Debian 7 Üzerine WordPress Kurulumu: Kapsamlı Bir Rehber

Debian 7 Üzerine WordPress Kurulumu: Kapsamlı Bir Rehber

Giriş: WordPress ve Debian 7 İkilisi

WordPress, günümüzün en popüler içerik yönetim sistemlerinden (CMS) biridir ve dünya genelindeki web sitelerinin büyük bir kısmına güç vermektedir. Bloglardan e-ticaret sitelerine, kurumsal portallardan kişisel sayfalara kadar geniş bir yelpazede kullanılabilen WordPress, kullanıcı dostu arayüzü ve zengin eklenti/tema ekosistemi sayesinde hem geliştiricilerin hem de son kullanıcıların favorisi haline gelmiştir. Açık kaynak kodlu yapısı, sürekli geliştirilmesi ve geniş topluluk desteği ile WordPress, esneklik ve ölçeklenebilirlik sunar.

Debian ise, kararlılığı, güvenilirliği ve sağlam güvenlik politikalarıyla bilinen bir Linux dağıtımıdır. Sunucu ortamlarında sıklıkla tercih edilen Debian, özellikle uzun süreli çalışma gerektiren kritik sistemler için ideal bir temel oluşturur. Debian’ın “eski ama sağlam” felsefesi, birçok kurumsal ortamda tercih edilmesinin ana nedenlerinden biridir. Bu makalede, Debian’ın 7. sürümü olan “Wheezy” üzerine WordPress kurulumunu adım adım inceleyeceğiz. Debian 7, artık resmi olarak desteklenmeyen ve güncel güvenlik yamalarını almayan eski bir sürüm olmasına rağmen, belirli senaryolarda (örneğin eski sistemleri sürdürmek veya belirli uyumluluk testleri yapmak) hala karşılaşılabilmektedir. Bu rehber, tam da bu tür durumlar için detaylı bir yol haritası sunmaktadır.

Bu makalenin amacı, Debian 7 işletim sistemine sahip bir sunucu üzerinde WordPress’i çalışır duruma getirmek için gerekli tüm adımları, en temelden başlayarak eksiksiz bir şekilde açıklamaktır. LAMP (Linux, Apache, MySQL, PHP) yığını kurulumundan, WordPress veritabanının oluşturulmasına, WordPress dosyalarının indirilip yapılandırılmasına ve son olarak web arayüzünden kurulumun tamamlanmasına kadar her aşama detaylıca ele alınacaktır. Bu rehber, temel Linux komut bilgisine sahip ve sunucu yönetimi konusunda başlangıç seviyesinde deneyimi olan herkes için uygun olacaktır.

Ön Gereksinimler

WordPress kurulumuna başlamadan önce, bazı temel gereksinimleri karşılamanız gerekmektedir. Bu gereksinimler, kurulum sürecinin sorunsuz ilerlemesi için kritik öneme sahiptir.

Debian 7 Sunucu

Öncelikle, Debian 7 “Wheezy” işletim sistemine sahip bir sunucuya ihtiyacınız var. Bu bir sanal özel sunucu (VPS), fiziksel bir sunucu, bir bulut sunucusu veya yerel bir sanal makine (örneğin VirtualBox veya VMware üzerinde çalışan) olabilir. Sunucunun internet erişimi olduğundan emin olun.

Kök (Root) Erişimi veya Sudo Yetkileri

Kurulum adımlarının çoğu sistem düzeyinde değişiklikler gerektirdiğinden, sunucunuzda kök kullanıcı (root) olarak oturum açmış olmanız veya sudo komutunu kullanabilen bir kullanıcı hesabına sahip olmanız gerekmektedir. sudo kullanacak bir hesapla çalışmak, güvenlik açısından genellikle daha iyi bir uygulamadır. Bu rehberde, komutlar genellikle sudo ile verilecektir.

Temel Linux Komut Satırı Bilgisi

Bu rehber, Linux komut satırı ortamında temel gezinme, dosya işlemleri ve metin düzenleme (örneğin nano veya vi ile) gibi bilgilere aşina olduğunuzu varsaymaktadır.

