyApp.Payments.process_payment<\/code> - Harici \u00f6deme a\u011f ge\u00e7idi API \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 (manuel span veya k\u00fct\u00fcphane entegrasyonu ile).<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><code>Phoenix.View.render<\/code> - Yan\u0131t\u0131n olu\u015fturulmas\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu iz verilerini Jaeger veya ba\u015fka bir izleme aray\u00fcz\u00fcnde g\u00f6rselle\u015ftirdi\u011fimizde, her bir span'\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 ve biti\u015f zamanlar\u0131n\u0131, s\u00fcresini ve ilgili niteliklerini (attributes) a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6rebiliriz. Sorunun oldu\u011fu izleri filtreledi\u011fimizde, an\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131daki gibi bir desen fark ederiz:<\/p>\n<p>    <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example\" alt=\"OpenTelemetry \u0130z Diagram\u0131 \u00d6rne\u011fi\" style=\"display: block; margin: 20px auto; max-width: 100%; height: auto;\"><\/p>\n<p style=\"text-align: center; font-size: 0.9em; color: #666;\">Yukar\u0131daki g\u00f6rsel, basitle\u015ftirilmi\u015f bir OpenTelemetry izini temsil etmektedir. Her bir blok, bir i\u015flem veya bir fonksiyon \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 (span) g\u00f6stermektedir ve uzunluklar\u0131 s\u00fcreyi temsil eder. Geni\u015fleyen bloklar, sorunun kayna\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rsel olarak i\u015faret eder.<\/p>\n<\/li>\n<li><strong>Te\u015fhis ve \u00c7\u00f6z\u00fcm:<\/strong>\n<p>\u0130zleri inceledi\u011fimizde, <code>MyApp.Payments.process_payment<\/code> span'\u0131n\u0131n di\u011fer t\u00fcm span'lardan \u00e7ok daha uzun s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc (\u00f6rne\u011fin 4 saniye) fark ettik. Ayr\u0131ca, bu span'da <code>http.status_code: 500<\/code> gibi hata nitelikleri de g\u00f6rebiliriz. Bu, sorunun bizim internal sistemimizde de\u011fil, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraf \u00f6deme a\u011f ge\u00e7idinde veya bu a\u011f ge\u00e7idiyle olan ileti\u015fimde oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6sterir. Bu bilgiyle, sorun giderme \u00e7abalar\u0131m\u0131z\u0131 do\u011fru y\u00f6ne odaklayabiliriz:<\/p>\n<ul>\n<li>\u00d6deme a\u011f ge\u00e7idinin durumunu kontrol etmek.<\/li>\n<li>Kendi uygulamam\u0131z\u0131n \u00f6deme entegrasyon kodunu, a\u011f ge\u00e7idinden gelen yan\u0131tlar\u0131 daha verimli bir \u015fekilde i\u015fleyip i\u015flemedi\u011fini veya yeniden deneme (retry) stratejilerinin do\u011fru ayarlan\u0131p ayarlanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 incelemek.<\/li>\n<li>Alternatif bir \u00f6deme y\u00f6ntemine ge\u00e7ici olarak y\u00f6nlendirme veya kullan\u0131c\u0131ya daha bilgilendirici bir hata mesaj\u0131 sunma.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu vaka analizi, OpenTelemetry'nin nas\u0131l zaman kazand\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve karma\u015f\u0131k da\u011f\u0131t\u0131k sistemlerdeki sorunlar\u0131n k\u00f6k nedenlerini an\u0131nda tespit etmede ne kadar etkili oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermektedir. G\u00f6zlemlenebilirlik sayesinde, varsay\u0131mlar yapmak yerine somut verilerle hareket edebilir ve uygulaman\u0131z\u0131n g\u00fcvenilirli\u011fini ve performans\u0131n\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131rabilirsiniz.