{"id":31367,"date":"2025-10-09T04:31:02","date_gmt":"2025-10-09T01:31:02","guid":{"rendered":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/"},"modified":"2025-10-09T04:31:02","modified_gmt":"2025-10-09T01:31:02","slug":"veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/","title":{"rendered":"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131"},"content":{"rendered":"<p><body><\/p>\n<p>Veritaban\u0131 y\u00f6netimi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda her i\u015fletme i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri setleri b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve operasyonlar karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131k\u00e7a, standart SQL sorgular\u0131 bazen yetersiz kalabilir. \u0130\u015fte bu noktada, daha sofistike veri manip\u00fclasyonu ve otomasyon ara\u00e7lar\u0131na ihtiya\u00e7 duyar\u0131z. Cursor ve Trigger, veritaban\u0131 profesyonellerine bu karma\u015f\u0131k g\u00f6revleri \u00fcstlenme ve veritaban\u0131 i\u015flemlerini optimize etme g\u00fcc\u00fc veren iki g\u00fc\u00e7l\u00fc SQL Server (ve di\u011fer veritaban\u0131 sistemleri) bile\u015fenidir. Peki, bu ara\u00e7lar tam olarak ne i\u015fe yarar ve veritaban\u0131 i\u015flemlerimizi nas\u0131l daha verimli hale getirebiliriz?<\/p>\n<p>Veritaban\u0131 y\u00f6netiminde s\u0131k\u00e7a kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan bir durum, bir sonu\u00e7 k\u00fcmesindeki her bir sat\u0131r \u00fczerinde tek tek i\u015flem yapma ihtiyac\u0131d\u0131r. Genellikle SQL, set tabanl\u0131 bir dil olup, t\u00fcm k\u00fcme \u00fczerinde ayn\u0131 anda i\u015flem yapmay\u0131 hedefler. Ancak baz\u0131 senaryolarda, her bir kayda \u00f6zel, s\u0131ral\u0131 bir mant\u0131k uygulamak gerekebilir. \u0130\u015fte bu t\u00fcr durumlarda <strong>Cursor<\/strong> (T\u00fcrk\u00e7ede &#8220;\u0130\u015faret\u00e7i&#8221; olarak da bilinir) devreye girer. Bir Cursor, bir sorgu sonucunda elde edilen sat\u0131r k\u00fcmesinde (result set) tek tek gezmemizi, her bir sat\u0131r\u0131 ayr\u0131 ayr\u0131 okumam\u0131z\u0131 ve \u00fczerinde i\u015flem yapmam\u0131z\u0131 sa\u011flayan bir veritaban\u0131 nesnesidir. Bir nevi, bir dosya i\u00e7indeki sat\u0131rlar\u0131 tek tek okuyan bir programlama d\u00f6ng\u00fcs\u00fc gibidir.<\/p>\n<p>Cursor kullanmak, \u00f6zellikle set tabanl\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131n yetersiz kald\u0131\u011f\u0131 veya a\u015f\u0131r\u0131 karma\u015f\u0131k hale geldi\u011fi durumlarda i\u015fleri basitle\u015ftirebilir. \u00d6rne\u011fin, belirli kriterlere uyan her m\u00fc\u015fteriye \u00f6zel bir indirim kodu olu\u015fturmak, belirli bir kategoriye ait \u00fcr\u00fcnlerin stoklar\u0131n\u0131 g\u00fcncellerken karma\u015f\u0131k bir i\u015f mant\u0131\u011f\u0131 uygulamak veya eski verileri ar\u015fivlerken her bir kayda \u00f6zel kontrol mekanizmalar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak gibi senaryolarda Cursor&#8217;lar faydal\u0131 olabilir. Ancak unutmamak gerekir ki, Cursor&#8217;lar set tabanl\u0131 i\u015flemlere g\u00f6re genellikle daha yava\u015ft\u0131r ve y\u00fcksek performans gerektiren durumlarda dikkatli kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. Her zaman \u00f6nce set tabanl\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm aramak, en iyi uygulama olarak kabul edilir. E\u011fer set tabanl\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm m\u00fcmk\u00fcn de\u011filse veya kod okunabilirli\u011fini \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcyorsa, o zaman Cursor&#8217;lara ba\u015fvurmak makul bir se\u00e7enek haline gelir.<\/p>\n<p>Bir Cursor&#8217;\u0131n ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fc genellikle \u015fu ad\u0131mlar\u0131 i\u00e7erir:<\/p>\n<ol>\n<li><strong>DEKLARE (Bildirim):<\/strong> Cursor&#8217;\u0131n ad\u0131n\u0131, hangi sorgunun sonu\u00e7 k\u00fcmesi \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131n\u0131 ve \u00f6zelliklerini (\u00f6rn. <code>READ_ONLY<\/code>, <code>SCROLL<\/code>) tan\u0131mlars\u0131n\u0131z.<\/li>\n<li><strong>OPEN (A\u00e7ma):<\/strong> Deklare edilen sorguyu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131r ve sonu\u00e7 k\u00fcmesini olu\u015fturur. Bu ad\u0131m, Cursor&#8217;\u0131 kullan\u0131ma haz\u0131r hale getirir.<\/li>\n<li><strong>FETCH (\u00c7ekme):<\/strong> Sonu\u00e7 k\u00fcmesindeki bir sonraki sat\u0131r\u0131 okur ve bu sat\u0131rdaki verileri de\u011fi\u015fkenlere atar. Bu i\u015flem genellikle bir d\u00f6ng\u00fc i\u00e7inde yap\u0131l\u0131r.<\/li>\n<li><strong>\u0130\u015eLEM YAPMA:<\/strong> \u00c7ekilen sat\u0131rdaki veriler \u00fczerinde istedi\u011finiz mant\u0131\u011f\u0131 uygulars\u0131n\u0131z (UPDATE, DELETE, ba\u015fka bir tabloya INSERT vb.).<\/li>\n<li><strong>CLOSE (Kapatma):<\/strong> Cursor ile i\u015finiz bitti\u011finde, sonu\u00e7 k\u00fcmesini kapat\u0131r ve ili\u015fkili kaynaklar\u0131 serbest b\u0131rak\u0131r.<\/li>\n<li><strong>DEALLOCATE (Serbest B\u0131rakma):<\/strong> Cursor i\u00e7in ayr\u0131lan belle\u011fi tamamen temizler. Bu ad\u0131m, \u00f6zellikle uzun s\u00fcreli veya \u00e7ok say\u0131da Cursor kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00f6nemlidir.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Bu ad\u0131mlar, bir Cursor&#8217;\u0131n nas\u0131l i\u015fledi\u011fini ve veritaban\u0131nda sat\u0131r baz\u0131nda i\u015flem yapmam\u0131z\u0131 nas\u0131l m\u00fcmk\u00fcn k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermektedir. Etkin bir Cursor kullan\u0131m\u0131, baz\u0131 durumlarda ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir gereklilik olabilir, ancak performans \u00fczerindeki potansiyel etkileri nedeniyle dikkatli bir analiz gerektirir. Set tabanl\u0131 i\u015flemlere k\u0131yasla, Cursor&#8217;lar veritaban\u0131 motoru \u00fczerinde daha fazla y\u00fck olu\u015fturabilir, \u00e7\u00fcnk\u00fc her sat\u0131r i\u00e7in ayr\u0131 ayr\u0131 i\u015flem yap\u0131lmas\u0131, I\/O operasyonlar\u0131n\u0131 ve i\u015flemci kullan\u0131m\u0131n\u0131 art\u0131rabilir. Dolay\u0131s\u0131yla, bu g\u00fc\u00e7l\u00fc arac\u0131 kullan\u0131rken, uygulaman\u0131z\u0131n genel performans\u0131 \u00fczerindeki etkilerini her zaman g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmal\u0131s\u0131n\u0131z.