SSH İstemcisi

Sunucunuza uzaktan bağlanmak için bir SSH istemcisine ihtiyacınız olacaktır. Linux ve macOS sistemlerinde terminal zaten yerleşik bir SSH istemcisine sahiptir. Windows kullanıcıları için PuTTY gibi üçüncü taraf bir SSH istemcisi kullanabilirler.

LAMP Yığını Kurulumu (Linux, Apache, MySQL, PHP)

WordPress, dinamik bir web sitesi olduğu için bir web sunucusu (Apache), bir veritabanı sunucusu (MySQL) ve bir sunucu tarafı betik dili (PHP) gerektirir. Bu üç bileşenin Linux işletim sistemi üzerinde bir araya gelmesiyle “LAMP” yığını oluşur. Debian 7 üzerine WordPress kurmanın ilk adımı, bu LAMP yığını bileşenlerini kurmaktır.

Sistem Güncellemesi

Kuruluma başlamadan önce, sistemdeki paket listesini güncellemek ve mevcut paketleri yükseltmek iyi bir uygulamadır. Bu, en son güvenlik yamalarını ve kararlı paket sürümlerini almanızı sağlar.

sudo apt-get update
sudo apt-get upgrade -y

apt-get update komutu, yerel paket indeksini günceller ve mevcut paketlerin yeni sürümleri hakkında bilgi edinir. apt-get upgrade -y komutu ise, indirilen bu bilgilere dayanarak sistemdeki tüm yüklü paketleri en yeni sürümlerine yükseltir. -y bayrağı, tüm sorulara otomatik olarak “evet” yanıtı vermeyi sağlar.

Apache Web Sunucusu Kurulumu

Apache, dünyanın en popüler web sunucularından biridir ve WordPress’i çalıştırmak için ideal bir platform sağlar.

sudo apt-get install apache2 -y

Bu komut Apache web sunucusunu kurar. Kurulum tamamlandıktan sonra, Apache otomatik olarak başlayacaktır. Kurulumun başarılı olduğunu doğrulamak için web tarayıcınızı açıp sunucunuzun IP adresini (örneğin http://sunucu_ip_adresiniz) ziyaret edebilirsiniz. Eğer her şey yolundaysa, “It works!” yazan bir Apache varsayılan sayfası görmelisiniz.

Apache’nin durumunu kontrol etmek için:

sudo service apache2 status

Apache’yi yeniden başlatmak veya durdurmak için:

sudo service apache2 restart
sudo service apache2 stop

MySQL Veritabanı Sunucusu Kurulumu

WordPress, tüm içerik, kullanıcı bilgileri ve ayarlarını depolamak için bir veritabanına ihtiyaç duyar. MySQL, WordPress için en yaygın kullanılan veritabanı sistemidir.

sudo apt-get install mysql-server mysql-client -y

Bu komut mysql-server (veritabanı sunucusu) ve mysql-client (veritabanı istemcisi) paketlerini kurar. Kurulum sırasında, MySQL root kullanıcısı için bir parola belirlemeniz istenecektir. Bu parolayı güvenli bir yere not edin, çünkü daha sonra veritabanı yönetimi için gerekecektir.

MySQL kurulumu tamamlandıktan sonra, güvenlik ayarlarını yapılandırmak önemlidir. mysql_secure_installation betiği, varsayılan güvenlik açıklarını kapatmanıza yardımcı olur.

sudo mysql_secure_installation

Bu betik size bir dizi soru soracaktır:
* Enter current password for root (enter for none): MySQL root kullanıcısı için belirlediğiniz parolayı girin.
* Change the root password? [Y/n]: Eğer kurulum sırasında bir parola belirlediyseniz veya değiştirmek istemiyorsanız n girin. Belirlemediyseniz veya değiştirmek istiyorsanız Y girip yeni bir parola belirleyebilirsiniz.
* Remove anonymous users? [Y/n]: Anonim kullanıcılar genellikle test ortamları için kullanılır ve güvenlik riski oluşturur. Y girerek bunları kaldırmanız önerilir.
* Disallow root login remotely? [Y/n]: root kullanıcısının uzaktan bağlanmasını engellemek güvenlik açısından önemlidir. Y girerek bunu yapın.
* Remove test database and access to it? [Y/n]: test veritabanı, varsayılan olarak gelir ve genellikle gereksizdir. Y girerek kaldırın.
* Reload privilege tables now? [Y/n]: Yapılan değişikliklerin hemen etkili olması için Y girin.

