# PostgreSQL’de Sadece Hafta Sonlar\u0131n\u0131 Se\u00e7mek: Tam Bir K\u0131lavuz<\/p>\n
Meta A\u00e7\u0131klamas\u0131:<\/strong> PostgreSQL veritaban\u0131n\u0131zdan sadece hafta sonu kay\u0131tlar\u0131n\u0131 nas\u0131l se\u00e7ebilirsiniz? Bu kapsaml\u0131 rehber, yeni ba\u015flayanlardan ileri d\u00fczeye kadar ad\u0131m ad\u0131m PostgreSQL ile hafta sonu verilerini filtreleme y\u00f6ntemlerini a\u00e7\u0131kl\u0131yor, ger\u00e7ek d\u00fcnya \u00f6rnekleri ve performans optimizasyon ipu\u00e7lar\u0131 sunuyor.<\/p>\n Veri analizi yaparken, belirli bir zaman dilimindeki verileri filtrelemek s\u0131k\u00e7a ihtiya\u00e7 duyulan bir i\u015flemdir. \u00d6rne\u011fin, bir e-ticaret sitesinin hafta sonu sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131 analiz etmek, pazarlama stratejilerini optimize etmek i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemli olabilir. Peki, PostgreSQL veritaban\u0131n\u0131zda depolanan verilerden sadece hafta sonu kay\u0131tlar\u0131n\u0131 nas\u0131l se\u00e7ersiniz? Bu makale, PostgreSQL kullanarak hafta sonu verilerini se\u00e7menin farkl\u0131 y\u00f6ntemlerini, ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klamalar, ger\u00e7ek d\u00fcnya \u00f6rnekleri ve performans optimizasyon tekniklerini kapsayan kapsaml\u0131 bir rehber sunmaktad\u0131r.<\/p>\n PostgreSQL Tarih Fonksiyonlar\u0131n\u0131 Anlamak<\/strong><\/p>\n PostgreSQL’de tarih ve zaman verilerini i\u015flemek i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc fonksiyonlar mevcuttur. Hafta sonu kay\u0131tlar\u0131n\u0131 se\u00e7mek i\u00e7in PostgreSQL’de Hafta Sonu Verilerini Se\u00e7me: Ad\u0131m Ad\u0131m K\u0131lavuz<\/strong><\/p>\n # Yeni Ba\u015flayanlar \u0130\u00e7in: Basit Bir \u00d6rnek<\/strong><\/p>\n Diyelim ki Bu sorgu, # Orta Seviye: Ger\u00e7ek D\u00fcnya \u00d6rne\u011fi ve Optimizasyon \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/strong><\/p>\n Bir online kitap sat\u0131\u015f sitesinin, son bir aydaki hafta sonu sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131 analiz etmek istedi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Bu sorgu, Optimizasyon \u0130pucu:<\/strong> # \u0130leri D\u00fczey: Performans Analizi ve Edge Case’ler<\/strong><\/p>\n \u00c7ok b\u00fcy\u00fck veritabanlar\u0131nda, yukar\u0131daki y\u00f6ntemler bile performans sorunlar\u0131na neden olabilir. Performans analizini Edge Case:<\/strong> Baz\u0131 durumlarda, haftan\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131n\u0131n Pazar veya Pazartesi olarak tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131 farkl\u0131 takvim sistemleri kullan\u0131l\u0131yor olabilir. PostgreSQL’de Hafta Sonu Verilerini Se\u00e7menin Alternatif Y\u00f6ntemleri<\/strong><\/p>\n Bu yakla\u015f\u0131m\u0131n dezavantaj\u0131, dil ayarlar\u0131na ba\u011f\u0131ml\u0131 olmas\u0131d\u0131r. Farkl\u0131 dil ayarlar\u0131nda sorguyu de\u011fi\u015ftirmeniz gerekebilir.<\/p>\n Ger\u00e7ek D\u00fcnya Vaka Analizi: Bir Otel Rezervasyon Sistemi<\/strong><\/p>\n Bir otel rezervasyon sisteminde, hafta sonu rezervasyonlar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 ve toplam gelirini hesaplamak istedi\u011fimizi varsayal\u0131m. Sonu\u00e7<\/strong><\/p>\n PostgreSQL’de hafta sonu verilerini se\u00e7mek i\u00e7in farkl\u0131 y\u00f6ntemler mevcuttur. S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular:<\/strong><\/p>\n 1. 2. Hafta sonu verilerini se\u00e7mek i\u00e7in ba\u015fka hangi fonksiyonlar\u0131 kullanabilirim?<\/strong> 3. Performans sorunlar\u0131n\u0131 nas\u0131l \u00f6nleyebilirim?