<\/p>\n<h2>\u0130leri D\u00fczey G\u00f6zlemlenebilirlik Teknikleri: \u00d6zel Metrikler, Olaylar ve Hata Y\u00f6netimi<\/h2>\n<p>Phoenix uygulaman\u0131z\u0131 OpenTelemetry ile temel d\u00fczeyde enstr\u00fcmante ettikten sonra, daha derinlemesine i\u00e7g\u00f6r\u00fcler elde etmek ve \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015f senaryolar\u0131 izlemek i\u00e7in ileri d\u00fczey tekniklere ge\u00e7ebilirsiniz. Bu b\u00f6l\u00fcmde, \u00f6zel metrikler olu\u015fturmaktan, span'lara zengin ba\u011flam eklemeye ve hata y\u00f6netimini OpenTelemetry ile entegre etmeye kadar \u00e7e\u015fitli ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 ele alaca\u011f\u0131z. Tam g\u00f6zlemlenebilirlik, sadece otomatik toplanan verilerle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir; uygulaman\u0131z\u0131n i\u015f mant\u0131\u011f\u0131na \u00f6zg\u00fc telemetri verilerini de kapsar.<\/p>\n<h3>\u00d6zel Metrikler Olu\u015fturma ve Uygulama Davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 \u0130zleme<\/h3>\n<p>OpenTelemetry, uygulaman\u0131z\u0131n performans\u0131n\u0131n ve durumunun say\u0131sal \u00f6l\u00e7\u00fcmlerini sa\u011flayan \u00e7e\u015fitli metrik t\u00fcrlerini destekler. Otomatik olarak toplanan HTTP istek s\u00fcresi veya veritaban\u0131 sorgu say\u0131s\u0131 gibi metriklerin yan\u0131 s\u0131ra, kendi i\u015f mant\u0131\u011f\u0131n\u0131za \u00f6zel metrikler tan\u0131mlayabilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, \"Ba\u015far\u0131l\u0131 Kullan\u0131c\u0131 Kay\u0131t Say\u0131s\u0131\", \"Sepete Eklenen \u00dcr\u00fcn Say\u0131s\u0131\" veya \"Kritik \u0130\u015flem Kuyru\u011fu Boyutu\" gibi metrikler, uygulaman\u0131z\u0131n sa\u011fl\u0131k durumunu ve i\u015f hedeflerine ula\u015fma yetene\u011fini do\u011frudan yans\u0131t\u0131r.<\/p>\n<p>Elixir'de <code>:telemetry<\/code> k\u00fct\u00fcphanesi ve <code>opentelemetry_metrics<\/code> entegrasyonu sayesinde \u00f6zel metrikler olu\u015fturmak olduk\u00e7a kolayd\u0131r. \u00d6rne\u011fin, her ba\u015far\u0131l\u0131 kullan\u0131c\u0131 kayd\u0131nda bir sayac\u0131 art\u0131rabiliriz:<\/p>\n<pre><code>\n# lib\/my_app\/accounts\/user_manager.ex\ndefmodule MyApp.Accounts.UserManager do\n  import OpenTelemetry.Metric\n\n  @spec create_user(map()) :: {:ok, any()} | {:error, any()}\n  def create_user(attrs) do\n    # Kullan\u0131c\u0131 olu\u015fturma mant\u0131\u011f\u0131\n    case do_create_user(attrs) do\n      {:ok, user} ->\n        # Ba\u015far\u0131l\u0131 kay\u0131t durumunda sayac\u0131 art\u0131r\n        add_data_point(:counter, \"user_registrations_total\", 1, %{status: \"success\"})\n        {:ok, user}\n      {:error, reason} ->\n        # Hata durumunda da sayac\u0131 art\u0131rabilirsiniz\n        add_data_point(:counter, \"user_registrations_total\", 1, %{status: \"failure\", reason: Atom.to_string(reason)})\n        {:error, reason}\n    end\n  end\n\n  defp do_create_user(attrs) do\n    # ... ger\u00e7ek kullan\u0131c\u0131 olu\u015fturma kodu ...\n    {:ok, %{id: 1, email: attrs.email}}\n  end\nend\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Burada <code>add_data_point\/4<\/code> fonksiyonunu kullanarak bir saya\u00e7 metri\u011fi tan\u0131mlad\u0131k ve durum (<code>status<\/code>) gibi nitelikler ekledik. Bu nitelikler, metrik verilerinizi daha anlaml\u0131 hale getirir ve g\u00f6zlemleme platformunuzda filtreleme veya gruplama yapman\u0131z\u0131 sa\u011flar. Ayr\u0131ca, <code>histogram<\/code> (da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 \u00f6l\u00e7mek i\u00e7in) veya <code>gauge<\/code> (mevcut de\u011feri \u00f6l\u00e7mek i\u00e7in) gibi farkl\u0131 metrik t\u00fcrlerini de kullanabilirsiniz.