PHP Kurulumu

PHP, WordPress’in kodlandığı sunucu tarafı betik dilidir. Debian 7, genellikle PHP 5.4 sürümü ile birlikte gelir ki bu sürüm, o dönemdeki çoğu WordPress sürümüyle uyumludur. Ancak, çok yeni WordPress sürümleri daha güncel PHP versiyonları gerektirebilir. Bu rehber, Debian 7’nin varsayılan PHP 5.4 sürümünü kullanacaktır.

WordPress’in düzgün çalışması için bazı PHP modüllerinin de kurulu olması gerekir. En temel modüller şunlardır:

sudo apt-get install php5 libapache2-mod-php5 php5-mysql php5-gd php5-curl php5-xmlrpc php5-intl php5-mcrypt -y

Bu komut aşağıdaki paketleri kurar:
* php5: PHP ana paketi.
* libapache2-mod-php5: Apache’nin PHP kodlarını yorumlamasını sağlayan modül.
* php5-mysql: PHP’nin MySQL veritabanlarıyla iletişim kurmasını sağlayan modül. WordPress için zorunludur.
* php5-gd: Görsel düzenleme (resim boyutlandırma, thumbnail oluşturma vb.) için gerekli bir modül. WordPress’in medya yükleme özelliklerini kullanabilmesi için önemlidir.
* php5-curl: Uzak sunucularla iletişim kurmak için kullanılan bir modül. Bazı WordPress eklentileri veya temaları bunu gerektirebilir.
* php5-xmlrpc: XML-RPC protokolü için destek sağlar. Mobil uygulamalar ve uzak yayıncılık için kullanılabilir.
* php5-intl: Uluslararasılaştırma ve yerelleştirme (çoklu dil desteği) için gerekli modül.
* php5-mcrypt: Veri şifreleme ve şifre çözme fonksiyonları sağlar. Bazı eklentiler bunu kullanabilir.

PHP kurulumu ve modüller eklendikten sonra, Apache’nin PHP’yi tanıması için web sunucusunu yeniden başlatmanız gerekir:

sudo service apache2 restart

PHP Kurulumunu Test Etme

PHP’nin doğru şekilde çalıştığını ve Apache ile entegre olduğunu doğrulamak için basit bir PHP bilgi dosyası oluşturabilirsiniz.

sudo nano /var/www/info.php

Açılan dosyaya aşağıdaki satırları ekleyin:

Kaydedip dosyayı kapatın (CTRL+O, Enter, CTRL+X). Şimdi web tarayıcınızı açın ve http://sunucu_ip_adresiniz/info.php adresine gidin. Eğer PHP doğru bir şekilde kurulduysa, PHP sürümü, yapılandırma ayarları ve yüklü modüller hakkında detaylı bilgi içeren bir sayfa görmelisiniz. Bu sayfa, kurulumunuzun başarılı olduğunu gösterir. Güvenlik nedeniyle, WordPress kurulumu tamamlandıktan sonra bu dosyayı sunucunuzdan silmeyi unutmayın.

WordPress İçin Veritabanı Oluşturma

WordPress’in çalışması için özel bir veritabanına ve bu veritabanına erişebilecek bir kullanıcıya ihtiyacı vardır. Bu adımda, MySQL sunucusu üzerinde bu veritabanını ve kullanıcıyı oluşturacağız.

MySQL’e Giriş

MySQL sunucusuna root kullanıcısı olarak giriş yapın:

mysql -u root -p

Parola istendiğinde, MySQL kurulumu sırasında belirlediğiniz root parolasını girin. MySQL komut istemine düşeceksiniz (mysql>).

Veritabanı Oluşturma

WordPress için yeni bir veritabanı oluşturalım. Veritabanı adını wordpress_db olarak belirleyebiliriz, ancak istediğiniz başka bir isim de kullanabilirsiniz.

