# PostgreSQL’de Belirli S\u0131rada \u00c7oklu De\u011ferlere G\u00f6re S\u0131ralama<\/p>\n
PostgreSQL veritaban\u0131n\u0131zda belirli bir s\u0131rada birden fazla de\u011fere g\u00f6re s\u0131ralama yapman\u0131z m\u0131 gerekiyor? \u00d6rne\u011fin, bir e-ticaret sitesinde \u00fcr\u00fcn kategorilerini “\u00d6ne \u00c7\u0131kanlar”, “Yeni \u00dcr\u00fcnler”, “\u0130ndirimli \u00dcr\u00fcnler” gibi belirli bir \u00f6nceli\u011fe g\u00f6re s\u0131ralamak istiyorsunuz. Bu makalede, PostgreSQL’de bu i\u015flemi ad\u0131m ad\u0131m nas\u0131l yapaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131, performans optimizasyonunu ve olas\u0131 sorunlar\u0131 ele alaca\u011f\u0131z. Basit \u00f6rneklerden karma\u015f\u0131k senaryolara kadar geni\u015f bir yelpazede pratik \u00e7\u00f6z\u00fcmler sunaca\u011f\u0131z.<\/p>\n
PostgreSQL’de S\u0131ralama: Temel Kavramlar<\/strong><\/p>\n PostgreSQL’de verileri s\u0131ralamak i\u00e7in PostgreSQL’de Belirli Bir S\u0131rada \u00c7oklu De\u011ferlere G\u00f6re S\u0131ralama Nas\u0131l Yap\u0131l\u0131r? (Yeni Ba\u015flayanlar \u0130\u00e7in)<\/strong><\/p>\n Yeni ba\u015flayanlar i\u00e7in, basit bir \u00f6rnek \u00fczerinden ba\u015flayal\u0131m. Diyelim ki bir Bu sorgu, Daha Karma\u015f\u0131k Senaryolar \u0130\u00e7in CASE Deyiminin Geli\u015fmi\u015f Kullan\u0131m\u0131 (Orta Seviye)<\/strong><\/p>\n \u015eimdi, daha karma\u015f\u0131k bir senaryo ele alal\u0131m. Bir e-ticaret sitesi d\u00fc\u015f\u00fcnelim. \u00dcr\u00fcnlerimiz farkl\u0131 kategorilerde ve ayr\u0131ca “indirimli” olup olmad\u0131klar\u0131 bilgisi de mevcut. \u00d6nce “\u00d6ne \u00c7\u0131kanlar” kategorisindeki \u00fcr\u00fcnleri, ard\u0131ndan “indirimli” olan “Yeni \u00dcr\u00fcnler” kategorisindeki \u00fcr\u00fcnleri ve son olarak di\u011fer t\u00fcm \u00fcr\u00fcnleri s\u0131ralamak istiyoruz.<\/p>\n Bu sorgu, \u00f6nce kategori ve indirim durumuna g\u00f6re s\u0131ralama yapar. E\u011fer birden fazla \u00fcr\u00fcn ayn\u0131 \u00f6ncelik de\u011ferine sahipse ( Performans Optimizasyonu ve \u0130ndeks Kullan\u0131m\u0131<\/strong><\/p>\n Yukar\u0131daki sorgular\u0131n performans\u0131n\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in indeks kullanmak \u00f6nemlidir. Bu indeks, PostgreSQL’in s\u0131ralama i\u015flemini h\u0131zland\u0131racakt\u0131r, \u00f6zellikle b\u00fcy\u00fck veri k\u00fcmeleri i\u00e7in. \u0130ndeks olu\u015fturman\u0131n maliyeti g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulmal\u0131 ve sadece performans art\u0131\u015f\u0131 sa\u011flayaca\u011f\u0131 durumlarda kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u00c7oklu De\u011fer S\u0131ralamas\u0131 \u0130\u00e7in Fonksiyonlar ve CTE’lerin Kullan\u0131m\u0131 (\u0130leri D\u00fczey)<\/strong><\/p>\n Daha karma\u015f\u0131k s\u0131ralama gereksinimleri i\u00e7in, kendi fonksiyonlar\u0131m\u0131z\u0131 veya Common Table Expressions (CTE) kullanabiliriz. \u00d6rne\u011fin, farkl\u0131 \u00f6ncelik seviyelerini i\u00e7eren bir tablo olu\u015fturabilir ve bu tabloya g\u00f6re s\u0131ralama yapabiliriz.<\/p>\n Bu y\u00f6ntem, kategori \u00f6nceliklerini daha y\u00f6netilebilir ve \u00f6l\u00e7eklenebilir hale getirir. Yeni bir kategori eklemek i\u00e7in sadece PostgreSQL’de S\u0131ralama: Edge Case’ler ve Potansiyel Sorunlar<\/strong><\/p>\n Ger\u00e7ek D\u00fcnya \u00d6rne\u011fi: Bir Haber Sitesi \u0130\u00e7in \u0130\u00e7erik S\u0131ralama<\/strong><\/p>\n Bir haber sitesi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Haberleri \u00f6ne \u00e7\u0131kanlar, son dakika haberleri, kategoriye g\u00f6re ve yay\u0131n tarihine g\u00f6re s\u0131ralamak istiyoruz. Bu durumda, \u00f6ncelik s\u0131ras\u0131na g\u00f6re bir Sonu\u00e7<\/strong><\/p>\n PostgreSQL’de belirli bir s\u0131rada birden fazla de\u011fere g\u00f6re s\u0131ralama yapmak i\u00e7in S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular:<\/strong><\/p>\n 1. 