{"id":31695,"date":"2025-10-12T23:31:15","date_gmt":"2025-10-12T20:31:15","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/"},"modified":"2025-10-12T23:31:15","modified_gmt":"2025-10-12T20:31:15","slug":"veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/","title":{"rendered":"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f"},"content":{"rendered":"<p><body><\/p>\n<style>\n    \/* Temel stil tan\u0131mlamalar\u0131 *\/\n    body {\n      font-family: 'Segoe UI', Tahoma, Geneva, Verdana, sans-serif;\n      line-height: 1.7;\n      color: #333;\n      margin: 0 auto;\n      padding: 25px;\n      max-width: 1050px;\n      background-color: #f9f9f9;\n    }\n    h2, h3 {\n      color: #2c3e50;\n      margin-top: 35px;\n      margin-bottom: 18px;\n      border-bottom: 2px solid #eaeaea;\n      padding-bottom: 10px;\n    }\n    h2 { font-size: 2.2em; }\n    h3 { font-size: 1.6em; }\n    p {\n      margin-bottom: 18px;\n    }\n    ul, ol {\n      margin-bottom: 18px;\n      padding-left: 30px;\n    }\n    li {\n      margin-bottom: 8px;\n    }\n    pre {\n      background-color: #eee;\n      padding: 18px;\n      border-radius: 7px;\n      overflow-x: auto;\n      margin-bottom: 25px;\n      font-size: 0.95em;\n      box-shadow: 0 2px 5px rgba(0,0,0,0.1);\n    }\n    code {\n      font-family: 'Fira Code', 'Cascadia Code', 'Consolas', 'Courier New', monospace;\n      color: #d14;\n      background-color: #e8e8e8;\n      padding: 2px 5px;\n      border-radius: 3px;\n    }\n    .tip-box {\n      background-color: #e0f2f7; \/* A\u00e7\u0131k mavi *\/\n      border-left: 6px solid #2196f3; \/* Mavi border *\/\n      padding: 20px;\n      margin: 25px 0;\n      border-radius: 5px;\n      font-style: italic;\n      color: #0d47a1;\n      box-shadow: 0 2px 5px rgba(0,0,0,0.1);\n    }\n    table {\n      width: 100%;\n      border-collapse: collapse;\n      margin-bottom: 25px;\n      box-shadow: 0 2px 5px rgba(0,0,0,0.1);\n    }\n    table, th, td {\n      border: 1px solid #ddd;\n      padding: 12px;\n      text-align: left;\n    }\n    th {\n      background-color: #f5f5f5;\n      font-weight: bold;\n      color: #555;\n    }\n    tr:nth-child(even) {\n      background-color: #fcfcfc;\n    }<\/p>\n<p>    \/* Mobil uyumluluk i\u00e7in medya sorgular\u0131 *\/\n    @media (max-width: 768px) {\n      body {\n        padding: 15px;\n        font-size: 0.95em;\n      }\n      h2 {\n        font-size: 1.8em;\n      }\n      h3 {\n        font-size: 1.4em;\n      }\n      pre {\n        white-space: pre-wrap; \/* Uzun sat\u0131rlar\u0131n sar\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flar *\/\n        word-wrap: break-word; \/* Uzun kelimelerin k\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flar *\/\n      }\n      table {\n        display: block;\n        overflow-x: auto;\n        white-space: nowrap; \/* Tablo i\u00e7eri\u011finin birden fazla sat\u0131ra sar\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nler *\/\n      }\n      table thead, table tbody, table th, table td, table tr {\n        display: block; \/* K\u00fc\u00e7\u00fck ekranlarda tablo elemanlar\u0131n\u0131n y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flar *\/\n      }\n      table th, table td {\n        border-bottom: 1px solid #ddd;\n        text-align: right;\n        padding-left: 50%; \/* \"Veri etiketi\" i\u00e7in yer a\u00e7ar *\/\n        position: relative;\n      }\n      table td::before {\n        content: attr(data-label); \/* Her h\u00fccre i\u00e7in bir etiket ekler *\/\n        position: absolute;\n        left: 0;\n        width: 45%;\n        padding-left: 10px;\n        font-weight: bold;\n        text-align: left;\n        color: #666;\n      }\n    }\n    @media (max-width: 480px) {\n        body {\n            font-size: 0.9em;\n        }\n        h2 {\n            font-size: 1.6em;\n        }\n        h3 {\n            font-size: 1.2em;\n        }\n        .tip-box {\n            padding: 15px;\n            margin: 15px 0;\n        }\n    }\n  <\/style>\n<p>Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinde e\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayn\u0131 anda veriyle etkile\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Peki, bu etkile\u015fimler s\u0131ras\u0131nda veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l koruruz? Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) teknikleri, kilitleme olmadan performans\u0131 art\u0131r\u0131rken veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flaman\u0131n modern bir yoludur. Bu makalede, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc ve sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin temel prensiplerini, avantajlar\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamalar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyece\u011fiz.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda, ister bir e-ticaret sitesi, ister bankac\u0131l\u0131k uygulamas\u0131 ya da sosyal medya platformu olsun, neredeyse her sistemde binlerce, hatta milyonlarca kullan\u0131c\u0131 ayn\u0131 anda verilerle etkile\u015fim kurar. Bu durum, veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinin (VTYS) kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 en b\u00fcy\u00fck zorluklardan biri olan &#8220;e\u015fzamanl\u0131l\u0131k&#8221; kavram\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar\u0131r. E\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla i\u015flemin (transaction) ayn\u0131 veriye ayn\u0131 anda eri\u015fmeye \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 anlam\u0131na gelir. Harika de\u011fil mi? Ancak i\u015fler burada biraz karma\u015f\u0131kla\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn ki bir banka hesab\u0131n\u0131z var ve ayn\u0131 anda hem maa\u015f\u0131n\u0131z yat\u0131yor hem de siz online bir al\u0131\u015fveri\u015f yap\u0131yorsunuz. E\u011fer bu iki i\u015flem do\u011fru \u015fekilde y\u00f6netilmezse, hesab\u0131n\u0131zdaki bakiye yanl\u0131\u015f hesaplanabilir. \u0130\u015fte bu gibi senaryolar, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc mekanizmalar\u0131na neden bu kadar ihtiya\u00e7 duydu\u011fumuzu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6sterir. Veritaban\u0131n\u0131n temel amac\u0131, veriyi do\u011fru ve g\u00fcvenilir bir \u015fekilde saklamakt\u0131r. Bu nedenle, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc, <a href=\"https:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/ACID\" target=\"_blank\">ACID \u00f6zellikleri<\/a> (Atomicity, Consistency, Isolation, Durability) aras\u0131nda yer alan &#8220;Isolation&#8221; (\u0130zolasyon) ilkesini sa\u011flaman\u0131n anahtar\u0131d\u0131r. \u0130zolasyon, bir i\u015flemin ba\u015fka bir i\u015flemden etkilenmeden \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 garanti eder.