<\/p>\n<h2 id=\"trigger-nedir-ve-veri-otomasyonunda-nas\u0131l-kullan\u0131l\u0131r\">Trigger Nedir ve Veri Otomasyonunda Nas\u0131l Kullan\u0131l\u0131r?<\/h2>\n<p>Veritaban\u0131 d\u00fcnyas\u0131nda <strong>Trigger<\/strong> (Tetikleyici), belirli bir veritaban\u0131 olay\u0131 (INSERT, UPDATE, DELETE gibi DML i\u015flemleri veya CREATE, ALTER, DROP gibi DDL i\u015flemleri) meydana geldi\u011finde otomatik olarak \u00e7al\u0131\u015fan \u00f6zel bir sakl\u0131 prosed\u00fcr t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Yani, Trigger&#8217;lar olay tabanl\u0131 programlama mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 veritaban\u0131 seviyesine ta\u015f\u0131r. Bir tabloya veri eklendi\u011finde, g\u00fcncellendi\u011finde veya silindi\u011finde belirli bir i\u015f mant\u0131\u011f\u0131n\u0131n otomatik olarak \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in ideal ara\u00e7lard\u0131r. Bu sayede, uygulaman\u0131n her noktas\u0131nda ayn\u0131 i\u015f kural\u0131n\u0131n veya g\u00fcvenlik mekanizmas\u0131n\u0131n tekrarlanmas\u0131 yerine, veritaban\u0131 seviyesinde merkezi bir kontrol sa\u011flanm\u0131\u015f olur.<\/p>\n<p>Trigger&#8217;lar\u0131n temel amac\u0131, veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sa\u011flamak, i\u015f kurallar\u0131n\u0131 uygulamak, denetim (audit) kay\u0131tlar\u0131 tutmak veya ilgili tablolarda otomatik g\u00fcncellemeler yapmakt\u0131r. \u00d6rne\u011fin, bir sat\u0131\u015f i\u015flemi tamamland\u0131\u011f\u0131nda stok miktar\u0131n\u0131 otomatik olarak d\u00fc\u015f\u00fcrmek, bir kullan\u0131c\u0131n\u0131n \u015fifresi de\u011fi\u015fti\u011finde bu de\u011fi\u015fikli\u011fi g\u00fcvenlik loglar\u0131na kaydetmek veya bir kayd\u0131n silinmesini engellemek i\u00e7in ko\u015fullu kontroller uygulamak gibi pek \u00e7ok senaryoda Trigger&#8217;lar hayati bir rol oynar. Bu otomasyon yetene\u011fi, hem geli\u015ftirme s\u00fcrecini basitle\u015ftirir hem de potansiyel insan hatalar\u0131n\u0131 minimize ederek veritaban\u0131 i\u015flemlerinin g\u00fcvenilirli\u011fini art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Trigger&#8217;lar genellikle iki ana t\u00fcrde s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131l\u0131r:<\/p>\n<ol>\n<li><strong>DML Trigger&#8217;lar (Data Manipulation Language Trigger&#8217;lar):<\/strong> Tablodaki veriler \u00fczerinde yap\u0131lan INSERT, UPDATE veya DELETE i\u015flemlerine yan\u0131t verirler.\n<ul>\n<li><strong>AFTER Trigger&#8217;lar (SQL Server) \/ ROW-LEVEL veya STATEMENT-LEVEL AFTER Trigger&#8217;lar (PostgreSQL, Oracle):<\/strong> DML i\u015flemi tamamland\u0131ktan <em>sonra<\/em> \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Genellikle denetim, i\u015f kural\u0131 uygulama ve di\u011fer tablolarda otomatik g\u00fcncelleme i\u00e7in kullan\u0131l\u0131rlar.<\/li>\n<li><strong>INSTEAD OF Trigger&#8217;lar (SQL Server) \/ ROW-LEVEL BEFORE Trigger&#8217;lar (PostgreSQL, Oracle):<\/strong> DML i\u015flemi ger\u00e7ekle\u015fmeden <em>\u00f6nce<\/em> \u00e7al\u0131\u015f\u0131r veya DML i\u015flemini tamamen ge\u00e7ersiz k\u0131lar. \u00d6zellikle view&#8217;ler \u00fczerinde INSERT\/UPDATE\/DELETE i\u015flemleri yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, veritaban\u0131n\u0131n ger\u00e7ek tablolarda nas\u0131l i\u015flem yapaca\u011f\u0131n\u0131 kontrol etmek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131rlar.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><strong>DDL Trigger&#8217;lar (Data Definition Language Trigger&#8217;lar):<\/strong> Veritaban\u0131 yap\u0131s\u0131nda yap\u0131lan de\u011fi\u015fikliklere (CREATE TABLE, ALTER TABLE, DROP INDEX vb.) veya sunucu genelindeki olaylara (LOGON, LOGOFF) yan\u0131t verirler. Genellikle g\u00fcvenlik, denetim ve veritaban\u0131 \u015femas\u0131ndaki de\u011fi\u015fiklikleri izlemek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131rlar.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Trigger&#8217;lar, g\u00fc\u00e7l\u00fc otomasyon yetenekleri sunsa da, dikkatli kullan\u0131lmalar\u0131 gereken ara\u00e7lard\u0131r. \u00c7ok fazla Trigger kullanmak veya Trigger&#8217;lar\u0131n karma\u015f\u0131k i\u015f mant\u0131klar\u0131 i\u00e7ermesi, veritaban\u0131 performans\u0131n\u0131 olumsuz etkileyebilir. Bir Trigger&#8217;\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, tetiklenen ana i\u015flemin bir par\u00e7as\u0131d\u0131r ve ana i\u015flemin tamamlanma s\u00fcresini uzatabilir. Ayr\u0131ca, Trigger&#8217;lar\u0131n ard\u0131\u015f\u0131k olarak tetiklenmesi (nested triggers) veya kendi kendini tetiklemesi (recursive triggers) gibi durumlar, istenmeyen yan etkilere veya sonsuz d\u00f6ng\u00fclere yol a\u00e7abilir. Bu nedenle, Trigger tasarlarken basit, odaklanm\u0131\u015f ve verimli olmalar\u0131na \u00f6zen g\u00f6stermek, en iyi performans\u0131 elde etmek i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flamak ve i\u015f kurallar\u0131n\u0131 merkezi olarak uygulamak i\u00e7in vazge\u00e7ilmez bir ara\u00e7 olsalar da, her zaman bir performans ve karma\u015f\u0131kl\u0131k maliyeti ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131n\u0131 unutmamak gerekir.<\/p>\n<h2 id=\"ger\u00e7ek-d\u00fcnya-senaryolar\u0131-cursor-ve-trigger-birlikteli\u011fi\">Ger\u00e7ek D\u00fcnya Senaryolar\u0131: Cursor ve Trigger Birlikteli\u011fi<\/h2>\n<p>Cursor ve Trigger&#8217;lar, her ne kadar farkl\u0131 ama\u00e7lara hizmet etseler de, baz\u0131 karma\u015f\u0131k senaryolarda birbirlerini tamamlay\u0131c\u0131 \u015fekilde kullan\u0131labilirler. \u00d6rne\u011fin, bir toplu i\u015fleme (batch processing) ihtiyac\u0131n\u0131z oldu\u011funda Cursor kullanarak belirli kay\u0131tlar\u0131 se\u00e7ip \u00fczerinde iteratif i\u015flemler yapabilir, bu i\u015flemler s\u0131ras\u0131nda meydana gelen veri de\u011fi\u015fikliklerini ise Trigger&#8217;lar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla otomatik olarak loglayabilir veya ilgili di\u011fer tablolarda otomatik g\u00fcncellemeler tetikleyebilirsiniz. Bu sinerji, veritaban\u0131 sistemlerinizde hem esneklik hem de sa\u011flaml\u0131k sa\u011flar.