C# ile Kendi Derleyicimizi Olu\u015fturuyoruz: 3. B\u00f6l\u00fcm<\/p>\n
Merhaba! Ge\u00e7ti\u011fimiz b\u00f6l\u00fcmlerde leksiksel analizi (lexing) tamamlam\u0131\u015f ve token’lar\u0131m\u0131z\u0131 olu\u015fturmu\u015ftuk. \u015eimdi ise, derleyici olu\u015fturma yolculu\u011fumuzun en \u00f6nemli a\u015famalar\u0131ndan birine, yani s\u00f6zdizimi analizine (parsing)<\/strong> ve soyut s\u00f6zdizimi a\u011fac\u0131n\u0131n (AST) olu\u015fturulmas\u0131na<\/strong> dal\u0131yoruz. Bu ad\u0131m, kodumuzun yap\u0131s\u0131n\u0131 anlaman\u0131n ve derleme s\u00fcrecinin temelini atman\u0131n anahtar\u0131d\u0131r. \u00d6ncelikle, ge\u00e7en b\u00f6l\u00fcmlerde olu\u015fturdu\u011fumuz token ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 nas\u0131l bir yap\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrece\u011fimizi ele alal\u0131m. <\/p>\n S\u00f6zdizimi analizi, leksiksel analizden gelen token ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 al\u0131p, programlama dilimizin s\u00f6zdizimine g\u00f6re bu token\u2019lar\u0131 anlaml\u0131 bir hiyerar\u015fik yap\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme i\u015flemidir. Bu i\u015flem, genellikle bir s\u00f6zdizimi analiz\u00f6r\u00fc (parser)<\/strong> kullan\u0131larak ger\u00e7ekle\u015ftirilir. Bir\u00e7ok farkl\u0131 parser t\u00fcr\u00fc bulunmaktad\u0131r; ancak en yayg\u0131n kullan\u0131lanlardan biri, Recursive Descent Parser’d\u0131r<\/strong>. Bu t\u00fcr parser, dilin s\u00f6zdizimini yans\u0131tan \u00f6zyinelemeli fonksiyonlar kullanarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n \u00d6rne\u011fin, basit bir aritmetik ifadeyi ele alal\u0131m: AST’nin \u00f6nemi nedir?<\/strong> AST, kodun yap\u0131s\u0131n\u0131 soyut bir \u015fekilde temsil eder. Bu sayede, derleyici, kodun anlamsal analizini (semantic analysis), ara kodu olu\u015fturmay\u0131 ve nihayetinde makine koduna \u00e7evirmeyi daha kolay bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirebilir. AST, kodun hangi par\u00e7alar\u0131n\u0131n birbirleriyle nas\u0131l ili\u015fkili oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6sterir. Bu da, derleyicinin hata tespitini ve optimizasyonlar\u0131n\u0131 daha etkin bir \u015fekilde yapmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n C# kullanarak Recursive Descent Parser’\u0131 uygulamak i\u00e7in, dilin s\u00f6zdizimini yans\u0131tan \u00f6zyinelemeli fonksiyonlar yazmam\u0131z gerekir. Bu fonksiyonlar, token ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 i\u015fleyerek AST d\u00fc\u011f\u00fcmlerini olu\u015fturur. A\u015fa\u011f\u0131da basit bir \u00f6rnek verilmi\u015ftir:<\/p>\n2 + 3 * 4<\/code>. Lexing a\u015famas\u0131ndan sonra token ak\u0131\u015f\u0131m\u0131z \u015f\u00f6yle olabilir: NUMBER(2), PLUS, NUMBER(3), MULTIPLY, NUMBER(4)<\/code>. Parser, bu token ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 alarak, i\u015flemlerin \u00f6ncelik s\u0131ras\u0131na g\u00f6re bir a\u011fa\u00e7 yap\u0131s\u0131 olu\u015fturur. Bu a\u011fa\u00e7 yap\u0131s\u0131, soyut s\u00f6zdizimi a\u011fac\u0131 (AST) olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\nC# ile Recursive Descent Parser Uygulamas\u0131<\/h2>\n
\npublic class Parser {\n \/\/ ... (Token ak\u0131\u015f\u0131 ve di\u011fer yard\u0131mc\u0131 fonksiyonlar) ...\n\n public Node ParseExpression() {\n Node left = ParseTerm();\n while (currentToken.Type == TokenType.PLUS || currentToken.Type == TokenType.MINUS) {\n Token op = currentToken;\n NextToken();\n Node right = ParseTerm();\n left = new BinaryNode(op, left, right);\n }\n return left;\n }\n\n public Node ParseTerm() {\n \/\/ ... (\u00c7arpma ve b\u00f6lme i\u015flemlerini ele alan kod) ...\n }\n \/\/ ... (Di\u011fer \u00f6zyinelemeli fonksiyonlar) ...\n}\n<\/code><\/pre>\n