<\/p>\n<h3>Span'lara Zengin Ba\u011flam ve \u00d6zel Nitelikler Ekleme<\/h3>\n<p>Otomatik olarak olu\u015fturulan span'lar genellikle genel bilgiler i\u00e7erirken, uygulaman\u0131z\u0131n i\u015f mant\u0131\u011f\u0131na \u00f6zg\u00fc kritik verileri manuel olarak span'lara ekleyebilirsiniz. Bu \u00f6zel nitelikler (attributes), izlerinizin \u00e7ok daha anlaml\u0131 olmas\u0131n\u0131 sa\u011flar ve sorun giderme s\u0131ras\u0131nda size de\u011ferli ba\u011flam sunar. \u00d6rne\u011fin, bir sipari\u015f i\u015flenirken, sipari\u015fin ID'si, m\u00fc\u015fteri ID'si veya i\u015flem tipi gibi bilgileri ilgili span'a ekleyebilirsiniz.<\/p>\n<pre><code>\n# lib\/my_app\/orders\/order_processor.ex\ndefmodule MyApp.Orders.OrderProcessor do\n  import OpenTelemetry.Tracer\n\n  def process_order(order_id) do\n    # Mevcut span'a custom attribute eklemek\n    set_current_span_attribute(\"order.id\", order_id)\n    set_current_span_attribute(\"order.status\", \"processing\")\n\n    with_span \"order_processing_step_1\" do\n      # \u0130lk i\u015flem ad\u0131m\u0131\n      :timer.sleep(100)\n    end\n\n    with_span \"order_processing_step_2\", %{step: \"inventory_check\"} do\n      # \u0130kinci i\u015flem ad\u0131m\u0131, farkl\u0131 niteliklerle\n      :timer.sleep(200)\n      set_current_span_attribute(\"inventory.result\", \"ok\")\n    end\n\n    set_current_span_attribute(\"order.status\", \"completed\")\n    {:ok, :processed}\n  end\nend\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p><code>set_current_span_attribute\/2<\/code> fonksiyonu, mevcut span'a dinamik olarak nitelikler eklemenizi sa\u011flar. Bu, \u00f6zellikle bir i\u015flemin farkl\u0131 a\u015famalar\u0131nda g\u00fcncellenen durumlar\u0131 veya ek ba\u011flam bilgilerini izlemek i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca, <code>with_span\/3<\/code> fonksiyonunu kullanarak bir span olu\u015ftururken ba\u015flang\u0131\u00e7ta nitelikler de tan\u0131mlayabilirsiniz. Bu sayede, izlerinizdeki her bir ad\u0131m\u0131n ne anlama geldi\u011fini ve hangi verilerle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 kolayca anlayabilirsiniz.<\/p>\n<h3>Hata Y\u00f6netimi ve Otomatik Hata Raporlama<\/h3>\n<p>Hatalar\u0131n izlenmesi ve raporlanmas\u0131, g\u00f6zlemlenebilirli\u011fin en kritik y\u00f6nlerinden biridir. OpenTelemetry, hatalar\u0131 span'lar i\u00e7inde i\u015faretleyerek, bir i\u015flemin ba\u015far\u0131s\u0131z olma nedenini h\u0131zl\u0131ca tespit etmenize yard\u0131mc\u0131 olur. Phoenix uygulaman\u0131zda meydana gelen unhandled (yakalanmam\u0131\u015f) hatalar, genellikle Elixir'in kilitlenme mekanizmas\u0131 (crash handler) taraf\u0131ndan yakalan\u0131r. <code>opentelemetry_phoenix<\/code> ve <code>opentelemetry_ecto<\/code> gibi k\u00fct\u00fcphaneler, kilitlenmeleri otomatik olarak ilgili span'lara hata olaylar\u0131 olarak ekleyerek bu s\u00fcreci kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. Ancak, i\u015f mant\u0131\u011f\u0131n\u0131zda manuel olarak yakalad\u0131\u011f\u0131n\u0131z hatalar\u0131 da OpenTelemetry'ye bildirmeniz \u00f6nemlidir.<\/p>\n<pre><code>\n# lib\/my_app\/some_module.ex\ndefmodule MyApp.SomeModule do\n  import OpenTelemetry.Tracer\n\n  def do_risky_operation(data) do\n    try do\n      # ... riskli i\u015flem kodu ...\n      if Enum.empty?(data), do: raise(\"Empty data not allowed\")\n      {:ok, \"Operation successful\"}\n    catch\n      :error, e ->\n        # Hata durumunda mevcut span'a bir olay (event) ekleyin\n        add_event_to_current_span(\"exception\", %{\n          \"exception.type\" => \"Elixir Error\",\n          \"exception.message\" => Exception.message(e),\n          \"exception.stacktrace\" => Exception.format(:error, e, __STACKTRACE__)\n        })\n        # Span'\u0131n durumunu hata olarak i\u015faretle\n        set_current_span_status(:error)\n        {:error, e}\n      _ ->\n        {:error, \"unknown_error\"}\n    end\n  