<\/p>\n<p>E\u015fzamanl\u0131l\u0131k problemlerini daha iyi anlamak i\u00e7in en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan senaryolar\u0131 ele alal\u0131m:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Kay\u0131p G\u00fcncelleme (Lost Update):<\/strong> \u0130ki i\u015flem ayn\u0131 veriyi okur, her ikisi de g\u00fcnceller ve son g\u00fcncelleyen i\u015flemin de\u011fi\u015fiklikleri di\u011ferini ezer. \u00d6rne\u011fin, bir \u00fcr\u00fcn\u00fcn sto\u011funu g\u00fcncelleyen iki i\u015flemden biri di\u011ferinin yapt\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fikli\u011fi fark etmeyebilir.<\/li>\n<li><strong>Kirli Okuma (Dirty Read):<\/strong> Bir i\u015flem, hen\u00fcz commit edilmemi\u015f (kesinle\u015fmemi\u015f) bir ba\u015fka i\u015flemin yapt\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fikli\u011fi okur. E\u011fer ilk i\u015flem geri al\u0131n\u0131rsa (rollback), ikinci i\u015flem yanl\u0131\u015f bir veriyle \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olur.<\/li>\n<li><strong>Tekrarlanamayan Okuma (Non-repeatable Read):<\/strong> Bir i\u015flem ayn\u0131 veriyi iki farkl\u0131 zamanda okudu\u011funda farkl\u0131 de\u011ferler al\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc arada ba\u015fka bir i\u015flem o veriyi g\u00fcncellemi\u015ftir. \u00d6rne\u011fin, bir raporlama uygulamas\u0131 ayn\u0131 tabloyu iki kez okudu\u011funda farkl\u0131 sonu\u00e7lar g\u00f6rebilir.<\/li>\n<li><strong>Hayalet Okuma (Phantom Read):<\/strong> Bir i\u015flem belirli bir ko\u015fulu sa\u011flayan sat\u0131rlar\u0131 okur, ard\u0131ndan ba\u015fka bir i\u015flem ayn\u0131 ko\u015fulu sa\u011flayan yeni sat\u0131rlar ekler veya siler. \u0130lk i\u015flem ayn\u0131 sorguyu tekrarlad\u0131\u011f\u0131nda, farkl\u0131 say\u0131da sat\u0131rla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r. Bu durum genellikle <a href=\"https:\/\/www.veritabanisozlugu.com\/veritabani-kilitleme-mekanizmalari\/\" target=\"_blank\">veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc<\/a> i\u00e7in ciddi sorunlar yaratabilir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu problemler, veritaban\u0131 sistemlerinin veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol mekanizmalar\u0131na sahip olmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lar. Geleneksel olarak bu, kilitleme mekanizmalar\u0131 ile sa\u011flan\u0131rken, modern yakla\u015f\u0131mlar sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme gibi alternatifleri sunar. Her iki yakla\u015f\u0131m\u0131n da kendine \u00f6zg\u00fc avantajlar\u0131 ve dezavantajlar\u0131 bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<h2>Geleneksel Kilitleme Yakla\u015f\u0131mlar\u0131 ve S\u0131n\u0131rlar\u0131 Nelerdir?<\/h2>\n<p>Veritaban\u0131 d\u00fcnyas\u0131nda e\u015fzamanl\u0131l\u0131k problemlerini \u00e7\u00f6zmenin en yayg\u0131n ve geleneksel yolu, kilitleme (locking) mekanizmalar\u0131n\u0131 kullanmakt\u0131r. Kilitleme, bir i\u015flem belirli bir veriye eri\u015fti\u011finde, o verinin ba\u015fka i\u015flemler taraf\u0131ndan de\u011fi\u015ftirilmesini veya bazen okunmas\u0131n\u0131 engelleyen bir t\u00fcr koruma kalkan\u0131 gibidir. Bu sayede, ayn\u0131 anda yap\u0131lan de\u011fi\u015fikliklerin birbirini ezmesi veya tutars\u0131z verilerin okunmas\u0131 gibi durumlar \u00f6nlenir.<\/p>\n<p>Kilitleme mekanizmalar\u0131 genellikle iki ana kategoriye ayr\u0131l\u0131r:<\/p>\n<ol>\n<li><strong>Payla\u015f\u0131ml\u0131 (Shared &#8211; S) Kilitler:<\/strong> Verinin sadece okunmas\u0131na izin verir. Birden fazla i\u015flem ayn\u0131 anda payla\u015f\u0131ml\u0131 bir kilit tutabilir. Yani, bir\u00e7ok i\u015flem ayn\u0131 anda bir veriyi okuyabilir, ancak kimse yazamaz.<\/li>\n<li><strong>\u00d6zel (Exclusive &#8211; X) Kilitler:<\/strong> Verinin hem okunmas\u0131na hem de yaz\u0131lmas\u0131na izin verir, ancak ayn\u0131 anda sadece tek bir i\u015flem \u00f6zel kilit tutabilir. Ba\u015fka hi\u00e7bir i\u015flem, \u00f6zel kilitle kilitlenmi\u015f bir veriyi ne okuyabilir ne de yazabilir.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Bu kilitler, i\u015flem seviyesinde (t\u00fcm tablo), sayfa seviyesinde veya en ince taneciklilikte sat\u0131r seviyesinde uygulanabilir. Sat\u0131r seviyesi kilitler genellikle daha az \u00e7ak\u0131\u015fmaya neden oldu\u011fu i\u00e7in tercih edilir, ancak kilit y\u00f6netimi i\u00e7in daha fazla overhead (ek y\u00fck) olu\u015fturur.<\/p>\n<div class=\"tip-box\">\n    Uzman \u0130pucu: Kilitlerin kapsam\u0131 (granularity) performans\u0131 do\u011frudan etkiler. Sat\u0131r seviyesi kilitler genellikle daha iyi e\u015fzamanl\u0131l\u0131k sa\u011flar, ancak \u00e7ok say\u0131da kilit, kilit y\u00f6netimi maliyetini art\u0131rabilir. \u0130yi bir denge bulmak kritik \u00f6neme sahiptir.\n  <\/div>\n<p>Kilitleme, veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flama konusunda etkili olsa da, beraberinde ciddi performans sorunlar\u0131 ve k\u0131s\u0131tlamalar getirebilir:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>\u00c7eki\u015fme (Contention):<\/strong> \u00d6zellikle y\u00fcksek e\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011fa sahip sistemlerde, bir\u00e7ok i\u015flem ayn\u0131 veriye eri\u015fmek istedi\u011finde kilitler nedeniyle birbirlerini beklemek zorunda kal\u0131r. Bu durum, sistemin genel performans\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr.<\/li>\n<li><strong>Kilitlenme (Deadlock):<\/strong> \u0130ki veya daha fazla i\u015flem, birbirlerinin tuttu\u011fu kilitleri bekledi\u011finde ortaya \u00e7\u0131kar. \u00d6rne\u011fin, \u0130\u015flem A, Kaynak 1&#8217;i kilitlerken Kaynak 2&#8217;yi bekler; \u0130\u015flem B ise Kaynak 2&#8217;yi kilitlerken Kaynak 1&#8217;i bekler. Bu durumda her iki i\u015flem de s\u00fcresiz bekler ve kilitlenir. Veritaban\u0131 sistemleri genellikle kilitlenmeleri tespit edip bir i\u015flemi sonland\u0131rarak (rollback) \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, ancak bu da kullan\u0131c\u0131 deneyimini olumsuz etkileyebilir.<\/li>\n<li><strong>Performans D\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fc:<\/strong> Kilitler, i\u015flemlerin s\u0131ral\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na neden olabilir, bu da paralel i\u015flemeyi s\u0131n\u0131rlar. Ayr\u0131ca, kilitleri y\u00f6netmek, kilitleri almak ve b\u0131rakmak i\u00e7in ek sistem kaynaklar\u0131 gerektirir. Bu durum, \u00f6zellikle \u00e7ok yo\u011fun yazma i\u015flemlerinin oldu\u011fu veritabanlar\u0131nda ciddi performans d\u00fc\u015f\u00fc\u015flerine yol a\u00e7abilir.<\/li>\n<li><strong>Kilit Escalation:<\/strong> Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemleri, \u00e7ok fazla sat\u0131r kilidi oldu\u011funda bunlar\u0131 otomatik olarak daha b\u00fcy\u00fck bir kilide (\u00f6rne\u011fin sayfa veya tablo kilidine) d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebilir. Bu &#8220;kilit y\u00fckseltme&#8221; i\u015flemi, e\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha da k\u00f6t\u00fcle\u015ftirebilir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu k\u0131s\u0131tlamalar nedeniyle, \u00f6zellikle \u00e7evrimi\u00e7i i\u015flem i\u015fleme (OLTP) sistemlerinde, geleneksel kilitleme mekanizmalar\u0131na alternatif yakla\u015f\u0131mlar aranm\u0131\u015ft\u0131r. Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme de bu aray\u0131\u015f\u0131n \u00f6nemli bir sonucudur ve modern veritaban\u0131 sistemlerinde yayg\u0131n olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<h2>Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) Nas\u0131l \u00c7al\u0131\u015f\u0131r?<\/h2>\n<p>Geleneksel kilitleme yakla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131n getirdi\u011fi performans ve e\u015fzamanl\u0131l\u0131k k\u0131s\u0131tlamalar\u0131n\u0131 a\u015fmak i\u00e7in geli\u015ftirilen \u00f6nemli bir teknik de sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemedir (Row Versioning). Bu yakla\u015f\u0131m, verilerin &#8220;okuyucular\u0131&#8221; (reader) &#8220;yaz\u0131c\u0131lardan&#8221; (writer) ay\u0131rarak, kilitlenme ve \u00e7eki\u015fme olmadan daha y\u00fcksek e\u015fzamanl\u0131l\u0131k sa\u011flamay\u0131 hedefler. Temel fikir, bir veri sat\u0131r\u0131 \u00fczerinde de\u011fi\u015fiklik yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, orijinal sat\u0131r\u0131n bir kopyas\u0131n\u0131 (s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc) tutmak ve okuma i\u015flemlerinin bu eski s\u00fcr\u00fcmlerden yap\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131r.<\/p>\n<p>Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme genellikle iki ana modelle ili\u015fkilidir:<\/p>\n<ol>\n<li><strong>Optimistic Concurrency Control (\u0130yimser E\u015fzamanl\u0131l\u0131k Kontrol\u00fc):<\/strong> Varsay\u0131lan olarak \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131n nadir oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcr ve i\u015flemler veri \u00fczerinde kilit tutmaz. \u0130\u015flem commit edilmeden \u00f6nce verinin ba\u015fkas\u0131 taraf\u0131ndan de\u011fi\u015ftirilip de\u011fi\u015ftirilmedi\u011fi kontrol edilir. De\u011fi\u015ftirilmi\u015fse, i\u015flem geri al\u0131n\u0131r ve tekrar denenir.<\/li>\n<li><strong>Multiversion Concurrency Control (MVCC &#8211; \u00c7ok S\u00fcr\u00fcml\u00fc E\u015fzamanl\u0131l\u0131k Kontrol\u00fc):<\/strong> Her veri \u00f6\u011fesinin birden fazla s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc tutar. Okuma i\u015flemleri, verinin kendileri i\u00e7in uygun olan bir s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcrken, yazma i\u015flemleri yeni bir s\u00fcr\u00fcm olu\u015fturur. Bu, okuyucular\u0131n yaz\u0131c\u0131lar\u0131 engellememesini ve yaz\u0131c\u0131lar\u0131n da okuyucular\u0131 engellememesini sa\u011flar. Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, MVCC&#8217;nin bir uygulama \u015feklidir.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Bir veritaban\u0131 sistemi sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemeyi kulland\u0131\u011f\u0131nda, bir sat\u0131r g\u00fcncellendi\u011finde veya silindi\u011finde, eski s\u00fcr\u00fcm genellikle ge\u00e7ici bir alanda (\u00f6rne\u011fin SQL Server&#8217;daki <a href=\"https:\/\/learn.microsoft.com\/en-us\/sql\/relational-databases\/in-memory-oltp\/memory-optimized-tempdb-metadata?view=sql-server-ver16\" target=\"_blank\">TempDB<\/a> gibi) saklan\u0131r. Okuma i\u015flemleri, verinin g\u00fcncel s\u00fcr\u00fcm\u00fcne de\u011fil, kendilerinin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 zaman dilimindeki (snapshot) s\u00fcr\u00fcm\u00fcne eri\u015fir. Bu sayede, okuma i\u015flemleri kilit beklemek zorunda kalmaz, \u00e7\u00fcnk\u00fc g\u00fcncel veriyi de\u011fi\u015ftiren yazma i\u015flemleri onlar\u0131 etkilemez. Bu durum, \u00f6zellikle yo\u011fun okuma y\u00fck\u00fc olan sistemlerde performans\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131r\u0131r ve kilitlenmeleri azalt\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6rnek olarak, SQL Server&#8217;da sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, <code>READ_COMMITTED_SNAPSHOT<\/code> ve <code>SNAPSHOT<\/code> izolasyon seviyeleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla uygulan\u0131r. Bu seviyeler etkinle\u015ftirildi\u011finde, SQL Server her de\u011fi\u015fiklik i\u00e7in bir sat\u0131r s\u00fcr\u00fcm\u00fc olu\u015fturur ve bu s\u00fcr\u00fcmleri <a href=\"https:\/\/techcommunity.microsoft.com\/t5\/sql-server-support-blog\/understanding-the-version-store-in-tempdb-with-snapshot\/ba-p\/317540\" target=\"_blank\">TempDB<\/a>&#8216;deki bir s\u00fcr\u00fcm deposunda saklar. Okuma i\u015flemleri bu depodan ilgili s\u00fcr\u00fcm\u00fc alarak veriyi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler.<\/p>\n<p>Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme ile e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc, geleneksel kilitlemeye k\u0131yasla \u00e7ok daha ak\u0131c\u0131 bir deneyim sunar. Veri \u00fczerinde olu\u015fan kilitlerin azalmas\u0131, sistemin genel yan\u0131t s\u00fcresini iyile\u015ftirir ve i\u015flem hacmini art\u0131r\u0131r. Ancak bu yakla\u015f\u0131m\u0131n da kendine \u00f6zg\u00fc maliyetleri vard\u0131r, \u00f6zellikle ek disk alan\u0131 ve CPU kullan\u0131m\u0131 gibi.<\/p>\n<h3>Snapshot Isolation Seviyesi Nedir?<\/h3>\n<p>Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin en g\u00fc\u00e7l\u00fc ve yayg\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 izolasyon seviyelerinden biri Snapshot Isolation&#8217;d\u0131r. Bu izolasyon seviyesi, her i\u015flemin veritaban\u0131n\u0131n belirli bir an\u0131ndaki (i\u015flemin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 an) &#8220;anl\u0131k g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc&#8221; (snapshot) g\u00f6rmesini sa\u011flar. Bu, i\u015flemlerin her zaman tutarl\u0131 bir veri g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc ile \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelir.<\/p>\n<p>Snapshot Isolation&#8217;\u0131n temel \u00f6zellikleri:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Non-Blocking Reads:<\/strong> Okuma i\u015flemleri hi\u00e7bir zaman yazma i\u015flemlerini engellemez, \u00e7\u00fcnk\u00fc eski s\u00fcr\u00fcmleri okurlar. Bu, okuyucular\u0131n kilit beklemek zorunda kalmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in performans\u0131 art\u0131r\u0131r.<\/li>\n<li><strong>Tutarl\u0131 G\u00f6r\u00fcn\u00fcm:<\/strong> Bir i\u015flem, ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 andaki veritaban\u0131n\u0131n durumunu g\u00f6r\u00fcr. Bu, i\u015flem boyunca tutarl\u0131 bir veri g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc elde edilmesini sa\u011flar, yani ayn\u0131 sorgu defalarca \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lsa bile hep ayn\u0131 sonucu verir (tekrarlanamayan okuma ve hayalet okuma problemleri \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcr).<\/li>\n<li><strong>Yazma \u00c7ak\u0131\u015fmalar\u0131:<\/strong> Yazma i\u015flemleri hala \u00e7ak\u0131\u015fabilir. E\u011fer bir i\u015flem bir sat\u0131r\u0131 g\u00fcncellemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve o sat\u0131r, i\u015flemin ba\u015flang\u0131c\u0131ndan bu yana ba\u015fka bir i\u015flem taraf\u0131ndan g\u00fcncellenmi\u015fse, ilk i\u015flem bir \u00e7ak\u0131\u015fma hatas\u0131 alabilir ve geri al\u0131nmak zorunda kalabilir. Bu duruma &#8220;update conflict&#8221; (g\u00fcncelleme \u00e7ak\u0131\u015fmas\u0131) denir. Sistemler genellikle bu \u00e7ak\u0131\u015fmay\u0131 tespit eder ve i\u015flemi durdurur.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Snapshot Isolation, \u00f6zellikle yo\u011fun okuma ve yazma i\u015flemlerinin bir arada oldu\u011fu OLTP sistemleri i\u00e7in idealdir. Kullan\u0131c\u0131lar, kilitlenmelerden kaynaklanan yava\u015flamalar\u0131 daha az deneyimlerken, veritaban\u0131 daha y\u00fcksek bir i\u015flem hacmine ula\u015fabilir. \u00d6rne\u011fin, banka hesap \u00f6zetleri \u00e7eken bir sistemin, o an hesapta yap\u0131lan para transferlerini etkilemeden, i\u015flem ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 zamandaki tutarl\u0131 bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc sunmas\u0131 sa\u011flanabilir.<\/p>\n<p>Ancak, Snapshot Isolation&#8217;\u0131 kullan\u0131rken geli\u015ftiricilerin &#8220;g\u00fcncelleme \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131&#8221; senaryolar\u0131n\u0131 ele almalar\u0131 gerekir. Uygulamalar\u0131n, bu t\u00fcr \u00e7ak\u0131\u015fmalarla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131nda i\u015flemleri tekrar deneme veya kullan\u0131c\u0131y\u0131 bilgilendirme gibi stratejileri olmas\u0131 \u00f6nemlidir. \u0130\u015fte bir SQL Server \u00f6rne\u011fi:<\/p>\n<pre><code>\n-- Snapshot izolasyonunu etkinle\u015ftirme\nALTER DATABASE [YourDatabaseName] SET ALLOW_SNAPSHOT_ISOLATION ON;\n\n-- \u0130\u015flemi SNAPSHOT izolasyon seviyesinde ba\u015flatma\nSET TRANSACTION ISOLATION LEVEL SNAPSHOT;\nBEGIN TRANSACTION;\n\n-- Veri okuma (kilitlenmez)\nSELECT StokAdedi FROM Urunler WHERE UrunID = 1;\n\n-- Veri g\u00fcncelleme\nUPDATE Urunler SET StokAdedi = StokAdedi - 1 WHERE UrunID = 1;\n\n-- Commit (burada g\u00fcncelleme \u00e7ak\u0131\u015fmas\u0131 kontrol edilir)\nCOMMIT TRANSACTION;\n  <\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Yukar\u0131daki \u00f6rnekte, e\u011fer <code>UPDATE<\/code> i\u015flemi s\u0131ras\u0131nda ba\u015fka bir i\u015flem ayn\u0131 <code>UrunID=1<\/code> sat\u0131r\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmi\u015fse, bu i\u015flem commit s\u0131ras\u0131nda hata verebilir. Bu, iyimser e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fcn\u00fcn bir g\u00f6stergesidir.<\/p>\n<h2>Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmlemenin Avantajlar\u0131 ve Potansiyel Dezavantajlar\u0131<\/h2>\n<p>Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) modern veritaban\u0131 sistemleri i\u00e7in \u00f6nemli bir ad\u0131md\u0131r ve geleneksel kilitleme tabanl\u0131 yakla\u015f\u0131mlara g\u00f6re bir\u00e7ok avantaj sunar. Ancak her teknoloji gibi, bunun da dikkat edilmesi gereken potansiyel dezavantajlar\u0131 bulunmaktad\u0131r. Bu dengeyi anlamak, do\u011fru e\u015fzamanl\u0131l\u0131k stratejisini se\u00e7mek i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir.<\/p>\n<h3>Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmlemenin Avantajlar\u0131 Nelerdir?