<\/p>\n<h3 id=\"vaka-analizi-1-m\u00fc\u015fteri-sadakat-program\u0131-g\u00fcncellemesi-cursor-odakl\u0131\">Vaka Analizi 1: M\u00fc\u015fteri Sadakat Program\u0131 G\u00fcncellemesi (Cursor Odakl\u0131)<\/h3>\n<p>Bir e-ticaret \u015firketi d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Bu \u015firket, her ay belirli bir harcama e\u015fi\u011fini ge\u00e7en m\u00fc\u015fterilerine \u00f6zel indirim kodlar\u0131 ve puanlar tan\u0131mlayan bir sadakat program\u0131na sahip. Ancak bu hesaplama, m\u00fc\u015fterinin ge\u00e7mi\u015f al\u0131\u015fveri\u015f al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131na, belirli \u00fcr\u00fcn kategorilerine olan ilgisine ve son kampanyalara kat\u0131l\u0131m\u0131na g\u00f6re karma\u015f\u0131k bir algoritma ile yap\u0131l\u0131yor. Standart set tabanl\u0131 SQL sorgular\u0131 ile bu karma\u015f\u0131k mant\u0131\u011f\u0131 her bir m\u00fc\u015fteri i\u00e7in ayr\u0131 ayr\u0131 uygulamak ya \u00e7ok zorlay\u0131c\u0131 ya da performans a\u00e7\u0131s\u0131ndan verimsiz olabilir.<\/p>\n<pre><code class=\"language-sql\">\n-- M\u00fc\u015fteri puanlar\u0131n\u0131 ve indirim kodlar\u0131n\u0131 g\u00fcncelleyen karma\u015f\u0131k bir senaryo i\u00e7in Cursor kullan\u0131m\u0131\nDECLARE @MusteriID INT;\nDECLARE @ToplamHarcama DECIMAL(18, 2);\nDECLARE @UrunKategoriTercihi VARCHAR(50);\nDECLARE @YeniPuan INT;\nDECLARE @IndirimKodu VARCHAR(20);\n\n-- Sadakat program\u0131nda belirli ko\u015fullar\u0131 sa\u011flayan m\u00fc\u015fterileri se\u00e7ecek bir Cursor tan\u0131mlayal\u0131m\nDECLARE MusteriCursor CURSOR FOR\nSELECT m.MusteriID, SUM(s.Tutar) AS ToplamHarcama,\n       (SELECT TOP 1 UrunKategori FROM SiparisDetay sd JOIN Urun u ON sd.UrunID = u.UrunID WHERE sd.SiparisID IN (SELECT SiparisID FROM Siparisler WHERE MusteriID = m.MusteriID) GROUP BY UrunKategori ORDER BY COUNT(*) DESC) AS EnCokTercihEdilenKategori\nFROM Musteriler m\nJOIN Siparisler s ON m.MusteriID = s.MusteriID\nWHERE s.SiparisTarihi > DATEADD(month, -1, GETDATE()) -- Son bir ay i\u00e7indeki sipari\u015fler\nGROUP BY m.MusteriID\nHAVING SUM(s.Tutar) > 500; -- Son bir ayda 500 TL'den fazla harcayanlar\n\nOPEN MusteriCursor;\n\nFETCH NEXT FROM MusteriCursor INTO @MusteriID, @ToplamHarcama, @UrunKategoriTercihi;\n\nWHILE @@FETCH_STATUS = 0\nBEGIN\n    -- Karma\u015f\u0131k puan hesaplama ve indirim kodu olu\u015fturma mant\u0131\u011f\u0131\n    SET @YeniPuan = 0;\n    SET @IndirimKodu = '';\n\n    IF @ToplamHarcama > 1000\n    BEGIN\n        SET @YeniPuan = @YeniPuan + 100;\n        SET @IndirimKodu = 'BUYUKALICI10';\n    END\n    ELSE IF @ToplamHarcama > 500\n    BEGIN\n        SET @YeniPuan = @YeniPuan + 50;\n        SET @IndirimKodu = 'SADIKMUSTERI5';\n    END\n\n    IF @UrunKategoriTercihi = 'Elektronik'\n    BEGIN\n        SET @YeniPuan = @YeniPuan + 20;\n        SET @IndirimKodu = @IndirimKodu + '-ELEK';\n    END\n\n    -- M\u00fc\u015fterinin puan\u0131n\u0131 ve indirim kodunu g\u00fcncelleyelim\n    UPDATE Musteriler\n    SET SadakatPuan = ISNULL(SadakatPuan, 0) + @YeniPuan,\n        SonIndirimKodu = @IndirimKodu,\n        SonIndirimTarihi = GETDATE()\n    WHERE MusteriID = @MusteriID;\n\n    PRINT 'M\u00fc\u015fteri ID: ' + CAST(@MusteriID AS VARCHAR) + ' i\u00e7in puan ve indirim kodu g\u00fcncellendi.';\n\n    FETCH NEXT FROM MusteriCursor INTO @MusteriID, @ToplamHarcama, @UrunKategoriTercihi;\nEND;\n\nCLOSE MusteriCursor;\nDEALLOCATE MusteriCursor;\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<div class=\"expert-tip\">Uzman \u0130pucu: Cursor'lar genellikle performans d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcne neden olsa da, bu t\u00fcr karma\u015f\u0131k, sat\u0131r baz\u0131nda i\u015f mant\u0131\u011f\u0131 gerektiren ve toplu i\u015flemlerde ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olabilir. Performans\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in Cursor i\u00e7indeki UPDATE i\u015flemlerini m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca basitle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n ve sadece gerekli durumlarda kullan\u0131n.<\/div>\n<h3 id=\"vaka-analizi-2-envanter-kontrol\u00fc-ve-denetim-kay\u0131tlar\u0131-trigger-odakl\u0131\">Vaka Analizi 2: Envanter Kontrol\u00fc ve Denetim Kay\u0131tlar\u0131 (Trigger Odakl\u0131)<\/h3>\n<p>Bir \u00fcr\u00fcn sat\u0131\u015f otomasyon sisteminde, \u00fcr\u00fcn stok miktarlar\u0131n\u0131n do\u011fru bir \u015fekilde y\u00f6netilmesi ve her stok hareketinin denetlenmesi kritik bir gerekliliktir. Yanl\u0131\u015f stok bilgileri sat\u0131\u015f kay\u0131plar\u0131na veya m\u00fc\u015fteri memnuniyetsizli\u011fine yol a\u00e7abilir. Bu senaryoda Trigger'lar, veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc otomatik olarak sa\u011flamak ve denetim kay\u0131tlar\u0131n\u0131 tutmak i\u00e7in m\u00fckemmel bir \u00e7\u00f6z\u00fcmd\u00fcr.<\/p>\n<pre><code class=\"language-sql\">\n-- \u00dcr\u00fcnler tablosunda stok miktar\u0131n\u0131n g\u00fcncellenmesini izleyen ve denetim kayd\u0131 tutan bir Trigger\nCREATE TRIGGER trg_UrunStokGuncellemeAudit\nON Urunler\nAFTER UPDATE\nAS\nBEGIN\n    SET NOCOUNT ON; -- Birden fazla sat\u0131r etkilenirse mesajlar\u0131 engeller\n\n    -- Sadece StokMiktari s\u00fctunu de\u011fi\u015ftiyse i\u015flem yapal\u0131m\n    IF UPDATE(StokMiktari)\n    BEGIN\n        INSERT INTO UrunStokAuditLog (UrunID, EskiStokMiktari, YeniStokMiktari, GuncellemeTarihi, GuncelleyenKullanici)\n        SELECT\n            d.UrunID,\n            d.StokMiktari AS EskiStokMiktari,\n            i.StokMiktari AS YeniStokMiktari,\n            GETDATE(),\n            SUSER_SNAME() -- G\u00fcncelleyen kullan\u0131c\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131 al\u0131r\n        FROM deleted d\n        JOIN inserted i ON d.UrunID = i.UrunID\n        WHERE d.StokMiktari <> i.StokMiktari; -- Sadece stok miktar\u0131 de\u011fi\u015fen kay\u0131tlar\u0131 logla\n\n        -- E\u011fer stok miktar\u0131 s\u0131f\u0131r\u0131n alt\u0131na d\u00fc\u015ferse, bir uyar\u0131 mesaj\u0131 g\u00f6nderilebilir\n        IF EXISTS (SELECT 1 FROM inserted WHERE StokMiktari < 0)\n        