# PostgreSQL: Metni Diziye D\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme Rehberi<\/p>\n
PostgreSQL veritaban\u0131n\u0131zda metin verisi mi sakl\u0131yorsunuz ve bu verileri dizi olarak i\u015flemeniz gerekiyor mu? \u00d6rne\u011fin, virg\u00fclle ayr\u0131lm\u0131\u015f bir listeyi her bir \u00f6\u011fesi ayr\u0131 bir eleman olacak \u015fekilde bir diziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek mi istiyorsunuz? Bu makalede, PostgreSQL’de metin verilerini diziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmenin farkl\u0131 y\u00f6ntemlerini, performans optimizasyonlar\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 ad\u0131m ad\u0131m ele alaca\u011f\u0131z. Ba\u015flang\u0131\u00e7 seviyesinden ileri seviyeye kadar her a\u015famada size rehberlik edecek, pratik \u00f6rnekler ve ipu\u00e7lar\u0131 sunaca\u011f\u0131z.<\/p>\n
PostgreSQL’de Dizi Kavram\u0131: Temel Bilgiler<\/strong><\/p>\n PostgreSQL, veritaban\u0131 y\u00f6netim sistemleri aras\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fc dizi i\u015fleme yetenekleri sunmas\u0131yla \u00f6ne \u00e7\u0131kar. Bir dizi, s\u0131ral\u0131 bir \u015fekilde birden fazla de\u011fer i\u00e7eren bir veri tipidir. Bu de\u011ferler ayn\u0131 veri tipinden olabilir (\u00f6rne\u011fin, sadece say\u0131lar veya sadece metinler) veya farkl\u0131 veri tiplerinden olabilir (karma diziler). Diziler, bir\u00e7ok uygulama senaryosunda, \u00f6zellikle de ili\u015fkili verileri tek bir s\u00fctunda saklamak istedi\u011finizde olduk\u00e7a kullan\u0131\u015fl\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin, bir kullan\u0131c\u0131n\u0131n sahip oldu\u011fu rolleri, tercih etti\u011fi dilleri veya sipari\u015f etti\u011fi \u00fcr\u00fcnleri bir dizi i\u00e7erisinde tutabilirsiniz. Diziler \u00fczerinde \u00e7e\u015fitli i\u015flemler yapabilirsiniz: eleman ekleme, silme, g\u00fcncelleme, elemanlara eri\u015fim, alt dizi olu\u015fturma vb. Bu \u00f6zellik, veritaban\u0131 tasar\u0131m\u0131 ve sorgu optimizasyonu a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck avantajlar sa\u011flar. Daha detayl\u0131 bilgi i\u00e7in [Fatih Soysal’\u0131n PostgreSQL ile ilgili yaz\u0131lar\u0131n\u0131](https:\/\/fatihsoysal.com) inceleyebilirsiniz.<\/p>\n Metni Diziye D\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme: Uygulamal\u0131 K\u0131lavuz<\/strong><\/p>\n \u015eimdi, PostgreSQL’de metin verilerini diziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmenin farkl\u0131 y\u00f6ntemlerini inceleyelim. Bu y\u00f6ntemler, metnin yap\u0131s\u0131na ve d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme gereksinimlerine ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015fir.<\/p>\n # Yeni Ba\u015flayanlar \u0130\u00e7in: Basit Virg\u00fclle Ayr\u0131lm\u0131\u015f Listeler<\/strong><\/p>\n Yeni ba\u015flayanlar i\u00e7in en basit senaryo, virg\u00fclle ayr\u0131lm\u0131\u015f bir metin listesini diziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmektir. Bunun i\u00e7in \u00d6rnek:<\/strong><\/p>\n Bu sorgu, ‘elma’, ‘armut’ ve ‘kiraz’ de\u011ferlerini i\u00e7eren bir metin dizisi d\u00f6nd\u00fcr\u00fcr. Virg\u00fcl yerine farkl\u0131 bir ay\u0131r\u0131c\u0131 kullanmak isterseniz, ikinci parametreye bu ay\u0131r\u0131c\u0131y\u0131 girmeniz yeterlidir. \u00d6rne\u011fin, noktal\u0131 virg\u00fcl ile ayr\u0131lm\u0131\u015f bir liste i\u00e7in:<\/p>\n # Orta Seviye: Ger\u00e7ek Hayat \u00d6rne\u011fi ve Optimizasyon \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/strong><\/p>\n \u015eimdi daha ger\u00e7ek\u00e7i bir senaryo ele alal\u0131m. Bir \u00fcr\u00fcn tablosunda, her \u00fcr\u00fcn\u00fcn ilgili kategorilerini virg\u00fclle ayr\u0131lm\u0131\u015f bir metin alan\u0131 olarak saklad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 varsayal\u0131m. Bu metin alan\u0131n\u0131 bir diziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrerek, her kategoriyi ayr\u0131 ayr\u0131 sorgulayabiliriz.