end\nend\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p><code>add_event_to_current_span\/2<\/code> ile bir hata olay\u0131n\u0131 detaylar\u0131yla birlikte span'a ekleyebilirsiniz. Ayr\u0131ca, <code>set_current_span_status(:error)<\/code> \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131, mevcut span'\u0131n durumunu \"hata\" olarak i\u015faretleyerek, izleme aray\u00fcz\u00fcn\u00fczde bu span'\u0131n hatal\u0131 oldu\u011funu g\u00f6rsel olarak belirtir. Bu sayede, hangi i\u015flemlerin veya fonksiyonlar\u0131n hata verdi\u011fini ve bu hatalar\u0131n nedenini do\u011frudan iz verileri \u00fczerinden anlayabilirsiniz. Bu yakla\u015f\u0131mlar, uygulaman\u0131z\u0131n operasyonel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 proaktif olarak y\u00f6netmenize ve kullan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131z\u0131n kar\u015f\u0131la\u015fabilece\u011fi sorunlara an\u0131nda yan\u0131t vermenize olanak tan\u0131r.<\/p>\n<h2>Gelece\u011fe Bak\u0131\u015f: Phoenix ve OpenTelemetry ile Sistemlerinizi Yar\u0131nlara Haz\u0131rlamak<\/h2>\n<p>Phoenix Framework'\u00fcn sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 e\u015f zamanl\u0131l\u0131k ve performans yetenekleri ile OpenTelemetry'nin sundu\u011fu evrensel g\u00f6zlemlenebilirlik standard\u0131n\u0131 bir araya getirmek, modern da\u011f\u0131t\u0131k sistemler i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sinerji yarat\u0131r. Bu birle\u015fim, geli\u015ftiricilere sadece h\u0131zl\u0131 ve \u00f6l\u00e7eklenebilir uygulamalar olu\u015fturma imkan\u0131 vermekle kalmaz, ayn\u0131 zamanda bu uygulamalar\u0131n operasyonel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 derinlemesine anlama ve y\u00f6netme yetene\u011fi de kazand\u0131r\u0131r. G\u00f6zlemlenebilirli\u011fin dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmdeki merkezi rol\u00fc giderek artarken, Elixir ve Phoenix toplulu\u011funun OpenTelemetry entegrasyonuna verdi\u011fi \u00f6nem, gelece\u011fe y\u00f6nelik s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir ve g\u00fcvenilir yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme pratiklerinin temelini atmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn h\u0131zla de\u011fi\u015fen teknoloji d\u00fcnyas\u0131nda, yeni teknolojiler ve mimariler s\u00fcrekli olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Mikroservisler, sunucusuz (serverless) mimariler, olay tabanl\u0131 (event-driven) sistemler gibi yakla\u015f\u0131mlar, sistemlerin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131rken, g\u00f6zlemlenebilirlik de bu karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 y\u00f6netmek i\u00e7in vazge\u00e7ilmez bir ara\u00e7 haline geliyor. OpenTelemetry'nin vendor-agnostic yap\u0131s\u0131, uygulaman\u0131z\u0131 belirli bir sat\u0131c\u0131ya kilitlemeden, en iyi g\u00f6zlem ara\u00e7lar\u0131n\u0131 se\u00e7me \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc sunar. Bu esneklik, uzun vadede maliyetleri d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcrken, operasyonel yeteneklerinizi de art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Phoenix ve OpenTelemetry ile elde edilen tam g\u00f6zlemlenebilirlik sayesinde, uygulama performans\u0131n\u0131z\u0131 optimize edebilir, hata tespit ve \u00e7\u00f6zme s\u00fcrelerini k\u0131saltabilir ve en \u00f6nemlisi, kullan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131za kesintisiz bir deneyim sunabilirsiniz. Geli\u015ftirici ekipler, art\u0131k \"sorun nerede?\" sorusuyla bo\u011fu\u015fmak yerine, \"sorunu nas\u0131l \u00e7\u00f6zeriz?