BEGIN\n            -- Bu k\u0131s\u0131mda bir hata f\u0131rlatabilir veya bir bildirim mekanizmas\u0131 tetiklenebilir\n            RAISERROR ('Stok miktar\u0131 s\u0131f\u0131r\u0131n alt\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclemez!', 16, 1);\n            ROLLBACK TRANSACTION; -- \u0130\u015flemi geri al\n            RETURN;\n        END\n    END\nEND;\nGO\n\n-- Bu trigger'\u0131 test etmek i\u00e7in bir UPDATE i\u015flemi yapal\u0131m\n-- UPDATE Urunler SET StokMiktari = StokMiktari - 5 WHERE UrunID = 101;\n-- UPDATE Urunler SET StokMiktari = 0 WHERE UrunID = 102;\n-- UPDATE Urunler SET StokMiktari = -10 WHERE UrunID = 103; -- Trigger hatay\u0131 yakalayacak ve rollback yapacak\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Yukar\u0131daki Trigger, <code>Urunler<\/code> tablosunda bir g\u00fcncelleme oldu\u011funda tetiklenir. \u00d6zellikle <code>StokMiktari<\/code> s\u00fctunu de\u011fi\u015fti\u011finde, eski ve yeni stok miktar\u0131n\u0131, g\u00fcncelleme zaman\u0131n\u0131 ve i\u015flemi yapan kullan\u0131c\u0131y\u0131 <code>UrunStokAuditLog<\/code> tablosuna kaydeder. Ayr\u0131ca, e\u011fer bir i\u015flem sonucunda stok miktar\u0131 negatif bir de\u011fere d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmek istenirse, bir hata f\u0131rlat\u0131r ve i\u015flemi geri al\u0131r, b\u00f6ylece veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc aktif olarak korur. Bu sayede, manuel kontrollerle ka\u00e7\u0131r\u0131labilecek hatalar otomatik olarak engellenir ve t\u00fcm stok hareketlerinin eksiksiz bir denetim ge\u00e7mi\u015fi tutulur. Trigger'lar\u0131n bu proaktif yakla\u015f\u0131m\u0131, veritaban\u0131 g\u00fcvenli\u011fi ve tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan paha bi\u00e7ilmezdir. \u00d6zellikle karma\u015f\u0131k i\u015f s\u00fcre\u00e7lerinde, t\u00fcm i\u015f kurallar\u0131n\u0131n manuel olarak kontrol edilmesi yerine, bu kurallar\u0131 veritaban\u0131 seviyesinde Trigger'lar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla otomatikle\u015ftirerek, sistemin g\u00fcvenilirli\u011fini ve tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131rabiliriz.<\/p>\n<h2 id=\"mobil-uyumluluk-i\u00e7in-html-ve-css-ile-responsive-kod-g\u00f6r\u00fcn\u00fcmleri\">Mobil Uyumluluk \u0130\u00e7in HTML ve CSS ile Responsive Kod G\u00f6r\u00fcn\u00fcmleri<\/h2>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde i\u00e7erik t\u00fcketiminin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 mobil cihazlar \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi i\u00e7in, teknik makalelerdeki kod bloklar\u0131n\u0131n ve di\u011fer i\u00e7eri\u011fin mobil uyumlu olmas\u0131 hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Kod bloklar\u0131 genellikle geni\u015flikleri nedeniyle mobil ekranlarda ta\u015fma e\u011filimi g\u00f6sterir. Bu durumu \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in HTML ve CSS kombinasyonunu kullanarak responsive (duyarl\u0131) kod g\u00f6r\u00fcn\u00fcmleri olu\u015fturabiliriz.<\/p>\n<pre><code class=\"language-html\">\n<!DOCTYPE html>\n<html lang=\"tr\">\n<head>\n    <meta charset=\"UTF-8\">\n    <meta name=\"viewport\" content=\"width=device-width, initial-scale=1.0\">\n    <title>Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131<\/title>\n    <style>\n        \/* Genel stil tan\u0131mlamalar\u0131 *\/\n        body { font-family: 'Segoe UI', Tahoma, Geneva, Verdana, sans-serif; line-height: 1.6; color: #333; margin: 0 auto; max-width: 960px; padding: 20px; }\n        h2, h3 { color: #2c3e50; }\n        p { margin-bottom: 1em; }\n        .expert-tip {\n            background-color: #e0f7fa;\n            border-left: 5px solid #00bcd4;\n            padding: 15px;\n            margin: 20px 0;\n            font-style: italic;\n            color: #00796b;\n        }\n        pre {\n            background-color: #2d2d2d;\n            color: #f8f8f2;\n            padding: 1em;\n            overflow-x: auto; \/* Yatay kayd\u0131rma \u00e7ubu\u011fu ekler *\/\n            border-radius: 5px;\n            font-family: 'Consolas', 'Monaco', monospace;\n            font-size: 0.9em;\n        }\n        code {\n            font-family: 'Consolas', 'Monaco', monospace;\n            font-size: 0.9em;\n        }\n\n        \/* Mobil uyumluluk i\u00e7in medya sorgular\u0131 *\/\n        @media screen and (max-width: 768px) {\n            body {\n                padding: 15px;\n            }\n            h2 {\n                font-size: 1.8em;\n            }\n            h3 {\n                font-size: 1.4em;\n            }\n            pre {\n                white-space: pre-wrap; \/* Uzun sat\u0131rlar\u0131 otomatik sarar *\/\n                word-wrap: break-word; \/* Kelimeleri k\u0131rarak s\u0131\u011fd\u0131r\u0131r *\/\n                font-size: 0.85em;\n            }\n        }\n\n        @media screen and (max-width: 480px) {\n            body {\n                padding: 10px;\n            }\n            h2 {\n                font-size: 1.6em;\n            }\n            h3 {\n                font-size: 1.2em;\n            }\n            .expert-tip {\n                padding: 10px;\n            }\n        }\n    <\/style>\n<\/head>\n<body>\n    <!-- Makale i\u00e7eri\u011fi buraya gelecek -->\n<\/body>\n<\/html>\n<\/pre>\n<p><\/code><\/p>\n<p>Yukar\u0131daki HTML ve CSS kod blo\u011fu, temel bir responsive yap\u0131land\u0131rmay\u0131 g\u00f6stermektedir. Anahtar nokta, <code><meta name=\"viewport\" content=\"width=device-width, initial-scale=1.0\"><\/code> etiketi ve CSS i\u00e7indeki <code>@media<\/code> sorgular\u0131d\u0131r. Viewport etiketi, taray\u0131c\u0131ya sayfan\u0131n cihaz\u0131n ekran geni\u015fli\u011fine g\u00f6re \u00f6l\u00e7eklenmesi gerekti\u011fini s\u00f6yler. Medya sorgular\u0131 ise, ekran geni\u015fli\u011fi belirli bir e\u015fi\u011fin alt\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde (\u00f6rne\u011fin 768px veya 480px), farkl\u0131 CSS kurallar\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. \u00d6zellikle <code>pre<\/code> etiketleri i\u00e7in <code>overflow-x: auto;<\/code> kullan\u0131m\u0131, geni\u015f kod bloklar\u0131n\u0131n yatay kayd\u0131rma \u00e7ubu\u011fu ile g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesini sa\u011flar, b\u00f6ylece mobil cihazlarda ekran\u0131 ta\u015f\u0131rmaz. Ayr\u0131ca <code>white-space: pre-wrap;<\/code> ve <code>word-wrap: break-word;<\/code> \u00f6zelliklerini ekleyerek kod sat\u0131rlar\u0131n\u0131n otomatik olarak sar\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayabiliriz, bu da daha k\u00fc\u00e7\u00fck ekranlarda okunabilirli\u011fi art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<div class=\"expert-tip\">Uzman \u0130pucu: Kod bloklar\u0131n\u0131 <code><\/p>\n<div style=\"overflow-x: auto;\">\n<pre><code>...