<\/h3>\n<p>Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin en belirgin faydalar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Daha Az Kilitlenme ve \u00c7eki\u015fme:<\/strong> En b\u00fcy\u00fck avantaj\u0131 budur. Okuma i\u015flemleri, verinin eski s\u00fcr\u00fcmlerinden yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yazma i\u015flemlerini engellemez. Bu da kilitlenme (deadlock) olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde azalt\u0131r ve kilit bekleme s\u00fcrelerini ortadan kald\u0131r\u0131r. Sonu\u00e7 olarak, y\u00fcksek e\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011fa sahip sistemlerde performans art\u0131\u015f\u0131 g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr hale gelir.<\/li>\n<li><strong>Geli\u015ftirilmi\u015f Performans:<\/strong> Kilit \u00e7eki\u015fmesinin azalmas\u0131, i\u015flemlerin daha paralel \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. \u00d6zellikle yo\u011fun okuma y\u00fck\u00fc olan sistemlerde (\u00f6rne\u011fin raporlama, analitik sorgular) bu durum, veritaban\u0131n\u0131n genel yan\u0131t s\u00fcresini ve i\u015flem hacmini art\u0131r\u0131r. Okuyucular\u0131n yaz\u0131c\u0131lardan etkilenmemesi, gecikmeleri en aza indirir.<\/li>\n<li><strong>Tutarl\u0131 Okumalar (Consistent Reads):<\/strong> Bir i\u015flem, ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 andaki veritaban\u0131n\u0131n tutarl\u0131 bir anl\u0131k g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcr. Bu, \"tekrarlanamayan okuma\" ve \"hayalet okuma\" gibi sorunlar\u0131 ortadan kald\u0131r\u0131r. \u0130\u015flem boyunca ayn\u0131 veriyi tekrar tekrar sorgulasan\u0131z bile hep ayn\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 al\u0131rs\u0131n\u0131z, bu da karma\u015f\u0131k raporlama veya veri analizi i\u015flemleri i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/li>\n<li><strong>Sistem Geri Alma Yetene\u011fi:<\/strong> Eski veri s\u00fcr\u00fcmleri tutuldu\u011fu i\u00e7in, hatal\u0131 bir i\u015flemin etkileri daha kolay bir \u015fekilde geri al\u0131nabilir. Bu, baz\u0131 durumlarda kurtarma (recovery) s\u00fcre\u00e7lerini de basitle\u015ftirebilir.<\/li>\n<li><strong>Daha Az Y\u00f6netim Y\u00fck\u00fc:<\/strong> Geleneksel kilitlenme sistemlerinde olu\u015fan deadlock'lar\u0131 izlemek ve \u00e7\u00f6zmek zaman al\u0131c\u0131 olabilir. Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, bu t\u00fcr y\u00f6netim y\u00fck\u00fcn\u00fc \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde azalt\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"tip-box\">\n    Uzman \u0130pucu: Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, \u00f6zellikle raporlama ve analitik sorgular\u0131n yo\u011fun oldu\u011fu, ancak ayn\u0131 zamanda s\u00fcrekli veri g\u00fcncellemesi gereken karma\u015f\u0131k sistemler i\u00e7in harika bir \u00e7\u00f6z\u00fcmd\u00fcr. OLAP ve OLTP i\u015f y\u00fcklerini ayn\u0131 veritaban\u0131nda daha verimli bir \u015fekilde birle\u015ftirmeye yard\u0131mc\u0131 olabilir.\n  <\/div>\n<h3>Potansiyel Dezavantajlar Nelerdir?<\/h3>\n<p>Her teknolojide oldu\u011fu gibi, sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin de baz\u0131 bedelleri vard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Ek Depolama Alan\u0131 (Version Store):<\/strong> Verinin her g\u00fcncellendi\u011finde veya silindi\u011finde eski bir s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fcn saklanmas\u0131 gerekir. Bu s\u00fcr\u00fcmler genellikle ge\u00e7ici bir depolama alan\u0131nda (\u00f6rne\u011fin TempDB) tutulur ve bu da ek disk alan\u0131 gerektirir. Yo\u011fun yazma i\u015flemleri olan sistemlerde bu depolama alan\u0131 h\u0131zla b\u00fcy\u00fcyebilir.<\/li>\n<li><strong>Artan CPU ve I\/O Y\u00fck\u00fc:<\/strong> S\u00fcr\u00fcmlerin olu\u015fturulmas\u0131, y\u00f6netilmesi ve temizlenmesi (garbage collection) ek CPU kaynaklar\u0131 gerektirir. Ayr\u0131ca, eski s\u00fcr\u00fcmlerin diskten okunmas\u0131 (\u00f6zellikle TempDB'den) I\/O y\u00fck\u00fcn\u00fc art\u0131rabilir.<\/li>\n<li><strong>G\u00fcncelleme \u00c7ak\u0131\u015fmalar\u0131 (Update Conflicts):<\/strong> Okuma i\u015flemleri kilitlenmezken, yazma i\u015flemleri hala \u00e7ak\u0131\u015fabilir. E\u011fer bir i\u015flem bir sat\u0131r\u0131 g\u00fcncellemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve o sat\u0131r i\u015flemin ba\u015flang\u0131c\u0131ndan bu yana ba\u015fka bir i\u015flem taraf\u0131ndan de\u011fi\u015ftirilmi\u015fse, i\u015flem geri al\u0131nabilir. Uygulaman\u0131n bu t\u00fcr \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131 ele alacak mant\u0131\u011fa sahip olmas\u0131 gerekir (\u00f6rne\u011fin i\u015flemi tekrar denemek).<\/li>\n<li><strong>Karma\u015f\u0131kl\u0131k:<\/strong> Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, uygulaman\u0131n e\u015fzamanl\u0131l\u0131k modelini anlamas\u0131n\u0131 ve gerekti\u011finde \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131 y\u00f6netmesini gerektirir. Geleneksel kilitleme ile sorunsuz \u00e7al\u0131\u015fan baz\u0131 senaryolar, sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme ile farkl\u0131 davran\u0131\u015flar g\u00f6sterebilir.<\/li>\n<li><strong>Bellek Kullan\u0131m\u0131:<\/strong> Baz\u0131 sistemlerde s\u00fcr\u00fcm deposu bellek \u00fczerinde de tutulabilir, bu da RAM kullan\u0131m\u0131n\u0131 art\u0131rabilir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Sonu\u00e7 olarak, sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme veritaban\u0131 performans\u0131n\u0131 ve e\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ara\u00e7t\u0131r, ancak her sistem i\u00e7in en iyi \u00e7\u00f6z\u00fcm olmayabilir. Uygulaman\u0131n i\u015f y\u00fck\u00fc profili, veri g\u00fcncelleme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve depolama\/CPU kaynaklar\u0131 gibi fakt\u00f6rler g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak dikkatli bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h2>Ger\u00e7ek D\u00fcnya Senaryolar\u0131nda Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Vaka