\" sorusuna odaklanabilirler. Bu, hem geli\u015ftirici verimlili\u011fini art\u0131r\u0131r hem de uygulaman\u0131z\u0131n genel kalitesini y\u00fckseltir. G\u00f6zlemlenebilirlik yolculu\u011funuza bug\u00fcn ba\u015flay\u0131n ve Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131z\u0131n her bir atomunu ke\u015ffederek dijital gelece\u011fe g\u00fcvenle ilerleyin!<\/p>\n<h3>S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular (SSS)<\/h3>\n<ul>\n<li><strong>OpenTelemetry'nin Phoenix uygulamas\u0131 \u00fczerindeki performansa etkisi nedir?<\/strong>\n<p>OpenTelemetry k\u00fct\u00fcphaneleri performans d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclerek tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r ve overhead'i (ek y\u00fck\u00fc) minimumda tutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Ancak, a\u015f\u0131r\u0131 enstr\u00fcmantasyon (\u00e7ok fazla span veya metrik olu\u015fturma), \u00f6zellikle y\u00fcksek trafikli uygulamalarda belirli bir etki yaratabilir. Genellikle, sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlemlenebilirlik faydalar\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck performans maliyetinden daha a\u011f\u0131r basar. Optimizasyon i\u00e7in \u00f6rnekleme (sampling) stratejileri uygulayabilir ve sadece kritik yollar\u0131 detayl\u0131ca izleyebilirsiniz.<\/p>\n<\/li>\n<li><strong>Hangi OpenTelemetry toplay\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131 (collectors) kullanmal\u0131y\u0131m ve nerede \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmal\u0131y\u0131m?<\/strong>\n<p>OpenTelemetry Collector, telemetri verilerini i\u015flemek ve arka u\u00e7lara g\u00f6ndermek i\u00e7in kullan\u0131lan bir ara katman hizmetidir. Uygulaman\u0131zdan gelen verileri do\u011frudan g\u00f6zlemlenebilirlik platformunuza g\u00f6ndermek yerine, Collector'\u0131 kullanmak iyi bir uygulamad\u0131r. Collector'\u0131, uygulaman\u0131zla ayn\u0131 sunucuda bir yan konteyner (sidecar) olarak veya ayr\u0131 bir k\u00fcme\/VM \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilirsiniz. Uygulaman\u0131zdan gelen verileri Collector'a g\u00f6ndermek, uygulama taraf\u0131ndaki d\u0131\u015fa aktarma y\u00fck\u00fcn\u00fc hafifletir ve Collector'\u0131n verileri toplu olarak, s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rarak ve g\u00fcvenli bir \u015fekilde g\u00f6ndermesine olanak tan\u0131r.<\/p>\n<\/li>\n<li><strong>Canl\u0131 bir Phoenix uygulamas\u0131nda OpenTelemetry nas\u0131l devreye al\u0131n\u0131r?<\/strong>\n<p>Canl\u0131 bir uygulamada OpenTelemetry'yi devreye al\u0131rken dikkatli olmak \u00f6nemlidir. \u00d6nce bir haz\u0131rl\u0131k (staging) ortam\u0131nda kapsaml\u0131 testler yap\u0131n. Enstr\u00fcmantasyonu k\u00fc\u00e7\u00fck ad\u0131mlarla ve kademeli olarak etkinle\u015ftirin. \u0130lk a\u015famada sadece temel HTTP ve Ecto izlemeyi a\u00e7\u0131p daha sonra manuel span'lar ve \u00f6zel metrikler eklemeye devam edebilirsiniz. Her de\u011fi\u015fiklikten sonra sistemin performans\u0131n\u0131 ve kaynak t\u00fcketimini dikkatlice izleyin. Ayr\u0131ca, OpenTelemetry Collector'\u0131n d\u00fczg\u00fcn \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131ndan ve telemetri verilerini do\u011fru arka u\u00e7lara g\u00f6nderdi\u011finden emin olun.<\/p>\n<\/li>\n<li><strong>Phoenix LiveView i\u00e7in \u00f6zel bir yap\u0131land\u0131rma gerekiyor mu?<\/strong>\n<p>Evet, Phoenix LiveView i\u00e7in <code>opentelemetry_phoenix<\/code> k\u00fct\u00fcphanesi \u00f6zel destek sunar. <code>OpenTelemetry.Phoenix.LiveView.Tracer<\/code> sayesinde LiveView ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fc olaylar\u0131 (mount, handle_event, handle_info vb.) otomatik olarak izlenebilir. Ancak LiveView'in dinamik ve interaktif yap\u0131s\u0131 nedeniyle, karma\u015f\u0131k veya uzun s\u00fcren i\u015flemleri manuel olarak <code>OpenTelemetry.Tracer.with_span\/2<\/code> ile sarmalamak, daha detayl\u0131 bir g\u00f6zlemlenebilirlik sa\u011flamak i\u00e7in faydal\u0131 olacakt\u0131r. Bu, \u00f6zellikle LiveView'deki asenkron operasyonlar veya harici servis \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131 i\u00e7in ge\u00e7erlidir.