<\/strong> \u0130ndeksleme, trigger’lar ve sorgu optimizasyonu tekniklerini kullanarak performans\u0131 art\u0131rabilirsiniz.<\/p>\n 4. Farkl\u0131 takvim sistemlerini nas\u0131l ele alabilirim?<\/strong> PostgreSQL’in takvim ayarlar\u0131n\u0131 kontrol ederek ve sorguyu buna g\u00f6re uyarlayarak farkl\u0131 takvim sistemlerini y\u00f6netebilirsiniz.<\/p>\n 5. \u00c7ok b\u00fcy\u00fck bir veritaban\u0131m var. Hangi y\u00f6ntemi kullanmal\u0131y\u0131m?<\/strong> B\u00fcy\u00fck veritabanlar\u0131 i\u00e7in, performans analizi yaparak ve indeksleme gibi optimizasyon tekniklerini kullanarak en verimli y\u00f6ntemi belirlemeniz gerekir.<\/p>\n Yazar: Fatih Soysal<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"# PostgreSQL’de Sadece Hafta Sonlar\u0131n\u0131 Se\u00e7mek: Tam Bir K\u0131lavuz Meta A\u00e7\u0131klamas\u0131: PostgreSQL veritaban\u0131n\u0131zdan sadece hafta sonu kay\u0131tlar\u0131n\u0131 nas\u0131l…","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[644],"tags":[],"class_list":{"0":"post-25621","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-postgresql","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"\nEXTRACT<\/code> fonksiyonunu kullanarak haftan\u0131n g\u00fcn\u00fcn\u00fc belirleyebiliriz. EXTRACT(DOW FROM tarih_sutunu)<\/code> ifadesi, tarih_sutunu<\/code> s\u00fctunundaki tarihin haftan\u0131n ka\u00e7\u0131nc\u0131 g\u00fcn\u00fc oldu\u011funu (0-Pazar, 1-Pazartesi, …, 6-Cumartesi) integer olarak d\u00f6nd\u00fcr\u00fcr. Bu bilgiyi kullanarak hafta sonu g\u00fcnlerini (Cumartesi ve Pazar) filtreleyebiliriz.<\/p>\nsiparisler<\/code> ad\u0131nda bir tablonuz var ve bu tabloda siparis_tarihi<\/code> ad\u0131nda bir tarih s\u00fctunu bulunuyor. Sadece hafta sonu yap\u0131lan sipari\u015fleri se\u00e7mek i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki sorguyu kullanabilirsiniz:<\/p>\nSELECT *\nFROM siparisler\nWHERE EXTRACT(DOW FROM siparis_tarihi) IN (0, 6);<\/code><\/pre>\nsiparis_tarihi<\/code> s\u00fctunundaki haftan\u0131n g\u00fcn\u00fcn\u00fc EXTRACT<\/code> fonksiyonu ile al\u0131r ve IN (0, 6)<\/code> ko\u015fulu ile Pazar (0) ve Cumartesi (6) g\u00fcnlerini se\u00e7er. T\u00fcm tablo verilerini (SELECT *<\/code>) se\u00e7er. Daha spesifik s\u00fctunlar se\u00e7mek isterseniz, SELECT *<\/code> yerine ilgili s\u00fctun adlar\u0131n\u0131 yazabilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, sadece sipari\u015f ID’sini ve tarihini g\u00f6rmek isterseniz:<\/p>\nSELECT siparis_id, siparis_tarihi\nFROM siparisler\nWHERE EXTRACT(DOW FROM siparis_tarihi) IN (0, 6);<\/code><\/pre>\nsatislar<\/code> adl\u0131 bir tabloda satis_tarihi<\/code> ve satis_tutari<\/code> s\u00fctunlar\u0131 bulunmaktad\u0131r. A\u015fa\u011f\u0131daki sorgu, son 30 g\u00fcn i\u00e7indeki hafta sonu sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131 toplar:<\/p>\nSELECT SUM(satis_tutari) AS toplam_satis\nFROM satislar\nWHERE satis_tarihi >= NOW() - INTERVAL '30 day'\n AND EXTRACT(DOW FROM satis_tarihi) IN (0, 6);<\/code><\/pre>\nNOW()<\/code> fonksiyonu ile g\u00fcn\u00fcm\u00fcz tarihini al\u0131r ve INTERVAL '30 day'<\/code> ile 30 g\u00fcn \u00f6ncesini hesaplar. WHERE<\/code> ko\u015fulu ile hem tarih aral\u0131\u011f\u0131n\u0131 hem de hafta sonu g\u00fcnlerini filtreler. SUM()<\/code> fonksiyonu ile toplam sat\u0131\u015f tutar\u0131n\u0131 hesaplar ve AS toplam_satis<\/code> ile bu s\u00fctuna bir isim verir.