CREATE DATABASE wordpress_db CHARACTER SET utf8mb4 COLLATE utf8mb4_unicode_ci;

CHARACTER SET utf8mb4 COLLATE utf8mb4_unicode_ci ifadesi, veritabanının geniş karakter setlerini (örneğin emojiler) ve düzgün sıralama kurallarını desteklemesini sağlar.

Veritabanı Kullanıcısı Oluşturma

Şimdi bu veritabanına erişebilecek yeni bir kullanıcı oluşturalım. Kullanıcı adı wordpress_user ve parolası YOUR_STRONG_PASSWORD olsun. YOUR_STRONG_PASSWORD kısmını güçlü ve tahmin edilemez bir parola ile değiştirmeyi unutmayın.

CREATE USER 'wordpress_user'@'localhost' IDENTIFIED BY 'YOUR_STRONG_PASSWORD';

'localhost' ifadesi, bu kullanıcının yalnızca sunucunun kendisinden (yani aynı Debian 7 sunucusundan) bağlanabileceği anlamına gelir. Bu, güvenlik için iyi bir uygulamadır.

Kullanıcıya Yetki Verme

Oluşturduğumuz wordpress_user kullanıcısına, wordpress_db veritabanı üzerinde tüm yetkileri verelim:

GRANT ALL PRIVILEGES ON wordpress_db.* TO 'wordpress_user'@'localhost';

ALL PRIVILEGES ifadesi, kullanıcının veritabanı üzerinde her türlü işlemi (oluşturma, okuma, güncelleme, silme vb.) yapabileceği anlamına gelir. wordpress_db.* ise, bu yetkilerin wordpress_db veritabanındaki tüm tablolara uygulanacağını belirtir.

Yetkileri Yenileme

Yaptığınız yetki değişikliklerinin MySQL tarafından hemen tanınması için yetki tablolarını yenilemeniz gerekir:

FLUSH PRIVILEGES;

MySQL’den Çıkış

Veritabanı işlemleri tamamlandıktan sonra MySQL komut isteminden çıkabilirsiniz:

EXIT;

WordPress Dosyalarını İndirme ve Yapılandırma

Veritabanı ve LAMP yığını hazır olduğuna göre, artık WordPress dosyalarını sunucuya indirip yapılandırma zamanı.

WordPress Dosyalarını İndirme

WordPress’in en güncel sürümünü resmi web sitesinden indireceğiz. Öncelikle, web sunucusunun varsayılan kök dizinine gidelim:

cd /var/www/

Debian 7’de Apache’nin varsayılan belge kök dizini /var/www/dir.

Şimdi WordPress’in en son sürümünü indirin:

sudo wget https://wordpress.org/latest.tar.gz

wget komutu, belirtilen URL’den dosyayı indirir. latest.tar.gz her zaman WordPress’in en güncel sürümünü işaret eder.

WordPress Dosyalarını Çıkartma

İndirdiğiniz sıkıştırılmış dosyayı açın:

sudo tar -xvf latest.tar.gz

Bu komut, wordpress adında yeni bir dizin oluşturacak ve tüm WordPress dosyalarını bu dizinin içine çıkaracaktır.

Dosyaları Web Kök Dizinine Taşıma

Şimdi WordPress dosyalarını /var/www/ dizininin doğrudan altına taşımamız gerekiyor, böylece web tarayıcısından doğrudan erişilebilir olur.

sudo mv wordpress/* .

Bu komut, wordpress dizininin içindeki tüm dosya ve klasörleri (.) mevcut dizine (/var/www/) taşır. Eğer WordPress’i bir alt dizinde (örneğin /var/www/blog/) çalıştırmak istiyorsanız, sudo mv wordpress /var/www/blog gibi bir komut kullanabilirsiniz. Bu rehberde, doğrudan kök dizinde kurulumu varsayıyoruz.