<\/code><\/pre>\n<\/div>\n<p><\/code> i\u00e7ine alarak, medya sorgular\u0131na ihtiya\u00e7 duymadan da mobil cihazlarda yatay kayd\u0131rma \u00e7ubu\u011fu g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc sa\u011flayabilirsiniz. Ancak daha kapsaml\u0131 responsive tasar\u0131m i\u00e7in <code>@media<\/code> sorgular\u0131 vazge\u00e7ilmezdir.<\/div>\n<p>Bu yakla\u015f\u0131mla, teknik makalenizdeki kod \u00f6rnekleri ve di\u011fer g\u00f6rsel elementler, farkl\u0131 ekran boyutlar\u0131na ve cihazlara otomatik olarak adapte olacak, b\u00f6ylece okuyucular\u0131n\u0131z\u0131n herhangi bir cihazda rahat\u00e7a i\u00e7erik t\u00fcketmesini sa\u011flayacakt\u0131r. Mobil uyumluluk, sadece kullan\u0131c\u0131 deneyimi i\u00e7in de\u011fil, ayn\u0131 zamanda arama motoru optimizasyonu (SEO) i\u00e7in de \u00f6nemli bir fakt\u00f6rd\u00fcr.<\/p>\n<h2 id=\"performans-optimizasyonu-ve-en-iyi-uygulamalar\">Performans Optimizasyonu ve En \u0130yi Uygulamalar<\/h2>\n<p>Cursor ve Trigger'lar g\u00fc\u00e7l\u00fc ara\u00e7lar olsa da, performans \u00fczerinde \u00f6nemli etkileri olabilir. Bu nedenle, bunlar\u0131 kullan\u0131rken belirli en iyi uygulamalara ve optimizasyon tekniklerine dikkat etmek gerekir.<\/p>\n<h3>Cursor Kullan\u0131m\u0131nda Dikkat Edilmesi Gerekenler Nelerdir?<\/h3>\n<p>Cursor'lar, \u00f6zellikle b\u00fcy\u00fck veri k\u00fcmeleri \u00fczerinde sat\u0131r baz\u0131nda i\u015flem yaparken performans d\u00fc\u015f\u00fc\u015flerine neden olabilir. Bu y\u00fczden, Cursor kullanmadan \u00f6nce her zaman set tabanl\u0131 (SET-BASED) bir alternatifin olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sorgulamak \u00f6nemlidir. SQL, do\u011fas\u0131 gere\u011fi set tabanl\u0131 i\u015flemler i\u00e7in optimize edilmi\u015ftir ve genellikle Cursor'lardan \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Set Tabanl\u0131 Yakla\u015f\u0131mlar\u0131 Tercih Edin:<\/strong> Bir\u00e7ok durumda, Cursor ile yapaca\u011f\u0131n\u0131z i\u015flemi <code>UPDATE<\/code>, <code>INSERT<\/code>, <code>DELETE<\/code>, <code>MERGE<\/code> ifadeleri veya t\u00fcretilmi\u015f tablolar (derived tables), CTE'ler (Common Table Expressions) ve JOIN'ler kullanarak set tabanl\u0131 bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirebilirsiniz. Bu yakla\u015f\u0131mlar, veritaban\u0131 motorunun sorguyu daha etkin bir \u015fekilde optimize etmesine olanak tan\u0131r.<\/li>\n<li><strong>K\u00fc\u00e7\u00fck Veri K\u00fcmeleri \u0130\u00e7in Kullan\u0131n:<\/strong> E\u011fer i\u015flenmesi gereken sat\u0131r say\u0131s\u0131 \u00e7ok az ise (\u00f6rne\u011fin birka\u00e7 y\u00fcz sat\u0131r), Cursor'\u0131n performansa etkisi genellikle ihmal edilebilir d\u00fczeyde olacakt\u0131r. Ancak binlerce veya milyonlarca sat\u0131r \u00fczerinde i\u015flem yaparken Cursor'dan ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li><strong><code>READ_ONLY<\/code> ve <code>FAST_FORWARD<\/code> Cursor'lar:<\/strong> E\u011fer Cursor'\u0131 sadece veri okumak i\u00e7in kullanacaksan\u0131z ve ileriye do\u011fru tek y\u00f6nde hareket etmesi yeterliyse, <code>DECLARE CURSOR ... FORWARD_ONLY READ_ONLY<\/code> veya <code>DECLARE CURSOR ... FAST_FORWARD<\/code> se\u00e7eneklerini kullan\u0131n. Bu se\u00e7enekler, veritaban\u0131 motorunun Cursor'\u0131 daha az kaynakla ve daha h\u0131zl\u0131 i\u015flemesini sa\u011flar.<\/li>\n<li><strong>Do\u011fru Kapsam\u0131 Belirleyin:<\/strong> Cursor'lar\u0131 m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc tutun. \u0130\u015finiz bitti\u011finde mutlaka <code>CLOSE<\/code> ve <code>DEALLOCATE<\/code> edin. A\u00e7\u0131k kalan Cursor'lar bellek ve kilit kaynaklar\u0131n\u0131 t\u00fcketir.<\/li>\n<li><strong>Transaction Y\u00f6netimi:<\/strong> Cursor i\u00e7indeki her UPDATE\/DELETE i\u015flemi ayr\u0131 bir transaction ba\u015flatabilir. E\u011fer Cursor i\u00e7indeki i\u015flemlerin bir b\u00fct\u00fcn olarak ba\u015far\u0131l\u0131 olmas\u0131n\u0131 veya geri al\u0131nmas\u0131n\u0131 istiyorsan\u0131z, t\u00fcm Cursor d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fc kapsayan tek bir transaction kullanmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Ancak bu, kilitlenme riskini art\u0131rabilir.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Trigger Kullan\u0131m\u0131nda Hangi Y\u00f6ntemler Performans\u0131 Art\u0131r\u0131r?<\/h3>\n<p>Trigger'lar veritaban\u0131 olaylar\u0131na otomatik yan\u0131t verir ve bu nedenle performans \u00fczerinde do\u011frudan bir etkiye sahiptir. \u0130yi tasarlanm\u0131\u015f bir Trigger, veritaban\u0131 i\u015flemlerini h\u0131zland\u0131r\u0131rken, k\u00f6t\u00fc tasarlanm\u0131\u015f bir Trigger ciddi performans darbo\u011fazlar\u0131na yol a\u00e7abilir.<\/p>\n<ul>\n<li><strong>K\u0131sa ve Basit Tutun:<\/strong> Trigger'lar\u0131n i\u00e7inde karma\u015f\u0131k i\u015f mant\u0131\u011f\u0131 veya uzun s\u00fcren i\u015flemlerden ka\u00e7\u0131n\u0131n. Trigger'lar ne kadar k\u0131sa ve spesifik olursa, ana DML i\u015fleminin tamamlanma s\u00fcresine o kadar az etki ederler.<\/li>\n<li><strong>Sadece \u0130htiya\u00e7 Duyulan S\u00fctunlar\u0131 Kontrol Edin:<\/strong> Trigger'\u0131n sadece belirli bir s\u00fctun de\u011fi\u015fti\u011finde tetiklenmesini sa\u011flamak i\u00e7in <code>IF UPDATE(S\u00fctunAd\u0131)<\/code> ko\u015fulunu kullan\u0131n. Bu, Trigger'\u0131n her DML i\u015fleminde gereksiz yere \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 engeller.