<\/p>\nEXTRACT(DOW FROM tarih_sutunu)<\/code> ifadesi, \u00f6zellikle b\u00fcy\u00fck veritabanlar\u0131nda performans sorunlar\u0131na yol a\u00e7abilir. E\u011fer performans kritik ise, siparisler<\/code> tablosuna yeni bir hafta_gunu<\/code> s\u00fctunu ekleyip, bu s\u00fctunu g\u00fcncel tutmak daha verimli olabilir. Bu sayede, sorgu EXTRACT<\/code> fonksiyonunu kullanmak zorunda kalmaz ve daha h\u0131zl\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bu i\u015flem i\u00e7in bir trigger kullanabilirsiniz. [fatihsoysal.com](https:\/\/fatihsoysal.com) adresinden PostgreSQL trigger’lar\u0131 hakk\u0131nda daha fazla bilgi edinebilirsiniz.<\/p>\nEXPLAIN ANALYZE<\/code> komutu ile yapabilirsiniz. Bu komut, sorguyu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmadan \u00f6nce nas\u0131l planland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ne kadar s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6sterir. E\u011fer sorgu yava\u015fsa, indeksleme gibi optimizasyon tekniklerini kullanman\u0131z gerekebilir. siparis_tarihi<\/code> s\u00fctununa bir indeks eklemek, sorgu performans\u0131n\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131rabilir.<\/p>\nEXTRACT(DOW FROM tarih_sutunu)<\/code> fonksiyonunun hangi takvim sistemini kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol etmek ve buna g\u00f6re sorguyu ayarlamak \u00f6nemlidir. PostgreSQL’in varsay\u0131lan takvim sistemi ISO 8601’dir (haftan\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 Pazartesi’dir).<\/p>\nEXTRACT<\/code> fonksiyonuna alternatif olarak, TO_CHAR<\/code> fonksiyonunu kullanarak haftan\u0131n g\u00fcn\u00fcn\u00fc text olarak alabilirsiniz. Bu fonksiyon farkl\u0131 dil ayarlar\u0131na g\u00f6re haftan\u0131n g\u00fcn\u00fcn\u00fc farkl\u0131 \u015fekillerde d\u00f6nd\u00fcrebilir. \u00d6rne\u011fin, T\u00fcrk\u00e7e dil ayar\u0131nda DY<\/code> format kodu ile haftan\u0131n g\u00fcn\u00fcn\u00fcn k\u0131salt\u0131lm\u0131\u015f halini (Paz, Pzt, Sal, \u00c7ar, Per, Cum, Cmt) alabilirsiniz. Bu yakla\u015f\u0131m, EXTRACT<\/code> fonksiyonuna g\u00f6re daha az verimli olabilir.<\/p>\nSELECT *\nFROM siparisler\nWHERE TO_CHAR(siparis_tarihi, 'DY') IN ('Cmt', 'Paz');<\/code><\/pre>\nrezervasyonlar<\/code> adl\u0131 bir tabloda rezervasyon_tarihi<\/code> ve fiyat<\/code> s\u00fctunlar\u0131 bulunmaktad\u0131r. A\u015fa\u011f\u0131daki sorgu, son 6 aydaki hafta sonu rezervasyonlar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 ve toplam gelirini hesaplar:<\/p>\nSELECT\n COUNT(*) AS toplam_rezervasyon,\n SUM(fiyat) AS toplam_gelir\nFROM rezervasyonlar\nWHERE rezervasyon_tarihi >= NOW() - INTERVAL '6 month'\n AND EXTRACT(DOW FROM rezervasyon_tarihi) IN (0, 6);<\/code><\/pre>\nEXTRACT<\/code> fonksiyonu en yayg\u0131n ve verimli y\u00f6ntemlerden biridir. Ancak, b\u00fcy\u00fck veritabanlar\u0131nda performans sorunlar\u0131na yol a\u00e7abilir. Bu durumda, indeksleme veya bir trigger kullanarak yeni bir s\u00fctun ekleme gibi optimizasyon teknikleri kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. TO_CHAR<\/code> fonksiyonu da alternatif bir y\u00f6ntemdir ancak dil ayarlar\u0131na ba\u011f\u0131ml\u0131d\u0131r ve EXTRACT<\/code> fonksiyonuna g\u00f6re daha az verimli olabilir. Do\u011fru y\u00f6ntemin se\u00e7imi, veritaban\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, performans gereksinimleri ve di\u011fer fakt\u00f6rlere ba\u011fl\u0131d\u0131r. Veri analizi yaparken, verimlili\u011fi ve do\u011frulu\u011fu sa\u011flamak i\u00e7in do\u011fru y\u00f6ntemi se\u00e7mek \u00f6nemlidir.<\/p>\nEXTRACT(DOW FROM tarih)<\/code> fonksiyonu hangi g\u00fcnleri 0 ve 6 olarak d\u00f6nd\u00fcr\u00fcr?<\/strong> ISO 8601 standard\u0131na g\u00f6re, 0 Pazar g\u00fcn\u00fcn\u00fc, 6 ise Cumartesi g\u00fcn\u00fcn\u00fc temsil eder.<\/p>\nDATE_PART<\/code> fonksiyonu da EXTRACT<\/code> fonksiyonuna benzer \u015fekilde kullan\u0131labilir.<\/p>\n