Analizleri<\/h2>\n<p>Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, teorik bir kavramdan \u00e7ok daha fazlas\u0131d\u0131r; bir\u00e7ok ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamas\u0131nda performans ve e\u015fzamanl\u0131l\u0131k sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in aktif olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r. \u0130\u015fte sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin faydalar\u0131n\u0131 somutla\u015ft\u0131ran birka\u00e7 senaryo ve vaka analizi:<\/p>\n<h3>Vaka Analizi 1: Y\u00fcksek Trafikli E-Ticaret Sitesi<\/h3>\n<p>Bir e-ticaret sitesi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Black Friday gibi \u00f6zel g\u00fcnlerde veya bir \u00fcr\u00fcn lansman\u0131nda, binlerce m\u00fc\u015fteri ayn\u0131 anda \u00fcr\u00fcn stoklar\u0131n\u0131 sorgular, sepete ekler ve sipari\u015f verir. Geleneksel kilitleme mekanizmalar\u0131 ile bu t\u00fcr bir y\u00fck alt\u0131nda performans sorunlar\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li>M\u00fc\u015fteriler \u00fcr\u00fcn stoklar\u0131n\u0131 sorgularken, ba\u015fka bir m\u00fc\u015fteri ayn\u0131 \u00fcr\u00fcn\u00fc sepete eklemeye veya sat\u0131n almaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131nda kilitlenmeler olu\u015fabilir.<\/li>\n<li>Raporlama departman\u0131, anl\u0131k sat\u0131\u015f verilerini \u00e7ekmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, canl\u0131 i\u015flem yapan m\u00fc\u015fterilerin sipari\u015flerini yava\u015flatabilir.<\/li>\n<li>Yo\u011fun saatlerde, kilitlenmelerden dolay\u0131 \"timeout\" (zaman a\u015f\u0131m\u0131) hatalar\u0131 ya\u015fanabilir ve bu da m\u00fc\u015fteri kayb\u0131na yol a\u00e7ar.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fc:<\/strong> Bu senaryoda sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin kullan\u0131lmas\u0131, site performans\u0131n\u0131 radikal bir \u015fekilde iyile\u015ftirebilir. <code>READ_COMMITTED_SNAPSHOT<\/code> izolasyon seviyesi etkinle\u015ftirildi\u011finde:<\/p>\n<ol>\n<li>M\u00fc\u015fteriler \u00fcr\u00fcn stoklar\u0131n\u0131 sorgularken, en g\u00fcncel commit edilmi\u015f verinin bir anl\u0131k g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcrler. Bu okuma i\u015flemleri, stok g\u00fcncelleyen veya sipari\u015f olu\u015fturan yazma i\u015flemlerini asla engellemez.<\/li>\n<li>Raporlama ara\u00e7lar\u0131, veritaban\u0131ndan veri \u00e7ekerken canl\u0131 i\u015flemleri etkilemez. Kendi anl\u0131k g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerinden veri okurlar, b\u00f6ylece raporlar gecikmeden \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, sat\u0131\u015f i\u015flemleri kesintisiz devam eder.<\/li>\n<li>M\u00fc\u015fterilerin sepete \u00fcr\u00fcn eklemesi veya sipari\u015f vermesi gibi yazma i\u015flemleri, hala bir g\u00fcncelleme \u00e7ak\u0131\u015fmas\u0131 ya\u015fayabilir (e\u011fer ayn\u0131 \u00fcr\u00fcn ayn\u0131 anda ba\u015fkas\u0131 taraf\u0131ndan al\u0131nm\u0131\u015fsa), ancak bu \u00e7ak\u0131\u015fmalar daha y\u00f6netilebilir hale gelir ve okuma i\u015flemlerinin yava\u015flamas\u0131na neden olmaz. Uygulama, bu \u00e7ak\u0131\u015fmay\u0131 tespit edip kullan\u0131c\u0131ya \"\u00fczg\u00fcn\u00fcz, bu \u00fcr\u00fcn stokta kalmad\u0131\" mesaj\u0131 g\u00f6sterebilir veya i\u015flemi tekrar denetebilir.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Bu yakla\u015f\u0131m, e-ticaret sitesinin y\u00fcksek trafikli d\u00f6nemlerde bile h\u0131zl\u0131 ve sorunsuz \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flar, m\u00fc\u015fteri deneyimini art\u0131r\u0131r ve potansiyel sat\u0131\u015f kay\u0131plar\u0131n\u0131 minimize eder.<\/p>\n<h3>Vaka Analizi 2: B\u00fcy\u00fck \u00d6l\u00e7ekli Kurumsal Veri Ambar\u0131 ve Raporlama<\/h3>\n<p>Bir\u00e7ok kurumsal \u015firkette, b\u00fcy\u00fck veri setleri \u00fczerinde karma\u015f\u0131k analitik sorgular ve raporlamalar yap\u0131l\u0131rken, ayn\u0131 zamanda operasyonel sistemlerden s\u00fcrekli veri ak\u0131\u015f\u0131 sa\u011flan\u0131r. Bu iki farkl\u0131 i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fcn (OLAP ve OLTP) ayn\u0131 veritaban\u0131nda veya birbiriyle entegre sistemlerde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k sorunlar\u0131na yol a\u00e7ar:<\/p>\n<ul>\n<li>Analitik sorgular genellikle \u00e7ok say\u0131da sat\u0131r\u0131 okur ve uzun s\u00fcrebilir. Bu sorgular, geleneksel kilitleme ile operasyonel verilerin g\u00fcncellenmesini engelleyebilir.<\/li>\n<li>Operasyonel sistemlerden gelen yeni veriler, devam eden analitik raporlar\u0131n tutars\u0131z sonu\u00e7lar vermesine neden olabilir (tekrarlanamayan okuma, hayalet okuma).<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fc:<\/strong> Veri ambar\u0131 ve raporlama senaryosunda <code>SNAPSHOT<\/code> izolasyon seviyesinin kullan\u0131lmas\u0131, bu problemleri \u00e7\u00f6zer:<\/p>\n<ol>\n<li>Analitik raporlar ve BI ara\u00e7lar\u0131, veritaban\u0131n\u0131n belirli bir an\u0131ndaki anl\u0131k g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc kullanarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bu, uzun s\u00fcreli sorgular\u0131n operasyonel verileri g\u00fcncelleyen ETL (Extract, Transform, Load) s\u00fcre\u00e7lerini veya canl\u0131 uygulamalar\u0131 kilitlemesini engeller.<\/li>\n<li>Raporlar, kendi ba\u015flang\u0131\u00e7 anlar\u0131ndaki tutarl\u0131 veri setini g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in, raporlama i\u015flemi s\u0131ras\u0131nda veri g\u00fcncellense bile tutars\u0131z sonu\u00e7lar olu\u015fmaz. \u00d6rne\u011fin, finansal bir raporun ba\u015flang\u0131c\u0131nda 1000 TL olan bir de\u011fer, rapor tamamlanana kadar ba\u015fka bir i\u015flemle de\u011fi\u015fse bile, rapor hala 1000 TL'yi g\u00f6sterir, \u00e7\u00fcnk\u00fc kendi anl\u0131k g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc kullanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li>Operasyonel sistemlerden gelen veriler, sisteme h\u0131zl\u0131ca entegre edilebilirken, raporlama katman\u0131 bu entegrasyonu beklemek zorunda kalmaz.