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirirken Phoenix&#8217;in sundu\u011fu h\u0131z ve OpenTelemetry&#8217;nin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 derin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck, sistemlerinizin performans\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in&hellip;","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-32091","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-genel","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirirken Phoenix&#039;in sundu\u011fu h\u0131z ve OpenTelemetry&#039;nin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 derin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck, sistemlerinizin performans\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Bu makalede, Elixir tabanl\u0131 Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131zda u\u00e7tan uca g\u00f6zlemlenebilirli\u011fi nas\u0131l sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ad\u0131m ad\u0131m ke\u015ffedecek, en iyi uygulamalar\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 inceleyerek kapsaml\u0131 bir rehber sunaca\u011f\u0131z.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirirken Phoenix&#039;in sundu\u011fu h\u0131z ve OpenTelemetry&#039;nin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 derin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck, sistemlerinizin performans\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Bu makalede, Elixir tabanl\u0131 Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131zda u\u00e7tan uca g\u00f6zlemlenebilirli\u011fi nas\u0131l sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ad\u0131m ad\u0131m ke\u015ffedecek, en iyi uygulamalar\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 inceleyerek kapsaml\u0131 bir rehber sunaca\u011f\u0131z.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-10-17T13:33:23+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"27 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?\",\"datePublished\":\"2025-10-17T13:33:23+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/\"},\"wordCount\":4532,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example\",\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2025\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/\",\"name\":\"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example\",\"datePublished\":\"2025-10-17T13:33:23+00:00\",\"description\":\"Modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirirken Phoenix'in sundu\u011fu h\u0131z ve OpenTelemetry'nin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 derin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck, sistemlerinizin performans\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Bu makalede, Elixir tabanl\u0131 Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131zda u\u00e7tan uca g\u00f6zlemlenebilirli\u011fi nas\u0131l sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ad\u0131m ad\u0131m ke\u015ffedecek, en iyi uygulamalar\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 inceleyerek kapsaml\u0131 bir rehber sunaca\u011f\u0131z.