<\/li>\n<li><strong>Toplu \u0130\u015flemleri G\u00f6z \u00d6n\u00fcnde Bulundurun:<\/strong> Trigger'lar, tek bir sat\u0131r INSERT\/UPDATE\/DELETE edildi\u011finde oldu\u011fu gibi, birden \u00e7ok sat\u0131r etkilendi\u011finde de tetiklenir. Bu y\u00fczden Trigger kodunuzu, <code>inserted<\/code> ve <code>deleted<\/code> sanal tablolar\u0131nda birden \u00e7ok sat\u0131r olabilece\u011fini varsayarak yaz\u0131n. Sat\u0131r baz\u0131nda i\u015flem yapan (row-by-row) mant\u0131klar yerine, set tabanl\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131 kullan\u0131n.<\/li>\n<li><strong>Nested (\u0130\u00e7 \u0130\u00e7e) ve Recursive (\u00d6zyinelemeli) Trigger'lardan Ka\u00e7\u0131n\u0131n:<\/strong> Bir Trigger'\u0131n ba\u015fka bir Trigger'\u0131 tetiklemesi (nested) veya kendi kendini tetiklemesi (recursive) istenmeyen sonu\u00e7lara ve performans sorunlar\u0131na yol a\u00e7abilir. Genellikle veritaban\u0131 ayarlar\u0131nda bu \u00f6zelliklerin kapat\u0131lmas\u0131 \u00f6nerilir (\u00f6rne\u011fin SQL Server'da <code>recursive triggers<\/code> ve <code>nested triggers<\/code> ayarlar\u0131).<\/li>\n<li><strong>Hata Y\u00f6netimi:<\/strong> Trigger i\u00e7inde bir hata olu\u015ftu\u011funda ne yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 tan\u0131mlamak \u00f6nemlidir. Genellikle <code>RAISERROR<\/code> ve <code>ROLLBACK TRANSACTION<\/code> kullanarak hatal\u0131 i\u015flemi geri al\u0131rs\u0131n\u0131z. Bu, veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc korur.<\/li>\n<li><strong>Transaction Y\u00f6netimi:<\/strong> Trigger'lar, tetiklenen ana DML i\u015fleminin transaction'\u0131 i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bu nedenle, Trigger i\u00e7inde <code>COMMIT<\/code> veya <code>ROLLBACK<\/code> kullan\u0131rken \u00e7ok dikkatli olunmal\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu, ana transaction'\u0131 da etkiler. Genellikle Trigger i\u00e7inde a\u00e7\u0131k\u00e7a transaction y\u00f6netmekten ka\u00e7\u0131n\u0131l\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Her iki ara\u00e7 i\u00e7in de genel bir kural, \"az\u0131 karar \u00e7o\u011fu zarar\"d\u0131r. M\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca basit, set tabanl\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmleri tercih edin ve Cursor veya Trigger kullanmak zorunda kald\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, bunlar\u0131n performans etkilerini g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurarak dikkatli bir \u015fekilde tasarlay\u0131n. D\u00fczenli olarak performans izlemesi yapmak ve sorgu planlar\u0131n\u0131 analiz etmek, potansiyel darbo\u011fazlar\u0131 tespit etmek ve gidermek i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/p>\n<h2 id=\"sonu\u00e7-cursor-ve-trigger-do\u011fru-kullan\u0131m\u0131n-anahtarlar\u0131\">Sonu\u00e7: Cursor ve Trigger Do\u011fru Kullan\u0131m\u0131n Anahtarlar\u0131<\/h2>\n<p>Bu makalede, veritaban\u0131 y\u00f6netiminde kritik rol oynayan Cursor ve Trigger kavramlar\u0131n\u0131 detayl\u0131 bir \u015fekilde inceledik. Cursor'lar\u0131n sat\u0131r baz\u0131nda i\u015flem yapma yetene\u011fi ve Trigger'lar\u0131n olay tabanl\u0131 otomasyon g\u00fcc\u00fc, karma\u015f\u0131k i\u015f mant\u0131klar\u0131n\u0131 ve veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc gereksinimlerini kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in vazge\u00e7ilmez ara\u00e7lard\u0131r. Ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131yla bu ara\u00e7lar\u0131n nas\u0131l kullan\u0131labilece\u011fini g\u00f6sterdik ve mobil uyumluluk i\u00e7in kod bloklar\u0131n\u0131n nas\u0131l responsive hale getirilebilece\u011fine de\u011findik.<\/p>\n<p>Unutulmamal\u0131d\u0131r ki, bu ara\u00e7lar g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011fu kadar, yanl\u0131\u015f veya a\u015f\u0131r\u0131 kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda veritaban\u0131 performans\u0131n\u0131 olumsuz etkileme potansiyeline de sahiptir. Bu nedenle, her zaman set tabanl\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131 tercih etmek, Cursor'lar\u0131 sadece ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz durumlarda ve k\u00fc\u00e7\u00fck veri k\u00fcmeleri \u00fczerinde kullanmak, Trigger'lar\u0131 ise k\u0131sa, odaklanm\u0131\u015f ve optimize edilmi\u015f bir \u015fekilde tasarlamak en iyi uygulamalard\u0131r. Do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, Cursor ve Trigger'lar veritaban\u0131 sistemlerinizin daha verimli, tutarl\u0131 ve y\u00f6netilebilir olmas\u0131na katk\u0131da bulunacakt\u0131r.<\/p>\n<h2 id=\"s\u0131k\u00e7a-sorulan-sorular\">S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular<\/h2>\n<h3>1. Cursor'lar neden genellikle performans d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcne neden olur?<\/h3>\n<p>Cursor'lar, SQL'in set tabanl\u0131 do\u011fas\u0131na ayk\u0131r\u0131 olarak, sonu\u00e7 k\u00fcmesindeki her bir sat\u0131r \u00fczerinde tek tek i\u015flem yapar. Bu \"sat\u0131r baz\u0131nda\" (row-by-row) i\u015flem yakla\u015f\u0131m\u0131, veritaban\u0131 motorunun her sat\u0131r i\u00e7in ayr\u0131 ayr\u0131 kaynak ay\u0131rmas\u0131n\u0131, kilitler olu\u015fturmas\u0131n\u0131 ve I\/O operasyonlar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmesini gerektirir. Bu durum, set tabanl\u0131 toplu i\u015flemlere g\u00f6re \u00e7ok daha fazla sistem kayna\u011f\u0131 t\u00fcketir ve i\u015flem s\u00fcresini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde uzat\u0131r.<\/p>\n<h3>2. Trigger'lar\u0131 hangi durumlarda kullanmaktan ka\u00e7\u0131nmal\u0131y\u0131z?<\/h3>\n<p>Trigger'lar\u0131 genellikle performans\u0131 ciddi \u015fekilde etkileyecek karma\u015f\u0131k hesaplamalar, uzun s\u00fcreli i\u015flemler veya \u00e7ok say\u0131da d\u0131\u015f sistemle entegrasyon gerektiren senaryolarda kullanmaktan ka\u00e7\u0131nmal\u0131y\u0131z. Ayr\u0131ca, DML i\u015fleminin par\u00e7as\u0131 olmayan veya ayr\u0131 bir i\u015flem olarak y\u00fcr\u00fct\u00fclebilecek (\u00f6rne\u011fin batch job'lar veya scheduled task'lar) mant\u0131klar i\u00e7in Trigger yerine ba\u015fka \u00e7\u00f6z\u00fcmler tercih edilmelidir. A\u015f\u0131r\u0131 Trigger kullan\u0131m\u0131, veritaban\u0131 performans\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcrebilir ve sorun gidermeyi zorla\u015ft\u0131rabilir.