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Bu yakla\u015f\u0131m, hem operasyonel veritaban\u0131n\u0131n canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 korur hem de analistlere ve karar vericilere zaman\u0131nda ve tutarl\u0131 raporlar sunma imkan\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<p>Bu vaka analizleri, sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin sadece teorik bir optimizasyon olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ayn\u0131 zamanda ger\u00e7ek i\u015f problemlerine pratik ve etkili \u00e7\u00f6z\u00fcmler sundu\u011funu g\u00f6stermektedir. Do\u011fru uyguland\u0131\u011f\u0131nda, veritaban\u0131 performans\u0131n\u0131 ve g\u00fcvenilirli\u011fini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131rabilir.<\/p>\n<h2>S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular (SSS)<\/h2>\n<p>Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme konusu, \u00f6zellikle yeni ba\u015flayanlar i\u00e7in baz\u0131 kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131klar\u0131na yol a\u00e7abilir. \u0130\u015fte bu konuda en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan sorular ve yan\u0131tlar\u0131:<\/p>\n<dl>\n<dt><strong>S1: Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme her veritaban\u0131 sistemi taraf\u0131ndan destekleniyor mu?<\/strong><\/dt>\n<dd>C1: Hay\u0131r, her veritaban\u0131 sistemi sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemeyi ayn\u0131 \u015fekilde veya ayn\u0131 isimle desteklemez. \u00d6rne\u011fin, SQL Server <code>READ_COMMITTED_SNAPSHOT<\/code> ve <code>SNAPSHOT<\/code> izolasyon seviyeleriyle bu \u00f6zelli\u011fi sunar. Oracle ise bunu varsay\u0131lan olarak Multiversion Concurrency Control (MVCC) mimarisiyle uygular. PostgreSQL de benzer \u015fekilde MVCC kullan\u0131r. Kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z veritaban\u0131 sisteminin belgelerini kontrol etmek en do\u011frusudur.<\/dd>\n<dt><strong>S2: Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, kilitlemenin yerini tamamen al\u0131r m\u0131?<\/strong><\/dt>\n<dd>C2: Tamamen de\u011fil. Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme genellikle okuma i\u015flemlerini kilitlemeden yapar ve yazma i\u015flemleri i\u00e7in kilitleme ihtiyac\u0131n\u0131 azalt\u0131r. Ancak, iki i\u015flem ayn\u0131 veriyi ayn\u0131 anda g\u00fcncellemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131nda \"g\u00fcncelleme \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131\" hala meydana gelebilir ve bu durum yine bir t\u00fcr kontrol (optimistic locking) gerektirir. Baz\u0131 durumlarda, belirli senaryolar i\u00e7in geleneksel kilitleme hala gerekli olabilir veya sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemeyle birlikte kullan\u0131labilir.<\/dd>\n<dt><strong>S3: Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme kullanmak TempDB (veya benzeri ge\u00e7ici depolama) \u00fczerinde ne gibi bir etki yarat\u0131r?<\/strong><\/dt>\n<dd>C3: Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, eski veri s\u00fcr\u00fcmlerini genellikle ge\u00e7ici bir depolama alan\u0131nda (SQL Server i\u00e7in TempDB'deki s\u00fcr\u00fcm deposu gibi) tutar. Yo\u011fun yazma i\u015flemleri olan sistemlerde bu depolama alan\u0131 h\u0131zla b\u00fcy\u00fcyebilir ve I\/O y\u00fck\u00fcn\u00fc art\u0131rabilir. TempDB'nin d\u00fczg\u00fcn yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131, yeterli disk alan\u0131na sahip olmas\u0131 ve performans\u0131n\u0131n iyi olmas\u0131 kritik \u00f6neme sahiptir.<\/dd>\n<dt><strong>S4: Hangi durumlarda sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme kullanmal\u0131y\u0131m?<\/strong><\/dt>\n<dd>C4: Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme \u00f6zellikle a\u015fa\u011f\u0131daki senaryolarda \u00e7ok faydal\u0131d\u0131r:<\/dd>\n<ul>\n<li>Y\u00fcksek e\u015fzamanl\u0131 okuma ve yazma i\u015flemlerinin bir arada oldu\u011fu OLTP sistemleri.<\/li>\n<li>Kilitlenme ve \u00e7eki\u015fme sorunlar\u0131 nedeniyle performans d\u00fc\u015f\u00fc\u015fleri ya\u015fanan sistemler.<\/li>\n<li>Analitik sorgular\u0131n ve raporlaman\u0131n canl\u0131 operasyonel verileri etkilemeden \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 gereken durumlar.<\/li>\n<li>Uygulaman\u0131n \"g\u00fcncelleme \u00e7ak\u0131\u015fmalar\u0131\"n\u0131 (update conflicts) y\u00f6netebilecek \u015fekilde tasarland\u0131\u011f\u0131 durumlar.<\/li>\n<\/ul>\n<dt><strong>S5: Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme ve ACID \u00f6zellikleri aras\u0131ndaki ili\u015fki nedir?<\/strong><\/dt>\n<dd>C5: Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme, \u00f6zellikle ACID'in \"Isolation\" (\u0130zolasyon) \u00f6zelli\u011fini sa\u011flaman\u0131n modern bir yoludur. Geleneksel kilitleme gibi, sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme de i\u015flemlerin birbirinden izole bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 garanti eder, ancak bunu daha az engelleyici bir yakla\u015f\u0131mla yapar. \u0130\u015flemlerin kendi anl\u0131k g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 (Consistency) da destekler.<\/dd>\n<\/dl>\n<p><\/body><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinde e\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayn\u0131 anda veriyle etkile\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Peki, bu etkile\u015fimler s\u0131ras\u0131nda veri&hellip;","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-31695","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-genel","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinde e\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayn\u0131 anda veriyle etkile\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Peki, bu etkile\u015fimler s\u0131ras\u0131nda veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l koruruz? Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) teknikleri, kilitleme olmadan performans\u0131 art\u0131r\u0131rken veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flaman\u0131n modern bir yoludur. Bu makalede, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc ve sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin temel prensiplerini, avantajlar\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamalar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyece\u011fiz.