Taşıma işleminden sonra wordpress dizini muhtemelen boş kalacaktır, onu silebilirsiniz:

sudo rmdir wordpress

İndirdiğiniz latest.tar.gz dosyasını da silebilirsiniz:

sudo rm latest.tar.gz

Dosya İzinlerini Ayarlama

WordPress’in düzgün çalışabilmesi ve medya dosyalarını yükleyebilmesi için doğru dosya ve dizin izinlerine sahip olması gerekir. Web sunucusunun kullanıcısı (Debian’da genellikle www-data), WordPress dosyalarına yazma iznine sahip olmalıdır.

sudo chown -R www-data:www-data /var/www/
sudo find /var/www/ -type d -exec chmod 755 {} \;
sudo find /var/www/ -type f -exec chmod 644 {} \;

* sudo chown -R www-data:www-data /var/www/: /var/www/ dizini ve içindeki tüm dosya/dizinlerin sahipliğini www-data kullanıcısına ve www-data grubuna atar.
* sudo find /var/www/ -type d -exec chmod 755 {} \;: /var/www/ altındaki tüm dizinlere 755 izni verir (sahibi okuma/yazma/yürütme, grup ve diğerleri okuma/yürütme).
* sudo find /var/www/ -type f -exec chmod 644 {} \;: /var/www/ altındaki tüm dosyalara 644 izni verir (sahibi okuma/yazma, grup ve diğerleri sadece okuma).

Bu izinler, genel olarak güvenli ve işlevsel bir WordPress kurulumu için yeterlidir.

WordPress Yapılandırma Dosyasını Ayarlama

WordPress, veritabanı bağlantı bilgilerini wp-config.php adlı bir dosyada saklar. Bu dosya, WordPress’in kök dizininde bulunur. Varsayılan olarak, bir wp-config-sample.php dosyası vardır, bunu kopyalayarak başlayacağız.

sudo cp /var/www/wp-config-sample.php /var/www/wp-config.php

Şimdi bu dosyayı düzenleyerek veritabanı bilgilerinizi gireceksiniz:

sudo nano /var/www/wp-config.php

Dosyayı açtıktan sonra, aşağıdaki satırları bulup kendi veritabanı bilgilerinizle güncelleyin:

//  MySQL settings - You can get this info from your web host  //
/ The name of the database for WordPress */
define('DB_NAME', 'wordpress_db'); // Veritabanı adınız

/ MySQL database username */
define('DB_USER', 'wordpress_user'); // Veritabanı kullanıcı adınız

/ MySQL database password */
define('DB_PASSWORD', 'YOUR_STRONG_PASSWORD'); // Veritabanı parolanız

/ MySQL hostname */
define('DB_HOST', 'localhost'); // Çoğu durumda 'localhost' kalır

DB_NAME, DB_USER ve DB_PASSWORD değerlerini daha önce oluşturduğunuz veritabanı adı, kullanıcı adı ve parolasıyla değiştirin. DB_HOST genellikle localhost olarak kalır.

Ayrıca, güvenlik için benzersiz kimlik doğrulama anahtarları ve tuzları (salt) eklemeniz önerilir. Bu değerleri WordPress’in resmi API’sinden alabilirsiniz: https://api.wordpress.org/secret-key/1.1/salt/. Bu URL’yi ziyaret edin, size rastgele oluşturulmuş bir dizi anahtar ve tuz verecektir. Bu anahtarları kopyalayıp wp-config.php dosyasındaki ilgili bölüme yapıştırın.

define('AUTH_KEY',         'put your unique phrase here');
define('SECURE_AUTH_KEY',  'put your unique phrase here');
define('LOGGED_IN_KEY',    'put your unique phrase here');
define('NONCE_KEY',        'put your unique phrase here');
define('AUTH_SALT',        'put your unique phrase here');
define('SECURE_AUTH_SALT', 'put your unique phrase here');
define('LOGGED_IN_SALT',   'put your unique phrase here');
define('NONCE_SALT',       'put your unique phrase here');

Bu satırları, API’den aldığınız değerlerle değiştirin. Bu, çerezler ve kullanıcı oturumları için ek bir güvenlik katmanı sağlar.

Değişiklikleri kaydedip dosyayı kapatın (CTRL+O, Enter, CTRL+X).