<\/p>\n<h3>3. Cursor yerine kullanabilece\u011fim alternatifler nelerdir?<\/h3>\n<p>\u00c7o\u011fu durumda, Cursor yerine set tabanl\u0131 SQL ifadeleri (<code>UPDATE...FROM<\/code>, <code>INSERT...SELECT<\/code>, <code>MERGE<\/code>), CTE'ler (Common Table Expressions), t\u00fcretilmi\u015f tablolar, view'ler, sakl\u0131 prosed\u00fcrler i\u00e7indeki ge\u00e7ici tablolar veya tablo de\u011fi\u015fkenleri kullan\u0131labilir. Bu alternatifler, genellikle daha performansl\u0131d\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc veritaban\u0131 motorunun verileri tek bir seferde i\u015flemesine olanak tan\u0131r.<\/p>\n<h3>4. Bir tablonun denetim (audit) kayd\u0131n\u0131 tutmak i\u00e7in Trigger kullanmak iyi bir yakla\u015f\u0131m m\u0131d\u0131r?<\/h3>\n<p>Evet, bir tablonun denetim kayd\u0131n\u0131 tutmak (yani hangi verinin, ne zaman, kim taraf\u0131ndan de\u011fi\u015ftirildi\u011fini kaydetmek) i\u00e7in Trigger kullanmak olduk\u00e7a yayg\u0131n ve iyi bir yakla\u015f\u0131md\u0131r. Trigger'lar, DML i\u015flemleri (INSERT, UPDATE, DELETE) tetiklendi\u011finde otomatik olarak \u00e7al\u0131\u015farak bu denetim bilgilerini ayr\u0131 bir log tablosuna kaydedebilir. Bu, veri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sa\u011flar ve denetim mekanizmas\u0131n\u0131 merkezi hale getirir.<\/p>\n<h3>5. Mobil uyumlu kod bloklar\u0131 i\u00e7in <code><\/p>\n<pre><code><\/code> etiketleri i\u00e7inde ba\u015fka hangi CSS \u00f6zelliklerini kullanabiliriz?<\/h3>\n<p>Mobil uyumlu kod bloklar\u0131 i\u00e7in <code><\/p>\n<pre><code><\/code> etiketleri i\u00e7inde <code>overflow-x: auto;<\/code> en temel yakla\u015f\u0131md\u0131r. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, kodun daha okunabilir olmas\u0131 i\u00e7in <code>white-space: pre-wrap;<\/code> ve <code>word-wrap: break-word;<\/code> \u00f6zelliklerini de kullanabilirsiniz. Bu \u00f6zellikler, uzun kod sat\u0131rlar\u0131n\u0131n otomatik olarak bir alt sat\u0131ra ge\u00e7mesini sa\u011flar, b\u00f6ylece kullan\u0131c\u0131lar\u0131n yatay kayd\u0131rma yapmak yerine dikey olarak okumaya devam etmelerine olanak tan\u0131r. Ayr\u0131ca, k\u00fc\u00e7\u00fck ekranlarda font boyutunu k\u00fc\u00e7\u00fcltmek i\u00e7in <code>font-size<\/code> de\u011ferini y\u00fczde birimleriyle (<code>0.85em<\/code> gibi) ayarlamak da faydal\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n<p><\/body><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Veritaban\u0131 y\u00f6netimi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda her i\u015fletme i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri setleri b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve operasyonlar karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131k\u00e7a, standart&hellip;","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-31367","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-genel","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v20.5 (Yoast SEO v25.3.1) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Veritaban\u0131 y\u00f6netimi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda her i\u015fletme i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri setleri b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve operasyonlar karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131k\u00e7a, standart SQL sorgular\u0131 bazen yetersiz kalabilir. \u0130\u015fte bu noktada, daha sofistike veri manip\u00fclasyonu ve otomasyon ara\u00e7lar\u0131na ihtiya\u00e7 duyar\u0131z. Cursor ve Trigger, veritaban\u0131 profesyonellerine bu karma\u015f\u0131k g\u00f6revleri \u00fcstlenme ve veritaban\u0131 i\u015flemlerini optimize etme g\u00fcc\u00fc veren iki g\u00fc\u00e7l\u00fc SQL Server (ve di\u011fer veritaban\u0131 sistemleri) bile\u015fenidir. Peki, bu ara\u00e7lar tam olarak ne i\u015fe yarar ve veritaban\u0131 i\u015flemlerimizi nas\u0131l daha verimli hale getirebiliriz?\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Veritaban\u0131 y\u00f6netimi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda her i\u015fletme i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri setleri b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve operasyonlar karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131k\u00e7a, standart SQL sorgular\u0131 bazen yetersiz kalabilir. \u0130\u015fte bu noktada, daha sofistike veri manip\u00fclasyonu ve otomasyon ara\u00e7lar\u0131na ihtiya\u00e7 duyar\u0131z. Cursor ve Trigger, veritaban\u0131 profesyonellerine bu karma\u015f\u0131k g\u00f6revleri \u00fcstlenme ve veritaban\u0131 i\u015flemlerini optimize etme g\u00fcc\u00fc veren iki g\u00fc\u00e7l\u00fc SQL Server (ve di\u011fer veritaban\u0131 sistemleri) bile\u015fenidir. Peki, bu ara\u00e7lar tam olarak ne i\u015fe yarar ve veritaban\u0131 i\u015flemlerimizi nas\u0131l daha verimli hale getirebiliriz?\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-10-09T01:31:02+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fatih Soysal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"20 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/\"},\"author\":{\"name\":\"Fatih Soysal\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"headline\":\"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131\",\"datePublished\":\"2025-10-09T01:31:02+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/\"},\"wordCount\":3485,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/#respond\"]}],\"copyrightYear\":\"2025\",\"copyrightHolder\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/\",\"name\":\"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-10-09T01:31:02+00:00\",\"description\":\"Veritaban\u0131 y\u00f6netimi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda her i\u015fletme i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri setleri b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve operasyonlar karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131k\u00e7a, standart SQL sorgular\u0131 bazen yetersiz kalabilir. \u0130\u015fte bu noktada, daha sofistike veri manip\u00fclasyonu ve otomasyon ara\u00e7lar\u0131na ihtiya\u00e7 duyar\u0131z. Cursor ve Trigger, veritaban\u0131 profesyonellerine bu karma\u015f\u0131k g\u00f6revleri \u00fcstlenme ve veritaban\u0131 i\u015flemlerini optimize etme g\u00fcc\u00fc veren iki g\u00fc\u00e7l\u00fc SQL Server (ve di\u011fer veritaban\u0131 sistemleri) bile\u015fenidir. Peki, bu ara\u00e7lar tam olarak ne i\u015fe yarar ve veritaban\u0131 i\u015flemlerimizi nas\u0131l daha verimli hale getirebiliriz?