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinde e\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayn\u0131 anda veriyle etkile\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Peki, bu etkile\u015fimler s\u0131ras\u0131nda veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l koruruz? Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) teknikleri, kilitleme olmadan performans\u0131 art\u0131r\u0131rken veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flaman\u0131n modern bir yoludur. Bu makalede, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc ve sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin temel prensiplerini, avantajlar\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamalar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyece\u011fiz.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-10-12T20:31:15+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"20 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f\",\"datePublished\":\"2025-10-12T20:31:15+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/\"},\"wordCount\":3962,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2025\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/\",\"name\":\"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-10-12T20:31:15+00:00\",\"description\":\"Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinde e\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayn\u0131 anda veriyle etkile\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Peki, bu etkile\u015fimler s\u0131ras\u0131nda veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l koruruz? Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) teknikleri, kilitleme olmadan performans\u0131 art\u0131r\u0131rken veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flaman\u0131n modern bir yoludur. Bu makalede, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc ve sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin temel prensiplerini, avantajlar\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamalar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyece\u011fiz.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f","description":"Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinde e\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayn\u0131 anda veriyle etkile\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Peki, bu etkile\u015fimler s\u0131ras\u0131nda veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l koruruz? Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) teknikleri, kilitleme olmadan performans\u0131 art\u0131r\u0131rken veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flaman\u0131n modern bir yoludur. Bu makalede, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc ve sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin temel prensiplerini, avantajlar\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamalar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyece\u011fiz.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f","og_description":"Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinde e\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayn\u0131 anda veriyle etkile\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Peki, bu etkile\u015fimler s\u0131ras\u0131nda veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l koruruz? Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) teknikleri, kilitleme olmadan performans\u0131 art\u0131r\u0131rken veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flaman\u0131n modern bir yoludur. Bu makalede, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc ve sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin temel prensiplerini, avantajlar\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamalar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyece\u011fiz.","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2025-10-12T20:31:15+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"20 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f","datePublished":"2025-10-12T20:31:15+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/"},"wordCount":3962,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/#respond"]}],"copyrightYear":"2025","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/","name":"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2025-10-12T20:31:15+00:00","description":"Veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemlerinde e\u015fzamanl\u0131l\u0131k, birden fazla kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayn\u0131 anda veriyle etkile\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Peki, bu etkile\u015fimler s\u0131ras\u0131nda veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l koruruz? Sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmleme (Row Versioning) teknikleri, kilitleme olmadan performans\u0131 art\u0131r\u0131rken veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flaman\u0131n modern bir yoludur. Bu makalede, e\u015fzamanl\u0131l\u0131k kontrol\u00fc ve sat\u0131r s\u00fcr\u00fcmlemenin temel prensiplerini, avantajlar\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya uygulamalar\u0131n\u0131 derinlemesine inceleyece\u011fiz.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-eszamanliligi-ve-satir-surumleme-giris\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Veritaban\u0131 E\u015fzamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Sat\u0131r S\u00fcr\u00fcmleme: Giri\u015f"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31695","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31695"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31695\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31695"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31695"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31695"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}