Apache Sanal Host Yapılandırması (Opsiyonel ama Önerilen)

Eğer sunucunuzda birden fazla web sitesi barındıracaksanız veya özel bir alan adı kullanacaksanız, sanal host (Virtual Host) yapılandırması yapmak en iyi yaklaşımdır. Ancak, bu rehberde varsayılan Apache yapılandırmasını kullanarak doğrudan IP adresi üzerinden erişim sağlamayı hedefliyoruz. Eğer özel bir alan adı kullanacaksanız, aşağıdaki adımları uygulayabilirsiniz.

Sanal Host Dosyası Oluşturma

Yeni bir sanal host yapılandırma dosyası oluşturalım. Örneğin, wordpress.conf adında bir dosya.

sudo nano /etc/apache2/sites-available/wordpress.conf

Dosyaya aşağıdaki içeriği ekleyin. your_domain.com yerine kendi alan adınızı ve www.your_domain.com yerine de www’li alan adınızı yazın.

    ServerAdmin webmaster@localhost
    ServerName your_domain.com
    ServerAlias www.your_domain.com
    DocumentRoot /var/www/

    
        Options Indexes FollowSymLinks MultiViews
        AllowOverride All
        Order allow,deny
        allow from all
    

    ErrorLog ${APACHE_LOG_DIR}/error.log
    CustomLog ${APACHE_LOG_DIR}/access.log combined

* ServerName: Alan adınızı belirtir.
* ServerAlias: Alan adınızın alternatiflerini (örneğin www’li versiyonu) belirtir.
* DocumentRoot: WordPress dosyalarınızın bulunduğu dizini işaret eder (bizim durumumuzda /var/www/).
* : Bu dizin için özel ayarlar yapar. AllowOverride All WordPress’in .htaccess dosyalarını kullanmasına izin verir, bu da kalıcı bağlantılar (permalinks) gibi özellikler için gereklidir.

Sanal Host’u Etkinleştirme

Oluşturduğunuz sanal host dosyasını etkinleştirin ve varsayılan Apache sitesini devre dışı bırakın:

sudo a2ensite wordpress.conf
sudo a2dissite default

a2ensite komutu, sites-available dizinindeki bir yapılandırma dosyasını sites-enabled dizinine bağlayarak etkinleştirir. a2dissite ise tam tersini yapar.

Mod_Rewrite Modülünü Etkinleştirme

WordPress’in kalıcı bağlantılarını (permalinks) kullanabilmesi için Apache’nin mod_rewrite modülünün etkin olması gerekir.

sudo a2enmod rewrite

Apache’yi Yeniden Başlatma

Tüm bu değişikliklerin etkili olması için Apache web sunucusunu yeniden başlatın:

sudo service apache2 restart

Artık web tarayıcınızdan http://your_domain.com adresine giderek WordPress kurulumuna devam edebilirsiniz. Eğer sanal host yapılandırması yapmadıysanız, http://sunucu_ip_adresiniz adresine gidebilirsiniz.

Web Tarayıcısı Üzerinden WordPress Kurulumunu Tamamlama

Tüm sunucu tarafı yapılandırmaları tamamladığımıza göre, artık WordPress’in web tabanlı kurulum arayüzünü kullanarak son adımları tamamlayabiliriz.

Web tarayıcınızı açın ve sunucunuzun IP adresini veya yapılandırdığınız alan adını ziyaret edin (örneğin http://sunucu_ip_adresiniz veya http://your_domain.com).

Karşınıza WordPress’in “Hoş Geldiniz” ekranı gelecektir. Burada dil seçimi yapmanız istenir. Türkçe’yi seçip “Devam” butonuna tıklayın.

Ardından, “WordPress’e Hoş Geldiniz” başlıklı bir sayfa göreceksiniz. Bu sayfa, WordPress’in çalışması için gerekli olan veritabanı bilgilerini daha önce girdiğimizi teyit eder. “Başlayalım!” butonuna tıklayın.

Eğer wp-config.php dosyasını doğru bir şekilde yapılandırdıysanız, veritabanı bağlantısı otomatik olarak kurulacak ve karşınıza “Kurulumu Çalıştır” butonu çıkacaktır. Bu butona tıklayın.