\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/\",\"name\":\"Fatihsoysal.com\",\"description\":\"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1\",\"name\":\"Fatih Soysal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Fatih Soysal\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"description\":\"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.\",\"url\":\"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131","description":"Veritaban\u0131 y\u00f6netimi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda her i\u015fletme i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri setleri b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve operasyonlar karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131k\u00e7a, standart SQL sorgular\u0131 bazen yetersiz kalabilir. \u0130\u015fte bu noktada, daha sofistike veri manip\u00fclasyonu ve otomasyon ara\u00e7lar\u0131na ihtiya\u00e7 duyar\u0131z. Cursor ve Trigger, veritaban\u0131 profesyonellerine bu karma\u015f\u0131k g\u00f6revleri \u00fcstlenme ve veritaban\u0131 i\u015flemlerini optimize etme g\u00fcc\u00fc veren iki g\u00fc\u00e7l\u00fc SQL Server (ve di\u011fer veritaban\u0131 sistemleri) bile\u015fenidir. Peki, bu ara\u00e7lar tam olarak ne i\u015fe yarar ve veritaban\u0131 i\u015flemlerimizi nas\u0131l daha verimli hale getirebiliriz?","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131","og_description":"Veritaban\u0131 y\u00f6netimi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda her i\u015fletme i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri setleri b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve operasyonlar karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131k\u00e7a, standart SQL sorgular\u0131 bazen yetersiz kalabilir. \u0130\u015fte bu noktada, daha sofistike veri manip\u00fclasyonu ve otomasyon ara\u00e7lar\u0131na ihtiya\u00e7 duyar\u0131z. Cursor ve Trigger, veritaban\u0131 profesyonellerine bu karma\u015f\u0131k g\u00f6revleri \u00fcstlenme ve veritaban\u0131 i\u015flemlerini optimize etme g\u00fcc\u00fc veren iki g\u00fc\u00e7l\u00fc SQL Server (ve di\u011fer veritaban\u0131 sistemleri) bile\u015fenidir. Peki, bu ara\u00e7lar tam olarak ne i\u015fe yarar ve veritaban\u0131 i\u015flemlerimizi nas\u0131l daha verimli hale getirebiliriz?","og_url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/","og_site_name":"Kodlar\u0131n Gizemli D\u00fcnyas\u0131","article_published_time":"2025-10-09T01:31:02+00:00","author":"Fatih Soysal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Fatih Soysal","Tahmini okuma s\u00fcresi":"20 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/"},"author":{"name":"Fatih Soysal","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"headline":"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131","datePublished":"2025-10-09T01:31:02+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/"},"wordCount":3485,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/#respond"]}],"copyrightYear":"2025","copyrightHolder":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#organization"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/","name":"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2025-10-09T01:31:02+00:00","description":"Veritaban\u0131 y\u00f6netimi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijital d\u00fcnyas\u0131nda her i\u015fletme i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Veri setleri b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e ve operasyonlar karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131k\u00e7a, standart SQL sorgular\u0131 bazen yetersiz kalabilir. \u0130\u015fte bu noktada, daha sofistike veri manip\u00fclasyonu ve otomasyon ara\u00e7lar\u0131na ihtiya\u00e7 duyar\u0131z. Cursor ve Trigger, veritaban\u0131 profesyonellerine bu karma\u015f\u0131k g\u00f6revleri \u00fcstlenme ve veritaban\u0131 i\u015flemlerini optimize etme g\u00fcc\u00fc veren iki g\u00fc\u00e7l\u00fc SQL Server (ve di\u011fer veritaban\u0131 sistemleri) bile\u015fenidir. Peki, bu ara\u00e7lar tam olarak ne i\u015fe yarar ve veritaban\u0131 i\u015flemlerimizi nas\u0131l daha verimli hale getirebiliriz?","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/veritabani-performansini-artiran-cursor-ve-trigger-kullanimi\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Veritaban\u0131 Performans\u0131n\u0131 Art\u0131ran Cursor ve Trigger Kullan\u0131m\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/","name":"Fatihsoysal.com","description":"Blog - Yaz\u0131l\u0131m D\u00fcnyas\u0131 Tecr\u00fcbelerim","publisher":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/002a254750921dcfd568a99e48240dd1","name":"Fatih Soysal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","contentUrl":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/cropped-replicate-prediction-3kgg1hgjn5rgp0cf0p5tr0jw7w-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Fatih Soysal"},"logo":{"@id":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/"},"description":"Kullan\u0131m ve kodlama m\u00fckemmeliyetini odak alan uygulamalar olu\u015fturma deneyimine sahip, profesyonel olarak 15+ y\u0131l \u00fczeri deneyime sahip bir yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi.","url":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/author\/fatihsoysal\/"}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31367","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31367"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31367\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31367"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31367"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fatihsoysal.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31367"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}