<\/p>\n \u00d6rnek Tablo:<\/strong><\/p>\n Diziye D\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme ve Sorgulama:<\/strong><\/p>\n Bu sorgu, ‘Meyve’ kategorisini i\u00e7eren \u00fcr\u00fcnleri listeler. # \u0130leri D\u00fczey: Performans Analizi ve Edge Case’ler<\/strong><\/p>\n B\u00fcy\u00fck veri setlerinde, metin d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme i\u015flemlerinin performans\u0131 kritik \u00f6neme sahiptir. \u00d6rnek (PL\/pgSQL Fonksiyonu):<\/strong><\/p>\n Bu \u00f6rnekte, PL\/pgSQL fonksiyonu kullanarak d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme i\u015flemini daha iyi kontrol edebilir ve ek hata y\u00f6netimi veya \u00f6n i\u015fleme ad\u0131mlar\u0131 ekleyebilirsiniz. Ancak, PL\/pgSQL fonksiyonlar\u0131n\u0131n performans\u0131n\u0131 dikkatlice analiz etmeniz ve SQL fonksiyonlar\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rarak en uygun se\u00e7imi yapman\u0131z \u00f6nemlidir.<\/p>\n PostgreSQL’de Dizi \u0130\u015flemleri: Daha Fazla \u00d6rnek<\/strong><\/p>\n Metni diziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fckten sonra, PostgreSQL’in sundu\u011fu zengin dizi i\u015fleme fonksiyonlar\u0131n\u0131 kullanarak bu diziler \u00fczerinde \u00e7e\u015fitli i\u015flemler yapabilirsiniz. \u00d6rne\u011fin:<\/p>\n * Sonu\u00e7<\/strong><\/p>\n Bu makalede, PostgreSQL’de metin verilerini diziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmenin farkl\u0131 y\u00f6ntemlerini ve performans optimizasyonunu ele ald\u0131k. Ba\u015flang\u0131\u00e7 seviyesinden ileri seviyeye kadar \u00e7e\u015fitli teknikleri ve ger\u00e7ek d\u00fcnya senaryolar\u0131n\u0131 inceledik. Do\u011fru y\u00f6ntemi se\u00e7mek, verilerinizin yap\u0131s\u0131na ve uygulama gereksinimlerinize ba\u011fl\u0131d\u0131r. B\u00fcy\u00fck veri setlerinde performans kritik oldu\u011fundan, her zaman performans analizi yapmal\u0131 ve en uygun y\u00f6ntemi se\u00e7melisiniz.<\/p>\n S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular:<\/strong><\/p>\n 1. 2. Dizi elemanlar\u0131 farkl\u0131 veri tiplerinden olabilir mi?<\/strong> Hay\u0131r, PostgreSQL dizileri genellikle ayn\u0131 veri tipindeki elemanlar\u0131 tutar. Karma veri tiplerine ihtiya\u00e7 duyuyorsan\u0131z, JSON veya di\u011fer karma veri yap\u0131lar\u0131 daha uygun olabilir.<\/p>\n 3. Virg\u00fclden ba\u015fka ay\u0131r\u0131c\u0131lar kullanabilir miyim?<\/strong> Evet, 4. Bo\u015fluklar veya \u00e7ift virg\u00fcller gibi edge case’leri nas\u0131l ele alabilirim?<\/strong> 5. Diziler \u00fczerinde hangi i\u015flemleri yapabilirim?<\/strong> PostgreSQL, diziler \u00fczerinde ekleme, silme, g\u00fcncelleme, uzunluk bulma, elemanlara eri\u015fim, alt dizi olu\u015fturma gibi bir\u00e7ok i\u015flem yapman\u0131z\u0131 sa\u011flayan geni\u015f bir fonksiyon yelpazesi sunar.<\/p>\n Yazar: Fatih Soysal<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"# PostgreSQL: Metni Diziye D\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme Rehberi PostgreSQL veritaban\u0131n\u0131zda metin verisi mi sakl\u0131yorsunuz ve bu verileri dizi olarak i\u015flemeniz…","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_page_subscribe_form":"","csco_page_contact_form":"","footnotes":""},"categories":[644],"tags":[],"class_list":{"0":"post-25225","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-postgresql","7":"cs-entry","8":"cs-video-wrap"},"yoast_head":"\nstring_to_array()<\/code> fonksiyonunu kullanabiliriz.