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example\",\"contentUrl\":\"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?","description":"Modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirirken Phoenix'in sundu\u011fu h\u0131z ve OpenTelemetry'nin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 derin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck, sistemlerinizin performans\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Bu makalede, Elixir tabanl\u0131 Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131zda u\u00e7tan uca g\u00f6zlemlenebilirli\u011fi nas\u0131l sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ad\u0131m ad\u0131m ke\u015ffedecek, en iyi uygulamalar\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 inceleyerek kapsaml\u0131 bir rehber sunaca\u011f\u0131z.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?","og_description":"Modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirirken Phoenix'in sundu\u011fu h\u0131z ve OpenTelemetry'nin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 derin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck, sistemlerinizin performans\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Bu makalede, Elixir tabanl\u0131 Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131zda u\u00e7tan uca g\u00f6zlemlenebilirli\u011fi nas\u0131l sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ad\u0131m ad\u0131m ke\u015ffedecek, en iyi uygulamalar\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 inceleyerek kapsaml\u0131 bir rehber sunaca\u011f\u0131z.","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2025-10-17T13:33:23+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example","type":"","width":"","height":""}],"author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"27 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?","datePublished":"2025-10-17T13:33:23+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/"},"wordCount":4532,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"image":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example","inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#respond"]}],"copyrightYear":"2025","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/","name":"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example","datePublished":"2025-10-17T13:33:23+00:00","description":"Modern web uygulamalar\u0131 geli\u015ftirirken Phoenix'in sundu\u011fu h\u0131z ve OpenTelemetry'nin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 derin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck, sistemlerinizin performans\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Bu makalede, Elixir tabanl\u0131 Phoenix uygulamalar\u0131n\u0131zda u\u00e7tan uca g\u00f6zlemlenebilirli\u011fi nas\u0131l sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ad\u0131m ad\u0131m ke\u015ffedecek, en iyi uygulamalar\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 inceleyerek kapsaml\u0131 bir rehber sunaca\u011f\u0131z.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#primaryimage","url":"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example","contentUrl":"https:\/\/via.placeholder.com\/600x300?text=OpenTelemetry+Trace+Diagram+Example"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/phoenix-ve-opentelemetry-ile-tam-gozlemlenebilirlik-nasil-saglanir\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Phoenix ve OpenTelemetry ile Tam G\u00f6zlemlenebilirlik Nas\u0131l Sa\u011flan\u0131r?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32091","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=32091"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32091\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=32091"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=32091"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=32091"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}