2. 3. 4. Performans sorunlar\u0131yla nas\u0131l ba\u015fa \u00e7\u0131kabilirim?<\/strong> \u0130ndeksler olu\u015fturarak, sorgu plan\u0131n\u0131 inceleyerek ( 5. \u00c7ok b\u00fcy\u00fck veri k\u00fcmeleri i\u00e7in hangi y\u00f6ntem daha uygundur?<\/strong> \u00c7ok b\u00fcy\u00fck veri k\u00fcmeleri i\u00e7in, indeksli s\u00fctunlar\u0131 kullanarak ve m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca az s\u00fctuna g\u00f6re s\u0131ralama yaparak performans\u0131 optimize etmeniz gerekir. CTE’ler ve fonksiyonlar, b\u00fcy\u00fck veri k\u00fcmeleri i\u00e7in performans a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha verimli olabilir.<\/p>\n Yazar: Fatih Soysal<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"# PostgreSQL’de Belirli S\u0131rada \u00c7oklu De\u011ferlere G\u00f6re S\u0131ralama PostgreSQL veritaban\u0131n\u0131zda belirli bir s\u0131rada birden fazla de\u011fere g\u00f6re s\u0131ralama…","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[644],"tags":[],"class_list":{"0":"post-26882","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-postgresql","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"\nORDER BY<\/code> deyimini kullan\u0131r\u0131z. Basit bir s\u0131ralama, tek bir s\u00fctuna g\u00f6re yap\u0131l\u0131r. Ancak, birden fazla s\u00fctuna g\u00f6re veya belirli bir de\u011fer s\u0131ras\u0131na g\u00f6re s\u0131ralamak i\u00e7in daha geli\u015fmi\u015f teknikler gereklidir. CASE<\/code> deyimi ve IN<\/code> operat\u00f6r\u00fc, bu konuda bize yard\u0131mc\u0131 olan \u00f6nemli ara\u00e7lard\u0131r. \u00d6rne\u011fin, ORDER BY<\/code> deyiminin ard\u0131ndan birden \u00e7ok s\u00fctun belirtilirse, PostgreSQL \u00f6nce ilk s\u00fctuna g\u00f6re s\u0131ralar, e\u015fitlikler durumunda ikinci s\u00fctuna ve bu \u015fekilde devam eder. Ancak, belirli bir s\u0131ray\u0131 zorlamak i\u00e7in daha sofistike y\u00f6ntemlere ihtiya\u00e7 duyabiliriz.<\/p>\nurunler<\/code> tablomuz var ve bu tabloda kategori<\/code> adl\u0131 bir s\u00fctun bulunuyor. Kategoriler “\u00d6ne \u00c7\u0131kanlar”, “Yeni \u00dcr\u00fcnler” ve “Di\u011ferler” olsun. “\u00d6ne \u00c7\u0131kanlar” \u00fcr\u00fcnlerini en \u00fcstte, ard\u0131ndan “Yeni \u00dcr\u00fcnler” ve son olarak “Di\u011ferler” \u00fcr\u00fcnlerini g\u00f6rmek istiyoruz.<\/p>\nSELECT *\nFROM urunler\nORDER BY \n CASE kategori\n WHEN '\u00d6ne \u00c7\u0131kanlar' THEN 1\n WHEN 'Yeni \u00dcr\u00fcnler' THEN 2\n ELSE 3\n END;<\/code><\/pre>\nCASE<\/code> deyimini kullanarak her kategoriye bir \u00f6ncelik de\u011feri atar. PostgreSQL, bu \u00f6ncelik de\u011ferlerine g\u00f6re \u00fcr\u00fcnleri s\u0131ralar. Bu, basit ve anla\u015f\u0131l\u0131r bir y\u00f6ntemdir, ancak daha fazla kategori ekledik\u00e7e CASE<\/code> deyimi uzayabilir.<\/p>\nSELECT *\nFROM urunler\nORDER BY \n CASE \n WHEN kategori = '\u00d6ne \u00c7\u0131kanlar' THEN 1\n WHEN kategori = 'Yeni \u00dcr\u00fcnler' AND indirimli = true THEN 2\n ELSE 3\n END,\n urun_adi;<\/code><\/pre>\nORDER BY<\/code>‘\u0131n ilk k\u0131sm\u0131), urun_adi<\/code> s\u00fctununa g\u00f6re alfabetik olarak s\u0131ralama yapar. Bu, daha esnek ve ger\u00e7ek hayat senaryolar\u0131na daha uygun bir yakla\u015f\u0131md\u0131r.