Şimdi WordPress sitesi için temel bilgileri girmeniz gereken bir form göreceksiniz:

* Site Başlığı: Web sitenizin adını girin (örneğin “Benim Harika Blogum”). Bu daha sonra değiştirilebilir.
* Kullanıcı Adı: WordPress yönetici paneline giriş yapmak için kullanacağınız kullanıcı adını belirleyin. admin gibi yaygın kullanıcı adlarından kaçınarak daha benzersiz bir isim seçmeniz güvenlik açısından önemlidir.
* Parola: Yönetici hesabınız için güçlü bir parola belirleyin. WordPress size otomatik olarak güçlü bir parola önerecektir. Bu parolayı güvenli bir yere not edin.
* E-posta Adresiniz: Yönetici e-posta adresinizi girin. Bu adres, parola sıfırlama ve bildirimler için kullanılacaktır.
* Arama Motoru Görünürlüğü: “Arama motorlarının bu siteyi indekslemesini engelle” seçeneğini işaretlerseniz, siteniz arama motorları tarafından taranmayacaktır. Eğer sitenizin arama sonuçlarında görünmesini istiyorsanız bu kutucuğu işaretlemeyin. Genellikle kurulum aşamasında işaretleyip, site hazır olduğunda kaldırabilirsiniz.

Tüm bilgileri doldurduktan sonra “WordPress’i Kur” butonuna tıklayın.

Kurulum tamamlandığında, “Başarılı!” mesajını göreceksiniz. Artık “Giriş Yap” butonuna tıklayarak WordPress yönetici paneline (dashboard) erişebilirsiniz. Yönetici paneline giriş yapmak için belirlediğiniz kullanıcı adı ve parolayı kullanın.

Kurulum Sonrası Adımlar ve Güvenlik

WordPress kurulumunuz tamamlandı, ancak sitenizi daha güvenli ve işlevsel hale getirmek için yapmanız gereken birkaç önemli adım daha var.

Güvenlik İçin phpinfo.php Dosyasını Silme

PHP kurulumunu test etmek için oluşturduğunuz info.php dosyası, sunucunuz hakkında hassas bilgiler içerir. Güvenlik riski oluşturmaması için bu dosyayı hemen silmelisiniz:

sudo rm /var/www/info.php

Kalıcı Bağlantıları (Permalinks) Ayarlama

WordPress yönetici paneline giriş yaptıktan sonra, “Ayarlar” > “Kalıcı Bağlantılar” bölümüne gidin. Burada, sitenizin URL yapısını değiştirebilirsiniz. “Yazı Adı” gibi daha kullanıcı dostu ve SEO dostu bir seçenek seçmeniz önerilir. Değişiklikleri kaydettikten sonra, Apache’nin mod_rewrite modülü etkin olduğu için kalıcı bağlantılar düzgün çalışacaktır.

WordPress Güncellemeleri

WordPress, düzenli olarak yeni sürümler yayınlar. Bu güncellemeler genellikle güvenlik yamaları, hata düzeltmeleri ve yeni özellikler içerir. Yönetici panelinizden “Güncellemeler” bölümünü kontrol ederek WordPress çekirdeğini, temaları ve eklentileri güncel tutmalısınız. Ancak, Debian 7’nin eski bir PHP sürümü kullandığını unutmayın. Çok yeni WordPress sürümleri, Debian 7’nin PHP 5.4 sürümüyle uyumsuz olabilir. Bu nedenle, güncelleme yapmadan önce uyumluluk kontrolü yapmanız veya daha eski, uyumlu bir WordPress sürümünü kullanmanız gerekebilir.

Tema ve Eklenti Kurulumu

Sitenizin görünümünü ve işlevselliğini değiştirmek için WordPress yönetici panelinden temalar ve eklentiler kurabilirsiniz. Yalnızca güvenilir kaynaklardan (WordPress.org tema ve eklenti dizinleri gibi) indirme yapmaya özen gösterin.

Yedekleme Stratejisi

Verilerinizin güvenliğini sağlamak için düzenli yedeklemeler yapmak kritik öneme sahiptir. WordPress veritabanınızı ve dosya sisteminizi düzenli olarak yedeklemek için bir eklenti kullanabilir veya manuel olarak yedekleme yapabilirsiniz.