<\/p>\nSELECT string_to_array('elma,armut,kiraz', ',');<\/code><\/pre>\nSELECT string_to_array('elma;armut;kiraz', ';');<\/code><\/pre>\nCREATE TABLE urunler (\n urun_id SERIAL PRIMARY KEY,\n urun_adi TEXT,\n kategoriler TEXT\n);\n\nINSERT INTO urunler (urun_adi, kategoriler) VALUES\n('Elma', 'Meyve,K\u0131rm\u0131z\u0131'),\n('Armut', 'Meyve,Ye\u015fil'),\n('Havu\u00e7', 'Sebze,Turuncu');<\/code><\/pre>\nSELECT urun_adi, string_to_array(kategoriler, ',') AS kategoriler_dizi\nFROM urunler\nWHERE 'Meyve' = ANY(string_to_array(kategoriler, ','));<\/code><\/pre>\nANY<\/code> operat\u00f6r\u00fc, dizinin herhangi bir eleman\u0131n\u0131n belirtilen de\u011fere e\u015fit olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol eder. B\u00fcy\u00fck veri setlerinde performans\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in indeksleme kullanmay\u0131 unutmay\u0131n. kategoriler<\/code> s\u00fctununa bir indeks eklemek, bu sorguyu \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde h\u0131zland\u0131rabilir. Ancak, string_to_array<\/code> fonksiyonunun her sat\u0131r i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 performans\u0131 etkileyebilir. Bu durumda, PostgreSQL’in daha geli\u015fmi\u015f fonksiyonlar\u0131n\u0131 veya daha verimli veri modelleme tekniklerini d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, \u00fcr\u00fcn-kategori ili\u015fkisini ayr\u0131 bir tabloda tutmak daha iyi performans sa\u011flayabilir.<\/p>\nstring_to_array<\/code> fonksiyonunun her sat\u0131rda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, \u00f6zellikle b\u00fcy\u00fck tablolar i\u00e7in performans sorunlar\u0131na yol a\u00e7abilir. Bu gibi durumlarda, PostgreSQL’in daha geli\u015fmi\u015f fonksiyonlar\u0131n\u0131 veya daha verimli veri modelleme tekniklerini kullanman\u0131z gerekebilir. \u00d6rne\u011fin, PL\/pgSQL fonksiyonlar\u0131 veya daha verimli indeksleme stratejileri performans\u0131 art\u0131rabilir. Ayr\u0131ca, bo\u015fluklar, \u00e7ift virg\u00fcller veya di\u011fer beklenmedik karakterler gibi edge case’leri ele almak i\u00e7in ek \u00f6n i\u015fleme ad\u0131mlar\u0131 eklemeniz gerekebilir.<\/p>\nCREATE OR REPLACE FUNCTION metni_diziye_donustur(metin TEXT)\nRETURNS TEXT[] AS $$\nDECLARE\n dizi TEXT[];\nBEGIN\n -- Bo\u015fluklar\u0131 temizleme ve ay\u0131r\u0131c\u0131y\u0131 kontrol etme gibi ek i\u015flemler burada yap\u0131labilir.\n dizi := string_to_array(metin, ',');\n RETURN dizi;\nEND;\n$$ LANGUAGE plpgsql;\n\nSELECT urun_adi, metni_diziye_donustur(kategoriler) AS kategoriler_dizi\nFROM urunler;<\/code><\/pre>\narray_append()<\/code>:<\/strong> Diziye yeni bir eleman eklemek i\u00e7in.
\n* array_remove()<\/code>:<\/strong> Diziden bir eleman\u0131 kald\u0131rmak i\u00e7in.
\n* array_length()<\/code>:<\/strong> Dizi uzunlu\u011funu bulmak i\u00e7in.
\n* unnest()<\/code>:<\/strong> Dizi elemanlar\u0131n\u0131 ayr\u0131 sat\u0131rlara ay\u0131rmak i\u00e7in. Bu fonksiyon, diziler \u00fczerinde daha karma\u015f\u0131k sorgular yapman\u0131z\u0131 sa\u011flar.<\/p>\nstring_to_array()<\/code> fonksiyonu b\u00fcy\u00fck metinler i\u00e7in yava\u015f m\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r?<\/strong> Evet, \u00f6zellikle b\u00fcy\u00fck veri setlerinde her sat\u0131r i\u00e7in fonksiyonu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak performans\u0131 etkileyebilir. Bu durumda, PL\/pgSQL fonksiyonlar\u0131 veya daha verimli indeksleme stratejileri kullanmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz.<\/p>\nstring_to_array()<\/code> fonksiyonunun ikinci parametresiyle istedi\u011finiz ay\u0131r\u0131c\u0131y\u0131 belirleyebilirsiniz.<\/p>\nstring_to_array()<\/code> fonksiyonunu kullanmadan \u00f6nce metni \u00f6n i\u015fleyerek bo\u015fluklar\u0131 temizleyebilir veya d\u00fczensizlikleri d\u00fczeltebilirsiniz. PL\/pgSQL fonksiyonlar\u0131 bu \u00f6n i\u015fleme ad\u0131mlar\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/p>\n