<\/p>\nkategori<\/code> ve indirimli<\/code> s\u00fctunlar\u0131na indeks ekleyerek CASE<\/code> deyiminin daha h\u0131zl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayabiliriz.<\/p>\nCREATE INDEX idx_kategori_indirimli ON urunler (kategori, indirimli);<\/code><\/pre>\nEXPLAIN ANALYZE<\/code> komutu ile sorgu plan\u0131n\u0131 inceleyerek indeks kullan\u0131m\u0131n\u0131n etkisini g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\nWITH kategori_oncelikleri AS (\n SELECT '\u00d6ne \u00c7\u0131kanlar' AS kategori, 1 AS oncelik UNION ALL\n SELECT 'Yeni \u00dcr\u00fcnler', 2 UNION ALL\n SELECT 'Di\u011ferler', 3\n)\nSELECT u.*\nFROM urunler u\nJOIN kategori_oncelikleri k ON u.kategori = k.kategori\nORDER BY k.oncelik, u.urun_adi;<\/code><\/pre>\nkategori_oncelikleri<\/code> tablosuna bir sat\u0131r eklemek yeterlidir.<\/p>\nCASE<\/code> deyiminin i\u00e7indeki ko\u015fullar\u0131n s\u0131ras\u0131 \u00f6nemlidir. Yanl\u0131\u015f bir s\u0131raya sahip ko\u015fullar, beklenmedik sonu\u00e7lara yol a\u00e7abilir. Ayr\u0131ca, NULL<\/code> de\u011ferlerin nas\u0131l ele al\u0131naca\u011f\u0131n\u0131 dikkatlice d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir. CASE<\/code> deyiminde NULL<\/code> de\u011ferleri i\u00e7in \u00f6zel bir ko\u015ful belirlemezseniz, NULL<\/code> de\u011ferleri genellikle en sona s\u0131ralan\u0131r. Bu davran\u0131\u015f\u0131 kontrol etmek i\u00e7in COALESCE<\/code> fonksiyonunu kullanabilirsiniz.<\/p>\nCASE<\/code> deyimi ve yay\u0131n tarihine g\u00f6re ikinci bir ORDER BY<\/code> kriteri kullanabiliriz. \u0130ndeksler, performans\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in kritik \u00f6nem ta\u015f\u0131r.<\/p>\nCASE<\/code> deyimi, fonksiyonlar ve CTE’ler gibi \u00e7e\u015fitli y\u00f6ntemler kullanabiliriz. Performans optimizasyonu i\u00e7in indeks kullan\u0131m\u0131 \u00f6nemlidir. EXPLAIN ANALYZE<\/code> komutu ile sorgu plan\u0131n\u0131 inceleyerek optimizasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 do\u011frulayabilirsiniz. NULL<\/code> de\u011ferleri ve ko\u015fullar\u0131n s\u0131ras\u0131 gibi edge case’leri g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmak, beklenmedik sonu\u00e7lardan ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in gereklidir. Do\u011fru yakla\u015f\u0131m\u0131 se\u00e7mek, veritaban\u0131n\u0131z\u0131n boyutuna, sorgu karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131z ve performans gereksinimlerinize ba\u011fl\u0131d\u0131r. Daha detayl\u0131 bilgi i\u00e7in [fatihsoysal.com](https:\/\/fatihsoysal.com) sitesini ziyaret edebilirsiniz.<\/p>\nORDER BY<\/code> deyiminde ka\u00e7 s\u00fctun kullan\u0131labilir?<\/strong> Teorik olarak s\u0131n\u0131rs\u0131z say\u0131da s\u00fctun kullan\u0131labilir, ancak \u00e7ok fazla s\u00fctun kullanmak performans\u0131 olumsuz etkileyebilir.<\/p>\nCASE<\/code> deyimi yerine ba\u015fka bir y\u00f6ntem var m\u0131?<\/strong> Fonksiyonlar ve CTE’ler daha karma\u015f\u0131k senaryolar i\u00e7in daha uygun olabilir.<\/p>\nNULL<\/code> de\u011ferlerini nas\u0131l y\u00f6netebilirim?<\/strong> COALESCE<\/code> fonksiyonu veya CASE<\/code> deyimi i\u00e7inde \u00f6zel bir ko\u015ful tan\u0131mlayarak NULL<\/code> de\u011ferlerinin nas\u0131l s\u0131ralanaca\u011f\u0131n\u0131 kontrol edebilirsiniz.<\/p>\nEXPLAIN ANALYZE<\/code>) ve gereksiz s\u00fctunlar\u0131 se\u00e7mekten ka\u00e7\u0131narak performans\u0131 art\u0131rabilirsiniz.<\/p>\n