Debian 7’nin Yaşı ve Güvenlik Endişeleri

Bu rehber özellikle Debian 7 üzerine kurulumu detaylandırsa da, Debian 7 “Wheezy” sürümünün artık resmi olarak desteklenmediğini ve güvenlik yamaları almadığını tekrar belirtmek önemlidir. Bu durum, sunucunuzu ciddi güvenlik risklerine açık hale getirebilir. Mümkünse, Debian’ın daha güncel ve desteklenen bir sürümüne (örneğin Debian 11 “Bullseye” veya Debian 12 “Bookworm”) yükseltme yapmanız şiddetle tavsiye edilir. Modern Debian sürümleri, daha güncel PHP ve MySQL versiyonlarını destekler ve daha iyi güvenlik özellikleri sunar. Eski bir işletim sistemi üzerinde kritik bir web sitesi çalıştırmak, uzun vadede sürdürülemez ve tehlikelidir.

Sorun Giderme (Temel)

Kurulum sırasında veya sonrasında karşılaşabileceğiniz bazı yaygın sorunlar ve çözümleri:

* “Error establishing a database connection” (Veritabanı bağlantı hatası):
* wp-config.php dosyasındaki DB_NAME, DB_USER, DB_PASSWORD ve DB_HOST bilgilerinin doğru olduğundan emin olun.
* MySQL sunucusunun çalıştığından emin olun (sudo service mysql status).
* Veritabanı kullanıcısının doğru yetkilere sahip olduğundan emin olun.
* “Forbidden” veya “Not Found” hatası:
* Dosya izinlerinin doğru olduğundan emin olun (chown ve chmod adımlarını tekrar kontrol edin).
* Apache’nin DocumentRoot ayarının doğru olduğundan emin olun (varsayılan veya sanal host yapılandırmanızda).
* Sanal host yapılandırdıysanız, a2ensite ile etkinleştirildiğinden ve Apache’nin yeniden başlatıldığından emin olun.
* Boş sayfa veya PHP kodu görünümü:
* libapache2-mod-php5 modülünün yüklü ve etkin olduğundan emin olun.
* Apache’yi yeniden başlattığınızdan emin olun (sudo service apache2 restart).
* phpinfo.php dosyasının çalışıp çalışmadığını kontrol edin.

Sonuç

Bu kapsamlı rehberde, Debian 7 “Wheezy” işletim sistemi üzerine WordPress kurulumunun tüm adımlarını detaylı bir şekilde ele aldık. LAMP yığınını kurmaktan, WordPress için veritabanını oluşturmaya, WordPress dosyalarını indirme ve yapılandırmaya ve son olarak web arayüzünden kurulumu tamamlamaya kadar her aşamayı adım adım inceledik. Artık kendi Debian 7 sunucunuzda çalışan bir WordPress web sitesine sahipsiniz.

Ancak, makale boyunca vurgulandığı gibi, Debian 7’nin güncel bir işletim sistemi olmadığını ve güvenlik yamaları almadığını unutmamak önemlidir. Bu durum, özellikle internete açık bir sunucuda çalıştırılan web siteleri için ciddi güvenlik riskleri oluşturur. Bu rehber, belirli eski sistemler veya test ortamları için faydalı olsa da, yeni ve üretim ortamında kullanılacak WordPress kurulumları için her zaman Debian’ın en son ve desteklenen sürümünü kullanmanız şiddetle tavsiye edilir.

WordPress, doğru yapılandırıldığında ve düzenli olarak bakımı yapıldığında güçlü, esnek ve güvenilir bir platform sunar. Bu rehberdeki adımları takip ederek, WordPress sitenizin temelini sağlam bir şekilde atmış oldunuz. Bundan sonraki adımlar, sitenizi özelleştirmek, içerik eklemek ve potansiyel güvenlik açıklarına karşı önlemler almak olacaktır. Unutmayın, herhangi bir sunucu yönetimi veya web sitesi işletiminde güvenlik, yedekleme ve güncellemeler her zaman öncelikli olmalıdır.